Արիստակեսյան — ՀԿԴ/0167/01/24

ՇԿԴ/0167/01/24

ռր.» 7.-.

2222Թ ԱՆՈ. ն

// 187 ՉԵ ԻԻ '

ԱՆ

ՄԻՏ 213

Խա Ա ՆՅՅ2

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ

ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ

ՈՐՈՇՈՒՄ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

Հայաստանի Հանրապետության

հակակոռուպցիոն դատարան,

նախագահող դատավոր՝ Տ.Դավթյան

Հայաստանի Հանրապետության

վերաքննիչ հակակոռուպցիոն դատարան,

նախագահող դատավոր՝ Կ.Ամիրյան

2026 թվականի մարտի 11Լին քաղաք Երնանում

ՀԸ Վճռաբեկ դատարանի հակակոռուպցիոն պալատի կոռուպցիոն

հանցագործությունների քննության դատական կազմը (այսուհետ Վճռաբեկ դատարան),

նախագահությամբ՝ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ

մասնակցությամբ դատավորներ՝ Ա.ԿՐԿՅԱՇԱՐՅԱՆԻ

Ռ.ՄԽԻԹԱՐՅԱՆԻ

Ս.ՉԻՉՈՅԱՆԻ

Դ.ՎԵՔԻԼՅԱՆԻ

գրավոր ընթացակարգով քննության առնելով թիվ ՀԿԴ/0167/01/24 քրեական գործով ՀՀ վերաքննիչ հակակոռուպցիոն դատարանի (այսուհետ նան՝ Վերաքննիչ դատարան|՝ 2024 թվականի հոկտեմբերի 17-ի որոշման դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազ Ա.Վարդապետյանի վճռաբեկ բողոքը,

2

ՊԱՐԶԵՑ

Գործի դատավարական նախապատմությունը.

1. 2024 թվականի սեպտեմբերի 4-ին ՀՀ հակակոռուպցիոն դատարանում ստացվել է թիվ 62274124 քրեական վարույթն ըստ մեղադրանքի՝ Վահե Սուրենի Անդրիասյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 435-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 3-րդ կետով, Հայկ Էդվարդի Կարապետյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 435-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 3-րդ կետով, Մեյրան Հովհաննեսի Արիստակեսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 46-435-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 3-րդ կետով, ն Կարապետ Նարեկի Հովհաննիսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 436-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին ն 3-րդ կետերով:

2. ՀՀ հակակոռուպցիոն դատարանի (այսուհետ նան՝ Առաջին ատյանի դատարան 12024 թվականի սեպտեմբերի 16ի որոշմամբ մեղադրյալ Ս.Արիստակեսյանի նկատմամբ որպես այլընտրանքային խափանման միջոց կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգվել է 3 (երեք) ամսով:

Յ. Մեղադրյալ Ս.Արիստակեսյանի պաշտպան Ա.Ստեփանյանի հատուկ վերանայման բողոքի քննության արդյունքում Վերաքննիչ դատարանն իր` 2024 թվականի հոկտեմբերի 17-ի որոշմամբ Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2024 թվականի սեպտեմբերի 16-ի որոշումը բեկանել է ն կայացրել է դրան փոխարինող դատական ակտ, մասնավորապես` մեղադրյալ Ս.Արիստակեսյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց տնային կալանքը փոխել է ն որպես այլընտրանքային խափանման միջոցներ համակցված կիրառել է վարչական հսկողությունը պահպանելով Վերաքննիչ դատարանի՝ 2024 թվականի օգոստոսի 29-ի որոշմամբ կիրառված խափանման միջոց գրավը՝ գրավի չափն ավելացնելով 5.000.000 (հինգ միլիոն) ՀՀ դրամով:

4. Վերաքննիչ դատարանի վերոնշյալ որոշման դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազ Ա.Վարդապետյանը բերել է հատուկ վերանայման բողոք, որը Վճռաբեկ դատարանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 18-ի որոշմամբ ընդունվել է վարույթ, ն սահմանվել է դատական վարույթի իրականացման գրավոր ընթացակարգ:

Դատավարության մասնակիցների կողմից հատուկ վերանայման բողոքի պատասխան չի ներկայացվել:

3

Հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերը, դրանք հիմնավորող փաստարկները ն պահանջը.

5. Շատուկ վերանայման բողոքը քննվում է հետնյալ հիմքերի սահմաններում՝ ներքոհիշյալ փաստարկներով.

5.. Բողոքի հեղինակը գտել է, որ Վերաքննիչ դատարանի որոշումն օրինական Ա հիմնավոր չէ, դրանով թույլ է տրվել դատական սխալ՝ քրեադատավարական օրենքի էական խախտում, որն ազդել է վարույթի ելքի վրա:

Ի հիմնավորումն վերոնշյալի՝ բողոք բերած անձը փաստարկել է, որ Վերաքննիչ դատարանը մեղադրյալ Ս.Արիստակեսյանի կողմից իր վրա քրեադատավարական օրենքով դրված պարտականությունները չկատարելու, մասնավորապես` քրեական վարույթին խոչընդոտելու հավանականությունը գնահատելիս ն այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառմամբ մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծն ապահովելու հնարավորության հարցը քննարկելիս պատշաճ գնահատման չի արժանացրել քրեական վարույթի համար էական նշանակություն ունեցող մի շարք հանգամանքներ: Մասնավորապես, ըստ բողոքի հեղինակի, անտեսվել է այն հանգամանքը, որ Ս.Արիստակեսյանը ենթադրաբար կատարված հանրորեն վտանգավոր արարքով ոտնձգել է պետական ապարատի բնականոն գործունեության դեմ:

5.2. Բողոքաբերը փաստարկել է, որ Ս.Արիստակեսյանի կողմից ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու հավանականություն, գնահատելու համատեքստում կարնոր նշանակություն ունի ենթադրյալ հանցանքի կատարմանը վերջինիս առանցքային դերակատարությունը:

Բացի այդ, բողոքի հեղինակը նշել է, որ քրեական գործը գտնվել է նախնական դատալսումների փուլում, հետազոտված չեն քրեական գործում առկա գրավոր ապացույցները, չեն հարցաքննվել դատակոչված անձինք: Նման պայմաններում, ըստ բողոքաբերի, մեծ է հավանականությունն առ այն, որ Ս.Արիստակեսյանը, գտնվելով ազատության մեջ, կարող է խոչընդոտել գործի քննությանը, ապօրինի միջամտել ապացուցման գործընթացին:

5.3. Միննույն ժամանակ, բողոքի հեղինակը նշել է, որ որպես վարույթն իրականացնող մարմին հանդես եկող առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը բեկանելիս, վերաքննիչ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված

4

լինի ծանրակշիռ փաստական հանգամանքների վրա ն ունենա

պատճառաբանվածության առավել բարձր չափանիշ, ինչը սույն դեպքում բացակայել է:

5.4. Բացի այդ, ըստ բողոքաբերի, Վերաքննիչ, դատարանը պատշաճ չի գնահատել նան Ս.Արիստակեսյանի կողմից ազատության մեջ մնալու դեպքում նոր հանցանք կատարելու բարձր հավանականությունը՝ փաստարկելով, որ մեկ այլ՝ թիվ ՇԿԴ/0051/01/22 քրեական գործի շրջանակներում Ս.Արիստակեսյանն ունի մեղադրյալի դատավարական կարգավիճակ, որպիսի հանգամանքը բավարար հիմք է տալիս անձի կողմից հետագայում դրսնորվելիք ոչ պատշաճ վարքագծի վերաբերյալ ողջամիտ ենթադրության հանգելու համար:

6. Վերոշարադրյալի հիման վրա բողոքաբերը խնդրել է այլընտրանքային խափանման միջոցներ կիրառելու մասով բեկանել Վերաքննիչ դատարանի` 2024 թվականի հոկտեմբերի 17-ի որոշումը՝ կայացնելով դրան փոխարինող դատական ակտ:

Հատուկ վերանայման բողոքի քննության համար էական նշանակություն ունեցող փաստական հանգամանքները.

7. Ս.Արիստակեսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 46-435-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 3-րդ կետով հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել այն բանի համար, որ. «(.) ՐՆայ խոչընդոտները վերացնելու եղանակով օժանդակել է պաշտոնատար անձ հանդիսացող Հայկ Էդվարդի Կարապետյանին ն Վահեն Սուրենի Անդրիասյանին խմոի կազմում կաշառք տվողի մատնանշած անձի օգտին պաշտոնատար անձանց կողմից հովանավորչության, ինչպես նան ապօրինի անգործություն կատարելու համար առանձնապես խոշոր չափերով կաշառք ստանալուն:

Այսպես.

Կարապետ Հովհսմեվսյանը, Հո Արթուր ը Տորո (»»ռռւր, 2023:2024 թվականների ընթացքում փասկացի ղեկավարելով «"""""""»» «Բրո: ը: «Բթրրթ թո ՍՊ րնկերությունները՝ ՆԻԻ» Հոթ հիր միասին

հանդիսացել են նշված ընկերությունների շահառու:

5

ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեի "Իո" ՈԻԻԻԻԻ Թ ԹԹԹթառոոոորոորը»: աանննենն ննա նննննննն նենա ննե նեկան աաա անան 197777

թվականի փերի Մ ի" հանձնարարագրով՝ պաշվտնատար անձ

հանդիսացող ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեի հարկ վճարողների ընթացիկ հսկողության հարկային տեսչություն-վարչության միջին հարկ վճարողների ընթացիկ հսկողության թիվ 2 բաժնի վփեսուչներ՝ Հայկ Էդվարդի Կարապետյանը ն Վահե Սուրենի Անդրիասյանը, Հ ԲԵ» ՄՊ ընկերությունում իրականացրել են թեմատիկ հարկային ստուգում՝ աշխատողի աշխատանքի ընդունումն օրենադրության սահմանված կարգով ձեակերպկու ն (կամ) աշխատողի համար գրանցման հայտ ներկայացնկլու ճշվության վերաբերյալ:

Դրանից հերո, ստուգման շրջանակներում` 2024 թվականի մարտի 20-ին, Հայն Կարապետյանը ն Վահն Անդրիասյանն այցելել են վերը նշված ընկերության կողմից ՀՀ թառ րկիզի «թթ համայնքում գտնվող մանկապարտեզի

հիմնանորոգման աշխատանքների իրաւկանացման վայր, որի ընթացքում իրենց լիազորությունների շրջանակներում: հայտնաբերել են հարկային ընթացակարգով չհաշվառված առնվազն 9 (ինը) աշխատակիցների, ինչպես նան «Իր ԻՋԳՈՅՅՅՅ») կ «ՀԻ «ՀԹ» ՄՊ ընկերությունների կողմից իրականացված փարբեր գործարքների ընթացքում դեռես չպարզված հարկային տարբեր

իրավախախտումներ:

Այնուհետն, պաշտոնատար անձ հանդիսացող Հայկ Կարապետյանը ն Վահեն Անդրիասպանը իրենց ընդհանուր ծանոթ Սեյրան Հովհաննեսի Արիստակեսյանի միջոցով «ոո «ոո» ՍՊ ընկերության: փոխվեօրեն ՀԻ Արոր |

րրրրոթթաթ առու ՄՊ րնկերության տնօրեն Տորթ ԱրԻԻրթ»ւի, հեւր հաստատել են հեռախոսակապ ն 2024 թվականի մարտի 22-ին հանդիպել են նշված ինկերությունների Մ" քաղաքի """""" փողոց """-րդ շենքի """-րդ բնակարան հասցնում գտնվող գրասենյակում: Հանդիպման ընթացքում հարկային տեսուչներ Հայկ Էդվարդի Կարապետյանը ն Վահե Սուրենի Անդրիասյանը կաշառք փվող՝ ՀՐ" Արոոթթորոոու իը կ ՏԵՒԲԻԹաթԸ րոթթթաթթոունը կրւմնց օգտին անգործություն կատարելու՝ այն է «ՀՅ «րո ՄՊ ընկերությունում իրականացված հարկային ավմեգումների ընթացքում հայտնաբերված համապատասխան հարկային

6

ընթացակարգով չհաշվառված աշխապփակիցների, ինչպես նան նույն ն «Հ Ր» ՍՊ ընկերությունների կողմից իրականացված տարբեր գործարքների ընթացքում չպարզված հարկային իրավախախտումները չարձանագրելու համար պահանջել են առանձնապես խոշոր չափերով՝ շուրջ 8.000.000 ՀՀ դրամ կաշառք միննույն ժամանակ խոարանալով հետագայում վերը նշված ընկերությունների համար խեդիրներ չարեղծել ն հովանավորչության եղանակով պայմաններ արեղծել սմխոչընդով: աշիւապրելու համար, ինչին Հ""""" Աոուը, ՏԻ ԱրԻԻԻ-ր, իսկ հետագայում նան՝ Կարապետ Հովհաննիսյանը փվել են 8.000.000 ՀՀ դրամ կաշառք տալու իրենց համաձայնությունը:

Դրանից հերո, Հ"""" ԱրոոԻր ը Տորո Արթ» 2024 թվականի ապրիլի 15-ին Գոոոոորու «որու: լ րրթթթ թոթ Մո ընկերությողերի՝ "»ռ քաղաքի """"" փողոց ""-րդ շենքի """-րդ բնակարան հասցեում գտնվող գրասենյակում հանդիպել են իրենց հանցակից Կարապետ Նարեկի Հովհաննիսյանին, ում տեղեկացրել են հարկային տեաւչներին առանձնապես խոշոր չափերով կաշառք տալու խոստման մասին: Իր հերթին Կարապետ Հովհաննիսյանը նես տվել է քննարկվող կաշաոքը փալու համաձայնությունը:

Հետագայում հարկային տետոչներ՝ Հայկ Էդվարդի Կարապետյանը ն Վահե Սուրենի Անդրիասյանը 2024 թվականի ապրիլի 4-ին «Հ» սրճարանում, 2024 թվականի ապրիլի 15ին ն 25ին «րՒ Իթթթթջ: լլ (ԲԻԻԻԻԻԻ թթռռո»: ՍՊ ընկերությունների գրասենյակում, 2024 թվականի մայիսի 2-ին Հ" ԼԻՆ» ռեստորանում հանդիպել են Հոու Արթթթյուրը ը Տորո բռրթթոոթոուիիը ն քննարկել իրենց կողմից հայտնաբերված խախտումները չարձանագրելու մանրամասները:

Այդ ընթացքում պաշտոնատար վերոնշյալ անձանց ուղղորդմամբ Հ""""" Արոոթթթու ը լ Տորթթթ» լ րոորորրուր իրրոաթ «որոր» լը րորրրթոու առո, ՄՊ ընկերությունների հաշվապահ Լ Մ Յ-ին հրահանգել են ձնակերպել չգրանցված աշխատակիցներին, բացի այղ ընկերությունների գործունեության վերաբերյալ կազմել ն հարկային մարմնին ներկայացնել ձեական ճշգրտված հաշվարկ:

7

Բացի այդ, բացված թեմատիկ հարկային արուգումը բարեհաջող ավարտին հասցնելու պատրանք արեղծելու նպատակով՝ պաշվտնատար անձ հանդիսացող Հայկ Կարապետյանը ն Վահե Անդրիասյանը՝ ՀԲԻ ԱԲԻ ից կ ՏՈՅ

Աո"ր»»ոո ից պահանջել ն արացել են իբրն «Ի թոթ» ՍՊ ընկերությունում 8 չգրանցված աշխատակիցների անձնագրային վպյալներ, իրենց կողմից կազմված բացատրություն-արձանագրություն՝ հարկ վճարողի մոր աշխատանք կափարող անձանց վերաբերյալ ցաւնկում նշելու նպատակով, որր վերջիններիս կողմից կազմվել ն հաարատվել է իրենց սվտրագրություններով:

Սեյրան Արիազակեսյանը, իր վերոնշյալ գործողություններով, մասնավորապես՝ պաշտոնատար անձանց ն կաշառք տվողներին իրար հետ կապի դուրս բերելով, կաշառք ատացողի ն կաշառք տվողի միջն հանդիպման ու համաձայնություն ձեռք բերելու նպատակով հնարավոր րացահայտման հանգամանքը չեզոքացնելու նկատառումով իր անձնական հեղինակությունն Օ0օգվագործելով այդպիսով խոչընդոտները վերացնելով Սեյրան Հովհաննեսի Արիարակեսյանն օժանդակել է պաշտոնատար Հայկ Էդվարդի Կարապետյանին ն Վահե Սուրենի Անդրիասյանին խմբի կազմում կաշառք տվողի մատնանշած անձի օգտին պաշտմտնաւրար անձանց կողմից հովանավորչության, խնչպնսն նան ապօրինի անգործության համար առանձնապես խոշոր չափերով կաշառք արանալուն: (...»::

8. Մեղադրյալ Ս.Արիստակեսյանի նկատմամբ որպես այլընտրանքային խափանման միջոց կիրառված տնային կալանքի ժամկետը 3 (երեք) ամսով երկարաձգելու մասին Առաջին ատյանի դատարանի` 2024 թվականի սեպտեմբերի 16-ի որոշման համաձայն՝ «(...) Դատարանը, քրնական գործի նյութերով մեղադրյալ Սեյրան Արիարակեսյանին մեղսագրվող հանցագործության մեջ հիմնավոր կասկածի առկայությունը հավաավտելուց հետո, գալիս է այն եզրահանգման, որ խափանման միջոցի կիրառման նպատակներն առկա են, իսկ մեղադրյալի կողմից իր վրա օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմաւմի դրված պարտականությունների չկատարման վտանգն այն աարիճան րարձր է, որպիսի պայմաններում, այլընտրանքային այլ խափանման միջոցների կիրառումը աւյն փուլում ի զորու չէ ապահովելու վերջինի պատշաճ վարքագիծը:

ւ Տե՛ս գործի նյութեր, հատոր 1-ին, թերթեր 9-10:

8

(-.)

Դափարանը գտնում է, որ սույն վոլում նս խոչընդովելու՝ մեղադրյալի կողմից իր վրա ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամը դրված պարպտեւկանությունների կավզաւրումն ապահովելու, վտանգն առկա է:

Այսպես` գործի քննությունը գտնվում է նախնական դատալսումների փուլում, նախաքննության ընթացքում ձեռք բերված ն դատարան հետազոտման համար ներկայացված ապացույցների հետազոտումը դեռեսչի սկսվել, ավելին՝ հետազոտման ենթակա ապացույցների ծավալը նույնիսկ որոշված չէ:

(-.)

Դատարանը գտնում է, որ սույն՝ նախնական դատալսումների վսսլում, երբ նույնիսկ սահմանված :է հետազոտման ենթակա ապացույցների ծավալը, ողջամտորեն առկա է դատավարությունը մասնակցող անձանց վրա անօրինական ազդեցություն գործադրելու մփաեւվախություն, որը հնարավոր է ապահովել արդեն իսկ կիրառված խափանման միջոցների պահպանմամի՝ հաշվի առնելով նան դատաքննության րնթացքում կատարվելիք դատական 9 գործողությունների ենթադրյալ ծնւվալները ն բնույթը:

(-.)

Ինչ վերաբերում է խափանման միջոցների մյուս նպատակներին՝ նոր հանցանք կատարելուն ե փախուստի դիմելուն, ապա. Դատարանը գտնում է, որ փախուարի դիմելու հավանականություն, ինչպես նախաքննության փուլում, այնպես էլ ներկայում, բացակայում է:

Այսպես՝ 2024 թվականի օգոավոնի 29-ից ի վեր քրեական գործի նյութերումառկա չէ որնէ փատրական հանգամանք, որր կարող է վկայել մեղադրյալի կողմից փախուստի դիմելու հավանականության մասին, հատկապես այն պայմաններում, երը վերջինն ունի մշտական բնակության վայր, բարձրագույն կրթություն, ամուսնացած է, ՀՀ քաղաքացի:

Դափարանը, անդրադառնալով խափանման միջոցի հաջորդ նպավտակի՝ նոր հանցանք կատարելուոխիսկի գնահատմանը, գտնում է, որ այն առկաւչէ, քանի որ գործի նյութերում բացակայում են այնպիսի փվյալներ, որոնք հնարավորություն կտաւն հանգելու ողջամիվ. եզրակացության նեշված հիմքի առկայության մասին, իսկ

9

հանրային մեղադրողի պատճառաբանությունները գնահատման են ենթարկվել ն հերքվել ՀՀ վերաքննիչ հակակոռուպցիոն դատարանի կողմից:

(-.)

Դատարանն արձանագրում է, որ ներկայում առկա է խափանման միջոցի կիրառման մեկ հիմք, այն է՝ իր վրա ՀՀ քրեական դավավարության օրենսգրքով ն դատարանի որոշմաւմը դրված պարտականությունների չկատարման վտանգը, ն այն հնարավոր է չեզոքացնել բացառապես արդեն իսկ կիրառված գնային կալանք ն գրավ խափանման միջոցների համակցված պահպանմամի:

Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալին մեղսագրվող հանցագործությաւն բնույթի, վտանգավորության աարիճանը (վերագրվում է հանրային ծառայության շահերի դեմ ուղղված հանցագործության կատարում, որն րար բնույթի ն վտանգսւվորությաւն աստիճանի դասվւմ է առանձնապես ծանր

հանցագործությունների թվին, հանցավոր մտադրության իրականացման աարիճանը, սպառնացող հնարավոր պատժի խատությունը, ի թիվս այլնի՝ նույնպես էական նշանակություն ունեն Սեյրան Արիսվաւկեսյանի հետազա վարքագծի հավանականությունը կանխորոշելու հարցում:

(-.)

Դատարանը որպես մեղադրյալի անձր բասթագրող ն հաշվառման ենթակա հանգամանքներ է գնահավսմ մեղադրյալի նախկինում արափավորված՝ դատապարտված չլինելը, մշտական բնակության վայր, ընտանիք, բարձրագույն կրթություն, որոշակի հիվանդություններ ունենալը, սակայն գտնում է, որ վերը կատարած վերլուծության համափեքարում դրանք բավարար գործոն չեն կարող հանդիսանալ ավելի մեղմ խավաւնման միջոցների կիրառման հարցում:

Վերոգրյալի հաշվառմամբ Դատարանն արձանագրում է, որ Սեյրան Արիարակեսյանի նկատմամբ կիրաոված խափանման միջոցի ժամկետն անհրաժեշվն է երկարաձգել` մեղադրյալի կողմից իր վրա ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով ն դատարանի որոշմամի դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու հաւմար, քանի որ Դատարանի մով չկա համոզվածություն աո այն, որ Սեյրան Արիարակեսյանն ազատության մեջ գտնվելու պարագայում կկատաիխ իր վրաւ ՀՀ քրնական դատավարության օրենսգրքով են դատարանի որոշմամբ դրված

10

պարտականությունները՝ հաշվի առնելով նան մեղսագրվող հանցագործության բնույթի, վտանգավորության աստիճանը, սպառնացող հնարավոր պատժի խատությունը ն այլն:

Այսպիսով մեղադրյալի ազատության իրավունքի սահմանափակման

անհրաժեշտությունը գնահատելով ավելի րարձր նշանակության բարիքի, այն 1՝ հանրային շահի պաշտպանության փեսաւնկյունից, ապահովելով հանրային ն մասնավոր շահի ողջամիտ հավասարակշոությունը՝ Դատարանը գտնում է, որ Սեյրան Արիարակեսյանի կողմից իր վրա ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով ն դատարանի որոշմամի դրված .պարտականությունների չկատարելու հավանականությունը բարձր է ն դեռես աոկա են նշաններ, որոնք արվացոլում են իրական հանրային շահի գոյությունը, որը, անկախ անմեղության կանխավարկածից, գերակայում է մեղադրյալի ազատության իրավունքի նկապտմաւմի (...):

(-.)

Դատարանը, անդրադառնալով մեղադրյալ Սեյրան Արիարակեսյանի

նկատմամբ կիրաոված խափանման միջոց տնային կալանքն այլընտրանքային այլ խափանման միջոցներով փոխարինելու հարցին, հաշվի առնելով մեղադրյալի օրինական վարքագիծն Օապահովող ն դրան խոչընդովտղ րոլոր հնարավոր հանգամանքները (մասնավորապես՝ վերը կատարված վերլուծությունները), խափանման միջոցը երկարաճձգելիս առաջնորդվելով նվազագույնի ակզրունքով, եզրահանգում է, որ զործում առկա են փատրական տվյալներ, որոնք բավարար են հիմնավորելու համար Սեյրան Արիսվաւկեսյանին տվյալ մուլում անազավաւթյան մեջ պահելու անհրաժեշտությունը ն առկա չէ այնպիսի նոր հանգամանք, որի դեպքում: կհիմնավորվի առավել անհրաժեշտ են պիտանի խափանման միջոց կիրառելու անհրաժեշտությունը:

Հեւրնարար` կոնկրեւր դեպքում այլ այլընրրանքային խափանման միջոցները, այդ թվում՝ դրանց համակցությունը, պիտանի չեն հերապեդող նպատակին հասնելու համար ն ի զորու չեն հակակշոելու Սեյրան Արիարակեսյանի ոչ իրավաչափ վարքագծի դրսնորման ոխսկը՝ հնարավորություն վփալով ապահովելու նրա անձնական ազավաությաւն իրավունքի ն վերջինի մասնակցությամբ գործի պատշաճ քննության հանրային շահի միջն արդարացի հավասարակշոությունը: Այլ խոսքով՝

1

մեղադրյալի կողմից իր վրա ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով ն դատարանի որոշմամբ դրված պարտականությունների կատարումն ապահովելու նպատակով այլընտրանքային խափանման միջոցները, այդ թվում՝ միայն գրավի, չեն կարող լինել արդյունավետ իրավական ներգործության միջոց, որոնք զերծ կպահեն երան ոչ պատշաճ վարքագիծ դրսնորելուց ն որոնք կչեզոքացնեն նան նրա ոչ իրավաչաւի վարքագծի դրսնորման ռիսկը: (..)»-

9. Վերաքննիչ դատարանի` 2024 թվականի հոկտեմբերի 17ի որոշման համաձայն՝ «(...) Վերաքննիչ դատարանը փասվոսմ է, որ Սեյրան Արիարակեսյանի նկատմամբ կիրառված վփնային կալանքի ժամկետը երկարաձգնկու վերաբերյալ որոշում կայացնելով Դատարանը վերջինիս վերաբերյալ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 3-րդ մատոմ նշված հանգամանքները չի ենթարկել մանրակրկիտ ատուգմաւն ու վերլուծության, հետնաբար նան պատշաճ գնահատման:

Անձի նկատմամբ որպես խափանման միջոց փնային կալանք կիրառելու կամ դրա ժամկետ երկարաձգելու համար անհրաժեշտ է մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող ն դրան խոչընդովտղ բոլոր հնարավոր հանգամանքներից բխող ծանրակշիո փաստարկներով հիմնավորել, որ բացառապես խափանման միջոց տնային կալանքն է ի զորու կանխել քրեական վարույթի ընթացքում մեղադրյալի ոչ պափշաճ վարքագիծը: Այսինքն` կիրառված միջոցի՝ տնային կալանքի, ն հետապնդվող նպավաւկի միջն պետք է լինի համաչափության ողջամիտ հարաբերակցություն, ինչն այս պարագայում առկաւ չէ: Վերաքննիչ դատարանն ընդգծում է, որ Դատարանը, ՍԱրիատակեսյանի խափանման միջոցի` տնային կալանքի ժամկետը երկարացնելիս, չի վերլուծել ն պարզաբանել, թն նշանակություն ունեցող որ փատրերից ն տվյալներից ելնելով է, որ մեղադրյալն աներկրա պետք է շարունակի մնալ տնային կալանքի վակ:

Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ ի տարբերություն գործի քննության առաջնային փուլերի, մեղադրյալ ՍԱրիստակեսյանի՝ իր վրա ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունները չկատարելու հավանականությունն այլես այնքան բարձր չի կարող գնահատվել, որ հիմք 2 Տե՛ս գործի նյութեր, հատոր 1-ին, թերթեր 50-56:

12

հանդիսանա ն համոզիչ կերպով հիմնավորի նրա՝ փնային կալանքի մեջ գտնվելու շարունակական անհրաւժեշգտությունը:

Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ մեղադրյալի ոչ պատշաճ վարքագիծ դրսնորելու հավանականությունն այն աստիճանի բարձր չէ, որպեսզի նրա նկատմաեւմը կիրառվի ամենախիար այլընտրանքային խափանման միջոցը` վային կալանքը, իակ այլընվտանքային` համեմատաբար նվազ խիստ խափանման միջոցներն ի զորու չլինեն ապահովելու վերջինիս օրինական վարքագիծը: Այլ խոսքով՝ էականորեն նվազել է այդ անհրաժեշտությունը, որի պայմաններում հնարավոր չէ արձանագրել, որ այլես առկա է նույն դատավարական անհրաժեշտություն, մեղադրյալին մեկուսացնելու առումով:

(-)

Վերաքննիչ դատարանն ընդգծում է, որ այլընտրանքային ավելի մեղմ խափանման միջոցի կիրառմամը հնարավոր է ապահովել մեղադրյալի կողմից իր վրա ՀՀ քրեական դատավարություն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմաւմը դրված մյուս պարտականությունների կատարումը, այդ թվում՝ վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով ներկայանալը, վարույթն իրականացնող մարմնի օրինական պահանջներին ն դատական նիարի կարգին ենթարկվելը:

(-)

Միաժամանակ, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալին վերագրվող հանցագործություն բնույթը, վփանգավորության աստիճանը (վերագրվում, է հանրային ծառայության շահերի դեմ ուղղված հանցագործության կաւտարում, որը, րար բնույթի ն վտանգավորության աստիճանի դասվում է առանձնապես ծանր հանցագործությունների շարքին, հանցավոր մտադրության իրականացման աարիճանը, սպառնացող հնարավոր պատժի խատությունը, ի թիվս այլնի՝ նույնպես էական նշանակություն ունեն Սեյրան Արիսվաւկեսյանի հետազա վարքագծի հավանականությունը կանխորոշելու հարցում:

Ավելին` Վերաքննիչ դատարանը թեն գտնում է, որ Ս.Արիատակեսյանի կողմից ենթադրյալ առանձնապես ծանր հանցանք կատարելու հանգամանքը չի կարող անտեսվել ն պետք է էական նշանակություն ունենա խափանման միջոցի հարցր քննարկելիս, սակայն դա չի կարող դատավարական ցանկացած փոլում դիտարկվել

13

որպես անբեկանելի հիմք՝ անձին անազավսոսթյան ներքո պահելու կամ առավել մեղմ այլընտրանքային խափանման միջոցի չկիրառման համար: Այլ խոսքով՝ գործի քննության սույն վուլլում միայն վերագրվող արարքի հանրային վտանգավորությունը ն ծանրության աստիճանը չեն կարող համարվել բավարար պատճառներ` անձին շարունակաբար տնային կալանքի տաւկ պաւհելու համար:

Հեփնաբար, հաշվի առնելով մեղսագրվող արարքի բնույթ, ն

վտանգավորության աստիճանը, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ վերը կատարված վելրլուծությունների արդյունքում դրանք չեն կարող անձի ազատություն սահմանափակման պատճառ հանդիսանալ, առավել ես այն պայմաններում, երը խափանման միջոցի նպատակն անձի պավշեւճ վարքազծի ապահովումն է, այլ ոչ թե երան պավպժելը:

Արդյունքում՝ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ փվյալ դեպքում առկա չէ հասարակական շահ, համապատասխան ն բավարար պատճառ, որը, հաշվի առնելով անմեղության կանխավարկածը, արդարացնում է նահանջն անձի ազավության իրավունքի հարգանքից:

Նշվածի համադրությամբ Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ մեղադրյալ Ս.Արիատակեսյանի՝ առանց տնային կալանքի փակ գպտնվելոււ քրեական դատավարության օրենսգրքով վերջինիս վրա դրված պարտականությունները չկատարելու ռիսկը կարող է չեզոքացվել նան այլընտրանքային խափանման միջոցի ավելի մեղմ փեսակի՝ վարչական հսկողության ն արդեն իսկ կիրառված գրավ խափանման միջոցի չափն ավելացնելու համակցված կիրառմամբ, որպիսի դիրքորոշումը պայմանավորված է, մասնավորապես, նրանով, որ հակառակի վերաբերյալ Դավզաւրանի կողմից որեէ ընդունելի ն փաստարկված հիմնավորում չի ներկայացվել: Ավելին, Վերաքննիչ դատարանը փասվմամ է, որ խափանման միջոցի հիմքերն ու պայմանները ոչ թն ստատիկ, այլ դինամիկ կատեգորիաներ են ն ենթակա են ժամանակի ընթացքում փոփոխման, ուսվվի, ասն դեպքում Վերաքննիչ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ մեղադրյալ Ս.Արիարակեսյանի պավզշան, վարքագիծն ապահովելու համար օրենքով նախատեսված երաշխիք կարող է հանդիսանալ նան ավելի մեղմ խափանման միջոցի կիրառումը, ինչպիսին վարչական հսկողությունն է:

14

Ընդ որում, համապատասխան պարպտաեւկանությունների սահմանմամբ ն նախկինում կիրառված գրավի չափի ավելացմամբ հնարավոր է չեզոքացնել Դատարանի մվտավայխությունները, որոնք կապված են երա հետ, որ դեռես նախնական դատալսումների փուլն է ն նույնիսկ սահմանված չէ հետազովտման ենթակա ապացույցների ծավալը: Այս առումով Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ նշյալ մվավախությունը հնարավոր է չեզոքացնել այնքանով, որ վարչական հսկողության պայմաններում արգելվի հաղորդակցվել դատավարությանը մասնակցող անձանց, մասնավորապես, գործով անցնող վկաների ն մեղադրյալների, հետ:

(-) Վերաքննիչ դատարանի վերոնշյալ դիրքորոշումը, ի թիվս այլնի, պայմանավորված է նաւն մեղադրյալի անձր բնութագրող ն հաշվառման ենթակա հանգամանքներով մասնավորապես, նախկինում դատապարտված չլինելը, մշտական բնակության վայ, աշխատանք, ընվանիք, բարձրագույն կրթություն, որոշակի հիվանդություններ ունենալը, փաւրիթը (28 տարեկան է):

(-.) Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ բոլոր այն դեպքերում, երբ ներկայացվում է կիրառված տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգելու վերաբերյալ միջնորդություն, ապա այն պեվք է պարունակի հարակ ն աներկբա փաստարկներ առ այն, որ այլընտրանքային առավել մեղմ խափանման միջոցների կիրառումն անբավարար է ՀՀ քրեական դատաւվարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների կատարումն ապահովելու համար: Հետնաբար, քննության առարկա դեպքում Դատարանը պերմք է փաստական հանգամանքների ըրավարար ամբողջությամբ հիմնավորեն ատավել մեղմ այլընրրանքային խափանման միջոցների ինչպես առանձին, այնպես էլ՝ համակցված կիրառման ոչ իրավաչափությունը, անարդյունավետություն, մինչդեո Դատարանի կողմից ներկայացված փաարարկներն այնպիսին չեն, որ հաղթահարեն, այլընտրանքային ամենախիստ խափանման միջոցի իրավաչափության համար սահմանված բարձր չափանիշը ն րաւվարար լինեն անձին շարունակական տնային կալանքի վակ պահելու համար:

Հաշվի առնելով վերոնշյալը ն հիմք ընդունելով խափանման միջոցի կիլառման ժամանակ նվազագույնի սկզբունքով առաջնորդվելու օրենսդրական պահանջը՝

5

Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, ոլ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարվզտականությունների կատարումն ապահովելու վտանգր որոշակի չափով աոկա է, սակայն վարչական հսկողություն ն գրավ այլընվրանքային խափանման միջոցները, հաշվի առնելով դրանց բնույթն ու դրանց կիրառման հետեանքով առաջացող սահմանափակումների էությունը, համակցված ձեվ ի զորու են փարատելու վարույթն իրականացնող մարմեի՝ Դատարանի, բարձրացրած մտավախություններ ն ապահովելու մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը:

Այս առումով Վերաքննիչ դատարանը կարնոր է համարում ոչ միայն վարչական հսկողության կիրառումը, այլն վարչական հսկողության շրջանակներում օրենսդրի կողմից դավարաններին փրված հայեցողական լիազորությունից օգվվելը, որոնք իրենց համակցությամբ կարող են առավել արդյունավետ, դարձնել վարչական հակողությունը: Նշվածը, ի թիվս այլնի, վերաբերում է նան նրան, որ վարչական հակողությամբ մեղադրյալին արգելվում է հաղորդակցվել գործով անցնող մեղադրյալների ն վկաների հետ:

Միննույն ժամանակ, որպես գործուն նե լրացուցիչ երաշխիք, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ անհրաժեշտ է նան ավելացնել գրավի չափը, որը կիրառվել էր Վերաքննիչ հակակոռուպցիոն դատարանի 2024 թվականի օգոարոսի 29-ի որոշմամբ, մասնավորապես, ի թիվս այլնի, փվյալ որոշմամբ որոշվել էր մեղադրյալ Սեյրան Արիստակեսյանի նկատմամբ կիրառել նան խափանման միջոց գրավը՝ 15.000.000 (տասնհինգ միլիոն) ՀՀ դրամի չափով:

Վերաքննիչ դատարանը գվնում է, որ նշված 12.000.000 (վւասնհինգ միլիոն) ՀՀ դրամի չափր պետք է ավելացնել նս 5.000.000 ՀՀ դրամով: (...)»':

Վճոաբեկ դատարանի հիմնավորումները ն եզրահանգումը.

10. Վճռաբեկ դատարանի առջն բարձրացված իրավական հարցը հետնյալն է. հիմնավո՛ր են արդյոք մեղադրյալ Ս.Արիստակեսյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին Առաջին 3Տե՛ս գործի նյութեր, հատոր 2-րդ, թերթեր 58-62:

16

ատյանի դատարանի որոշումը բեկանելու վերաբերյալ Վերաքննիչ դատարանի հետնությունները:

1. ՀՀ Սահմանադրության 27-րդ հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն` «Անձնական ազավաությունից զիկված յուրաքանչյուր ոք իրավունք ուն, վիճարկելու իրես ազատությունից զրկելու իրավաչափությունը (...)»:

«Մարդու իրավունքների ն հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի (այսուհետ՝ նան Կոնվենցիա) 5-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` «Յուրաքանչյուր ոք, ով ձերբակալման կամ կալանավորման պատճառով զրկված է ազատությունից, իրավունք ունն վիճարկելու իր կալանավորման օրինականությունը (...)»:

ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «Վարույթն իրականացնող մարմինն անձի նկատմամբ հարկադրանքի միջոց ընտրելիս առաջնորդվում է նվազագույնի սկզբունքով: Արգելվում է անձի նկատմամբ ընտրել ավելի խիար հարկադրանքի միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել անձի օրինական վարքագիծը»:

Նույն օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի համաճայն՝ «(...) 2 Խափանման միջոցը կարող է կիրառվել, եթե դա անհրաժեշվ Լ՝

1) մեղադրյալի փավնուարր կանխելու համար կում.

2) մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելը կանխելու հսւմար կամ.

3) մեղադրյալի կողմից իր վրա տայն օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամբ դրված պարտեւկանությունների կատարումն ապահովելու հաւմար:

3 Խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն Օապահովող ն դրան խոչընդովտղ րոլոր հնարավոր հանգամանքները: (...)»:

12. Վճռաբեկ դատարանն իր նախադեպային իրավունքում բազմիցս արձանագրել է, որ խափանման միջոցները, դասակարգվելով կալանավորման ն կալանքին այլընտրանք հանդիսացող խափանման միջոցների, նպատակ ունեն ապահովելու քրեական վարույթի ընթացքում մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը, ն կիրառվում են միայն այն դեպքում, երբ բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ անձը կարող է կատարել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ

17

մասով նախատեսված գործողությունները կամ դրանցից որնէ մեկը: Ընդ որում՝ վերոնշյալ նպատակի իրականացման համար անհրաժեշտ ն պիտանի խափանման միջոցի կոնկրետ տեսակի ընտրության հարցն օրենսդիրը վերապահել է վարույթն իրականացնող մարմնի հայեցողությանը՝ միաժամանակ երաշխավորելով մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը նրա իրավունքների հնարավոր նվազ սահմանափակմամբ ապահովելու հնարավորությունը: Մասնավորապես, օրենսդիրն ամրագրել է, որ անձի նկատմամբ խափանման միջոց ընտրելիս վարույթն իրականացնող մարմինը պետք է առաջնորդվի նվազագույնի սկզբունքով, այն է՝ չընտրի ավելի խիստ խափանման միջոց, քան այն, որով քրեական վարույթի ընթացքում հնարավոր կլինի ապահովել մեղադրյալի օրինական վարքագիծը՝:

12.1. Վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ կրկնում է, որ թեն մեղադրյալին վերագրվող արարքի բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը չեն կարող գնահատվել|Սլթորպես անձին ազատությունից զրկելու հիմնավորվածությունը հաստատելու ինքնուրույն հիմք, այնուամենայնիվ, դրանք էական նշանակություն ունեն խափանման միջոցի տեսակն ընտրելիս: Մեղսագրվող հանցանքի ծանրությունը ն հետնաբար նան ակնկալվող պատժի խստությունը հանդիսանում են քրեական վարույթն իրականացնող մարմնից թաքնվելու կամ գործի քննությանը խոչընդոտելու հավանականությունը գնահատելու կարնոր տարրեր ու գործի նյութերից բխող մյուս հանգամանքների հետ միասին հնարավորություն են տալիս հիմնավորված ենթադրություներ անե անձի 6ազատութան հիմնարար իրավունքը

սահմանափակելու հիմքերի առկայության կամ բացակայության մասին»:

13. Դատական քննության փուլում գտնվող գործով դատարանի կողմից մեղադրյալի (ամբաստանյալի ազատութան իրավունքը սահմանափակող խափանման միջոցի կիրառման իրավաչափության ստուգման շրջանակներում Վճռաբեկ դատարանը կարնորել է այն հանգամանքը, որ գործի դատական քննության ընթացքում մեղադրյալի (ամբաստանյալի) նկատմամբ խափանման միջոցի կիրառման վերաբերյալ հարցը լուծելիս, առաջին ատյանի դատարանը հանդես է գալիս որպես " Տես Վճռաբեկ դատարանի՝ Արշակ Հակոբյանի վերաբերյալ գործով 2022 թվականի դեկտեմբերի 23-ի թիվ ԵԴ/1194/06/21 որոշման 13. 1-րդ կետը:

5 Տես Վճռաբեկ դատարանի` Վահագն Պողոսյանի գործով 2013 թվականի փետրվարի 15ի թիվ ԿԴԼ/0062/06/12 որոշումը:

18

վարույթն իրականացնող մարմին: Վճռաբեկ դատարանը կրկնում է, որ նման պայմաններում, որպես վարույթն իրականացնող մարմին հանդես եկող առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը բեկանելիս, վերաքննիչ դատարանի կողմից կայացված որոշումը` պետք է հիմնված լինի ծանրակշիռ փաստական հանգամանքների վրա ն ունենա պատճառաբանվածության առավել բարձր չափանիշ: Հակառակ մոտեցումը, Վճռաբեկ դատարանի համոզմամբ, կարող է իր բացասական ազդեցությունը թողնել առաջին ատյանի դատարանում հիմնական քրեական գործի քննութան բնականոն ընթացքի վրա՝ դրանով իսկ սահմանափակելով առաջին ատյանի դատարանի ներքին անկախությունըձ:

14. Սույն գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երնում է, որ՝

- Ս.Արիստակեսյանին մեղադրանք է ներկայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 46-435-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 3-րդ կետով այն բանի համար, որ նա խոչընդոտները վերացնելու եղանակով օժանդակել է պաշտոնատար անձ հանդիսացող ՀՇ.Կարապետյանին ն Վ.Անդրիասյանին խմբի կազմում կաշառք տվողի մատնանշած անձի օգտին պաշտոնատար անձանց կողմից հովանավորչության, ինչպես նան ապօրինի անգործություն կատարելու համար առանձնապես խոշոր չափերով կաշառք ստանալուն՛,

- Առաջին ատյանի դատարանը, անդրադառնալով խափանման միջոցի կիրառման նպատակներին՝ գտել է, որ մեղադրյալի ոչ պատշաճ վարքագիծը կանխել հնարավոր է միայն վերջինիս նկատմամբ կիրառված այլընտրանքային խափանման միջոցներ տնային կալանքը ն գրավը պահպանելու միջոցով:

Առաջին ատյանի դատարանը հաշվի է առել, որ քրեական գործի քննությունը գտնվում է նախնական դատալսումների փուլում, նախաքննության ընթացքում ձեռք բերված ն դատարան ներկայացված ապացույցների հետազոտումը դեռնս չի սկսվել, ավելին՝ նույնիսկ սահմանված չէ հետազոտման ենթակա ապացույցների ծավալը, իսկ մեղադրյալը, մնալով ազատության մեջ, կարող է խոչընդոտել գործի քննությանը: Վերոգրյալի առնչությամբ Առաջին ատյանի դատարանը նշել է, որ Ս.Արիստակեսյանը ճ Տե՛ս Վճռաբեկ դատարանի՝ Արման ն Արքա Մաղաթյանների գործով 2020 թվականի մայիսի 26-ի թիվ ԱՐԴ/0152/01/19, Արքա Մադաթյանի գործով 2022 թվականի մարտի 4ի թիվ ԱՐԴ/0152/01/19 որոշումները:

7 Տե՛ս սույն որոշման 7-րդ կետը:

19

կարող է դատավարությանը մասնակցող անձանց վրա անօրինական ազդեցություն գործադրել՝ այդ կերպ խոչընդոտելով գործի քննությանը:

Վերոգրյալի հետ մեկտեղ Առաջին ատյանի դատարանը հաշվի է առել Ս.Արիստակեսյանին վերագրվող ենթադրյալ հանցանքի բնույթը, վտանգավորության աստիճանը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հնարավոր պատժի խստությունըձ,

- Վերաքննիչ դատարանը գտել է, որ մեղադրյալ Ս.Արիստակեսյանի՝ իր վրա ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված պարտականությունները չկատարելու հավանականությունն այլնս այնքան բարձր չէ, որպեսզի նրա նկատմամբ կիրառվի ամենախիստ այլընտրանքային խափանման միջոցը, իսկ միայն վերագրվող արարքի հանրային վտանգավորությունը ն ծանրության աստիճանը չեն կարող համարվել բավարար պատճառներ՝ անձին շարունակաբար տնային կալանքի տակ պահելու համար:

Արդյունքում Վերաքննիչ դատարանը հագնել լթ9է այն հետնության, որ Ս.Արիստակեսյանի օրինական վարքագիծը հնարավոր է ապահովել նան այլընտրանքային խափանման միջոցի ավելի մեղմ տեսակի՝ վարչական հսկողության կիրառմամբ ն արդեն իսկ կիրառված գրավ խափանման միջոցի չափն ավելացնելով»:

15. Նախորդ կետում վկայակոչված փաստական հանգամանքները գնահատելով սույն որոշման 1113րդ կետերում մեջբերված իրավադրույթների ն շարադրված իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը՝ հանդես գալով որպես գործով վարույթն իրականացնող մարմին. Օ»Ս.Արիստակեսանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցի երկարաձգման հարցը լուծելիս համակողմանի գնահատման է ենթարկել սույն վարույթ համար` էական նշանակություն ունեցող հանգամանքները: Մասնավորապես, հաշվի է առել, որ սույն գործի քննությունը գտնվել է նախնական դատալսումների փուլում, դեռնս սահմանված չի եղել հետազոտման ենթակա ապացույցների ծավալը, հետազոտված չեն եղել քրեական գործում առկա ապացույցները, հարցաքննված չեն եղել դատակոչված անձինք, ուստի, նման Ց Տե՛ս սույն որոշման 8-րդ կետը:

5 Տե՛ս սույն որոշման 9-րդ կետը:

20

պայմաններում Առաջին ատյանի դատարանը իրավաչափորեն եզրահանգել է, որ այլընտրանքային ավելի մեղմ խափանման միջոցների կիրառումն ի զորու չէ չեզոքացնելու մեղադրյալ Ս.Արիստակեսյանի կողմից ապացուցման գործընթացին խոչընդոտելու ռիսկերը: Ընդ որում, վերոգրյալի հետ մեկտեղ Առաջին ատյանի դատարանը հաշվի է առել նան Ս.Արիստակեսյանին վերագրվող ենթադրյալ հանցանքի բնույթը, վտանգավորության աստիճանը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, ինչպես նան հնարավոր պատժի խստությունը:

Մինչդեռ, Վերաքննի։ Օ։`դատարանը,։ առանց ծանրակշիռ փաստական հանգամանքների վկայակոչման, բեկանել է Առաջին ատյանի դատարանի՝ գործով որպես վարույթն իրականացնող մարմին հանդես եկող դատարանի դատական ակտը ն գտել, որ տնային կալանք այլընտրանքային խափանման միջոցի փոխարեն վարչական հսկողության կիրառումը ն կիրառված գրավի չափի ավելացումը կարող է լինել բավարար երաշխիք՝ ապահովելու Ս.Արիստակեսյանի պատշաճ վարքագիծը: Տվյալ դեպքում Վերաքննիչ դատարանի կողմից չեն մատնանշվել ծանրակշիռ փաստական հանգամանքներ, որոնք կարող էին վկայել վարույթն իրականացնող՝ Առաջին ատյանի դատարանի կողմից կայացված որոշման ոչ իրավաչափության մասին:

16. Նման ապայմաններում, Վճռաբեկ դատարանը եզրահանգում է, Ս.Արիստակեսյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց տնային կալանքի ժամկետը երկարաձգելու մասին Առաջին ատյանի դատարանի որոշումը բեկանելու վերաբերյալ Վերաքննիչ դատարանի հետնությունները հիմնավոր չեն:

17. Անդրադառնալով բողոքաբերի փաստարկին առ այն, որ Վերաքննիչ դատարանը պատշաճ չի գնահատել նան Ս.Արիստակեսյանի կողմից ազատության մեջ մնալու դեպքում նոր հանցանք կատարելու բարձր հավանականությունը՝ Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ սույն փաստարկը քննության առարկա է դարձել միայն Առաջին ատյանի դատարանում, հերքվել է, ն նշվածի կապակցությամբ վերաքննիչ բողոք չի ներկայացվ