Ավետիսյան — ՀԿԴ/0132/06/24

ՇԿԴ/0132/06/24

ռր.» 7.-.

2228 Ց Անու ն

/ 7 ՐՋ ԳԻԿ

ՄԻՏ 213

ՆՏ ՓԳ 2 "

Խա 1222

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ

ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ

ՈՐՈՇՈՒՄ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

Հայաստանի Հանրապետության

հակակոռուպցիոն դատարան,

նախագահող դատավոր՝ Վ.Ստեփանյան

Հայաստանի Հանրապետության

վերաքննիչ հակակոռուպցիոն դատարան,

նախագահող դատավոր՝ Ա.Մարտիրոսյան

2026 թվականի ապրիլի 29-ին քաղաք Երնանում

ՀԸ Վճռաբեկ դատարանի հակակոռուպցիոն պալատի կոռուպցիոն

հանցագործությունների քննության դատական կազմը (այսուհետ Վճռաբեկ դատարան),

նախագահությամբ՝ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ

մասնակցությամբ դատավորներ՝ Ա.ԿՐԿՅԱՇԱՐՅԱՆԻ

Ռ.ՄԽԻԹԱՐՅԱՆԻ

Ս.ՉԻՉՈՅԱՆԻ

Դ.ՎԵՔԻԼՅԱՆԻ

գրավոր ընթացակարգով քննության առնելով թիվ ՀԿԴ/0132/06/24 դատական վարույթով ՀՀ վերաքննիչ հակակոռուպցիոն դատարանի (այսուհետ նան՝ Վերաքննիչ դատարան)՝ 2024 թվականի օգոստոսի 26-ի որոշման դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազ Ա.Վարդապետյանի վճռաբեկ բողոքը,

2

ՊԱՐԶԵՑ

Վարույթի դատավարական նախապատմությունը.

1. 2024 թվականի հուլիսի 27-ին Հայկ Աշոտի Ավետիսյանը հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով ձերբակալվել է ն ներկայացվել ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիտե:

2024 թվականի հուլիսի 27-ին ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիտեի քննչական երրորդ վարչությունում, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 435-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 3-րդ կետի, 46-435-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 3-րդ կետի, 436-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետի ն 461-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ քրեական վարույթը:

ՀՀ գլխավոր դատախազության ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիտեում մինչդատական վարույթի օրինականության նկատմամբ հսկողության վարչության ավագ դատախազ ԱԳնորգյանի՝ 2024 թվականի հուլիսի 27-ի որոշմամբ Հ.Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 46-436րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում:

2024 թվականի հուլիսի 28-ին Հ.Ավետիսյանին մեղադրանք է ներկայացվել:

Լ. ՀՀ հակակոռուպցիոն դատարանի (այսուհետ նան՝ Առաջին ատյանի դատարան|՝ 2024 թվականի հուլիսի 29-ի որոշմամբ ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիտեի քննչական երրորդ վարչության քննիչ Հ.Սարգսյանի միջնորդությունը բավարարվել է, մեղադրյալ Հ.Ավետիսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառվել է կալանքը՝ 2 (երկո) ամիս ժամկետով նուն ժամանակահատվածում

սահմանափակվելով նրա՝ այլ անձանց հետ հաղորդակցվելու ն տեսակցություններ ունենալու իրավունքը: Կալանքի սկիզբը հաշվվել է մեղադրյալ Հ.Ավետիսյանին արգելանքի վերցնելու օրվանից՝ 2024 թվականի հուլիսի 27-ից:

2. Վերաքննիչ դատարանն իր՝ 2024 թվականի օգոստոսի 26-ի որոշմամբ մեղադրյալ Հ.Ավետիսյանի պաշտպան Գ.Գնորգյանի հատուկ վերանայման բողոքը բավարարել է, Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2024 թվականի հուլիսի 29-ի որոշումը բեկանել է, Հ.Ավետիսյանի ձերբակալումը ճանաչել է ոչ իրավաչափ ն մերժել ՀՇ

3

հակակոռուպցիոն կոմիտեի քննչական երրորդ վարչության քննիչ Հ.Սարգսյանի միջնորդությունը:

3. Վերաքննիչ դատարանի վերոնշյալ որոշման դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազ Ա.Վարդապետյանը բերել է հատուկ վերանայման բողոք, որը Վճռաբեկ դատարանի՝ 2024 թվականի հոկտեմբերի 16-ի որոշմամբ ընդունվել է վարույթ, ն սահմանվել է դատական վարույթի իրականացման գրավոր ընթացակարգ:

Ճատուկ վերանայման բողոքի հիմքերը, դրանք հիմնավորող փաստարկները ն պահանջը.

Հատուկ վերանայման բողոքը քննվում է հետնյալ հիմքերի ու հիմնավորումների սահմաններում.

4. Բողոքի հեղինակը գտել է, որ Վերաքննիչ դատարանի որոշումն օրինական ն հիմնավորված չէ, դրանով թույլ է տրվել դատական սխալ` քրեադատավարական օրենքի էական խախտում, որն ազդել է վարույթի ելքի վրա, մասնավորապես՝ սխալ են կիրառվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 109-րդ ն 288-րդ հոդվածները, ինչի արդյունքում խախտվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 15-րդ հոդվածով սահմանված՝ վարույթի հանրայնության սկզբունքը:

4... Ի հիմնավորումն վերոնշյալի՝ բողոք բերած անձը նշել է, որ Վերաքննիչ դատարանը, բողոքի քննութան ընթացքում վերլուծեով վերաբերելի քրեադատավարական նորմերը, ինչպես նան ուսումնասիրելով Հ.Ավետիսյանի ձերբակալման արձանագրությունը ն որոշումը, եկել է սխալ եզրահանգման առ այն, որ ՀՇ.Ավետիսյանին ձերբակալելու մասին արձանագրության մեջ բացակայում են նրա ամբողջական անձնական տվյալները (ծննդյան ամիս, ամսաթիվ, տարեթիվը ն հաշվառման ու բնակության հասցեն), ինչպես նան նրան ազատությունից փաստացի զրկելու վայրը, պայմանները, պատճառները ն հիմքերը փաստարկելով, որ Հ.Ավետիսյանին ձերբակալելու մասին արձանագրությունը բովանդակել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 109-րդ հոդվածով նախատեսված տվյալները:

42. Բողոքաբերը, անդրադառնալով ձերբակալման արձանագրությամբ թույլ տրված թերությունները ձերբակալման որոշմամբ չվերացնելու մասին Վերաքննիչ դատարանի հետնություններին ն վկայակոչելով ՀՀ քրեական դատավարության

4

օրենսգրքի 108-րդ հոդվածով սահմանված ձերբակալման որոշմանը ներկայացվող պահանջները, նշել է, որ ձերբակալման որոշման վերաբերյալ Վերաքննիչ դատարանի հետնությունները նույնպես իրավաչափ չեն:

Միաժամանակ անդրադառնալով ճերբակալման հիմքերի վերաբերյալ Վերաքննիչ դատարանի հետնություններին՝ բողոքաբերը նշել է, որ «Լերաքննիչ դատարանը, հետնություննր կատարելով այն մասին, որ ձերբակալման արձանագրությունը պարունակում է միայն ձերբակալման հիմքերի ձնական վկայակոչում, որնէ կերպ չի վերլուծել փաստական տվյալներն առ այն, որ Հ.Ավետիսյանին ձերբակալելու իրավասություն ունեցող անձը, դեռնս քրեական վարույթ նախաձեռնված չլինելու պայմաններում, իր տրամադրության տակ ունեցել է տեղեկություններ այն մասին, որ վերջինս հիմնավոր կերպով կասկածվում է հանցանք կատարելու մեջ, այդ կասկածն առաջացել է անմիջականորեն, բացի այդ, առկա են եղել նան հանցանքի կատարմանն անձի առնչությունը հաստատող այլ հիմքեր, ն միաժամանակ նա քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից թաքնվելու փորձ է կատարել:

Ի հիմնավորումն վերջին հիմքի առկայության՝ բողոքաբերը փաստել է, որ Վերաքննիչ դատարանի տրամադրության տակ առկա է եղել ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիտեի օպերատիվ-հետախուզական վարչության պետի պարտականությունները կատարող Ա.Մարտիրոսյանի կողմից քննիչի վերադասին ուղղված գրություն, ըստ որի՝ ձեռնարկված օպերատիվ-հետախուզական միջոցառումների արդյունքում ստացվել են տեղեկություններ, որոնք հավաստում են Հ.Ավետիսյանի կողմից քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից թաքնվելու փորձ կատարելը:

Բողոքաբերը նշել է, որ Վերաքննի, դատարանը, արձանագրելով, որ ձերբակալման արձանագրությունն չի պարունակում քրեադատավարական օրենսդրությամբ պահանջվող պարտադիր նշումներ, այլնս չի քննարկել այն հանգամանքը, թե արդյոք ներկայացված նյութերում առկա է տվյալ այն մասին, թե ձերբակալելիս հիմնավոր կասկածը եղել է անմիջականորեն ծագած, թե՝ ոչ, այլ ձնական խախտում արձանագրելով՝ անհիմն հետնություններ է կատարել այն մասին, որ անձին ձերբակալելիս հիմնավոր կասկածը ակնհայտ չի եղել անմիջականորեն

5

ծագած ն այդ հիմքով այլնս չի քննարկել կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու մասին դատարանի որոշման դեմ պաշտպանի բողոքը ն բավարարել է այն:

Բացի այդ, բողոքաբերը նշել է, որ ձերբակալման արձանագրության կազմման պարտադիր ձնը կարգավորող նորմը չի սահմանում պայման այն մասին, որ ձերբակալման՝ օրենքով նախատեսված հիմքը վկայակոչելուց զատ՝ անհրաժեշտ է նան դրանք վերլուծել այդ պահին ստացած փաստական տվյալների համատեքստում: Այս առումով, բողոքաբերը վկայակոչել է նույն քրեական վարույթով մեկ այլ` թիվ ՇԿԴ/0135/06/24 որոշմամբ ՀՀ վերաքննիչ հակակոռուպցիոն դատարանի կողմից նույնանման դիրքորոշում արտահայտելու հանգամանքը:

5. Վերոշարադրյալի հիման վրա բողոքաբերը խնդրել է ամբողջությամբ բեկանել Վերաքննիչ դատարանի՝ 2024 թվականի օգոստոսի 26-ի որոշումը` հաստատելով Հ.Ավետիսյանի ձերբակալման իրավաչափությունը, ն վարույթը փոխանցել նույն դատարան` Հ.Ավետիսյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի դեմ պաշտպան Գ.Գնորգյանի կողմից բերված բողոքը քննության առնելու նպատակով:

Հատուկ վերանայման բողոքի քննության համար էական նշանակություն ունեցող փաստական հանգամանքները.

6. Հ.Ավետիսյանին ձերբակալելու մասին 2024 թվականի հուլիսի 27-ի արձանագրության համաձայն` «(...) ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիտեի օպերատիվ- հեվզախուզական վարչության չորրորդ բաժնի ավագ օպերլիազոր, երկրորդ դասի խորհրդական Խ.Գրիգորյանս, մասնակցությամբ նույն բաժնի ավագ օպերլիազոր, առաջին դասի խորհրդական ՈՌ.Պոալոսյանի, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 8-րդ, 42-րդ, 108-րդ, 109-րդ, ԱՕրդ ն 148-րդ հոդվածների պահանջների պահպանմամը, կազմեցի այն արձանագրությունն այն մասին, ոչ 2024 թվականի հուլիսի 27-ին՝ ժամի 01 անց 10 րոպեին, «Հ. ԻՐՈ թԻԻԻԻՒՒթթԻԻ»: իլըացեից ձերրակալեցինք ներքոհիշյալ անձին

1 Ազգանուն, անուն, հայրանուն-Հայկ Աշոտի Ավետիսյան

2. Ծննդյան տարեթիվը-12-ր հունվարի 1990թ.

3. Ծննդավայրը -""""ԻԻթթ

4. Ազգությունն ու քաղաքացիությունի-Ազգությաւմի հայ, ՀՀ քաղաքացի

5. Կրթությունը-միջնակարգ

6

6. Ընփանեկան դրությունը-չամուսնացած

7. Աշխատանքի վայրը-չի աշխատում:

8. Զրաղմունքի տեսակը կամ պաշտոնը-չունի

9. Դավփվածությունը-չդավված

10. Հաշվառմեմ: հասցեկլ "'"ՀՀԵԻՈՈՈՈ ԱԱ ԱԹ թնո Ո Ո Ւ աաաթարոու»,

10. Բնակության հասցեկլ- "ԻՈ ՈՈՈԻ ԱԱ ԱԱԹԹաո ոո Ւ աաաաթարրո»

1. Տեղեկություններ անձնագրի մասին-Անձր պարզված է

Ձերբակալված Հայկ Ավետիսյանը ազատությունից փաստացի զրկվել է 2024 թվականի հուլիսի 27 ին` ժամի 01 անց 10 րռպերն՝ քաղալք "բ" ՐՈՒԹ ԵՑ» հասցեից, որից հերո 2024 թվականի հուլիսի 27-ին՝ ժամի 01 անց 15 րոպեին բերվել է ՀՀ ՀԿ ՕՀՎ վարչական շենք Մոսկովյան 1 հասցե:

Ձերբակալման պատճառները: Ձերբակալված Հայկ Ավետիսյանը հիմնավոր կերպով կասկածվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 46-435-րդ հոդվածի 5-րդ մասի 5-րդ կերով նախատեսված հանցանքը կատարած լինելու մեջ, այն է՝ ՀՀ կառավարության համեւպատասիւամ: որոշումներով "Հ" ՈՈՈՈՈԻԻԹ ԱԱ ԱԹԹ.նՈՈ Ո աաաաաաթթոոոոոոորը»: ՑԻԱ աաա աաա ը. 44աաաա Աաաա աաա աաա աաա աաաոաաաոթաութ Ը: լ, ՊԵՅՅՅ», կիքնությունները դեռես չպարզված այլ պաշտոնավտար անձանց հեվ, խմբի կազմում, օգտագործելով իրենց իշխանական կամ ծառայողական լիազորությունները կամ դրանցով պայմանավորված ազդեցությունը, ապօրինի գործողության, այն է՝ պարտադիր զինվորական ծառայության ենթակա ո "ԻԻԲԻԲՐՅՑ ՑոԳԱոոաոաաաաաաաաոոթոոո». հիվանդության վերաբերյալ կեղծ փաստաթղթեր կազմելու եղանակով պարտադիր զինվորական ծառայությունից ազատելու գործընթացը կազմակերպելու համար, Հայկ Աշուրի Ավետիսյանվի "Ո ՈՈՈՈՈԻԻԻԻ ԹԹ ԹԹոորորրո»: օժանդակությամբ «ՀՄԴԴՈՈՈՈԻԻԻԱԱԱԹԹաա րոր թ աաաաթթարրո `. կրրից՝ ` «որրրորթոթթաա ՈՅԳՔԻՑՅԻԹ, ամանջել է առանձնապես խոշոր չափերով՝ շուրջ 6.948.000 ՀՀ դրամին համարժեք 18.000 ԱՄՆ դոլար կաշառք:

Ձերբակալման հիմքը: Հայկ Ավետիսյանը ձերբակալվել է հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով, այն Լ՝ եա, բոնվել է ենթադրյալ հանցանքը կատարելիս կամ այն կատարելուց անմիջապես հետո ն առկա են հանցանքի կատարմանը անձի առնչությունը հաստատող այլ

7

հիմքեր, ն միաժամանակ նա քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից թաքնվելու փորձ է կատարել` համաձայն ՀՀ քրեական դափավարության օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի Էին մասի Էին ն 4-րդ կերերով: (...)»':

7. Սույն դատական վարույթի նյութերում առկա է ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիտեի օպերատիվ-հետախուզական վարչության պետի պարտականությունները կատարող Ա.Մարտիրոսյանի կողմից ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիտեի քննչական երրորդ վարչության պետ Ա.Մինասյանին հասցեագրված գրություն, որի համաճայն՝ «/...) 2024 թվականի հուլիսի 126-ին՝ ժամի 22:05ի սահմաններում, ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիտեի օպերատիվ-հետախուզական վարչության աշխատակիցները

Հ.Ավետիսյանին ձերբակալելու նպատակով այցելե են վերջինիս փաստացի բնակության հասցե'՝ «Ր ՈՐՈՒՆ ԱԱ ԱՆՆԱ ԱՆԱ ԱՈ Ա ԱԱ Ոաաաաաաաաաաաաաա» ՑԱոոոոոԱԱոԱԱ ԱԱ Ա ԱԱ ՆԱ ԳԱԱ Ա ԱՆՆԱ ԱՆԱՆ Ա ԱԱ Ո Որ որո որո», յիսի Հ.Ավետիսյանի եղբայրը հայտնել է, որ վերջինս տանր չի գտնվում: Այնուհետե, Հ.Ավետիսյանի եղբայրը հեռախոսազրույց է ունեցել Հ.Ավետիսյանի հեմ, ով տեղեկացրել է, թե իբրն գտնվում ԱՊ ԻԹԹԻՈՒԹՈՅՅ». Ձեդկարկված օպերատիվ-հետախուզական միջոցառումների արդյունքում տեղեկություններ են աացվել այն մասին, որ Հ.Ավերիսյանն իրականում, գտնվում է իր բնակության վայրում, սակայն բջջային հեռախոսն անջատել է ն խուսափել ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիտե ներկայանալուց: Հ.Ավետիսյանին հայտնաբերելու նպատակով իրականացված օպերատիվ-հետախուզական միջոցառումների արդյունքում վերջինս 2024 թվականի հուլիսի 27-ին՝ ժամը 01:00-ի սահմաններում. հայտնաբերվել Լ: "ո" ԻԻԻԻԻԻԻԻԻԻԻ ԻԻ թ աԹԹԹԹթաաաաաաաաաոա» յը ցեից, ձերբակալվել ն ներկայացվել է ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիվոե: (...)»՛:

8. Հ.Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 46-436-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել այն բանի համար, որ. «(..) Ծավ կ "ԻԻ ԻԹԹԹԹՈՈՈՒ աան Ո աաաոոոո րա թաաոորը: ՀՀ ՊՆ Զկ ԶՇԾ "ոթ տարածքային ատորաբաժանման՝ 2024 թվականի ամառային զորակոչի ենթակա զորակոչիկ՝ իրենց ծանոթ «ՐԻԻԻԻԻԻԻԻԻԻԵԵթԹթթաոորորյյւԸ, րը` "ԻԵթթթթաթոորրո»: Ւ" օգլրին ապօրինի գործողություններ կատարելուն վերջինիս պարտադիր զինվորական ծառայությունից ազատելու նպաւտակով, 2024 թվաւկանի հուլիսի 26-ին Տե՛ս վարույթի նյութեր, հատոր Լին, թերթեր 179-180:

չ Տե՛ս վարույթի նյութեր, հատոր 1-ին, թերթ 213:

8

ՑԵԳաոա աաա աաա ոորյ» ձերն Արացել կ ՀԻԲ Թ թԻԻԻԻ-» ցցին ապօրինի գործողություն կատարելու համախ, «Ր ՐՈԻԻԻԻԻԹԱԹԵԱԾ ԱՈ Ո ա աաաթանոոոորորո ը»: ՎԵՌՍԹՈԱԹՈ ԱՈ ՈՐ ԱԹոԱՑ Ց ԾՈՒ, լլ «ԿԳԱԹՈԱՑՑԹՈԱՑ ՑԱՐ ԱՅՐԵՑ Ո ԱՈ Ա ԹՈ Ա ԱԹՈ ԱՑ ԿԵՐ ԱԹՈ Ա ՈՑ ԵՐԵՑ Ո ԱՈ ԱԹ ոԱ ՈՑ Թութոռ: փոխանցելունպապրակով "ո ԻԻԻԻԻթթթթոոոորոթթյաաա ըդ լցել են 6.948.000 ՀՀ դրամին համարժեք 18.000 ԱՄՆ դոլար գումար` այդ կերպ օժանդակելով ՀՐ րԻԻՐՈՈՒԻԻԲՈՒԹ: կողմից որդոլ՝ «"ԻԻԻԻթ ՄՈ թԻԻԻթթՑՅ``»: ցզգրին, ապօրինի գործողություն կատարելու համար առանձնապես խոշոր չափերով կաշառք վալուն:

Այսպես.

Հայկ Աշուրի Ավետիսյանը կ «ՈԳԻ ԱԹԹԹանոոոո րոր աաթթաոոո, իրիիլց ծանոթի՝ ՑԵԱ ԳԱԱ ԿԱԳ Ա աար թաթար» դլիրեկանալով, որ որդուն` Հ"»ոորրրԻԻԻԻթ թաթ ՊԵՅՔՈՅՅ::334 լոլ րաւ դիր զինվորական ծառայությունից ապօրինի ազավելու համար պատրաստվում է փայլ կաշառք նշված խեդիրը լուծելու իրավասություն ունեցող պաշտոնատար անձին, նախաձեռնողականություն են հայտնել նրան օժանդակելու իրենց պատրաստակաւմության մասին: Հայկ Աշոտի Ավետիսյանը կ ԻՏՏԻՏՏԻՈՈՈՈԹՅ ՀԵՏՄՒՑԹ», հղնրց) հանցավոր մտադրությունն իրագործելու նպատակով, 2024 թվականի հուլիսի 26ին «"ոԻԻԻԻԻԵԹԹԱոոորոր րո ոթաաթաթորո ` դձեղն սրացել են առանձնապես խոշոր չափերով 6.948.000 ՀՀ դրամին համարժեք 16.000 ԱՄՆ դոլար գումար: Այնուհետնե, խոչընդոտները վերացնելու եղանակով, այն Լ՝ մի կողմի Ր" Աննան ՄԱ ԱՈ Աննննննաննննենննեե նենա նննննենեենննննննն

ՎԵՌՑԹՈԱԹ ԱԹՈ ՈԹ ՈԱԹ ԵՈ Ց Թ ՏԵՑ ՑԹՈՒ լլ. «ԿԱՑՈԱԹՈԱ ԿԱԹՈ ԱՑ Ո ԱՑ ԱԹՈ ԱՑԱԾ Ո ԱԹՈ Ա ՑԱԾ ՈԱ ՈՑ ԱՐԵ Թ Ո ԱՑ ԾԵՈ Ց Թո ԱՑ ԵԹոԵՑոռ: ԵԱՑԱ ԱԿԱ Աաաա ԱՆՆԱ ԱԱաա աաա ԱԱ աաա աա աաաթաոթոր րությա» իլը այց չճանաչելու ն դրանով պայմանավորված անձաւմը կաշառքի առարկան վտխանցելու հնարավորությունից զրկված լինելու հանգամանքը շրջանցելու եղանակով օժանդակել կե ԻԹՅՅՅՅՅ»" ըղրլի ց (աշաոքի առարկա 6.948.000 ՀՀ դրամին համարժեք 18.000 ԱՄՆ դոլարից` 3.860.000 ՀՀ դրամին համարժեք 10.000 ԱՄՆ դոլարը 2024 թվակսմւի հուլիսի 26-ին «որԻԻԻթԵ թթ թթթթթ»». իդիւանցելու հարցում:

9

Մասնավորապես, Հայկ ն"""""""" Ավետիսյանները կաշաոքի առարկա 6.948.000 ՀՀ դրամին համարժեք 18.000 ԱՄՆ դոլար գումարը 2024 թվականի հուլիսի 26-ին ՑԵաաաաաոա ա աաաաթաաոթթորոո»: կր ակաղուց հետո` նույն օր, ոՐԻԻԻԻԻԻԵթթ ԵՈ րԻիո աաա»: բնակության հասցեի հարնանությամբ` «ՈՐԳԻ ԹԹԹոոո որոր որթ յաթ»: իլլլցերւմ գտնվող շենքի ստորգետնյա ավտոկայանատեղիում` ժամի 2150-ի սահմաններում: 9Ե48ԱԱԱԱ ԱԱ աաաաթթաոոոոոությա՞»: րորլից կաշառքի առարկա հանդիսացող 6.948.000 ՀՀ դրամին համարժեք 18.000 ԱՄՆ դոլարից փաարացի 3.860.000 ՀՀ դրամին համարժեք 10.000 ԱՄՆ դոլարը փոխանցելու պահին րբոնվել է ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիտեի օպերատիվ-հետախուզական վարչության աշխավակիցների կողմից:

Վերոգրյալի արդյուքում ՐՈՈՐԻԻԻԻԻԻՑՑՑԹԹաթոոոոո»» ըլզալրվել է պարտաւդիր զինվորական ծառայությունից: (...)»:

9. Մեղադրյալ Հ.Ավետիսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց 2 (երկու) ամիս ժամկետով կալանք կիրառելու մասին Առաջին ատյանի դատարանի` 2024 թվականի հուլիսի 29-ի որոշման համաձայն՝ «(...) Քննարկման առարկա դարձնելով մեղադրյալի ձերբակալման իրավաչավության հարցը՝ Դատարանն արձանագրում է, որ, ըստ Դատարան ներկայացված նյութերի, Հայկ Ավետիսյանի ձերբակալումը կատարվել է ՀՀ քրեական դավաւվարության օրենսգրքի 109-րդ հոդվածով, այն Լ՝ հանցանք կապտալրած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի հիմքով: Ձերբակալման մաւսին 2024 թվականի հուլիսի 27-ի արձանագրության ն նույն օրվա որոշման համադրված ուսումնաւսիրությաւն արդյունքում Դատարունն արձանագրում է, որ Հայկ Ավետիսյանի ձերբակալումը կավարվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 109րդ հոդվածի դրույթներով սահմանված էական պայմանների պահպանմամի: Այսինքն Հայկ Ավետիսյանի ձերբակալումն իրավաչափ է ն համապատասխանում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգիքի 109-րդ հոդվածի պահանջներին՝ ձերբակալման հիմք Լէ հանդիսացել վերջինիս կողմից ենթադրարար հանցանք կատարած լինելու վերաբերյալ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածը, ն մեղադրյալի ձերբակալման իրավաչափությունը կասկածի տակ առնելու օբյեկվիվ հիմքեր Դատարանին չեն ներկայացվել:

3Տե՛ս վարույթի նյութեր, հատոր 1-ին, թերթեր 109-110:

10

Դատարանը փասվւմ է, ոլր ձերբակալման արձանագրությունը պարունակում է նեան ձերբակալման հիմքերի ու պատճառների, ձերբակալվածի մարմնի ն հագուստի վրա տեսանելի վնասվածքների. ֆիզիկական ն հոգեկան վիճակի, վերջինիս հայտարարությունների, անձնական ազատությունից փասվնաացի զրկելու, ինչպես նուն արձանագրությունը կազմելու ժաւմի մասին նշումներ: Արձանագրությամի նշված է նուն անձնական խուզարկության վերաբերյալ առանձին արձանագրություն կազմելու մասին, ն միջնորդությանը կից ներկայացված է «Անձնական խասզարկություն կատարելու մասին» 2024 թվականի հուլիսի 27-ի արձանագրությունը, որի համաձայն՝ Հայկ Ավեվփայանը 2024 թվականի հուլիսի 27-ին՝ ժամր 01:52-ից մինչն 02:02-ն ընկած ժամանակահատվածու, փեսաձայնագրմամվբ ենթարկվլվ է անձնական խուզարկության: Այսինքն՝ մեղադրյալի անձնական ասզարկության կատարման ժամանակահատվածը համընկնում է վերջինիս ձերբակալման ժամանակահատվածի հե, ինչը մեղադրյալը հասվաւվտել է իր այտրագրությամբ:

(-)

Վերոգրյալի համատեքարում Դատարանը վերստին արձանագրում է, որ միջնորդությանը կից ներկայացված նյութերում առկա չէ ն դատական նիարի ժամանակ չի վկայակոչվել որնէ փաստական տվյալ, որը ողջամվտրեն կարող էր դրվել մեղադրյալ Հայկ Ավետիսյանին ձերբակալելիս հիմնավոր կասկածն ակնհայտորեն անմիջականորեն ծագած չլինելու կամ ձերբակալման ընթացքում կամ դրա արդյունքում մեղադրյալի որեէ իրավունք խախտված լինելու հետնության հիմքում:

(-)

Դատարանը, մեղադրյալ Հայկ Ավետիսյանի նկատմամբ հանրային քրնական հետապնդում հարուցելու մասին որոշմամբ վերջինիս վերագրվող ենթադրյալ հանցանքի փարական նկարագրությունը գնահավելով միջնորդությանը կից Դափարան ներկայացված քրեական վարույթի շրջանակներում արացված ապացույցների, գտնում է, որ առկա են վարույթի տվյալ փուլին բնորոշ բավարար տեղեկություններ, փաստեր ն ապացույցներ, որոնք վկայում են, որ Հայկ Ավետիսյանը, հնարավոր է, առնչություն ունի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 46-436-րդ հոդվածի 2-րդ մասի Յրդ կեփով նախատեսված ենթադրյալ հանցանքին, այն է` պաշտոնատար անձի կողմից ապօրինի գործողություն կաւտաւլրելուհամար կաշառք մնալուն օժանդակության կատարմանը: Մասնավորապես, ըսավ. Հայկ Ավետիպանի նկատմամի հանրային

11

քրեական հետապնդում հարուցելու մասին 2024 թվականի հուլիսի 27ի որոշման փարական հիմքի՝ մեղադրյալին վերագրվում է «ո ԻԻթթթ ԹԻՒ րդը "որթ Ա» ապօրինի եղանակով պարտադիր ժամկերային զինվորական

ծառայությունից ազատելու համար պաշվտնատար անձին կաշառք տալուն օժանդակելու ենթադրյալ հանցանքի կատարու, ն արարքն առերնույթ համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 46-436-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 5-րդ կետով նախատեսված հանցանքին: (...)»:

10. Վերաքննիչ դատարանի՝ 2024 թվականի օգոստոսի 26-ի որոշման համաձայն՝ «(... Ձերբակալման իրավաչափությունը գնահավելիս էական նշանակություն ունի ձերբակալման արձանագրության պատշաճություն, ն իրավաչափությունը, իսկ ձերրակալմեաւն արձանագրության համար սահմանված օրենսդրաեւկաւն պահանջներից բխում է, որ ձերբակալման արձանագրության իրավաչափության առանցքային պահանջ է ձերբակալման հիմքի ն նպատակի մատնանշումը: Այս կարգավորումն ինքնանպատակ չէ ն ունի առանցքային նշանակություն, քանի որ ձերբակալման հիմքի, պատճառների ն պայմանների սահմանումը թուլ է տալիս պատշաճ գնահատել` արդյոք անձի ձերրակալման ընթացքում իրավատու անձի կողմից պահպանվել են ձերբակալվող անձի՝ օրենքով նախավփեսված իրավունքները, մասնավորապես, արդյոք առկա է եղել ձերբակալման իյյականացման իրավաչափության համար օրենքով սահմանված ն թույլատրելի հիմքերից որեէ մեկը, ինչպես նան՝ արդյոք ձերբակալում իրականացնելով քրեական հետապնդման մարմինը հետապնդել է իրավաչափ նպատակ:

Թեն առաջին հայացքից այն պահանջը կրում է ձնական բնույթ, սակայն այդ պահանջները չպահպանելը հանգեցնում է ձերբակալման ,ինարիտուտի քրեադատավարական էության խեղաթյուրմաւնը, քանի որ կարող է արեղծվել այնպիսի իրավիճակ, որ անձր ձերբակալվի առանց հատուկ հիմքի ն պատճառի՝ բացառապես օրենքի համապատասխան հոդվածի դիսպոզիցիայի մեխաւնիկական վերարփադրմամբ:

ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 109րդ հոդվածով հարակ սահմանվում են անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով ձերբակալման Հ Տե՛ս վարույթի նյութեր, հատոր 3-րդ, թերթեր 147-148։

12

հիմքերի, որոնք իրենցից ներկայացնում են օբյեկտիվ իրողությու, որոնց պայմաններում առաջանում է անհետաձգելի անհրաժեշտություն` իրականացնելու որոշակի վարութային գործողություններ, մասնավորապեճ անձի ձերբակալում հետագա իրավաչափ գործընթացն ապահովելու նպատակով: Սույն հիմքերի մատնանշումը ձերբակալման արձանագրությունում հնարավորություն է ատեղծում, դատարանի համար գնահատելու վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից կատարված գործողությունների իրավաչափությունը:

Այարեղից արձանագիկլի է, ոյ ՀՀքրնական դատավարության օրենսգիքի 109-րդ հոդվածում թվարկված ձերբակալման արձանագրության վերաբերյալ օրենսդրական պահանջներն օրենսդրի կողմից նախապտեսվելն ինքնանպատակ չէ ն չի կրում պարզապես ձնական բնույթ:

Վերոգրյալի համատեքարում Վերաքննիչ Օ 0»դավարաննկ առաջնահերթ արձանագրում է, որ սույն վարույթի նյութերի ուսումնասիրությունից պարզ է դառնում, որ 2024 թվականի հուլիսի 27ի՝ Հայկ Ավետիսյանին ձերբակալելու մասին արձանագրության մեջ, բացակայում են.

- Հայկ Ավետիսյանի ամբողջական անձնական փվյալները (ծննդյան ամիս, ամսաթիվ, փարեթիվը ն հաշվառման ու բնակության հասցեն),

-վանձին ազավությունից փաատացի զրկելու վայրը, պայմանները, պատճառները ն հիմքերը:

Սույն համավեքատում հարկ է փաստե, որ Վերաքննիչ դատարանի համար տեսանելի չէ, թե Հայկ Ավետիսյանը որտեղից ն ինչ հիմքերի առկայության պայմաններում է ձերբակալվել:

Ավելին՝ Վերաքննիչ դավփարանն արձանագրում է, որ անգամ անձին ձերբակալելու մասին որոշմամբ չեն լրացվել այն թերությունները, որոնք ձերբակալման արձանագրության մեջ թույլ են տրվել: Նշվածը կարնորվում է Վերաքննիչ դավաւրանի համար այնքանով, որ ձերբակալման արձանագրությունը կցվում է ձերբակալման որոշմանը ն րար էության դիտարկվում է դրաւ բաղկացուցիչ մաս: Այս հանգամանքն առավելապես կարնորվում է անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի հիմքով ձերբակալման ժամանակ, երբ ձերբակալման արձանագրությունը կազմելու համար օրենադիրը նախաղզեսկլ է որոշակի ժամեր, իսկ դրան հաջորդում է ձերբակալման որոշման կայացումի, որտեղ արդեն վարույթն

13

իրականացնող քննիչը մանրամասն արձանագրում է ձերբակալման վերաբերելի պայմանները: Հետնարբար, Վերաքննիչ դատարանի համար գնահատելի կլիներ թեկուզ ն ձերբակալման որոշման մեջ օրենսդրաւկան պայմանների պահպանումը, ձերբակալման արձանագրության մեջ թույլ տրված խախտումների շտկումը կամ ձերրակալմեւն հիմքերի ու պայմանների փաստական իրավիճակների նկարագրումը, ինչը սույն դեպքում չի ապահովվել:

Մասնավորապես` ինչպես ձերբակալման արձանագրության, այնպես էլ՝ որոշման մեջ, որպես Հայկ Ավեարիսյանին ձերբակալելու հիմք նշվել է հետեյալը. «Նկատի ունենալով, որ առկա են ՀՀ քրնական դատավարության օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի Լին մասի Էին ն 4Հրդ կետելտվ նախափեսված հիմքերը, այն է` Հայկ Ավետիսյանը րոնվել է ենթադրյալ հանցանքը կատարելիս կամ այն կատարելուց անմիջապես հետո, առկա են հանցանքի կատարումը Հայկ Ավետիսյանի առնչությունը հաստատող այլ հիմքեր, ն միաժամանակ նա դեպքի վայրից կամ քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից թաքնվելու փտրձ է կատարել»:

Ստացվում է, որ Հայկ Ավետիսյանին ձերբակալելու համար քրեական հետապնդման մարմինը դիտարկել է քրեական դատավարության համապավպտաւսխուն հոդվածով սահմանված առանձին մի քանի հիմք, որոնք միմյանցից էականորեն տարբերվում են ն բացատում՝ մեկը մյուսին: Այսպիսով՝ Վերաքննիչ դատարանն իր համաձայնությունն է հայտնում բողոքի հեղինակի այն պնդմանը, որ սույն դեպքում հասկանալի :1` Հայկ Ավետիսյանը բոնվել է ենթադրյալ հանցանքը կատարելու պահին, հանցանքը կատարելուց անմիջապես հետո, արդյոք աոկա են եղել հանցանքի կատարմանը Հայկ Ավետիսյանի առնչությունը հաարատող այլ հիմքեր, թե, ի վերջո, Հայկ Ավետիսյանը միաժամանակ դեպքի վայրից կամ քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից թաքնվելու փորձ է կատարել, թեն, օրենադրի կողմից թվարկված իրավիճակներն իրենց բնույթով հարակ են:

(-.)

Վերոշարադրյալից պարզ է դառնում, որ ձերբակալման արձանագրությունում, ձերրակալմոեւն հիմքի ն նպատակի մատնանշումը, հանդիսանալով ձնական պահանջ, ապահովում է ձերբակալման իրավաչափության գնահատման նան բովանդակային կողմի, իսկ վերջինների բացակայությունը վերադաս դատարանին զրկում է հնարավորությունից՝ գնահավելու արդյոք պետական իրավասու մարմինները գործել

14

են իրավաչավ,, ն արդյոք արորադաս դատարանը ճիշվ է գնահատել ներկայացված փատրաթղթերը:

Սույն դեպքում Վերաքննիչ դատարանը փապրում է, որ վերադաս ատյանի համար առնվազն տեսանելի :է՝ ինչ պայմանների հաշվառմամբ է ափորադաս դատարանը ներկայացված փաստաթղթերի համարել բավարար, վարույթ իրականացնող մարմնի հիմնավորումները պավշաճ, Հայկ Ավետիսյանի ձերբակալումի` իրավաչավ, իսկ վերջինին ձերրակալելիս` հիմնավոր կասկածն ակնհայտ անմիջականորեն ծագած: Այսինքն, առաջին ատյանի դապտաւլրաւնի կողմից կայացված դատական ակրի պատճառարանական մասում բացակայում են պաշտպանության կողմից /իողոքի հեղինակի/ բարձրաձայնված` ընթացակարգային ն քրեադատաւվարական նորմերի էական խախպտումներով կատարված ձերբակալման իրավաչավաաթյան վերաբերյալ հիմնավորումները չեզոքացնող իրավական դատողությունները: Ավելին, առաջին ավյանի դատարանում կայացած դապտեւկաւն նիարի ընթացքում պաշտպանի կողմից ի թիվս այլնի նշվել է նան, որ Հայկ Ավետիսյանը ձերբակալման օրր զանգահարել է իրեն ն խնդրել իրականացնել վերջինի հոր շահերի պաշտպանությունը: Վերջինները հանդիպել են՝ այս հարցի շիջանակներում պայմանավորվածություն ձեռք բերելու առիթով, իսկ Հայկ Ավետիսյանի ձերբակալումը տեղի է ունեցել հենց այդ ժամանակ` պաշփպանի ներկայությամբ: Պաշտպանը փատրել է, որ Հայկ Ավետիսյանի կողմից փախուստի դիմելու փորձ չի եղել, իակ քննիչը որնէ կնրպ դավական նիարի ընթացքում չի հերքել այս հայտարարությունը: Նիարի ընթացքում նշված հարցի վերարերյալ առաջին ատյաւնի դատարանի կողմից հարցադրումներ չեն հնչեցվել, ինչի արդյունքում: ստացվում է, որ նույնիսկ դատական նիարի շրջանակներում ձերբակալման հիմքը որնէ կերպ չի լուսաբանվել դատական երաշխիք տրամադրող դատարանի առաջ նի վերջո պարզ չի դարձել, թե արձանագրության մեջ թվարկված հիմքերից որն է համապատասխանում Հայկ Ավետիսյանի ցուցաբերած վարքագծին /արդյոք վերջինը փախուտրի դիմելու փորձ ի վերջո կատարել է, թե՝ ոչ/:

Ստացվում է, որ այն դեպքում քրեական հերապնդման մարմինների կողմից ձերբակալման հիմքերի ն տպատճառների դաշտում խրականացվել է համապատասխան հոդվածի դիսպոզիցիայի մեխանիկական վերարվադրում, ինչի հետնանքով որնէ կերպ հարակ չի մատնանշվել Հայկ Ավետիսյանի ձերբակալման

15

հիմքը, պայմանները, առիթը կամ պատճառը, իսկ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 109րդ հոդվածի Էին մասի 4րդ կետի վկայակոչման վերաբերյալ հիմնավորումները քրեական վարույթով ներկայացված նյութերով առհասարակ բացակայում են, ինչը հակատասմ է Վճռաբեկ դատարանի արտահայտաեւծ իրավական դիրքորոշման փրամաբանությանը ն որեւ կերպ չի հիմնավորում, որ Հայկ Ավետիսյանի ձերբակալումը եղել է ակնհայտ անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի հիմքով:

Վերոնշյալ իրավադրույթների, ինչպե նան Վճռաբեկ դատարանի

արտահայտած դիրքորոշման համադրման արդյունքում արձանագրելի է, որ ձերբակալման արձանագրությունում ձերբակալման հիմքի սահմանումն անհրաժեշտություն ն առաջնային պայման է` անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի պնդման համար: Ինչպես արդեն նշվել Լ՝ ձերբակալման հիմքերն իրենցից չեն ներկայացնում պարզապես օրենսդրաւկաւն ձնսւկերպումների արվաւցոլում, դրանց մեխանիկական վերարտադրում, աւյլ որոշակի փաստական իրավիճակներ են, որոնց մատնանշմամը տեսանելի է դառնում ձերբակալման իրավաչափությունը, քանի որ օրենադրական ձնակերաման տրամարանությունը հանգում է նրան, որ ձերբակալման հիմքերի մատնանշումը պետք է բացահայտի կասկածի էությունը, առկայությունը, ինչպես նան վերջինի հիմնավոր ն անմիջական ծագած լինելու հանգամանքը:

Վերաքննի։ Օ դատարանը գվերարին րնդգծում է, որ ձերբակալման արձանագրության ն որոշմեւն մեջ օրենսդրական դրույթների ուղղակի մեջրերումը՝ առանց դրանց իրավիճակային մեկնաբանման ե բացահայտման, չի կարող հանդիսանալ ձերբակալման հիմքի պատշաճ մատնանշում ն չի կարող դատական ստուգման արդյունքում հաարապտվել նման ընթացակարգով իրականացված անձի ազատության սահմանափաւկման գործընթացի իրավաչափությունը:

Ամփոփելով վերը նշվածը՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ սույն դեպքում իրավասու պեվաւկան մարմինների (քրեական հեզաալնդում իրականացնող) կողմից կազմված ձերբակալման արձանագրության ն որոշման մեջ առկա թերությունները չի կարող դիտարկել որպես վրիպակ, ավելին՝ հիշյալ փաարաթղթերը չեն կարող դիվարկվել որպես պատշաճ իրավական ընթացակարգերի պահպանմամբ կազմված գվալսաթային փատրաթղթեր հավակնեելով անձի ազավության կանխավարկածի հաղթահարմանը:

16

Հեփնարար, ողջ վերոգրյալի համատեքսվոսմ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ նման պահանջների խախպմեաւմըբ անձի ձերբակալումը չի կարող գնահատվել իրավաչավ,, չի կարող հիմք հանդիսանալ գնահավելու այն, որ անձի նկատմամբ իրականացված ձերրակալումն եղել է անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածով, ուստի, Վերաքննիչ դատարանը մեղադրյալ Հայկ Ավետիսյանի ձերբակալումը ճանաչում է ու իրավաչամ քանի որ ներկայացված փատրաթղթեոտվ չի հիմնավորվում, որ կասկածը եղկ է ակնհայտորեն անմիջականորեն ծագած:

Հաարավելով ձերբակալման անիրավաչափությունը, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ այլես առարկայազուրկ է խափանման միջոցի կիրառման անհրաժեշտությաւն ն իրավաչափությանն անդրադառնալը: (...)»":

Վճռաբեկ դատարանի հիմնավորումները ն եզրահանգումը.

11. Վճռաբեկ դատարանի առջն բարձրացված իրավական հարցը հետնյալն է. հիմնավո՛ր են արդյոք Հ.Ավետիսյանի ձերբակալումը ոչ իրավաչափ ճանաչելու վերաբերյալ Վերաքննիչ դատարանի հետնությունները:

12. ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «Յուրաքանչյուր ոք ունն անձնական ազատության իրավունք: Ու ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետեյալ դեպքերում ն օրենքով սահմանված կարգով՝

(.-.)

3) օրենքով սահմանված որոշակի պարտականության կատարումն ապահովելու նպատակով.

4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երը առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երը դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հետո անձի փախուստը կանխելունպատակով. (...)»:

«Մարդու իրավունքների ն հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի համաձայն՝ «մ. Յուրաքանչյուր ոք 5 Տե՛ս նյութեր, հատոր 4-րդ, թերթեր 68.72:

17

ունի ազատության ն անձնական անձեռնմխելիությաւն իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի ազատությունից զրկել այլ կերպ, քան հետնյալ դեպքերում ն օրենքով սահմանված կարգով.

(-.)

բ. անձի օրինական ձերբակալումը կամ կալանավորումը դատարանի օրինական կարգադրությանը չենթարկվելու համար կամ օրենքով նախատեսված ցաւնկացած պարտավորության կատարումն ապահովելու նպատնեւկով,

գ) անձի օրինական կալանավորումը կամ ձերբակալումը իրավախախտում կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայության դեպքում նրան իրավասու օրինական մարմնին ներկայացնելունպատակով կամայն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումը կամ այն կատարելուց հեվտ նրա փախուարրը կանխելու համար. (...)»:

ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 108րդ հոդվածի Լին մասի համաճայն՝ «Ձերբակալումը կարող է կիրաովել՝

1) հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայությաւն դեպքում.

(:-.)»:

Նույն օրենսգրքի 109-րդ հոդվածի համաճձայն՝ «Լ Անձը հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության դեպքում կարող է ձերբակալվել, եթն՝

1) նա րբոնվել է ենթադրյալ հանցանքը կատարելիս կամ այն կատարելուց անմիջապես հետո.

(-.)

4) առկա են հանցանքի կատարմանը անձի առնչությունը հատրավտղ այլ հիմքեր, ն միաժամանակ նա դեպքի վայրից կսւմ քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից թաքնվելու փորձ է կատարկ կամ չունի բնակության մշտական վայր, կամ երա ինքնությունը պարզված չէ:

2 Սույն հոդվածի Էին մասով նախատեսված հիմքով ձերբակալվածին հետաքննության մարմին կամ վարույթ իրականացնելու իրավասություն ունեցող մարմին բերելուց անմիջապես հեվտ ձերբակալում իրականացրած անձր կազմում է անձի ձերբակալման արձանագրություն:

18

5. Արձանագրության մեջ նշվում են՝

Ս ձերբակալվածի անունը, ազգաւնունը, հայրանունը, ծննդյան թիվը, ամիսլ, օրը, հաշվառման կամ փաստացի բնակության հասցեն.

2Ձ/)անձին ազատությունից փաստացի զրկելու փարին, ամիսը, օրը, ժամը, րոպեն, վայրը, պայմանները, պատճառները ն հիմքերը.

3) ձերբակալում իրականացրած պաշվտնատար անձի անունը, ազգանունը, պաշտոնը, կոչումը.

4) անձին ազատությունից փաստացի զրկելու պահին կամ իրավասու մարմին բերելուց հետո կատարված անձնական խուզարկությամբ անձից վերցված առարկաների կամ փաստաթղթերի անվանումի ն նկարագրությունը` առկայության դեպքում.

5) ձերբակալվածի մարմնի կամ հագուսրի վրա տեսանելի վնասվածքները առկայության դեպքում, ինչպես նան առերնույթ նրա ֆիզիկական ն հոգեկան վիճակը.

6) ձերբաւկալվաւծի հայտարարությունները.

7) ձերբակալվածին իրավասու մարմին բերելու ն արձանագրություն կազմելու տարին, ամիսը, օրը, ժամի ն րոպեն:

4. Արձանագրությունն ստտրագրում են. ձերբակալում: իրականացրած անձր ն ձերբակալվածը: Ձերրակալվածի կողմից սվտրագրելուց հրաժարվելու դեպքում արձանագրության մեջ ամրագրվում են ինչպես այդ փապրը, այնպես էլ հրաժարվելու պատճառները: Արձանագրության պատճենը սվտրագրությամի հանձնվում է ձերբակալվածին:

5. Սույն հոդվածով սահմանված կարգով ձերբակալվածին ազատությունից փաստացի զրկելու պահից անհապաղ, րայց ոչ ուշ, քան 6 ժամվա ընթացքում պեվք է հանձնվի նրան ձերբակալելու կամ ազատ արձակելու վերաբերյալ որոշում, ինչպես նան մեղադրյալի Թասն օրենսգրքով սահմանված իրավունքների ն պարվտաւկանությունների ցանկը: Ձերբակալման որոշման մեջ նշվում են այն կազմելու տարին, ամիսը, օրի, ժամը, րոպեն ն վայրը, ձերբակալվածի տվյալները, նրան վերագրվող արարքի փաարական հանգաւմանքները, ձերբակալման հիմքը:

(-.)

9. (...) Կալանավորման հարցր քննարկելիս դատարանը պետք է ատուգի նան ձերրակալմեւն իրավաչափությունը:

19

(:-.)»:

Նույն օրենսգրքի 288-րդ հոդվածի համաձայն `. Խափանման միջոց կիրառելու կամ կիրառված խափանման միջոցի ժամկետը երկարաձգելու միջնորդությաւն, քննության արդյունքով դատարանը կայացնում է հեպնյալ երեք որոշումներից մեկր.

1) միջնորդությունը մելժելու մասին.

(-.)

2. Դատարանը կայացնում է այն հոդվածի Լին մասի Էին կերով նախապտեսվաւծ որոշումը, եթն՝

(-.)

5) հանգում է հետնության, որ սույն օրենսգրքի 108-րդ հոդվածի Լին մասի Լին կետով սահմանված դեպքում անձին ձերբակալելիս հիմնավոր կասկածը ակնհայդտ չի եղել անմիջականորեն ծազած:

(:-.)»:

13. Վճռաբեկ դատարանը, Այրերւտ Հովհաննիսյանի գործով կայացված որոշմամբ արձանագրել է, որ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի հիմքով ձերբակալման բովանդակային վերլուծությունը վկայում է այն մասին, որ քննարկվող ձերբակալման ինստիտուտի հիմքում դրված է հանցագործության կանխման ն խափանման 1ո Ոճոջոճո ձԳ6իօէօ (անձին ենթադրյալ հանցագործություն, կատարելու պահին (տաք հետքերով) բոնելույ սկզբունքը: Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության դեպքում ձերբակալումը կիրառվում է այն դեպքում, երբ ենթադրյալ հանցանքի փաստական հանգամանքները (օբյեկտիվ կողմի հատկանիշները) ն այն կատարող անձն իրավասու մարմնին հայտնի են դառնում հենց այդ հոդվածում թվարկված իրավիճակներից որնէ մեկի ակնհայտ առկայության դեպքում, այսինքն՝ ակնհայտ անմիջականորեն: Վճռաբեկ դատարանի այս հետնությունը բխում է նան ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 288-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 5-րդ կետից, որի համաձայն` դատարանը մերժում է կալանքի միջնորդությունն այն դեպքում, երբ անձին ձերբակալելիս հիմնավոր կասկածն ակնհայտ չի եղել անմիջականորեն ծագած:

20

Վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ օրենսդիրը սահմանել է երկու փոխկապակցված գործոն ձերբակալման քննարկվող տեսակի հիմքում ընկած «հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի» ծագման անմիջականության ակնհայտությունը որոշելու համար, մասնավորապես` ժամանակային գործոնը, այսինքն՝ երբ հանցանքը կատարելու հիմնավոր կասկածը հաստատող փաստական իրավիճակի ի հայտ գալու ն անձին ազատությունից զրկելու միջն ժամանակային խզում չկա կամ աննշան է, ն հանցանքի արտաքին դրսնորման գործոնը, երբ ձերբակալումն իրականացվում է ենթադրյալ հանցանքի արտաքին հանցանշանների (բացահայտ հետքերի) հիման վրա (ոմլօօտ տքքաոծուտ: Վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ քննարկվող երկու գործոնների միաժամանակյա առկայության դեպքում է, որ հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի առկայության հիմքով իրականացված ձերբակալումը կարող է համարվել իրավաչափ, դրանցից մեկի բացակայությունը ձերբակալումը դարձնում է ոչ իրավաչափ դրանից բխող հետնանքներով::

14 Վերահաստատելով ն զարգացնելով Ալբերտ Հովհաննիսյանի գործով որոշմամբ արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, Վճռաբեկ դատարանը մեկ ալ` Արամ Սուքիասյանի գործով որոշմամբ արձանագրել է, որ «հանցանք կատարած լինելու անմիջականորեն ծագած հիմնավոր կասկածի» առկայության դեպքում ձերբակալման հիմքերը հանդիս