Քաղաքացիական իրավունք — 30.07.2024
Ամփոփում
քննելով քննիչի ներկայացրած միջնորդությունը, 2023 թվականի օգոստոսի 20-ի որոշմամբ գտել է, որ բացակայում է մեղադրյալ աար ւս օրենսգրքի 190-րդ հոդվածի 3-րդ մասի Լիս կետով ներկայացված մեղադրանքում հիմնավոր կասկածը ն մերժել է նախաքննության մարմնի միջնորդությունը», - Վերաքննիչ դատարանը, քննելով ՀՀ դատախազության Երնան քաղաքի Կենտրոն ն Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ աաա ւյոցրած բողոքը, 2023 թվականի սեպտեմբերի 22-ի որոշմամբ մերժել է այն՝ վիճարկվող դատական ակտը թողնելով անփոփոխ»: 14. Նախորդ կետում վկայակոչված փաստական հանգամանքներ
Ամբողջ Տեքստ
ՈԱ
«մ ՅԱՔ»)/2
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ
ՈՐՈՇՈՒՄ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ
Հայաստանի Հհանրապետության
հակակոռուպցիոն դատարան,
նախագահող դատավոր՝ Գ.Հովհաննիսյան
Հայաստանի Հանրապետության
վերաքննիչ քրեական դատարան,
նախագահող ղատավոր՝ Մ.Մակյան
ՇԸ վճռաբեկ դատարանի հակակոռուպցիոն պալատի կոռուպցիոն
հանցագործությունների քննության դատական կազմը (այսուհետ նան՝ Վճռաբեկ դատարան),
նախագահությամբ՝ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ
մասնակցությամբ դատավորներ՝ Ռ.ՄԽԻԹԱՐՅԱՆԻ
Ս.ԶԻՉՈՅԱՆԻ
Դ.ՎԵՔԻԼՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ՝ Է.ՓԻԼԱՖՅԱՆԻ
2024 թվականի հուլիսի 30-ին քաղաք Երնանում
դոնփակ դատական նիատում քննության առնելով մեղադրյալ արը
վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ հակակոռուպցիոն դատարանի (այսուհետ նան՝ Վերաքննիչ դատարան) 2023 թվականի սեպտեմբերի 22-ի որոշման դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալ արը ու վերանայման վճռաբեկ բողոքը,
2
ՊԱՐՔԵՑ
Վարույթի դատավարական նախապատմությունը,
Լ 2022 թվականի փետրվարի 28ին ՌԴ քաղաքացի արորը
հանցագործության վերաբերյալ հաղորդում է ներկայացրել այն մասին, որ իրենից 21.000.000 ԱՄՆ դոլար հափշտակելու մասին ապացույցների բավարար համակցության հիմքով Ռուսաստանի Դաշնությունում քննվող թիվ պասազոոոը քրեական գործով որպես մեղադրյալ ներգրավված ն 2016 թվականի հունվարի 18-ից Հայաստանի Հանրապետությունում գտնվող աը շի մարտի 10-ին
ը էմ սպասարկվող հաշվին կանխիկ մուտքագրել է 49.000.000 ՀՀ դրամ, որը նույն օրը գրեթե ամբողջությամբ փոխանցվել է արը... բանկում սպասարկվող հաշվին, իսկ փոխանցման նպատակն է հանդիսացել աաոը աաա սող շեքի շինության նախագծի թիվ ըք
նախագծային համարի ներքո գտնվող անշարժ գույքի ձեռքբերումը:
2022 թվականի հուլիսի 9-ին ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիտեում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 296-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 3-րդ կետի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ խարկ ուս վարույթը, որի նախաքննությունն իրականացվել է ՀՀ քննչական կոմիտեի Երնան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն ն Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական առաջին բաժնում:
Նախաքննության ընթացքում ձեռք բերված փաստերի հիման վրա 2023 թվականի օգոստոսի 10-ին քննիչը միջնորդություն է հարուցել թիվ մարը յաս վարույթով հսկող դատախազին` արը մտ 200: թվականի ապրիլի 18-ին
ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի (այսուհետ նան՝ ՀՀ քրեական օրենսգիրք) 190-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով (համապատասխանում է 2021 թվականի մայիսի 5-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 296-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 3-րդ կետին) հանրային թրեական հետապնդում հարուցելու մասին:
2023 թվականի օգոստոսի 10-ին թիվ նը սոս վարույթով հսկող
դատախազի որոշմամբ առարոզ նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 190-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում:
2023 թվականի օգոստոսի 14 ին՝ աարրըը իջ ՀՀ պետական սահմանը հատելու վերաբերյալ տեղեկատվություն ստանալու նպատակով, կատարվել է հարցում,
3
ն ստացված պատասխանի համաձայն՝ անննը ջի: անգամ 2023 թվականի օգոստոսի 10-ին՝ ժամը |ք) ետ «Զվարթնոց» միջազգային օդանավակայանով, թիվ | ավիաչվերթով ՆՈ | մուտք է գործել Հայաստանի Հանրապետություն:
2023 թվականի օգոստոսի 17-ին, անը ց ՀՀ վետական սահմանը
հատելու վերաբերյալ տեղեկատվություն ստանալու նպատակով, կրկին կատարվել է հարցում ն ստացված հարցման պատասխանի համաձայն՝ ատսատոը 2023 թվականի օգոստոսի 15ին՝ ժամը .. «Զվարթնոց» միջազգային
օդանավակայանով, թիվ աար ւ ւվրոթով մանրը ւ է Հայաստանի
Հանրապետությունը, որպիսի պայմաններում հնարավոր չի եղել վերջինիս մեղադրանք ներկայացնել:
2023 թվականի օգոստոսի 18-ին միջնորդութուն է ներկայացվել ՀՀ հակակոռուպցիոն դատարան (այսուհետ նան Առաջին ատյանի դատարանի)՝ մեղադրյալ աստատոզ նկատմամբ 2 ամիս ժամկետով կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ:
2. Առաջին ատյանի դատարանի 2023 թվականի օգոստոսի 20-ի որոշմամբ քննիչի միջնորդությունը՝ մեղադրյալ աը ււտմբ 2 ամիս ժամկետով կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու մասին, մերժվել է:
3. Վերոնշյալ որոշման դեմ Կենտրոն ն Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ պտտանոըը հատուկ վերանայման բողոքի քննության արդյունքում Վերաքննիչ դատարանը 2023 թվականի սեպտեմբերի 22-ի որոշմամբ բողոքը մերժել է՝ Առաջին ատյանի դատարանի 2023 թվականի օգոստոսի 20-ի որոշումը թողնելով անփոփոխ:
Վերաքննիչ դատարանի վերոնշյալ որոշման դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալ արը յացրել է վճռաբեկ բողոք, որը Վճռաբեկ դատարանի 2023 թվականի նոյեմբերի 2-ի որոշմամբ ընդունվել է վարույթ ն սահմանվել է դատական վարույթի գրավոր ընթացակարգ:
2024 թվականի ապրիլի 17-ին մեղադրյալ արը ւ.
ՈՍ | կողմից Վճռաբեկ դատարան ներկայացվել է դիմում ն ՌԴ քննչական կոմիտեի Մոսկվա քաղաքի գլխավոր քննչական վարչության հատկապես կարնոր գործերի քննության երկրորդ վարչության երկրորդ քննչական բաժնի հատկապես
4
կարնոր գործերով քննիչի՝ 2024 թվականի ապրիլի 15ի «Քրեական հետապնդումը դադարեցնելու ն քրեական գործը կարճելու մասին» որոշում:
Վճռաբեկ դատարանի` 2024 թվականի հուլիսի 24-ի որոշմամբ դատական վարույթի գրավոր ընթացակարգը փոխվել է բանավոր ընթացակարգի:
Վճոաբեկ բոդոքի հիմքերը, հիմնավորումները ն պահանջը.
Վճռաբեկ բողոքները քննվում են հետնյալ հիմքերի սահմաններում՝ ներքոհիշյալ հիմնավորումներով.
4. ՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալ արը բոս շել Լ, որ
Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2023 թվականի օգոստոսի 20-ի թիվ ատսատողը որոշմամբ թույլ են տրվել դատական սխալներ, քրեադատավարական օրենքի խախտումներ, որոնք էական են ն ազդել են ճիշտ որոշում կայացնելու վրա, իսկ Առաջին ատյանի դատարանի հիշյալ որոշման օրինականությունն ու հիմնավորվածությունը ստուգելու արդյունքում Վերաքննիչ դատարանը 2023 թվականի սեպտեմբերի 22-ի որոշմամբ անտեսել է Առաջին ատյանի դատարանի կողմից թույլ տարված դատական սխալներն ու քրեադատավարական օրենքի էական խախտումները, որոնք խաթարել են արդարադատության բուն էությունը՝ ազդելով գործի ելքի ն ճիշտ որոշում կայացնելու վրա:
Բողոքաբերը փաստարկել է, որ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ քրեական դատավարության օրենսգրքի Ա6-րդ հոդվածի 1ին մասի միատեսակ կիրառության համար, քանի որ բողոքարկվող դատական ակտում նշված նորմին տրված մեկնաբանությունը հակասում է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի որոշման մեջ տվյալ նորմին տրված այն մեկնաբանությանը, որ ողջամիտ կասկածի չափանիշը հիմնվում է փաստերի կամ տեղեկությունների առկայության վրա, որոնք հնարավորություն կտային անաչառ դիտորդին եզրակացնելու, որ տվյալ անձը հնարավոր է, որ կատարած լիներ հանցանքը:
Բողոքաբերի պնդմամբ` պարտադիր չէ, որ կասկածը հիմնավորող փաստերը բավարարեն այն նույն սանդղակին, որն անհրաժեշտ է անձի դատապարտման համար:
5
Միննույն ժամանակ դատական վերահսկողություն իրականացնելիս դատարանը չպետք է այնպիսի հարցեր քննարկի ն դրանց վերաբերյալ որոշումներ ընդունի, որոնք կազմում են հետագա դատական քննության առարկան:
Ըստ բողոքաբերի՝ տվյալ դեպքում առկա են նան խափանման միջոց կալանքը ընտրելու հիմքերը, մասնավորապես` մեղադրյալ զը գրվում է
հանցավոր ճանապարհով ստացված առանձնապես խոշոր չափերով եկամուտների օրինականացում, ինչից ելնելով, վարույթ իրականացնող մարմինը ողջամտորեն ենթադրում է, որ ելնելով ակնկալվող պատժի խստությունից, մնալով ազատության մեջ, անձը կարող է փախուստի դիմել: Միաժամանակ հատկանշական է, որ տսաոը առանձնապես խոշոր չափերով խարդախություն կատարելու համար ՌԴ իրավասու մարմինների կողմից ներգրավված է եղել որպես մեղադրյալ, գտնվել է հետախուզման մեջ ն վերջինիս նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցվել է վաղեմության ժամկետը լրանալու հիմքով: Ընդ որում, Ռուսաստանի Դաշնությունում քննված քրեական վարույթի շրջանակներում, համաձայն կայացված որոշման, լիովին հիմնավորվել է աը», որպիսի հանգամանքները վարույթ իրականացնող մարմնին թույլ են տալիս հիմնավոր կասկածել, որ նա, գտնվելով ազատության մեջ, կդիմի փախուստի:
Հիմք ընդունելով վերոգրյալը` բողոքաբերը խնդրել է ամբողջությամբ բեկանել Վերաքննիչ դատարանի՝ 2023 թվականի սեպտեմբերի 22-ի որոշումը ն կայացնել դրան փոխարնող դատական ակտ:
Վճռաբեկ բողոքի քննության համար էական նշանակություն ունեցող փաստերը.
5 ասարը ւբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 190-րդ հոդվածի 3-րդ մասի Լին կետով հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել այն արարքի համար, որ. Նա, ՌԴ քաղաքացի ասաաոոոը Զ21000.000 ԱՄՆ դոլար հափշտակելու մասին ապացույցների բավարար համակցության հիմքով ՌԴ քննչական կոմիտեի կողմից քննվող քրեական գործով ՈԴ քրեական օրենսգրքի 159-րդ հոդվածի 4-րդ մատով (առանձնապես խոշոր չափերով խարդախություն) որպես մելադրյալ ներգրավված լինելով 2016 թվականի հունվարի 18-ին Հայատրանի Հանրապետություն մուրք գործելու ժամանակ որնէ դրամական միջոց կամ գույք հայտարարագրած չլինելով, 2020
6
թվականի մարտի 10-ի դրությամբ Հայատրանի Հանրապետությունում եկամրի որնէ աղբյուր չունենալով, հանցավոր ճանապարհով արացված վերոհիշյալ 2Լ000.000 ԱՄՆ դոլար գումարից որոշ մասն օրինականացնելու նպատակով, 2020 թվականի մարվի 10-ին 49.000.000 ՀՀ դրամի չափով գումարը ներկայացնելով որպես դեռնս 2019 թվականի ապրիլի 26-ին լուծարված անարար...
ֆինանսական փնօրենի պաշվտնում աշխատելու ժամանակահատվածում արացած վարձատրության հանրագումար ու այդ կերպ խեղաթյուրելով դրա հանցավոր ծագումի, կանխիկ մուրքագրել է ատար ընկերությունում սպասարկվող հաշվին, ապա այդ գումարը, աաա: .... ր. չոշի
շինության նախագծի թիմ Ս. րուգծային համարի ներքո գտնվող անշարժ գույքի ձեռքբերման համար փոխանցել անո... ւււ ասարկվող
հաշվին, այդ կերպ փոխարկելով (լոնվերտացնելով) հանցավոր ճանապարհով արացված առանձնապես խոշոր չափերով՝ 49.000.000 ՀՀ դրամ գումարը (...)»:
6. Առաջին ատյանի դատարանը 2023 թվականի օգոստոսի 20-ի որոշմամբ արձանագրել է. «՛(...) 1) միջնորդությանը կից ներկայացված նյութերում գոյություն չունի հիմնավորում առ այն, ԳԿԿ 1չը | գործողություններում առկա են օրինական գործունեության շղարշի ներքո լեգիտիմացնել արացված անօրինական գույքն ու եկամուտները, թողարկելու ն թաքցնելու դրանց ծագման հանցավոր աղբյուրը, վերացնելու դրանց հանցավոր հետքերը,
2 ասաց ւ 2` ՈՂ քաղաքացի բոռ
ասար 22252556 ւ դոլար հափշտակելու հերնանքով ՈԴ քննչական կոմիտեի կողմից քննվող քրեական գործով ՌԴ քրեական օրենսգրքի 159-րդ հոդվածի Ժրդ մասով (առանձնապես խոշոր չափերով խարդախություն) որպես մեղադրյալ ներգրավված լինելու հանգամանքը ւար... շշ. թուի
մարտի 10-ը ւ ոււաարկվող հաշվին 49.000.000 ՀՀ
դրամի չափով գումարի մուտքագրում: կատարելը ն այդ գումարի գոյացման աղբյուր որպես մաս-մաս կանխիկ եղանակով ՌԴ-ից բերվելու վերաբերյալ հայտարարություն կատարելն ինքնին բավարար չէ հանգելու այն հետնության, որ ՏՏ | կատարել է հանցավոր արարքը նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 296-րդ հոդվածով,
7
3) ներկայացված նյութերով գոյություն չունի հիմնավորում առ այն, որ Լ | առը կողմից ատսատոոոը ընկերություն մուտքագրված 49.000.000 ՀՀ դրամը ձեռք է բերվել հանցավոր ճանապարհով ն հանդիսանում է 21000.000 ԱՄՆ դոլարի մաս,
4) ներկայացված նյութերով գոյություն չունի հիմնավորում առ այն, որ պ ասա. րց ներկայացված 49.000.000 ՀՀ դրամի չափով գումարի
գոյացման աղբյուր նշել է, որ այն առաջացել նարար...
ֆինանսական փնօրենի պաշվտնում աշխատելու ժամանակահատվածում ստացած վարձատրություններից,
5) ունենալով տեղեկատվություն աո այն, որ ՆՈ | հանդիսանալով ՌԴ քաղաքացի, որեԼ տեղեկատվություն չի ներկայացվել այն մասին, թե վերջինս ՈԴ-ում ինչ գործունեությամբ է զբաղվել ն բացի ենթադրյալ հափշտակված գումարից, վերջինս այլ ֆինանսական օրինական միջոցների արդյոք չի տիրապարել, առավել նս ունենալով փաստական տվյալներ, որ ատսաոոոոըզ ՌԴ տարբեր բանկերում ունի հաշիվներ ն նրան է պատկանում ՆԲԽՇՔԵՔՇ 8։շ մեւկնիշի ավտոմեքենա,
6) ներկայացված նյութերով գոյություն չունի հիմնավորում 49.000.000 ՀՀ դրամի հանցավոր ծագումի հաստատող ապացույցներ ն նշված հանգամանքի առնչությամը Դատարանն անթույլատրելի է համարում քննիչի այն դիրքորոշումը, որ շուրջ մեկ փարուց ավելի կատարվող քննության ժամանակ իրենք նպափակահարմար չեն գտել հրավիրել, ն նշված հարցերի շուրջ հարցաքննելու մարտա
պատճառաբանելով, որ դա քննչական մարտավարություն է ն իրենք են որոշում իրենց մարտավարությունը: Դատարանը գտնում է, որ հաշվի առնելով անձին վերագրվող հանցավոր արարքի առանձնահատկությունը, այն, որ անձր մեղադրվում է ենթադրյալ «Փողերի լվացում» հանցավոր արարք կատարելու մեջ, ինչպես նան ունենալով վերջինիս հարցաքննելու հնարավորություն, արդարացի ն թույլատրելի չէ սնփական նախաձեռնությամբ անձին զրկել իր գույքի ծագման առնչությամի բացատրություն տալու հնարավորությունից, ինչը Եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի շրջանակներում արտահայտած իրավական դիրքորոշումների համաձայն՝ քրեական գործերով արդար դատաքննության հայեցակարգի հետ համատեղելի է դիմումապուիխ վրա իր գույքային իրավիճակի վերաբերյալ հավատրի բացատրություններ ալու պարտականություն դնելը:
8
Այսինքն վարույթն իրականացնող մարմինը, սեփական նախաձեռնությամբ զրկելով անձին ի պաշտպանություն իրեն բացատրություն տալու հնարավորությունից, վերջինիս կողմից հանցավոր արարքը կատարելու հիմնավոր կասկածը հիմնավորելու համար, պարտավոր էր առավել ծանրակշիռ հիմնավորումներ ներկայացնել, ինչը որ ներկայացված նյութերում բացակայում է:
Բացի այդ Դատարանն արձանագրում է, որ դատալսումների ժամանակ պաշվապանների այն հարցին, թե քննիչն արդյոք բացառում է այն հանգամանքը, որ այդ գումարս անը ո իրած լինել կամ փոխառությամբ վերցրված լինել, քննիչի կողմից այն բացառելու վերարերյալ փաստարկված որնէ հիմնավորում չներկայացվեց:
Դատարանը նան փաստում է, որ դատալսումների ժամանակ քննիչի կողմից դատարան ներկայացվեց Խան ւ. ութն իրականացնող
մարմնին հասցեագրված գրությունն այն մասին, որ՝
«Պաշփպաններիս միջոցով տեղեկացել եմ. որ իմ նկատմամբ քրեական հետապնդում հարուցելու որոշում է կայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 296-րդ հոդվածի րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանրորեն վրանգավոր արարք կատարելու համար: Ընթերցելով որոշումի՝ պարզարանում եմ, որ որոշման նկարագրված գումարն ունն օրինական ծագում, ես Հայասատանի Հանրապետփությւնամ գտնվելու տարիներին ն մինչ այդ որնէ ապօրինի գումարներ չեմ տնօրինել, անօրինական եկամուրներ չեմ ունեցել: Հիշյալ բնակարանը ձեռք եմ բերել մտերիմ անձից օրինական փոխառություն վերցնելու միջոցով, որի վերարերյալ առկա է համապատասխան փաստաթուղթ, որը կներկայացնեմ քննության ընթացքում: Որոշման մեջ նկարագրված մնացած հանգամանքների մասով կրամ մանրամասն բացատրություն ՀՀ վերադառնալուն պես: Ներկայումս գտնվում եմ Ռուսասրանի Դաշնությունում, վատառողջ եմ, ունեմ բուժմեւն կարիք ն չեմ կարող ներկայանալ ՀՀ:
(-)
Վերը շարադրված իրավական նորմերի լույսի ներքո համադրելով վարույթում առկա վերոշարադրյալ փասրական հանգամանքների հեր. Դատարանն արձանագրում է, որ միջնորդությանը կից, ինչպես նան դատալսումների ժամանակ ներկայացված փատրաթղթերով ձեռք չեն բերվել այնպիսի փատրերի կամ տեղեկությունների համակցություն, որոնք ընդունակ են օբյեկտիվ դիտորդին
9
համոզելու որ անձի՝ աան... 2 ոորված ենթադրյալ
հանցավոր դեպքի միջն աոկա է օբյեկտիվ կապ ն գալիս է այն եզրահանգման, որ ՀՀ քննչական կոմիտեի Երնան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն ն Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական առաջին բաժնի քննիչ աաարարոը միջնորդությունն անհիմն է, բացակայում է մեղադրյալ ատասաառատորոը: 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 190-րդ հոդվածի 3-րդ մասի Լին կետով (համապավասխանում է որոշումը կայացնելու պահին գործող ՀՀ քրեական օրենսգիրքի 296-րդ հոդվածի 3րդ մասի 3րդ կետին, ներկայացված մեղադրանքում հիմնավոր կասկածը ն գտնում է, որ ներկայացված միջնորդությունի պետք է մերժել:
Հիմք ընդունելով վերոշարադրյալը, Դավարանը նպատակահարմար չի գտնում անդրադառնալ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու հիմքերին. (...)»՛:
7. Վերաքննիչ դատարանը, 2023 թվականի սեպտեմբերի 22ի որոշմամբ անփոփոխ թողնելով Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը, արձանագրել է. «(..) Քննիչը վերագրված արարքին ՏՈ | առնչությունը հիմնավորված է համարել հետնյալ փաստական տվյալների համադրման արդյունքներով ՀՀ կենտրոնական բանկի ֆինանսական դխրարկումների կենտրոնից արացված՝ 10.06.2020թ. թիվ | գրությամը, ՀՀ պետական եկամուտների կոմիետից 04.08.2022թ. արացված թիլ անա ւ, ՀՀ ԱՆ իրավաբանական անձանց պետական ոնգիարիի գործակալությունից 09.05.2023թ.-ին արացված թիվ Ն | առ գրությամբ, ՀՇ պեիական եկատմարների կոմիտեից 28.06.2023թ. սվւացված թիվ ատա... ու Մոլա քաղաքի քննչական գլխավոր վարչության
յ հատկապես կարնոր գործերով պետական իշխանության ն փենտեսական գործունեության դեմ ուղղված հանցագործությունների քննության երկրորդ վարչության երկրորդ քննչական բաժնում քննված թան... տւ
30.05.2023թ.-ին կայացված՝ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշմամբ:
Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից Առաջին ատյանի դատարան ներկայացված նյութերը չեն պարունակում այն ատրիճանի բավարար չափով փաարական վվյալներ ն տեղեկություններ, որոնք հնարավորություն կտան անաչառ դիտորդին եզրակացնելու, որ արը ւՏե'ռ գործի նյութեր, հատոր 2-րդ, թերթեր 63-93:
10
հնարավոր է, որ կատարած լինի իրեն մեղսագիվող հանցանքը: Այս կապակցությամի Վերաքննիչ դատարանն իր համաձայնությունն է հայտնում Առաջին ատյանի այն եզրահանգմանը, համաձայն որի՝ միջնորդությանը կից ներկայացված փաստական տվյալների ն տեղեկությունների համադրումը, հիմնավոր կասկածի առկայության ապացուցման չափանիշների շրջանակում բավարար չէ հիմնավոր կասկածի առկայությանը հաստատված համարելու համար:
Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ դեոնս 2022 թվականի հուլիսի 09-ից ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիտեում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 296-րդ հողվածի 3-րդ մասի 3-րդ կերի հատկանիշներով նախաձեռնված է եղել թիվ Ո | քրեական վարույթը ն ավելի քան մեկ տարի հեվրո՝ 2023 թվականի օգոստոսի 10-ին, թի զն քրեական վարույթով հսկող դատախազի որոշմամի մնաաաաարուը
նկատմամբ ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 190-րդ հոդվածի 3-րդ մասի Լին կետվ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում, մինչդեռ, հիշատակված ողջ ժամանակահատվածում վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից ատտարը իրեն վերագրվող արարքի շուրջ հարցաքննության չի կանչվել: Հարնարար, Վերաքննիչ դատարանը անհմին է համարում Բողոքաբերի այն պնդումները, որ` «լ..) Անդրադառնալով Դատարանի այն եզրահանգամանը, որ վարույթն իրականացնող մարմինր չի հարցաքննել մեղադրյալին՝ հարկ է փաստել, որ մեղադրյալին չհարցաքննեը չի կարող հիմք հանդիսանալ փատրելու որ տվյալ դեպքում բացակայում է հիմնավոր կաակածը: Ավելին՝ այս առումով Դատարանն անհասկանալի կերպով եկել է այն հետնության, որ վարույթն իրականացնող մարմինը սեխիական նախաձեռնությամբ զրկել է անձին ի պաշտպանություն իրեն բացատրություն տալու հնարավորությունից, ուարի վերջինիս կողմից հանցավոր արարքը կատարելու հիմնավոր կասկածը հիմնավորելու համար պարտավոր է եղել առավել ծանրակշիռ հիմնավորումներ ներկայացնել, սասկայն հարկ է արձանագրել. որ նման հնարավորությունից իրեն զրկել է հենց մալադրյալը՝ հատելով ՀՀ սահմանը ն չներկայանալով վարույթն իրականացնոլ մարմին (...) »:
Այս առումով, Վերաքննիչ դատարանը փաարում է, որ ավելի քան 1 փարի 1 ամիս քննվող քրեական վարույթով նախաքննական մարմինը ատաատոը երբեէ հարցաքննության չի կանչե, երա մասնակցությամբ որնէ վարութային կամ ապացուցողական գործողություն չի կատարել այն դեպքում, երբ րար վարույթն
Լ
իրականացնող մարմնի կողմից դատարան ներկայացված փաստաթղթերի` վերջինս 2022 թվականի հուլիսի 5-ից՝ քրեական վարույթը նախաձեռնելուց հետ, մինչն 2023 թվականի օգոսվտսի 5-ր՝ ՀՀ-ն լքելը, տարբեր օրերի՝ ընդհանուր առմամբ 187 օր գտնվել է ՀՀ-ում, որի պայմաններում՝ կարող էր տալ պարզաբանումներ իր կողմից բանկում մուրքագրած գումարի ծագման վերաբերյալ:
Դատական գործի ուսումնասիրությամի պարզ է դառնում, որ ատսաորը բանկում առաջին գումարը՝ 49.000.000 ՀՀ դրամի մոաւրքագրելիս, հիշյալ՝ կանխիկ մուրքագրիված գումարի վերաբերյալ նշել է, որ գումարները մաս-մաս՝ կանխիկ եղանակով ՌԴ-ից բերել է ՀՀ, ուարի, դրանց վերաբերյալ հիմնավորող փաարաթուղթ առկա չէ: Վերջինս բանկին ներկայացրել աաա ..........
այցեքարտը, որտեղ աշխատել է որպես ֆինանսական տնօրեն: Դրանից հետո՝ 05.06.2020թ. ն 06.06.2020». աննաաոույույըը............
կատարել անշարժ գույքի ձեռքբերման համար նախատեսված վճարի մյուս մասր՝ որպես գումարների ծագման աղրբյար նշելով որ դրանք պարտքով արացել է ընկերոջից: Արդյունքում, բանկր մերժել ւ աաա... ....»յ
կատարման փորձերը:
Հետագայում, արդեն ՀՀ-ից դուրսա գտնվելու ժամանակ, ատսաոըը վարույթն իրականացնող մարմնին հասցեագրված գրությամի հայտնել է որ՝ «Պաշտպաններիս միջոցով տեղեկացել եմ, որ իմ նկատմամի քրեական հետապնդում հարուցելու որոշում է կայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 296-րդ հոդվածի 3-րդ մասի րդ կետով նախատեսված հանրորեն վտանգավոր արարք կատարելու համար: Ընթերցելով որոշումը` պարզաբանում եմ, որ որոշման նկարագրված գումարն ունի օրինական ծագում, ես Հայասատանի Հանրապետությունում գվնվելու տարիներին ն մինչ այդ որնէ ապօրինի գումարներ չեմ տնօրինել, անօրինական եկամուտներ չեմ ունեցել: Հիշյալ բնակարանը ձեռք եմ բերել մրերիմ անձից օրինական փոխառություն վերցնելու միջոցով, որի վերաբերյալ առկա է համապավաւսխան փաարաթուղթ, որը կներկայացնեմ քննության ընթացքում: Որոշման մեջ նկարագրված մնացած հանգամանքների մասով կտամ մանրամասն բացատրություն ՀՀ վերադառնալուն պես: Ներկայումս գտնվում եմ Ռոււաարանի Դաշնությունում, վատառողջ են, ունեմ բուժման կարիք ն չեմ կարող ներկայանալ ՀՀ (...)»։
12
Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Բողոքարերի կողմից
դատարաններին ներկայացված ն ՀՀ ԿԲ-ի կողմից նախաքննությանը տրամադրված փատրեր, աաա յ տուրը բանկում մոռրքագրելիս՝ դրանց
ծագման վերաբերյալ արված հայտարարությունների, ինչպես նան՝ վերջինիս կողմից վարույթն իրականացնող մարմնին ուղղված դիմումի բովանդակության մեջ, րար էության, որնէ էական հակասություն առկա չէ:
Այսպես.
Դատական վարույթում առկա նյութերը Վերաքննիչ դատարանին թուլ են տալիս արձանագրելու որ ՆՈ ի բնակարան ձեռք րերելու համար
գումարները ցանկացել է պասը մուտքագրել երկու անգամ. առաջին անգամ 49. 000. 000 ՀՀ դրամ մուտքագրելիս նա հարրարարել է, որ հիշյալ գումարը ՀՀ է բերել իր հետ` մաս-մաս, որն, րար էության ընդունելի է եղել բանկի համար, որից ելնելով էլ հիշյալ գումարը մուրքագրվել, իսկ այնուհետն՝ փոխանցվել է կառուցապատող ընկերությանը: Գումարի մյուս մասը ՆՈՍ | արդեն ցանկացել 1է Ամատքագրել 05.06.2020թ. ն 06.06.2020թ., սակայն բանկի աշխատակիցներն արժանահավատ չհամարելով գումարի ծագման վերաբերյալ Տ. |
փատրարկները, հրաժարվել են այն ընդունելուց ն գործարք կատարելուց: Այս առումով Դառրարանն ընդգծում Լ, որ անն րույթն իրականացնող մարմին
հասցեագրված գրությամբ չի հակասել իրեն, քանի որ ինչպես հիշյալ դիմումում, այնպես էլ իր կողմից նախկինում բանկին ներկայացված տեղեկության մեջ տվել է գումարի ծագման վերաբերյալ միննույն բացատրությունը` այն է՝ գումարը վերցրել է մրերիմ անձից օրինական փոխառությամբ, որի վերաբերյալ առկա է համապատասխան փաստաթուղթ, որը կներկայացի քննության ընթացքում:
Ասվածից հետնում է որ հիշյալ՝ վարույթն իրականացնող մարմնի տեսանկյունից վիճելի փաւարերի վերաբերյալ պարզաբանումներ սփամալու փոխարեն, վերջինս տվյալ գործողությունների իրականացում, դիտարկել է որպես նախաքննության մարտավարություն՝ զրկելով մեղադրյալ հանդիսացող անձին պարզաբանումներ տալու ն նախաքննական մարմնի մոր առկա կասկածները փարատելու հնարավորությունից, ինչը Վերաքննիչ դատարանի մուր ձնավորում է համոզմունք առ այն, որ նախաքննական մարմնի կողմից այս պահին դատարանին ներկայացված փաարերը, ապացույցներն ու փաարական փվյալները բավարար չեն
13
գալու այն եզրահանգման, որ առկա Լէ ողջամիտ ենթադրություն, որ ՆՈՍ | առնչություն ունի իրեն մեղսագրված հանցանքի հեր: Ավելին, վերաքննիչ դազաւրանն ընդունելի չի համարում նան՝ հիմնավոր կասկածն ապացուցող վարույթն իրականացնու մարմնի այն հերնությունը, համաձայն որի՝ առա կողմից բանկ մուրքազիած գումարը չէր կարող հանդիսանալ նրա՝ որպես ՍՈՍ | ատազղը հյուրանոցի ֆինանսական փնեօրեն աշխատելիս արացված գումարները, նկատի ունենալով, որ հիշյալ կազմակերպությունը դեռնս 2019 թվականին լուծարվել է: Այս առումով Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ որնէ կազմակերպության լուծարումն իրենից ներկայացնւմ է բազմափուլ գործողությունների հաջորդականություն, որի ժամանակահատվածում չի բացառվում նան դրա սեփականատերերի կամ աշխիւատակիցների կողմից եկամուտներ կամ աշխավպավարձ արանալու հնարավորությունը, ավելին՝ լուծարումից հետո էլ առաջացած ֆինանսական միջոցների վերաբաշխման հետնանքով կազմակերպության սեփականատերերն ու վարձու աշխաւտողները նույնպես կարող են ունենալ դրաւմական մուրքեր` պայմանավորված հենց այդ կազմակերպության լուծարմամբ: Վերաքննիչ դատարանն ընդգծում է, որ թեն հիշյալ հարցերը ենթակա են պարզաբանման գործի նախաքննության ընթացքում, սակայն անձի՝ այդպիսի հայտարարությունը չի կարող աներկբա համարվել մտացածին ն հերքվել հիմնավոր կասկածը հատրապելու փողում՝ չունենալով այն հերքող գոնն առերնույթ բավարար չափով տվյալներ:
Ուտրի՝ այս համատեքարում Վերաքաննիչ դատարանն իր համաձայնությունն է հայտնում Առաջին ափյանի այն հերնությանը, համաձայն որի. «(..) վարույթն իրականացնող մարմինը, սխփխական նախաձեռնությամբ զիկելով անձին ի պաշտպանություն իրեն բացատրություն տալու հնարավորությունից, վերջինիս կողմից հանցավոր արարքը կատարելու հիմնավոր կասկածր հիմնավորելու համար, պարտավոր էր առավել ծանրակշիռ հիմնավորումներ ներկայացնե, ինչը որ ներկայացված նյութերում բացակայում է:
Բացի այդ Դատարանն արձանագրում է, որ դատալսումների ժամանակ պաշվպանների այն հարցին, թե քննիչն արդյոք բացառում է այն հանգամանքը, որ այդ գումար արը ւ իրած լինել կամ փոխառությամի վերցրված լինել, քենիչի կողմից այն բացառելու վերաբերյալ փատրարկված որնէ հիմնավորում չներկայացվեց»:
14
Ելնելով վերոգրյալից, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ հիմնավոր կասկածի բացակայության մասին Առաջին ատյանի դատարանի հետրնությունն իրավաչափ է ն բխում է գործի նյութերից:
Անդրադառնալով Բողոքաբերի այն փաարարկին, համաձայն որի՝ «լ..) Դատարանը, մինչդատական վարույթի նկատմամբ դատական վերահսկողության շրջանակներում, արար ւ. էիուոր կասկածի հարցը
քննության առնելիս ներկայացված փատրական տվյալները գնահատել է գործի րար էության քննությանը բնորոշ խորությամբ (.)Ջ», Վերաքննիչ դատարանն իր անհամաճայնությունն Լ հայտնում դրա հետ ն հավելում, որ Առաջին ատյանի դատարանը հիմնավոր կասկածի առկայությունը գնահատե է ներկայացված փասփական տվյալների առերնույթ (քու ն«6) համադրմամի:
Այսպիսով, մեղադրյալ աար ւ շուրքում հիմնավոր
կասկածի բացակայություն Օ0արձանագրած Առաջին ատյանի դատարանի եզրահանգման իրավաչափությունը փատրելու պայմաներում Վերաքննիչ դատարանը նույնպես նրան կալանավորելու քրեադատավարական նպատակների ն պայմանների ստուգմանն այլես չի անդրադառնում:
Վերաքննիչ դատարանը վերահաարատում է, որ ժողովրդավարական
հասարակությունում հանցավոր գործունեության խափանման, քննության պատշաճ ընթացքն ապահովելու ն վարույթի ընթացքում այդ անձի հնարավոր անօրինական հակազդեցությունը չեզոքացնելու գործողությունները ստվորարար անհրաժեշտ են, սակայն տվյալ դեպքում ներկայացված նյութերի շրջանակներամ մեղադրյալ աաա ո որավարական հարկադրանքի առավել խիար միջոցի
կիրառումն ու հիմնարար իրավունքների սահմանափակում, համաչափ չե բացակայում է դրա հրատապ առցիալական կարիքը: Ավելին, Վերաքննիչ դատարանը փատրում է, որ մեղադրյալ ատտարը նկատմամբ որպես խափանման միջոց կալանավորում: ընտրելը կարող էր հանգեցնել նրա` Եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածով նախատեսված իրավունքի անհիմն ն անօրինական (անհամաչափ) սահմանափակման, քանի որ տվյալ դեպքում վարույթի հանրային մասնակիցներին չի հաջողվել դատարանում հիմնավորել այդ իրավունքի նկատմամի Միջամրության նպատակի ն հրատապ սոցիալական կարիքի (հանրային շահի) գերակայությունը նույն Միջատրության բնույթի ննա... անձեռմխելիության իրավունքի
15
(մասնավոր շահի) նկատմամբ, ինչը ն իրավաչափորեն հանգեցրել է Առաջին ատյանի դատարանի կողմից արա... լես խափանման միջոց
կալանք կիրառելու վերաբերյալ քննիչի միջնորդությունը մերժելուն:
Այապիատվ, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ դատարան
ներկայացված նյութերի շրջանակներում մեղադրյալ աաա: իի 5-րդ հոդվածով պաշտպանվուլ իրավունքների նկատմամբ նախաձեռնված Միջատրությունն համաչափ չէր, Առաջին ատյանի դատարանը, նրան կալանավորելու միջնորդությունը, մերժելով, գործել Է իրավաչափորեն, թույլ չի տվել գործի ելքի վրա ազդող դատա- վարական օրենքի էական խախտում:
Ամփոփելով վերոգրյալրը՝ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ «Հ դատախազության Երնան քաղաքի Կենտվտն ն Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ մար...» որքն
անհրաժեշտ է մերժել, իսկ վիճարկվող դատական ակտը թողնել անվոփոիւ: (...)»:
8. ՏՈՍ | նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ նախաքննության մարմնի միջնորդությանը կից դատարան ներկայացված նյութերում առկա է ռուսերենից հայերեն թարգմանված՝ ՌԴ քննչական կոմիտեի Մոսկվա քաղաքի քննչական գլխավոր վարչության հատկապես կարնոր գործերի քննության երկրորդ քննչական բաժնի ՀԿԳ քննիչ անը շշ: լասանի մայիսի 30-ի որոշումը, որի -համաճայն՝ ատսաոոը դրամական միջոցների հափշտակության դեպքի առթիվ ՏՈՍ | նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցվել է ՌԴ քրեական դատավարության օրենսգրքի 24-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ ն 27-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետերով՝ վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով, ն թի աարի ււ: գործի վարույթը կարճվել է":
8.1. 2024 թվականի ապրիլի 17-ին ՀՀ Վճռաբեկ դատարանում ստացվել են Ս | պաշտպան Տ | ներկայացրած դիմումը ն ռուսերենից հայերեն թարգմանված նյութերը, որոնցում առկա տվյալների համաձայն ՌԴ քննչական կոմիտեի Մոսկվա քաղաքի քննչական գլխավոր վարչության հատկապես կարնոր գործերի քննության երկրորդ քննչական բաժնի ՀԿԳ քննիչ, արդարադատության փոխգնդապետ կլոն 22: ւմ ապբիլի 5ի որոշմամբ աորը
2Տե'ս գործի նյութեր, հատոր 3-րդ, թերթեր 86-108:
3Տե'ս գործի նյութեր, հատոր 1-ին, թերթեր 88-91:
16
նկատմամբ վերը նշված նույն դեպքով քրեական հետապնդումը դադարեցվել է ՌԴ քրեական դատավարության օրենսգրքի 27-րդ հոդվածի 1Լին մասի Լին կետով՝ հանցագործությանն առնչություն չունենալու հիմքով ն թիվ պատարոոզը քրեական գործի վարույթը կարճվել է':
8.2. Վճռաբեկ դատարանն իր՝ «Վճռաբեկ բողոքի քննության ընթացակարգը վերանայելու մասին» 2024 թվականի հուլիսի 24-ի որոշմամբ արձանագրել է, որ. «(.) ՌԴ-ում քննված թիվ Տ | քրեական գործի որոշ փատրական
հանգամանքներ առնչվում ենն -............ գրքի 190-րդ հոդվածի 3-րդ մասի Լին կետով ներկայացված մեղադրանքին, ուսրի անհրաժեշվ է վճռարեկ բողոքի քննության ընթացքում լսել դատավարության մասնակիցների դիրքորոշումները (-.»5:
8.3. 2024 թվականի հուլիսի 30-ին նշանակված դատական նիստին բողոքարերը չի ներկայացել, իսկ պաշտպան ա ուոչպով մեղադրյալ արորը
նկատմամբ ՌԴ նախաքննության մարմնի՝ վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշումը վերացնելու ն նոր հիմքով, այն է՝ հանցագործությանն առնչություն չունենալու կապակցությամբ րեական հետապնդումը դադարեցնելու փաստը, խնդրել է բողոքը մերժել":
Վճռաբեկ դատարանի պատճառաբանությունները ն եզրահանգումը.
9. Սույն գործով Վճռաբեկ դատարանի առջն բարձրացված իրավական հարցը հետնյալն է. հիմնավո՞ր է արդյոք Վերաքննիչ դատարանի հետնությունն այն մասին, որ աար ո: ՀՀ ջրեական օրենսգրքի 190-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված արարք կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի բացակայության մասին Առաջին ատյանի դատարանի հետնությունն իրավաչափ է ն բխում է գործի նյութերից:
10. ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի Լին մասի համաձայն՝ «Յուրաքանչյուր ոք անի անձնական ազավատթյան իրավունք: Ու ոք չի կարող անձնական ազատությունից զրկվել այլ կերպ, քան հետնյալ դեպքերում ն օրենքով սահմանված կարգով
«Տես գործի նյութեր, հատոր 3-րդ, թերթեր 215-224:
5 Տե'ս գործի նյութեր, հատոր 3-րդ, թերթեր 225-226:
«Տե'ս գործի նյութեր, հատոր 3-րդ, դատականի նիստի արձանագրություն, թերթեր 239-243:
17
(.) 4) անձին իրավասու մարմին ներկայացնելու նպատակով, երբ առկա է նրա կողմից հանցանք կատարած լինելու հիմնավոր կասկած, կամ երր դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ է հանցանքի կատարումը կամ դա կատարելուց հեվտ անձի փախուստը կանխելու նպատակով (..)»:
«Մարդու իրավունքների ն հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 5-րդ հոդվածի համաձայն` «Լ. Յուրաքանչյուր ոք ունի ազավաւթյան ն անձնական անձեռնմխելիության իրավունք: Ու ոքի չի կարելի ազատությունից զիկել այլ կերպ, քան հետնյալ դեպքերում ն օրենքով սահմանված կարգով.
(-. գ) անձի օրինական կալանավորումը կամ ձերրակալումի՝ իխավախախպտում կատարած լինելու հիմնավոր կասկածի առկայության դեպքում նրան իրավասու օրինական մարմնին ներկայացնելու նպատակով կամ այն դեպքում, երբ դա հիմնավոր կերպով անհրաժեշտ Է համարվում նրա կողմից հանցագործության կատարումի կամ այն կատարելուց հետո նրա փախուստր կանխելու համար (...)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝
«Լ. Վարույթի ընթացքում անձի նկարմամը հարկադրանքի միջոցների կարող են կիրառվել ոչ այլ կերպ, քան սույն օրենսգրքով սահմանված հիմքերով ն կարգով: Վարայթի ընթացքում անձին ազատությունից զիկելի չպետք Լ պատժի նպատակ հետապնդի:
2. Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով: Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիար հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը:
(--)
21 Անձին կալանավորելը, կալանքի ժամկետը երկարաձգելը, բժշկական հաարատությունում հարկադրարար տեղավորելը թույլատրվում են միայն դավարանի որոշմամբ` այն դեպքում, երր անձի օրինական վարքագիծը չի կարող երաշխավորվել հարկադրանքի այլ միջոցներով:
(:.»:
18
Նույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի համաձայն՝ «մ. Խափանման միջոց չի կարող կիրառվել, եթե բացակայում է մեղադրյալի կողմից իրեն վերագրվող հանցանքը կատարելու մասին հիմնավոր կասկածը: (...):
ԱԼ. Վերահաստատելով ն զարգացնելով կալանավորման պայմաններից «հիմնավոր կասկածի» գնահատման սահմանների վերաբերյալ Վահրամ Գնորգյանի՛, Հարություն Խաչատրյանի գործերով արտահայտված իրավական դիրքորոշումները՝ Վճռաբեկ դատարանն Իյգար Եղիազարյանի գործով ընդգծել է, որ իրավասու մարմինը պետք է ներկայացնի փաստեր կամ տեղեկություններ, որոնք կհամոզեն դատարանին, որ անձը հիմնավոր կերպով է (կասկածվում (մեղադրվում) ենթադրյալ հանցագործության կատարման մեջ: Այսինքն՝ քրեական հետապնդման մարմինները պետք է ներկայացնեն կասկածը հիմնավորող որոշակի փաստական հանգամանքներ, իսկ դրա վերաբերյալ դատարանի հետնությունները պետք է լինեն պատճառաբանված ն, միննույն ժամանակ, չպետք է պարունակեն իրավական գնահատականներ անձի մեղավորության կամ անմեղության հարցի առնչությամբ::
Վճռաբեկ դատարանը, ի թիվն այլնի, ընդգծել է հետնյալ հանգամանքները՝
- հիմնավոր կասկածը չի պահանջում կատարված արարքի մեջ մեղադրյալի մեղավորությունն ապացուցող` հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցման չափանիշին համապատասխան բավարար փաստերի առկայություն, այնուամենայնիվ, «կասկածը» պետք է լինի ողջամիտ, այն պետք է հիմնված լինի օրենքով սահմանված կարգով ձեռքբերված որոշակի փաստական տվյալների վրա (որոնք կվկայեն կատարված արարքին անձի առնչությունը ն դեպքի, իրադարձության համընկնումն այն հանցանքին, որի առերնոյթ կատարման մեջ անձը կասկածվում (մեղադրվում է, իսկ դրա առկայության կամ բացակայության վերաբերյալ դատարանի հետնությունները պետք է լինեն հիմնավորված ն պատճառաբանված,
- մինչդատական վարույթի նկատմամբ դատական վերահսկողություն իրականացնելիս, մասնավորապես` կալանավորման վերաբերյալ միջնորդությունը «Տես Վճռաբեկ դատարանի` Վահրամ Գնորգյանի գործով 2011 թվականի փետրվարի 24ի թիվ ԵԿԴ/0678/06/10 որոշումը, կետեր 20-23:
"Տես Վճռաբեկ դատարանի՝ Հարություն Խաչատրյանի զործով 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ՏԴ2/0009/06/11 որոշումը, կետեր 13 ն 15:
Տես Վճռաբեկ դատարանի՝ Էդգար Եղիազարյանի գործով 2017 թվականի հունիսի 22ի թիվ ԵԱՆԴ/0017/06/16 որոշումը, կետ 14:
19
քննելիս դատարանն իրավասու չէ քննարկման առարկա դարձնելու այնպիսի հարցեր, որոնք դուրս են այդ պահին իր առջն դրված խնդիրների շրջանակից», ուստին հիմնավոր կասկածի առկայությունը ստուգելիս դատարանն իրավասու չէ կանխորոշելու մեղքի հարցը, իրավական գնահատական տալու անձի մեղավորությանը կամ անմեղությանը, անմիջականորեն փաստելու անձի արարքում հանցակազմի առկայությունը կամ բացակայությունը: Միննույն ժամանակ, դատարանը, վերոգրյալ հարցերի շուրջ իրավական գնահատականներ չտալով, իրավասու է որոշում կայացնել կալանավորումը որպես խափանման միջոց ընտրելու կամ ժամկետը երկարացնելու կամ վերահաստատելու վերաբերյալ քրեական հետապնդման մարմնի ներկայացրած միջնորդությունը մերժելու մասին՝ այն դեպքում, երբ հավաստում է քրեական գործով վարույթը բացառող հանգամանքի առերնույթ առկայությունը ն դրա հնարավոր կիրառելիությունը: Ընդ որում, քրեական գործով վարույթը բացառող այդ հանգամանքի առերնույթ առկայության մասին վկայությունը պետք է լինի ոչ թե ներկայացված նյութերի, այդ թվում՝ ապացույցների՝ գործն ըստ էության քննելու ն լուծելու ժամանակ պահանջվող աստիճանի չափ բազմակողմանի ն խորը վերլուծության արդյունք, այլ այդպիսի վկայությունն պետք է հիմնված լինի ներկայացված նյութերից բխող համեմատաբար ակնհայտ փաստերի վրա (օրինակ` արարքը, որի կատարման մեջ մեղադրվում է անձը, դրա կատարման պահին հանցագործություն չի համարվելը, կամ որպես մեղադրյալ է ներգրավվել քրեական պատասխանատվության ենթարկվելու տարիքի չհասած անձը, կամ անցել են վաղեմության ժամկետները, ընդունվել է համաներման ակտ ն այլն):
12. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 190-րդ հոդցածի համաձայն «մ. Հանցավոր
ճանապարհով արացված գույքի փոխարկումը ((ոնվերտացումի) կամ փոխանցումը (եթե հայտնի է, որ այդ գույքն ալացվել է հանցավոր գործունեության արդյունքում), որը նպատակ է ունեցել թաքցնել կամ խեղաթյուրել այղ գույքի հանցավոր ծագումը կամ Տե՛ս, ոամոնջ ուսում, Վճռաբեկ դատարանի՝ Ներսես Միսակյանի գործով 2009 թվականի ապրիլի 10-ի թիվ ԱՐԴԼ/0003//1/08 որոշումը:
"Այդ առումով մանրամասն տես, օրինակ, Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի՝ թաչարրյանը ն այլք ընդդեմ Հայատանի գործով 2012 թվականի նոյեմբերի 27-ի վճիռը, գանգատ թիվ օՏես Վճռաբեկ դատարանի` Էդգար Եղիազարյանի գործով 2017 թվականի հունիսի 22ի թիվ ԵԱՆԴ/0017/06/16 որոշումը, կետ 15:
20
օժանդակել որնէ անձի, որպեսզի նա խուսափի իր կատարած հանցանքի համար պատասխանապվությունից, կամ գույքի իրաւկան բնույթը, ծագման աղբյուրը, գտնվելու վայրը, տնօրինման եղանակը, տեղաշ
PDF Փաստաթուղթ
Բացել PDF-ը նոր ներդիրում* Դատարանի PDF-ը կարող է պարունակել անձնական տվյալների պաշտոնական ծածկագրություն (սև շերտեր)։ Ամբողջական տեքստը հասանելի է վերևում «Ամբողջ Տեքստ» բաժնում։
Տեղեկանք
- Ամսաթիվ:
- 30 հուլիսի, 2024 թ.
- Գործի #:
- —
- Դատարան:
- Վճռաբեկ դատարան
Նմանատիպ գործեր
Գտեք նմանատիպ դատական ակտեր AI վերլուծությամբ
