ԵԴ/0004/15/23

Ո 2»: ԵԴ/0004/15/23

«ՎԵՆ 147

288 Տանկ ե

ՍՏՎԵՐԻ

ՆԱՈԿԻ (Տ

ՄԱՑ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ

ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ

ՈՐՈՇՈՒՄ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

Երնան քաղաքի առաջին ատյանի

ընդհանուր իրավասության դատարան,

նախագահող դատավոր՝ Ա.Պողոսյան

Հայաստանի Հանրապետության

վերաքննիչ քրեական դատարան,

նախագահող դատավոր՝ Ս.Համբարձումյան

20 օգոստոսի 2025 թվական ք.Երնան

ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ՝ Վճռաբեկ դատարան), նախագահությամբ՝ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ

մասնակցությամբ դատավորներ՝ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ

Հ.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆԻ

Լ.ԼԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ

գրավոր ընթացակարգով քննության առնելով մեղադրյալ արոր

ասար ւր ւրյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2023 թվականի փետրվարի 16ի որոշման դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալ

Գ.Բաղդասարյանի հատուկ վերանայման վճռաբեկ բողոքը,

2

ՊԱՐԶԵՑ

Վարույթի դատավարական նախապատմությունը,

Լ 2022 թվականի օգոստոսի 14-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երնան քաղաքի քննչական վարչության ծանր հանցագործությունների քննության բաժնում նախաձեռնվել է թիվ 59104422 քրեական վարույթը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 357-րդ հոդվածի 2-րդ մասի ն 358-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հատկանիշներով:

2 2022 թվականի օգոստոսի 25-ին պզարրրրրաաաը

նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 357-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:

3. 2023 թվականի հունվարի 3-ին վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից որոշում է կայացվել Աաաա գույքն արգելադրելու մասին:

4. 2023 թվականի հունվարի 4-ին վարույթն իրականացնող մարմինը գույքն արգելադրելու մասին որոշման իրավաչափությունը հաստատելու միջնորդություն է ներկայացրել Երնան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարան (այսուհետ նան՝ Առաջին ատյանի դատարան):

5. Առաջին ատյանի դատարանը 2023 թվականի հունվարի 11-ին որոշում է կայացրել քննիչի միջնորդությունը մերժելու ն գույքը արգելադրելու մասին 2023 թվականի հունվարի 3-ի որոշումը վերացնելու մասին:

6. Վերոնշյալ դատական ակտի դեմ դատախազի վերաքննիչ բողոքը ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի (այսուհետ նան` Վերաքննիչ դատարան)՝ 2023 թվականի փետրվարի 16-ի որոշմամբ մերժվել է, իսկ Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2023 թվականի հունվարի 1ԼԼի որոշումը թողնվել է անփոփոխ:

7. Վերաքննիչ դատարանի վերոգրյալ որոշման դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալ Գ.Բաղդասարյանը հատուկ վերանայման վճռաբեկ բողոք է ներկայացրել, որը Վճռաբեկ դատարանի՝ 2023 թվականի ապրիլի 7-ի որոշմամբ ընդունվել է վարույթ, ն սահմանվել է դատական վարույթի իրականացման գրավոր ընթացակարգ:

3

Վճռաբեկ բողոքի հիմքերը, փաստարկները ն պահանջը.

Վճռաբեկ բողոքը քննվում է հետնյալ հիմքի սահմաններում` ներքոհիշյալ փաստարկներով.

ծ. Բողոքաբերի պնդմամբ՝ դատական քննության ընթացքում թույլ է տրվել դատական սխալ` քրեադատավարական օրենքի էական խախտում, որն ազդել է վարույթի ելքի վրա:

9. Ըստ բողոքաբերի՝ ստորադաս դատարանները, քննության առնելով գույքն արգելադրելու մասին որոշումը դատարանի հաստատմանը ներկայացնելու մասին քննիչի միջնորդությունը, պատշաճ գնահատման չեն արժանացրել միջնորդությամբ ն այն հիմնավորող նյութերում դատարան ներկայացված փաստական տվյալները, ինչի արդյունքում Վերաքննիչ դատարանը հանգել է անհիմն ն չպատճառաբանված եզրահանգման՝ անփոփոխ թողնելով քննիչի ներկայացրած վերոնշյալ միջնորդությունը մերժելու վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի որոշումը:

91 Բողոքաբերը պնդել է, որ ստորադաս դատարանները հաշվի չեն առել աաա: արարքի բնույթը, դրա արդյունքում պատճառված

վնասի՝ 1521181251 ՀՀ դրամի չափը, որոնք համակցության մեջ հիմք են տալիս ողջամիտ ենթադրություն կատարելու առ այն, որ քննիչի որոշմամբ արգելադրված գույքը կարող է օտարվել կամ սպառվել:

10. Նման եզրահանգման հիմքում բողոքաբերը դրել է նան այն փաստը, որ Սրան անան աաա խոթում

Սրան անւան նաԱ աաա Անն

Մորուա աար անանկ աան

Աաաա. սարտավորվել է

նան իր մեղքով պատճառված վնասի դեպքում փոխհատուցել պատճառված վնասը, մինչդեռ նշված հանգամանքը պատշաճ գնահատման չի արժանացել ստորադաս դատարանների կողմից:

ԷԱ. Բողոքաբերը, մատնանշելով ՀՀ քրեական դատավարարության օրենսգրքի 131-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 5-րդ կետով նախատեսված հիմքով գույքի արգելադրման հիմքը, նշել է, որ ի տարբերություն նույն հոդվածով նշված մյուս հիմքերի, օրենսդիրը

4

նշված հիմքի առկայության համար ապացուցման շեմ չի սահմանել, բավարարվել է «ողջամիտ ենթադրություն» եզրույթի կիրառմամբ, քանի որ գույքի արգելադրման տվյալ հիմքն ունի կանխատեսական, մոտավոր բնույթ ն ենթադրում է ապագային վերաբերող իրադարձությունների մասին ողջամիտ դատողություններ:

111. Ելնելով վերոգրյալից` բողոքաբերն անհիմն է համարել ստորադաս դատարանների եզրահանգումն առ այն, որ արգելադրման ենթակա գույքը մեղադրյալի կողմից օտարելու կամ սպառելու մասին հաստատված հիմնավորումներ անելու համար միջնորդությամբ ն կից նյութերով որնէ փաստական տվյալ չի ներկայացվել` նշելով, որ դատարան ներկայացված տվյալները վկայում են արգելադրման ենթակա գույքի օտարման կամ սպառման ողջամիտ ենթադրության մասին:

2. Բողոքաբերի պնդմամբ` ստորադաս դատարանի կողմից վիճարկվող դատական ակտը չի բխում նան հանրային շահի ու անհատի սեփականության իրավունքի պաշտպանության արդարացի հավասարակշռությունն ապահովելու անհրաժեշտությունից, ն որ ստորադաս դատարանները սահմանափակել են ենթադրյալ հանցավոր արարքի հետնանքով տուժողներին պատճառված վնասի վերականգնման, վարութային հնարավոր ծախսերի հատուցման ն գույքի հնարավոր բռնագրավումը կամ բռնագանձումն Օ0օապահովելու համար անհրաժեշտ գործիքակազմի կիրառումը:

Բողոքաբերը նան հավելել է, որ ստորադաս դատարանների կողմից արհեստականորեն բարձրացվել է արգելադրման դեպքում գույքի օտարման կամ սպառման ողջամիտ ենթադրության ապացուցողական շեմը:

3. Վերոշարադրյալի հիման վրա, ՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալ Գ.Բաղդասարյանը խնդրել է բեկանել Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2023 թվականի հունվարի 11-ի որոշումն անփոփոխ թողնելու մասին Վերաքննիչ դատարանի՝ 2023 թվականի փետրվարի 16ի որոշումը ն բեկանված մասով կայացնել դրան փոխարինող դատական ակտ՝ բավարարելով քննիչի միջնորդությունը ն հաստատելով գույքի արգելադրման մասին որոշման իրավաչափությունը:

5

Վճռաբեկ բողոքի քննության համար էական նշանակություն ունեցող փաստական հանգամանքները.

14. «Գույքն արգելադրելու մասին որոշումը Դատարանի հաստատմանը ներկայացնելու մասին» 2022 թվականի սեպտեմբերի 26-ի միջնորդությունը մերժելու ն «Գույքն արգելադրելու մասին» 2022 թվականի սեպտեմբերի 24-ին կայացված որոշումը վերացնելու մասին Երնան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի՝ 2022 թվականի հոկտեմբերի 8-ի թիվ ԵԴ/0370/15/22 որոշման համաճայն՝ «(..) Շախաքննության մարմնի «Գույքն արգելադրելու մասին որոշումը Դատարանի հատրատմանը ներկայացնելու մասին» 2022 թվականի սեպտեմբերի 26-ի վերը նշված միջնորդությամբ մասնավորապես նշվա է. «(...) ԷՁրեական վարութի շրջանակներում մոնարաաաաաաաը

Արարա: «րրա մանկական ն արան:

Սարարրաաաո ւ: րարական աու ոա

Արատտա... րոլ

հանցագործությամբ պատճառված վնասի հատուցման, ինչպես նան գույքի հնարավոր բոնագրավումն ապահովելու համար արգելադրվել է վերջինիս ն Արարա աան աւոր աար աաակաուվ

Արարա Հաագա աննա Աարոն: ոոզաաուն

Արա: ՀԱՏ Ն արի Կանա անոթ

Արարա Հաաա կ աաա աոան արն ն զտգատուը

Սարտրի ննխ ա նական աաա մարագը

զի ցւանն::

Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ ուսումնասիրելով սույն որոշման 2-րդ կետում նշված քննիչի «Գույքն արգելադրելու մասին որոշումը, Դատարանի հասրատմանը ներկայացնելու մասին» միջնորդությունը ն այն միջնորդությանը կից Դատարան ներկայացված «Գույքն արգելադրելու մասին» որոշումը, պարզ է դառնում, որ դրանցում առհասարակ բացակայում է որնէ հիմնավորում այն մասին, որ համապատասխան գույքերը կարող են օտարվել,

թաքցվել, վնասվել, ոչնչացվել կամ սպառվել: Այսինքն «Գույքն արգելադրելու մասին» որոշմամբ ն ներկայացված միջնորդությամբ քննիչը բավարարվել է միայն

6

օրենսդրական ձնակերպումների պարզ շարադրանքով ն ինչպես «Գույքն արգելադրելու մասին» որոշմամբ, այնպես էլ ներկայացված միջնորդությամբ չի նշվել, ավելին՝ չի հիմնավորվել նան գույքն արգելադրելու օրենայրական հիմքը: Քննիչի 2022 թվականի սեպտեմբերի 24-ի «Գույքն արգելադրելու մասին» որոշման ուսումնասիրությունից պարզ է դառնում, որ ի թիվս այլնի արգելանք է դրվել նան Աաաա մանանան ութ «անրակ

Աաաա գարի ինան աաա ննա»

նաարիսու:: Տվյալ դեպքում Դատարանը նախ հարկ է համարում

արձանագրել, որ արգելադրման ենթակա է անձի գույքը, այլ ոչ թե բանկային հաշիվները, այլ կերպ ասած արգելադրման ենթակա են անձի բանկային հաշիվներում առկա դրամական միջոցները, որպիսի պայմաններում Դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ ինչպես ներկայացված միջնորդությամը, այնպես էլ դրան կից դատարան ներկայացված նյութերով առկա չէ որնէ փաարական վաղ այն մասի, թե արատը

աաա... յր: հսշիփեր, արդյոք այդ բանկային

հաշիվներում առկա է դրամական միջոցներ, թն ոչ:

Բացի վերը նշվածներից հարկ է արձանագրել, որ քննիչի 2022 թվականի սեպտեմբերի 24-ի «Գույքն արգելադրելու մասին» որոշման ուսումնասիրությունից պարզ է դառնում նան, որ ի թիվս այլնի արգելանք ւ աար

աաա ուն համարի բջջային հեռախոսի

վրա, որպիսի պայմաններում ինչպես ներկայացված միջնորդությամի, այնպես էլ դրան կից դատարան ներկայացված նյութերով առկա չէ որնէ փաարական տվյալ վերր նշված բջջային հեռախոսի արժեքի վերաբերյալ:

Ամմտվազով (...) արձանագրված դատաղություններն ու եզրահանգումները՝ Դատարանը հանգում է այն հետնության, որ ՀՀ քննչական կոմիտեի Երնան քաղաքի քննչական վարչության ծանր հանցազործությունների քննության բաժնի պետի տեղակալ Արման Աբրահամյանի «Գույքն արգելադրելու մասին որոշումը Դատարանի հաստատմանը ներկայացնելու մաւսին» 2022 թվականի սեպտեմբերի 26-ի միջնորդությունն անհիմն է, ուարի հիմք ընդունելով Դատարանի վերը նշված պատճառաբանությունները, այն պետք է մերժել ն վերջինիս կողմից 2022 թվականի

7

սեպտեմբերի 24-ին կայացված «Գույքն արգզելադրելու մասին» որոշումը պետք է վերացնապ (...)»':

3. ը. 1 ՈՒՐՑ գույքն արգելադրելու մասին 2023 թվականի հունվարի 3-ի որոշման իրավաչափությունը հաստատելու մասին քննիչի՝ 2023 թվականի հունվարի 4-ի միջնորդության համաձայն` «/...) Քրեական վարույթով կատարված նախաքննության ներկա փուլում հիմնավորվել է, որ կազաւրված հանցագործության արդյունքում իրավաբանական անձանց նկ քաղաքացիներին պատճառվել է 1521181251 ՀՀ դրամի գույքային վնաս: Բացի այդ փորձաքննությունների կատարման համար ծախսվել է 189.000 ՀՀ դրամ գումար:

(-:) 2022թ. օգոարոսի 25-ին աար...

հարուցվել է հանրային քրեական հերապեդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 357-րդ հոդվածի 2րդ մասով, այն արարքի համար, որ նա, արը

Արորն ու: տատանո աաա անար տական:

Արու կր 2: աաա ԳԱԱ Աա նեոն գն Կրակում

Աարակոա «րնաաաաա նանո նան ւ արնկրակաով

պարվավորվել է պահպանել տարածքի անվտանգ շահագործման, հակահրդեհային ն սանիտարահիգիենիկ պայմանները ն իր մեղքով պատճառված վասսի դեպքում` փոխհատուցել պատճառված վնասը:

(.) աաա .....:... ինչով հրդեհային

անվտանգության օրենադրությամբ սահմանված կանոնների ն պահանջների պահպանման պարտականությունը, դրսնորել է հանցավոր ինքնավարահություն, այն է՝ նախատեսել է իր արաքի վտանգավոր հետնանքների առաջացման հնարավորությունը, սակայն առանց բավարար հիմքերի, համոզված լինելով, որ փվյալ դեպքում դրանք կկանխվեն, անզգուշությավի կատարել է հանրորեն վտանգավոր արարք՝ խախպտել է հրդեհային անվտանգության կանոններ սահմանող ՀՀ փարածքային կառավարման ն արտակարգ իրավիճակների նախարարի 2015 թվականի հունիսի 18-ի Ի 595-Ն հրամանով հատրատված 2015 թվականի հուլիսի 24-ին արդարադատության նախարարությունում: գրանցված «Հրդեհային ւ Տես վարույթի նյութեր, հատոր 4, թերթեր 67-82:

8

անվտանգության կանոնների» ն ՀՀ ներքին գործերի նախարարի 2002թ. մայիսի 27- ի Մ 24 հրամանով հաստափված «ՀՐԱԳՈՐԾԱԿԱՆ ԱՐՏԱԴՐԱՏԵՍԱԿՆԵՐԸ

ՊԱՀԵԼՈՒ ԵՎ ԴՐԱՆՔ ԶԱՆԳՎԱԾԱՅԻՆ ՄԻՋՈՑԱՌՈՒՄՆԵՐԻ ԺԱՄԱՆԱԿ

ՕԳՏԱԳՈՐԾԵԼՈՒ» պահանջները, որի հետնանքու աը

նարար Հ. Անան ինա անի գո վարորաւմ

Մարու ննա անցաւոր: |

Սարո աան ոնա աարա մ մանուն

Սարա: Հաաա աաա ննանակեանին մազան

Գարա Սոնա աոան աա արանաանա արանը

Խորն աաա արար աաա ա մանուն

Սարան անարար Աաաա աակ գ արարում

Արոն աաա

Քրեական վարույթի ընթացքում առկա է ողջամիտ ենթադրություն այն մասին, որ մեղադրյալը, գիպնակցելով իրեն սպասվող պատիժը ն տեղյակ լինելով հավտւցման ենթակա գույքային վնասի վերականգնման անհրաժեշտության մասին, կարող է օտարել, թաքցնել, վնասել, ոչնչացնել կամ սպառել իրեն պատկանող, միջնորդությամբ նշված գույքերը: Բացի այդ նկատի ունենալով այն հանգամանքը, ոո արրարաաաաաաա ո ուսյան տսրմնի կողմից

վերջինիս գույքային դրության տվյալների ամբողջական տիրապետման հանգամանքը ն վերջինս գիտակցելով հատուցման ենթակա գույքային վւասի վերականգման հնարավոր անհրաժնշլրության մասին, կարող է օփարել, թաքցնել, վնասել, ոչնչացնել կամ սպառել իրեն պատկանող, միջնորդությամի նշված գույքերը: Ուրի ամփոփելով վերոշարարդյալը՝ նախաքննական մարմինը հանգում է հիմնավոր ենթադրության, որ ներկայումս մեղադրյալ ազար

ատա ո. «6 գույքերի նկատմամբ արգելադրում

չնիրառելու պայմաններում շատ մեծ է դրանց օտարման հավանականությունը:

(...) Նկատի ունենալով, որ քրեական վարույթի շրջանակներում մեղադրյալ Սարան ակին մորն Աարոն ան Ն «գիայի

Աարոն աՆ ՐՄԱՆ Աա ԱԱ «Աաաա

աաա աառ....շշրյաւ

9

հանցագործությամի պատճառված վնասի հատուցումը, այդ հանցանքի կատարման մեջ վերջինիս դերակատարումը, ինչպես նան գույքի հնարավոր ըոնագրավումն ապահովելու համար անհրաժեշտ է վերջինիս մը

Աաաա անար Աաաա աա արկում:

Աաաա Հաաա ՆՑ ԱՆԱ ԱԱՑ կնա իակ

Աարոն Արնի նա անկրակ նա արամերեն

Լ կեր ա ԱԱ ԱՏՆ Ն Կր ԱՆ 2 թի «Հաք ԱՐԴԱՐ ՀՆՑ ԱՒ ԻԿ աթար

Աարոն աաա նանան ամառա

Աաաա րանա մնան մրազաորուն

Պարան աան աո նմանա աւ ակու աարի

Սոնիա: աաա կանան աակի զաաատում

Մարոկո մանանան աա աի րոնա Մարան

մոա

16. Առաջին ատյանի դատարանի որոշման համաձայն՝ «/(..) Գույքի փիրապեվւմեւն, տնօրինման ն օգտագործման՝ սեփականատիրոջ

իրավազորությունները մեծ կարնորության իրավական արժեքներ են, որոնք ունեն սահմանադրական բնույթ: Ղրանց սահմանափակման համար անհրաժեշտ է, որ հակակշիռ իրավական շահը ունենա բացառիկ նշանակություն: Հաշվի առնելով գույքի վրա կալանք դնելու մասին որոշման իրավական նշանակությունը՝ դատարանը փաստում է, որ քրեական գործի նախաքննության ընթացքում վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից գույքի վրա կալանք դնելու մասին չհիմնավորված, չպատճառաբանված (կամ ոչ պատշաճ պատճառաբանված) որոշումների կայացումն անընդունելի է: Գույքի վրա կալանք դնելու մասին որոշումը պերք է կայացվի քրեադատավարական օրենքով սահմանված պահանջների պահպանմամի, քրեադատավարական հարկադրանքի այս միջոցի կիրառման անհրաժնշտությունը, դրա կիրառման հիմքերի ն նպատակների առկայությունը հիմնավորող` քրեական վարույթի նյութերից բխող փաստական տվյալների հիման վրա: Ավելին՝ գույքի վրա կալանք դնելու համար անհրաժեշտ է նան, որպեսզի վարույթն իրականացնող 2 Տե'ս վարույթի նյութեր, հատոր 1, թերթեր 4-22:

10

մարմնի կողմից հիմնավորվի, որ գործով հավաքված ապացույցները բավարար հիմք են տալիս ենթադրելու, որ անձը կարող է օտարել, թաքցնել, վնասել, ոչնչացնել կամ՛ Կպառել առկա գույքը:

Վարույթն իրականացնող մարմինը արձանագրել է, որ նախաքննության ընթացքում ձեռք բնրված փաատրական տվյալների համակցված վերլուծության պայմաններում առկա է ողջամիվ ենթադրություն, որ հիշատակված գույքը կարող է օտարվել կամ սպառվել:

Դատարանը փատրում է, որ միջնորդությամբ ն կից նյութերով որնէ փաստական տվյալ չի ներկայացվել, որով հնարավոր կլիներ հասրավպված համարել այն հանգամանքը, որ մեղադրյալի կարող է օտարել կամ սպառել արգելադրման ենթակա գույքը, ավելին, նույն քրեական վարույթի շրջանակներում դեռես 2022 թվականի սեպտեմբերի 24-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալի գույքի արգելադրման մասին, որը Դատարանի՝ 2022 թվականի հոկտեմբեր 12ի թիվ ԵԴ/0370/5/22 որոշմամբ վերացվել է: Այդ հանգամանքից հետնում է, որ մեղադրյալը փնական ժամանակ տեղեկացված է եղել իր գույքի հնարավոր արգելադրման մասին, սակայն շուրջ 4 ամիս որնէ միջոց չի ձեռնարկել իր անվամի բանկային հաշիվների վրա առկա զումարները հանելու, իր ունեցած զույքն օրարելու ուղղությամբ, որպիսի հանգամանքը հերքում է վարույթն իրականացնող մարմնի մրավախությունները: Վերոգրյալից ակնհայտ է դառնում, որ վարույթն

իրականացնող մարմնի մրավախությունը, որ արգելադրման ենթակա գույքը կարող է օտարվել կամ սպառվել, չի բխում ներկայացված փաարական տվյալներից, ուսի, ներկայացված միջնորդությունը ենթակա է մերժման, իսկ գույքի արգելադրման մասին քննիչի 03.012023թ. որոշումի՝ վերացման (..)»:

17 Վերաքննիչ դատարանի որոշման համաձայն «(.) ՀՀ քրեական

դատավարության օրենսգիրքը գույքի արգելադրման հիմքերը հաարատելու համար նախատեսել է ապացուցման երկու շեմ՝ ապացույցների գերակշոություն ն ողջամիտ ենթադրություն: Ապացուցման շեմն այն չափանիշն է, որի հիման վրա գնահատվում են ապացույցները ն հատրատվում (կամ. հերքվում) են փաստերը: Ապացույցների 3 Տե'ս վարույթի նյութերի, հատոր 4, թերթեր 87-89:

լ

գերակշռությունը նշանակում է, որ մի կողմի ներկայացրել է իր պնդումների հրավացիությունը հաստատող թեկուզն մի փոքր ավելի ծանրակշիռ (սակայն ամեննին ոչ բացարձակ համոզիչ) ապացույցներ, քան մյուս կողմը: Այլ կերպ ասած՝ ապացուցման այս չափանիշով որոշում: կայացնելուց հետնության է արվում, որ առաջ քաշված թեզը կամ արված պելումն ավելի հավանական է, քան թե՝ ոչ: Ինչ վերաբերում է ողջամիվն ենթադրությանը, ապա այն ապացուցման ավելի թեթն բեռ Է սահմանում: Վերջինս կարելի է բնութագրել որպես որոշակի փաատրերի վրա հիմնված փրամարանական, խելամիտ եզրահանգում առ այն, որ կանխատեսվող գործողությունը կամ: իրադարձությունը միանգամայն հնարավոր է կամ կարող է տեղի ունենալ (օրինակ՝ մեղադրյալի գործողությունների համար գույքային պատասխանապվություն կրող անձր՝ երա. ծնողը, քրեական վարույթի ընթացքում օտարել է իրեն սափականության իրավունքով պատկանող երկու տրանապորվածյին միջոցներից մեր, ինչից կարելի է ողջամրորեն ենթադրել, որ նա կարող է օրարել կամ թաքցնել նան երկրորդը) Նշվածի լույսի ներքո Վերաքննիչ դատարանն անհիմն է համարում բողոքաբերի այն պնդումը, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 151-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 5-րդ կեվտվ նախապտեսված հիմքի համար օրենսգիրքը չի նախատեսել ապացուցողական շեմ:

(-.) Անդրադառնալով հատուկ վերանայման բողոքի այն պնդմանը, որ սույն վարույթի պարագայում քննիչը պարզապես չուներ ողջամիտ ենթադրության կապակցությամբ ավելին ներկայացնելու գործնական հնարավորություն, նդ որում, նման հնարավորություն քննիչները չունեն ն չեն կարող ունենալ դեպքերի գերակշիո մեծամասնության պարագայում, քանի որ բարդ է կամ անգամ անհնար է մեղադրյալի մրադրությունների մասին փաստարկված պնդումներ կատարելը, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ ողջամիտ ենթադրության առկայությունը հիմնավորող փաստերի ներկայացման անհնարինությունն ինքնին բացառում է անձի, սահմանադրական իրավունքի սահմանափակման

հնարավորությունը (...)»-:

«Տե'ս վարույթի նյութերի, հատոր 4, թերթեր 78-89:

12

Վճոաբեկ դատարանի հիմնավորումները ն եզրահանգումը.

18. Սույն գործով Վճռաբեկ դատարանի աոջն բարձրացված իրավական հարցը հետնյալն է. իրավաչա՞փ են արդյոք ՍԱՏԱԳեՏենիա աի գույքն արգելադրելու մասին քննիչի որոշմամբ այդ գույքը թաքցնելու կամ սպառելու հիմքը հիմնավորված չլինելու վերաբերյալ ստորադաս դատարանների հետնությունները:

19. ՀՀ Սահմանադրության 60-րդ հոդվածի համաձայն՝ «Յուրաքանչյուր ոք ունի օրինական հիմքով ձեռք բերած սեփականությունն Օ իր հայեցողությամբ տիրապետելու, օգտագործելու ն տնօրինելու իրավունք: (...)»:

20. «Մարդու իրավունքների ն հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի (այսուհճետ նան՝ Եվրոպական կոնվենցիա) Արձանագրության 1ին հոդվածի համաձայն՝ «Յուրաքանչյուր ֆիզիկական կամ իրավարանական անձ ունի իր գույքից անարգել օգտվելու իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի զիկել նրա գույքից, բացառությամի ի շահ հանրության ն այն պայմաններով, որոնք նախատեսված են օրենքով ու միջազգային իրավունքի ընդհանուր սկզբունքներով:

Նախորդ դրույթները, այնուամենայնիվ, չեն խոչընդոտում պետության՝ այնպիսի օրենքներ կիրառելու իրավունքին, որոնք նա անհրաժեշտ է համարում ընդհանու, շահերին համապատասխան, սնփականության օգտագործման նկափմամի վերահակողություն իրականացնելու կամ հարկերի կամ մյուս գանձումների կամ տուգանքների վճարումն ապահովելու համար»:

20... Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը (այսուհետ՝ նան Եվրոպական դատարան) Թ0շհօոօն 1. Խատ|ռ գործով կայացված վճռում մեկնաբանելով Եվրոպական կոնվենցիայի Արձանագրության Լին հոդվածի դրույթները, նշել է, որ պետք է լինի ողջամիտ հավասարակշռություն պետության կողմից կիրառվող, այդ թվում՝ սեփականության իրավունքով իրեն պատկանող գույքը վերահսկելու հետ կապված միջոցների ն այդ միջոցների կիրառման արդյունքում ակնկալվող նպատակների միջն: Այս պահանջն արտահայտվում է «արդարացի հավասարակշռություն» ձնակերպմամբ, որը պետք է առկա լինի հասարակության ընդհանուր շահի պահանջների ն անհատի հիմնարար իրավունքների պաշտպանության միջն:

13

Եվրոպական դատարանն ընդգծել է, որ մեղադրյալի գույքի վրա կալանք դնելն ինքնին ենթակա չէ քննադատության՝ հաշվի առնելով, մասնավորապես, Եվրոպական կոնվենցիային կից թիվ Լին Արձանագրության 1-ին հոդվածի երկրորդ պարբերությունը, սակայն պետք է հաշվի առնել սեփականության իրավունքով իրեն պատկանող գույքից օգտվելու սահմանափակմամբ անձի վրա չափազանց ծանը բեռ դնելու ռիսկը ն, հետնաբար, պետք է ապահովե համապատասխան

դատավարական երաշխիքներ՝ համոզվելու համար, որ անձի սեփականության իրավունքի վրա առկա ազդեցությունը կամայական կամ ոչ կանխատեսելի չէ5։

2. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 131-րդ հոդվածի համաձայն՝ Ա. Գոյքի արգելադրումը կիրառվում է ենթադրյալ հանցագործությամի պատճառված հնարավոր վնասի կամ վարութային հնարավոր ծախսերի հատուցումը, ինչպես նան գույքի հնարավոր բռնագրավումի կամ բոնագանձում, ապահովելու համար:

2. Գոյքը կարող է արգելադրվել հետնյալ հիմքերից որնէ մեկի առկայության դեպքում.

1) ապացույցների գերակշոությամբ հիմնավորվում է, որ այդ գույքն ուղղակի կամ անուղղակի առաջացել կամ արացվել է հանցագործության արդյունքում կամ այդ գույքի օգտագործումից արացված եկամուփտն է կամ այլ տեսակի օգուտ.

2) ապացույցների գերակշռությամբ հիմնավորվում է, որ այդ գույքը հանցանքի կատարման համար օգտագործված կամ օգտագործման համար նախատեսված գործիք է կամ միջոց.

3) ապացույցների գերակշռությամբ հիմնավորվում է, որ այդ գույքը Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 31-րդ հոդվածով նախատեսված ահաբեկչական գործունեությունը ֆինանսավորելուն ուղղված գույք է, այդ գույքի օգտագործումից արացված եկամուտ կամ այլ տեսակի օգուվ,.

4) ապացույցների գերակշռությամբ հիմնավորվում է, որ այդ գույքը Հայաատանի Հանրապետության քրեական օրենսգիրքի 29Էրդ, 292-րդ, 340-րդ կամ: 5 Տե'ս Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի` 80/2իօոօս ». Խաջվռ գործով 2009 թվականի հունվարի 22-ի վճիռը, գանգատ թիվ 18274/04, կետեր 59-60:

14

Յ99րդ հոդվածներով նախատեսված մաքսանենգության ճանապարհով Հայաարանի Հանրապետության սահմանով տեղավոխված մաքսանենգության առարկա է.

5) առկա է ողջամիտ ենթադրություն այն մասին, որ այդ գույքը կարող է օլրարվել, թաքցվել, վնասվել, ոչնչացվել կամ սպառվել: (...)»:

ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 295-րդ հոդվածի համաձայն՝ «Վ. Սեփականության իրավունքի սահմանափակման իրավաչափության արուզմեւն վարույթը հարուցվում է գույքի արգելադրման մասին որոշման իրավաչափությունը հաստատելու քննիչի միջնորդության հիման վրա (...):

2. Քննիչի միջնորդությունը պարունակում է՝

(-.)

1) գոյքի արգելադրման անհրաժեշտություն ն իրավաչափությունը հիմնավորող փաարարկները. (...)»:

22. Վճռաբեկ դատարանը գույքի արգելադրման (գույքի վրա կալանք դնելու) քրեադատավարական հարկադրանքի միջոցի կիրառման խնդիրներին 1998 թվականի հուլիսի Լին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի կարգավորումների համատեքստում անդրադարձել է մի շարք նախադեպային որոշումներով, որոնցում արձանագրված իրավական դիրքորոշումները շարունակում են վերաբերելի մասով (ուաճնչ ուտմռոմչ) կիրառելի լինել նան գործող քրեադատավարական կարգավորումների նկատմամըՀ:

22.1. Մասնավորապես Այա Սեկլոյանի գործով Վճռաբեկ դատարանն

արձանագրել է, որ. «(..,) /մյանխարգելիչ բնութ կրող քրնադավավարական հարկադրանքի այս միջոցը կոչված է սոփականության (կամ այլ գույքային) իրավունքների սահմանափակման միջոցով ապահովելու քաղաքացիական հայցը, գույքի հնարավոր բռնագրավումը, դատաւկան ծախսերը:

«Տե՛ս Վճռաբեկ դատարանի՝ Այլ Սեկոյանի գործով 2012 թվականի նոյեմբերի 1-ի թիվ ԵԿԴ/0185/11/11, Սամվել Մայրապետյանի գործով 2019 թվականի դեկտեմբերի 20-ի թիվ ԵԴ/0587/11/18, Արթուր Անդրեասյանի գործով 2016 թվականի հունիսի 24ի թիվ ԵԿԴ/0200/01/13, Արմենուհի Գնորգյանի գործով 2023 թվականի սեպտեմբերի 4-ի թիվ ԵԴ/0823/11/20 որոշումները:

15

(-) Խր սնեփականաթյուն, հանդիսացող գույքն իրի հայեցողությամբ փեօրինելու, տիրապետելու ն օգտագործելու՝ անձի սահմանադրական իրավունքը սահմանափաւկուլ քրեադատավարական հարկադրանքի այս միջոցի իրավաչափ կիրառման համար վարույթն իրականացնող մարմինն ընդհանուր շահի ն անհապտի՝ իր գույքից անարգել օգտվելու իրավունքի պաշտպանության պահանջների միջն պարտավոր է ապահովել արդարացի հավասարակշհություն:

(-) (Օրենսդիրը սահմանել է գուքի վրա կալանք դնելու որպես քրնադատավարական հարկադրանքի միջոցի իրականացման նպատակները, իրավական հիմքերը» ինչպես նան այն անձանց շրջանակը, ում սեփականությունը հանդիսացող կամ ում տիրապետության տակ գտնվող գույքի վրա կարող է կալանք դրվել:

() (Թաքի վրա կալանք դնելու հիմքերի առկայության պատշաճ

հիմնավորումն առանցքային նշանակություն ունի ինչպես գույքի վիա կալանք դնելու մասին օրինական որոշման կայացման, այնպես էլ հանրային շահի ու անհատի սեփականության իրավունքի պաշտպանության արդարացի հավասարակշոությունն ապահովելու տեսանկյունից: (...)»՛:

22.2. Մեկ այլ՝ Սամվել Մայրապետյանի գործով Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ. «(.) /Այնձի սեփականության իրավունքի ոչ իրավաչափ սահմանափակումը բացառու կարնոր դատավարական երաշխիք է օրենսդրական այն պահանջը, որ վարույթն իրականացնող մարմնի որոշումը` անձի գույքի վրա կալանք դնելու վերաբերյալ, պերք է լինի օրինական, հիմնավորված ն պատճառաբանված: Իսկ դա ենթադրում է, որ գույքի վրա կալանք դնելու մասին որոշումը պերք է կայացվի քրեադատավարական օրենքով սահմանված պահանջների պահպանմամբ, քրեադատավարական հարկադրանքի այս միջոցի կիրառման անհրաժեշտությունը, այլ կերպ` դրա կիրառման հիմքերի ն նպատակների առկայությունը հիմնավորող` քրնական գործի նյութերից բխող փաստական տվյալների հիման վրա: Գույքի վրա կալանք դնելու մասին որոշմեաւն մեջ վարույթն իրականացնող մարմինը, հիմնվելով ՛ Խր Վճռաբեկ դատարանի` Այա Սեկոյանի գործով վերը հիշատակված որոշման 15-րդ ն 17-րդ կետերը:

16

գործում առկա նյութերի վրա, պարտավոր է հիմնավորել դրա իրավական հիմքերի ն նպատակներից որեւ մեկի կամ մի քանիսի առկայությունը` չսահմանափակվելով միայն գույքի վրա կալանք դնելը կարգավորող օրենսդրական ձնակերպումների շարադրանքով: Միայն վերոնշյալ չափանիշների պահպանման դեպքում է հնարավոր ապահովել հասարակության ընդհանուր շահի ն անհատի սեփականության (կամ այլ գույքային) իրավունքի պաշտպանության պահանջների միջն արդարացի հավասարակշոությունը: (...)»":

223. Վճռաբեկ դատարանը կրկնում է, որ գույքի արգելադրումը՝ որպես կանխարգելիչ բնույթ կրող քրեադատավարական հարկադրանքի միջոց, կոջված է սեփականության կամ այլ գույքային իրավունքների սահմանափակման միջոցով ապահովելու ենթադրյալ հանցագործությամբ պատճառված հնարավոր վնասի, վարութային հնարավոր ծախսերի հատուցումը, գույքի հնարավոր բռնագրավումը ն բռնագանճումը:

Ընդ որում, անդրադառնալով գույքի հնարավոր բռնագրավումն ապահովելու նպատակով գույքի արգելադրման առանձնահատկություններին՝ հարկ է փաստել, որ օրենսդիրը սահմանել է դատարանի կողմից պարտադիր բռնագրավման՝ անհատույց վերցման ենթակա առարկաները՝ որպես այդպիսին նախատեսելով հանցագործության արդյունքում ուղղակի կամ անուղղակի առաջացած կամ ստացված գույքը, այդ գույքի օգտագործումից ստացված եկամուտը ն այլ տեսակի օգուտը, հանցագործության համար օգտագործված կամ օգտագործման համար նախատեսված գործիքը ն միջոցը, հանցագործության առարկան:։

22.4. Անդրադառնալով գույքի արգելադրման հիմքերին՝ Վճռաբեկ դատարանը կրկնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 131-րդ հոդվածի 2-րդ մասի վերլուծությունից երնում է, որ գույքը կարող է արգելադրվել միայն հետնյալ հիմքերից որնէ մեկի առկայության դեպքում. 1) ապացույցների գերակշռությամբ հիմնավորվում է, որ այդ զույքն ուղղակի կամ անուղղակի առաջացել կամ ստացվել է Հ Տե՛ս Վճռաբեկ դատարանի՝ Սամվել Մայրապեւյանի գործով 2019 թվականի դեկտեմբերի 20-ի թիվ ԵԴ/0587/11/18 որոշումը:

5 Տե՛ս Վճռաբեկ դատարանի՝ 2025 թվականի փետրվարի 24-ի թիվ ՀԿԴ/0039/15/24 որոշման 15-րդ կետը:

17

հանցագործության արդյունքում կամ այդ գույքի օգտագործումից ստացված եկամուտն է կամ այլ տեսակի օգուտ, 2) ապացույցների գերակշռությամբ հիմնավորվում է, որ այդ գույքը հանցանքի կատարման համար օգտագործված կամ օգտագործման համար նախատեսված գործիք է կամ միջոց, 3) ապացույցների գերակշռությամբ հիմնավորվում է, որ այդ գույքը Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 310-րդ հոդվածով նախատեսված ահաբեկչական գործունեությունը ֆինանսավորելուն ուղղված գույք է, այդ գույքի օգտագործումից ստացված եկամուտ կամ այլ տեսակի օգուտ, 4) ապացույցների գերակշռությամբ հիմնավորվում է, որ այդ գույքը Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 291-րդ, 292-րդ, 340-րդ կամ 399-րդ հոդվածներով նախատեսված մաքսանենգության ճանապարհով Հայաստանի Հանրապետության սահմանով տեղափոխված մաքսանենգության առարկա է, 5) առկա է ողջամիտ ենթադրություն այն մասին, որ այդ գույքը կարող է օտարվել, թաքցվել, վնասվել, ոչնչացվել կամ սպառվել: Այսինքն՝ գույքի արգելադրման հիմքերի առկայությունը հաստատելու համար սահմանվել է ապացուցման երկու շեմ, այն է՝ ապացույցների գերակշռություն ն ողջամիտ ենթադրություն»:

22.5. Ի համեմատության ապացույցների գերակշռության ապացուցման շեմի, որն առավել բարձր ապացուցական շեմ է, ն ենթադրում է առաջ քաշված վարկածը ավելի հավանական դարձնող ապացույցների որոշակի ծավալի առկայություն, ողջամիտ ենթադրությունն ապացուցման ավելի թեթն բեռ է սահմանում՝ պահանջելով սոսկ որոշակի փաստերի, տվյալների կամ տեղեկությունների առկայություն, որոնք ողջամտորեն ռրոշակի ենթադրություն կատարելու հիմք կարող են ծառայել:

22.6. Ընդ որում, Վճռաբեկ դատարանը կրկնում է, որ պայմանավորված գույքի արգելադրման հիմքերով՝ օրենսդիրը տարանջատել է այն անձանց շրջանակը, ում սեփականությունը հանդիսացող կամ ում տիրապետության տակ գտնվող գույքի վրա կարող է արգելանք դրվել: Մասնավորապես, ի տարբերություն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 131-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 5-րդ կետով նախատեսված

2. Տե՛ս Վճռաբեկ դատարանի՝ թիվ ՀԿԴ/0039/15/24 գործով վերը հիշատակված որոշումը:

18

հիմքի, որի դեպքում արգելադրվել կարող է միայն մեղադրյալի կամ նրա գործողությունների համար գույքային պատասխանատվություն կրող անձի գույքը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 131-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 14-րդ կետերով ն 3-րդ մասով նախատեսված հիմքերով, որոնց առկայության համար սահմանվել է ապացուցման առավել բարձր շեմ, կարող է արգելադրվել ցանկացած անձի գույքը":

22.7. Թեն ողջամիտ ենթադրությունն ապացուցման ավելի ցածր շեմ է ենթադրում, սական գոյքի արգելադրման անհրաժեշտություն, Օն հրավաչափությւնը հիմնավորող փաստարկներ, միջնորդության մեջ ներկայացնելու օրենսդրական պահանջը ենթադրում է, որ քննիչը, այնուամենայնիվ, կրում է այս ենթադրությունը հիմնավորող որոշակի փաստական տվյալներ ներկայացնելու պարտականություն, որոնք անկողմնակալ երրորդ անձին հնարավորություն կտան ողջամտորեն ենթադրել, որ առկա է գույքն օտարելու, թաքցնելու, վնասելու, ոչնչացնելու կամ սպառելու վտանգ: Սա ուղղակիորեն բխում է հանրային շահի ն անհատի սեփականության իրավունքի պաշտպանության միջն արդարացի հավասարակշռություն ապահովելու անհրաժեշտությունից:

23. Սույն վարույթի նյութերի ուսումնասիրությունից հետնում է, որ.

- Հանցագործությամբ պատճառված՝ 1,521,370.521 ՇԸ դրամի չափով հնարավոր վնասի, ինչպես նան գույքի հնարավոր բռնագրավման ապահովման նպատակով, 2022 թվականի սեպտեմբերի 24-ին, նախաքննության մարմինը որոշում է կայացրել նի` ` 2:

Աաաա: 2.21 ԱԱԿ Աո Անկա նան աո Աաաա

Սարա»: Հախ աա անւան նանն աան Հանձին |

Նշված որոշման իրավաչափություն, ։-հաստատելու մասին 2024 թվականի սեպտեմբերի 26-ի միջնորդությունը Երնան քաղաքի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի՝ 2022 թվականի հոկտեմբերի 13-ի որոշմամբ մերժվել է ն այդ որոշումը վերացվել է, ի թիվս այնի, այն պատճառաբությամբ, որ բացակայում է որնէ հիմնավորում այն մասին, որ համապատասխան գույքերը կարող են օտարվել, ո Տես Վճռաբեկ դատարանի՝ թիվ ՀԿԴ/0039/15/24 գործով վերը հիշատակված որոշումը, 2024 թվականի նոյեմբերի 26-ի թիվ ՀԿԴ/0038/15/23 գործով որոշումը:

19

թաքցվել, վնասվել, ոչնչացվել կամ սպառվել ն որ քննիչը բավարարվել է միայն օրենսդրական ձնակերպումների պարզ շարադրանքով ն չի հիմնավորել գույքն արգելադրելու օրենսդրական հիմքըռ:

- 2023 թվականի հունվարի 3-ին հանցագործությամբ պատճառված՝ 1,521.370.521

ՀՀ դրամի չափով հնարավոր վնասի, ինչպես նան գույքի հնարավոր բռնագրավման ապահովման նպատակով քննիչը կրկին որոշում է կայացրել արգելադրել Աաաա ՀԱԱ ա ա աաա աաա ոաապու»

Սարա: Միա ան ննկախա ա անկար,

արը րու, որ գիտակցելով իրեն սպասվող պատիժը ն տեղյակ լինելով հատուցման ենթակա գույքային վնասի վերականգնման անհրաժեշտության մասին, վերջինս կարող է օտարել, թաքցնել, վնասել, ոչնչացնել կամ սպառել իրեն պատկանող՝ միջնորդությամբ նշված գույքերը: Քննիչը նշված հիմքի առկայությունը հիմնավորելու համար ընդգծել է այն, որ ՍԱԱԱՏՆԱԱաԱՆ Ա հայտնի է նախաքննական մարմնի կողմից վերջինիս գույքային դրության տվյալների ամբողջական տիրապետման հանգամանքը ն որ վերջինս գիտակցում է հատուցման ենթակա գույքային վնասի վերականգնման հնարավոր անհրաժեշտությունըտ:

- Առաջին ատյանի դատարանը, մերժելով քննիչի միջնորդություն, ն վերացնելով գույքի արգելադրման մասին որոշումը, արձանագրել է, որ միջնորդությամբ ն կից նյութերով որնէ փաստական տվյալ չի ներկայացվել, որով հնարավոր կլիներ հաստատված համարել այն հանգամանքը, որ մեղադրյալը կարող է օտարել կամ սպառել արգելադրման ենթակա գույքը: Առաջին ատյանի դատարանը, ավելին, կարնորել է այն հանգամանքը, որ նույն քրեական վարույթի շրջանակներում դեռնս 2022 թվականի սեպտեմբերի 24-ին որոշում է կայացվել մեղադրյալի գույքի արգելադրման մասին, որը սեփականության իրավունքի սահմանափակման իրավաչության ստուգման դատական երաշխինքերի վարույթով 2022 թվականի հոկտեմբեր 13»ի թիվ ԵԴ/0370/15/22 որոշմամբ վերացվել է: Արդյունքում, Առաջին ատյանի դատարանը եզրահանգել է, որ մեղադրյալը տնական ժամանակ տեղեկացված է եղել իր գույքի հնարավոր արգելադրման մասին, սակայն ռ Տե՛ս սույն որոշման 14-րդ կետը:

5 Տե'ս սույն որոշման 15-րդ կետը:

20

շուրջ 4 ամիս որնէ միջոց չի ձեռնարկել իր անվամբ բանկային հաշիվների վրա առկա գումարները հանելու, իր ունեցած գույքն օտարելու ուղղությամբ, որպիսի հանգամանքը հերքում է վարույթն իրականացնող մարմնի մտավախություններըճ:

- Վերաքննիչ դատարանը, վերլուծելով գույքի արգելադրման հիմքերի ապացուցման շեմը ն արձանգրելով, որ ողջամիտ ենթադրությունը նս պահանջում է որոշակի փաստեր ներկայացնելու պարտականություն, անփոփոխ է թողել Առաջին ատյանի դատարանի որոշումը»:

24. Վերոնշյալ փաստերի վերլուծությունից բխում է, ռր Երնան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանը 2022 թվականի հոկտեմբերի 13-ի որոշմամբ արը. որգնլադրելու մասին որոշումը վերացրել է, ի թիվս այլնի, այն պատճառաբանությամբ, որ քննիչը չի հիմնավորել գույքն օտարելու, թաքցնելու, վնասելու, ոչնչացնելու կամ սպառելու հիմքը: Նույն հիմքով 2023 թվականի հունվարի 3-ին՝ գրեթե երեք ամիս անց, քննիչը որոշում է կայացրել ՞.՞..:..-

ղարա մո որման եիմքի

առկայությունը հիմնավորելով սոսկ այն հանգամանքով, որ ԱԱ Աե հայտնի է նախաքննական մարմնի կողմից վերջինիս գույքային դրության տվյալների ամբողջական տիրապետման հանգամանքը ն որ վերջինս գիտակցում է հատուցման ենթակա գույքային վնասի վերականգման հնարավոր անհրաժեշտությունը: Հաշվի առնելով ողջամիտ ենթադրության ապացուցման շեմի համատեքստում այդ ենթադրությունը հիմնավորող որոշակի փաստական տվյալներ ներկայացնելու

պարտականությունը, որոնք անկողմնակալ երրորդ անձին հնարավորություն կտան ողջամտորեն ենթադրել, որ առկա է գույքն օտարելու, թաքցնելու, վնասելու, ոչնչացնելու կամ սպառելու վտանգ, ինչպես նան այն, որ կոնկրետ դեպքում գույքի արգելադրումը վերացնելուց հետո մինչն երեք ամիս անց այն արգելադրելու մասին նոր որոշում կայացնելը մեղադրյալը գույքի ճակատագիրը տնօրինելուն ուղղված որնէ ոչ իրավաչափ գործողություն չի կատարել՝ Վճռաբեկ դատարանն իր համաձայնությունն է արտահայտում ստորադաս դատարանների այն դիրքորոշմանը, Կ Տե՛ս սույն որոշման 16-րդ կետը:

5 Տե՛ս սույն որոշման 17-րդ կետը:

21

որ միջնորդությամբ ն կից նյութերով չեն ներկայացվել փաստական տվյալներ, որոնք թույլ կտային հաղթահարելու գույքը տնօրինելու վտանգի առկայության մասին ողջամիտ ենթադրության շեմը:

25. Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ թեն գույքն արգելադրելու մասին որոշման իրավաչափությունը հաստատելու մասին միջնորդությունը մերժելու ն քննիչի որոշումը դատարանի կողմից վերացնելուց հետո քրեադատավարական օրենքը գույքը կրկին արգելադրելու ն նոր միջնորդություն ներկայացնելու արգելք չի սահմանում, սակայն նույն հիմքով գույքը կրկին արգելադրելու անհրաժեշտությունը ն իրավաչափությունը հիմնավորելու համար քննիչը պետք է ներկայացնի նույն հիմքի առկայությունը հիմնավորող նոր էական փատրական վվյալներ: Միչդեռ սույն վարույթով քննիչը բավարարվել է հատուցման ենթակա մեծ չափի գույքային վնասի վերականգման հնարավոր անհրաժեշտության վկայակոչմամբ, մինչդեռ այդ վնասի հատուցման նպատակը նշված է եղել նան Եար արրորւվ գույքն արգելադրելու մասին քննիչի՝ 2022 թվականի սեպտեմբերի 24-ի որոշման մեջ:

26. Ամփոփելով վերոշարադրյալը՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ հրավաչափ ես աարի րգելադրելումասին քննիչի որոշմամբ այդ

գույքը թաքցնելու կամ սպառելու հիմքը հիմնավորված չլինելու վերաբերյալ ստորադաս դատարանների հետնությունները:

27. Հետնաբար, Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ առկա չէ Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2023 թվականի հունվարի 1-ի որոշումը ն այն անփոփոխ թողնելու մասին Վերաքննիչ դատարանի՝ 2023 թվականի փետրվարի 16-ի որոշումը փոփոխելու կամ բեկանելու հիմք:

Ելնելով վերոգրյալից ն ղեկավարվելով Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրության 162-րդ, 163-րդ