ՀԿԴ/0297/11/24

Մ ն ՀԿԴ/0297/11/24

ԱՏՆԵ Անենու ի

ոտ Լինի

ԱԱ

ՀՅՉԱԱԻՆ ՏԵ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ

ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ

ՈՐՈՇՈՒՄ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ :

Հայաստանի Հանրապետության

հակակոռուպցիոն դատարան,

նախագահող դատավոր Խ.Ղազարյան

Շայաստանի Հանրապետության

վերաքննիչ հակակոռուպցիոն դատարան,

նախագահող դատավոր Մ.Մակյան

2026 թվականի ապրիլի 16-ին քաղաք Երնանում

ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի հակակոռուպցիոն պալատի կոռուպցիոն

հանցագործությունների քննության դատական կազմը (այսուհետ նան՝ Վճռաբեկ դատարան),

նախագահությամբ՝ Ռ.ՄԽԻԹԱՐՅԱՆԻ

մասնակցությամբ դատավորներ՝ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ

Ա.ԿՐԿՅԱՇԱՐՅԱՆԻ

: Ս.ՉԻՉՈՅԱՆԻ

Դ.ՎԵՔԻԼՅԱՆԻ

գրավոր ընթացակարգով քննության առնելով ՀՀ վերաքննիչ հակակոռուպցիոն դատարանի (այսուհետ նան` Վերաքննիչ դատարան)՝ 2025 թվականի մարտի 6-ի Ա 1ՆիՆ......... վին

ներկայացուցիչ ԱԱբրահամյանի հատուկ վերանայման վճռաբեկ բողոքը,

2

ՊԱՐԶԵՑ

Վարույթի դատավարական նախապատմությունը.

Լ 2023 թվականի հոկտեմբերի 24-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Կոտայքի մարզային քննչական վարչությունում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 441-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով նախաճեռնվել է թիվ Էվ քրեական վարույթը:

1.1 2023 թվականի նոյեմբերի 12-ի աաա ըը:

է տուժող:

Լ2. 2023 թվականի նոյեմբերի 18-ին թիվ նն սս վարույթը

քննչական ենթակայության հիմքով փոխանցվել է ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիտե:

13. 2024 թվականի հուլիսի 19-ին ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիտեի ներքին անվտանգության վարչությունում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 441-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2րդ կետի հատկանիշներով նախաձեռնվել է թիվ անըն ւս

վարույթը, որը նույն օրը միացվել է թիվն կաս վարույթին:

Լ4. ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիտեի ներքին անվտանգության վարչության հատկապես կարնոր գործերով ավագ քննիչ Կ.Ղազարյանը 2024 թվականի սեպտեմբերի 26-ին որոշում է կայացրել թիվ լնն կաս վարույթը կարճելու մասին, ն այդ որոշումը 2024 թվականի սեպտեմբերի 30-ին հաստատվել է հսկող դատախազի կողմից:

15. Քննիչի վերոնշյալ որոշման դեմ նոն:

ատար. ւ" ներկայացուցիչ ԱԱբրահամյանի բողոքը ՀՀ գլխավոր

դատախազության ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիտեում մինչդատական վարույթի օրինականության նկատմամբ հսկողության վարչության պետ Էդ.Արսենյանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 6-ի որոշմամբ մերժվել է:

2. Քննիչի՝ քրեական վարույթը կարճելու մասին 2024 թվականի սեպտեմբերի : 26-ի որոշման դեմ արանը "ւ մեսայացոցիչ

ԱնՍբրահամյանի բողոքը ՀՀ հակակոռուպցիոն դատարանի (այսուհետ նան՝ Առաջին ատյանի դատարան)՝ 2025 թվականի հունվարի 7-ի որոշմամբ բավարարվել է:

3 ՇԸ գլխավոր դատախազության ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիտեում

մինչդատական վարույթի օրինականության նկատմամբ հսկողության վարչության դատախազ Խ.Մեջլումյանի հատուկ վերանայման բողոքի քննության արդյունքում

3

Վերաքննիչ դատարանն իր՝ 2025 թվականի մարտի 6-ի որոշմամբ Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 7-ի որոշումը բեկանել էն Նրերոանոմեվ ասար ւր երկայացուցիչ ԱԱբրահամյանի բողոքը մերժել է:

4. Վերաքննիչ դատարանի վերոնշյալ որոշման դեմ Աննան ոն

արարը ւերկայացուցիչ Աբրահամյանը բերել

են հատուկ վերանայման վճռաբեկ բողոք, որը Վճռաբեկ դատարանի՝ 2025 թվականի ապրիլի 16-ի որոշմամբ ընդունվել է վարույթ, ն սահմանվել է դատական վարույթի իրականացման գրավոր ընթացակարգ:

Վճռաբեկ բողոքի հիմքերը, փաստարկները ն պահանջը.

Վճռաբեկ բողոքը քննվում է հետնյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ փաստարկներով.

5. Բողոքաբերները փաստարկել են, որ վիճարկվող դատական ակտը հիմնավոր չէ, Վերաքննիչ դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ` քրեադատավարական օրենքի էական խախտում, որն ազդել է վարույթի ելքի վրա:

Մասնավորապես, ըստ բողոքաբերների՝ Վերաքննիչ դատարանը սխալ է մեկնաբանել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 13-րդ հոդվածի դրույթները, ինչի արդյունքում հանգել է անհիմն հետնության առ այն, որ քրեական վարույթը կարող է կարճվել առանց դրա հիմք հանդիսացող՝ քրեական հետապնդում չհարուցելու կամ դադարեցնելու մասին որոշումն օրինական ուժի մեջ մտնելու:

Բողոքաբերների պնդմամբ` վիճարկվող դատական ակտը հակասում է արդյունավետ դատական պաշտպանության սկզբունքին նան այն բանի հաշվառմամբ, որ քրեական վարույթի հնարավոր բազմակի կարճումը, նորոգումը ն վերստին կարճումը կբերի ավելորդ դատավարական գործընթացի:

Բողոքաբերներիի՝ զնահատմամբ՝ Վերաքննիչ դատարանի որոշման

տրամաբանությունը նան հանգեցնում է քրեադատավարական օրենքի տարաբնույթ ու անհամաչափ կիրառման՝ խախտելով օրենքի կանխատեսելիության պահանջը, մինչդեռ Առաջին ատյանի դատարանի դիրքորոշումն ապահովում է դատավարական կայունություն ու կանխում հնարավոր իրավական անորոշությունը:

4

Վերոգրյալի հաշվառմամբ բողոքաբերները նան գտել են, որ Վճռաբեկ

դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի միատեսակ կիրառության համար:

51 Բողոքաբերները միաժամանակ նշել են, ռր Վերաքննիչ դատարանը չի ապահովել տուժողի արդյունավետ դատական պաշտպանության ն արդար դատաքննության իրավունքների իրացումը, չի իրականացրել բազմակողմանի, լրիվ ն օբյեկտիվ քննություն, ինչպես նան չի անդրադարձել Առաջին ատյանի դատարանի արձանագրած՝ նախաքննության թերություններին, խորությամբ չի ուսումնասիրել վկաների ցուցմունքները, որոնք կարող էին էական նշանակություն ունենալ քրեական վարույթի հանգուցսղուծման համար, ինչի արդյունքում հանգել է սխալ հետնությունների:

Բողոքաբերները նշել են նան, որ նախաքննության ընթացքում վկաների տված ցուցմունքների մասին տուժող կողմը տեղեկացել է միայն հսկող դատախազի՝ հանրային քրեական հետապնդում չհարուցելու միջնորդությունը բավարերելու մասին որոշումը ստանալու ժամանակ, ինչի հետնանքով քրեական վարույթի ընթացքում զրկվել է ապացույցներ ներկայացնելու հնարավորությունից՝ չիրացնելով արդար դատաքննության իրավունքը:

Բողոքաբերների գնահատմամբ՝ Վերաքննիչ դատարանը, արձանագրելով, որ վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից. ձեռք են բերվել քրեական վարույթի լոծման համար անհրաժեշտ ու բավարար տեղեկություններ, ն սպառվել են նոր ապացույցներ ձեռք բերելու օբյեկտիվ հնարավորությունները, հանգել է առարկայազուրկ ու չպատճառաբանված հետնության, ինչպես նան անտեսել է քրեական վարույթի մի շարք հանգամանքներ:

Միննույն ժամանակ, ըստ բողոքաբերների Առաջին ատյանի դատարանը մանրամասն վերլուծության է ենթարկել քրեական վարույթի հանգամանքները ն կատարել է իրավաչափ եզրահանգումներ:

6. Վերոգրյալի հիման վրա բողոքաբերները խնդրել են ամբողջությամբ բեկանել Վերաքննիչ դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 6-ի որոշումը ն օրինական ուժ տալ Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 7-ի որոշմանը:

5

Վճռաբեկ բոդոքի քննության համար էական նշանակություն ունեցող փաստական հանգամանքները.

7. 2024 թվականի օգոստոսի 30-ին ՀՀ գլխավոր դատախազության ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիտեում մինչդատական վարույթի օրինականության նկատմամբ հսկողության վարչության դատախազ Խ.Մեջլումյանը որոշում է կայացրել թիվ Խար սւ վարոյթով քննիչի միջնորդությունը

բավարարելու ն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով նախատեսված հիմքով անու ը: ւււ: ՀՀ

քրեական օրենսգրքի 441-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանրային քրեական հետապնդում չհարուցելու մասին::

7Լ Վերը նշված որոշմումը Խանն

ատար: "ր ներկայացուցիչ Աբրահամյանի կողմից բողոքարկվել է վերադաս դատախազին, ն վերջինիս՝ 2024 թվականի սեպտեմբերի 24-ի որոշմամբ բողոքը մերժվել է, իսկ այսոհետն պանրի ր

ներկայացուցիչ Ա.Աբրահամյանի կողմից այն բողոքարկվել է դատարան»:

8. Քննիչի՝ քրեական վարույթը կարճելու մասին 2024 թվականի սեպտեմբերի 26-ի որոշման համաձայն՝ «/...) 2024 թվականի օգուվոսի 27-ի իննը ղարա.» իրեց մողասգրվող

արարքները չկատարելու հիմքով քրեական հետապնդում չհարուցելու մասին միջնորդություն Է ներկայացվել հսկող դատախազին, որը 2024 թվականի օգոատոսի 30-ին կայացված որոշմամբ բավարարվել է հսկող դատախազի կողմից:

(-.)

Հիմք ընդունելով վերագրյալը ն նկատի ունենալով, որ սույն քրեական ծծ92922..` ւ: ՈՐՐ

նկատմամբ քրեական հետապնդում չհարուցելու մասին միջնորդությունը հալող դատախազի կողմից բավարարվել է ն համապատասխան որոշում է կայացվել նրանց նկատմամբ քիեական հեվապնդում չհարուցելու մասին, ուստի անհրաժեշտ է սույն քրեական վարույթը կարճել՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 135-րդ

ւՏե'ս վարույթի նյութեր, հատոր 1, թերթեր 28-33:

2 Տե՛ս վարույթի նյութեր, հատոր 1, թերթեր34-39, 45-58.

6

հոդվածի Լին մասի 3րդ կետով նախափտեսված՝ անձանց նկատմամբ քրնական հետապնդում չհարուցելու ն վարույթը շարունակելու բոլոր հնարավորությունները սպառված լինելու հիմքերով: (...)»

9. Նախորդ կետում նշված որոշման դեմ անաաաաաաաաաան ան

աաա ո ներկայացուցիչ Ա.Աբրահամյանի բողոքը քննության

առնելու մասին 2024 թվականի նոյեմբերի 6-ի որոշմամբ ՀՀ գլխավոր դատախազության ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիտեում մինչդատական վարույթի օրինականության նկատմամբ հսկողության վարչության պետ Էդ.Արսենյանը նշել է. «(..) (նախաքննությամբ ձեռք բերված պատշաճ ապացույցների բավարար համակցությամբ չի ապացուցվել աան

Թրրոարարաաաա րանա նան անան

արը ՀՀո ւ «րենսգրքի 44-րդ հոդվածի

քին մասով նախատեսված հանցանք կատարելու հանգամանքը, ինչն անմեղության կանխավարկածի հիմնարար բաղադրատարրերից մեկի ուժով նույնն է, թն՝ ապացուցվել է նրանց կողմից այդ արարքները չկատարելը, որպիսի պայմաններում հսկող դատախազի կողմից կայացվել է վերջիններիս նկատմամբ քրեական հետապնդում չհարուցելու մասին որոշում, իսկ այնուհերն վարույթն իրականացնող քննիչի կողմից որոշում է կայացվել քրեական վարույթը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգիքի 13-րդ հոդվածի Լին մասի 3-րդ կերի հիմքով կարճելու մասին:

Վերոգրյալի լույսի ներքո գնահատելով սոյն քրեական վարույթի նախաքննությամբ ձեռք բերված փարական տվյալները` պետք է նշել, որ տվյալ դեպքում բողոքում չեն ներկայացվել քրեական վարույթը կարճելու մասին որոշումը վերացնելու բավարար հիմնավորումներ: (...)»":

10. Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 7-ի որոշման համաձայն` «/..) Դատարանը գտնում է, որ բոլոր այն դեպքերում, երբ քրեական վարույթի կարճման հիմքում: դրվում է |անձի նկատմամբ քրեական հետապնդում չհարուցելու կամ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումի դադարեցնելու

4 Տե'ս վարույթի նյութեր, հատոր 1, թերթեր 119-121:

7

մասին) ոլատշումը, ապա քրեական վարույթի կարճումը չպելք է անջատված կամ առանձին դիտարկվի: Այսինքն` եթն քրեական հերապնդումը չդաղարեցվի կամ քրեական հետապնդում հարուցվի, ապա քրեական վարույթը կարճելու մասին որոշում չի կայացվելու հետնաբար քրեական վարույթի կարճումը քրեական հետապնդումը դադարեցնելու կամ այն չհարուցելու վերարերյալ որոշման մտամաբաւնական շարունակությունն է:

Ստացվում է, որ այս որոշման կայացման համար վարույթն իրականացնող մարմինը նախ պեփք է քրեական հերապնդում հարուցի ն դադարեցնի այն, կամ քրեական հետապնդում: չհարուցելու մասին որոշում կայացնի: Ուարի, եթե այդ որոշումները (դրանում ներկայացված փաստերը) համարվում են քրեական վարույթի կարճման իրավական հիմքը, ապա դրանք պետք է պատշաճ ընթացակարգով հաստատված լինեն, կամ, այլ կերպ ասած՝ պեվք է օրինական ուժ արացած լինեն:

Դափմարանի նման դատողության հիմքում ընկած է ՀՀ քրեական

դատավարության օրենսգրքի 196-րդ հոդվածի 12րդ մասի, րար որի` քրեական հերապնդում չհարուցելու կամ այն դադարեցնելու մասին որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում սույն օրենսգիքով սահմանված բողոքարկման ժամկերը լրանալու, իսկ բողոքարկվելու դեպքում՝ այն վերջնականապես հասրավվելու պահից: Հետնապես քանի դեռ նշված որոշումներն օրինական ուժ չեն արացել, նրանցում տեղ գտած փաստական հանգամանքները չեն կարող հաարատված համարվել ն, րար էության, մեկ այլ որոշման կայացման հիմք հանդիսանալ: Այլ կերպ ասած՝ եթե քրեական վարույթի կարճման հիմքում դրվում է քրեական հարապնդումը ղադարեցնելու կամ. քրեական հետապնդում չհարուցելու մասին որոշումներից որեէ մեկը, ապա ողջամկտրեն ենթադրվում է, որ դրանք օրինական ուժի մեջ են մտել, որպիսի դիտարկումն ուղղակիորեն բխում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 196-րդ հոդվածի 12-րդ մասի ձնակերպումից:

Ավելին` քրեական հետապնդում: չհարուցելու կամ քրեական հետապնդումը դաղարեցնելու մասին որոշումի կայացվում է նախաքննության ընթացքում ձեռք բերված ապացույցների հետրազուրման, համադրման ու գնահարման արդյունքում, ինչի շրջանակներում հաարատվում Է որնէ անձի առնչություն չունենալը վիճարկվող հրադարձություններին, որպիսի պայմաններում նման որոշումը նախքան օրինական

8

ուժ արանալը, րար էության, չի կարող անառարկելիորեն պայմանավորել քրեական վարույթի եզրափաւկումը՝ վարույթի կարճումը:

Ընդ որում, Դատարանն էական է համարում նան այն հանգամանքը, որ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին միայն օրինական ուժ արացած որոշման առկայության պայմաններում նախաքննական մարմինը կարող է քննարկման առարկա դարձնել վարույթը շարունակելու այլ հնարավորությունների բացակայության հարցը ն արդյունքում նան դիտարկել քրեական վարույթը կարճելու անհրաժեշտությունը:

Հակառակ մուդեցման դեպքում կարող է առաջանալ այնպիսի իրադրություն, երբ քննիչը, հակող դատախազի կողմից կայացված` քրեական հետապնդումը դադարեցնելու կամ քրեական հետապնդում չհարուցելու մասին որոշումը ստանալով, անմիջապես կարիճի քրեական վարույթը՝ անտեսելով, որ հսկող դատախազի կողմից կայացված որոշումը կարող է բողոքարկվել վերադաս դատախազին ն վերացվել, կամ բողոքարկվել դատարան ն ոչ իրավաչափ ճանաչվել, կամ անփոփոխ թողնվել, սակայն բեկանվել ու փոփոխվել վերադաս ատյաններում, որպիսի պարագայում արեղծվելու է մի իրավիճակ, երբ քրեական վարույթը պետք է անընդհատ վերսկսվի ն կրկին կարճվի՝ մինչն քրեական հետապնդումը դադարեցնելու կամքրեական հետապնդում չհարուցելու մաւսին որոշումն օրինական ուժի մեջ կմտնի, ինչը կարող է հանգեցնել քրեական վարույթի եզրափակման ու վերակսման անթույլատրելի շրջապտույտի:

Սույն դեպքում 2024 թվականի օգոստոսի 30-ին ՀՀ գլխավոր դատախազության ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիտեում մինչդատական վարույթի օրինականության նկատմամի հսկողության վարչության դատախազ Խ.Մեջլումյանը, քննության առնելով ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիտեի ներքին անվտանգության վարչության ՀԿԳ ավագ քննիչ Կ. Ղազարյանի միջնորդությունը` քրեական հետապնդում չհարուցելու մասին, որոշել է բավարարել այա

Արորն նն Աննա Ամա ԱՆԱ նի Ա ՈՒՅ

Աաաա ...յ ՀՀ թրոկան օրենսգրքի 44-րդ

հոդվածի Էին մասով քրեական հետապնդում չհարուցել՝ վերջիններիս կողմից իրենց մեղսագրվող արարքը կավարած չլինելու հիմքով:

9

Նշյալ որոշումը վերադասության կարգով բողոքարկվել է ն ՀՀ գլխավոր դատախազության ՀՀ հակակոռուպցիոն, կոմիտեում մինչդատական վարույթի օրինականության նկատմամբ հակողության վարչության պեղ Էդ. Արսենյանի կողմից 2024 թվականի սեպտեմբերի 24-ին կայացված՝ «Բողոքը քննության առնելու մասին» որոշմամի մնացել է անփոփոխ: Ընդ որում, սույն որոշումը կայացնելու օրվա դրությամբ քրեական հարապեդում չհարուցելու մասին դատախազի որոշման դեմ բերված բողոքը քննվում է ՀՀ հակակոռուպցիոն դատարանի վարույթում (դավաւվոր՝ Ս. Դադոյան): Այսինքն՝ քրեական հետապնդում չհարուցելու մասին որոշումը դեռնս օրինական ուժ չի ստացել:

Մինչդեռ, 2024 թվականի սեպտեմբերի 26-ին ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիտեի ներքին անվտանգության վարչության ՀԿԳ ավագ քննիչ Կ.Ղազարյանի որոշմամբ թո նար ււ րույթը կարճվել է՝ ՀՀ քրեական դարավարության

օրենսգրքի 135-րդ հոդվածի Էին մասի 3-րդ կետով (կայացվել է անձի նկատմամը քրեական հետապնդում չհարուցելու մասին որոշում, ն սպառվել են վարույթը շարունակելու բոլոր հնարավորությունները) սակայն Դատարանը գտնում է, որ բողոքարկվող որոշումը կայացվել է վաղաժամ ն այն, րար էության, հիմնվել է այնպիսի որոշման վրա, որը դեռես օրինական ուժ չի ունեցել:

Այս համատեքազում հավվկանշական է այն դիտարկումը, որ եթե քրեական հետապնդում չհարուցելու մասին վերր նշված որոշումը, որն էլ պայմանավորել է քրեական վարույթի կարճումը, դեռես բողոքարկվում է, ապա հավանական է, որ այն կարող է նան ոչ իրավաչափ ճանաչվել, ինչն էլ անխուսափելիորեն հանգեցնելու Է վարույթը կարճելու մասին սույն բողոքի շրջանակներում` վիճարկվող որոշման վերացմանը:

Ինչ վերաբերում է հնարավոր այն մոտեցման, որ ՀՀ քրեական

դարավարության օրենսգիրքը քրեական վարույթը կարճելու համար ուղղակիորեն պարփադիր չի համարում: քրեական հերապնդում: չհարուցելու մասին որոշման օրինական ուժ ստացած լինելը, ապա Դատարանը գտնում է, որ նման եզրահանգումի կարող է բարդություններ առաջացնել: Մասնավորապես` ինչպես պետք է վարվել այն դեպքերում, երբ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու կամ քրեական հետապնդում չհարուցելու մասին որոշումը բողոքարկման արդյունքում

10

որնէ փովում վերացվում է, իսկ վարույթը կարճելու մասին որոշումը` ոչ, այսինքն՝ վիճարկվող հանգամանքների տարբեր դիրքորոշումներ են արփահայվում:

Վերագրյալից զատ, Դատարանը հատկանշական է համարում նան այն հանգամանքը, որ վիճարկվող որոշմամի բավարար չափով փաստարկված չէ, թն հատկապես ինչու են քրեական վարութը շայտնակկլու բոլոր

հնարավորությունները սպառվել:

Մասնավորապես` քրեական վարույթի նախաքննության ընթացքում ձեռք են բերվել այնպիսի տեղեկություններ, որոնք պարզելու ուղղությամբ բավարար միջոցներ չեն ձեռնարկվել: Խոսքն առաջին հերթին վերաբերում է վկա, ԱՋ Արու արամ Ան ԱԱ աԱ Աաաա նաւ Աաաա աաա

Աոոտ: ՄԱրոոաոաա ն ան ն ԱԱ ԱԱա ւ մ անւ նւ

Սորա նն աա ինն ԱԱ աւա ոմնաաաարւմ

Աաաա անա անան անա ակնա մանանան

Մա աա Մ ՆԱՆԱՆ Արամի աո աա արմ անե

Լրա արա նան աննա ն Սրան աուն մաման

Արոն ամանն ա ԱԱ ԱՆԱՆ մ Սոմա ու աաանանակմաակնովում

Աաաա անման ն րական աաա ան մենա

Աաաա մանկա Անան Անանուն աաա նամա

Մոնո ի աԱ Ա ԱԱ ԱԱ Ն ՄԱԿ Աննա նանան

Աաաա աաա աաա աաա Աաաա անա

ԱՆ ԱԱ աՆ ԱԱ ԱԱ ԱՆՆԱՆ Աաաա անո ԱՄՈՆ ԹԱՅ ՆՎ

ԱԱ ԱԱ աԱ ԱԱ Ա նարարական նաեկեին մանու

ԱՏՈՐ

Վերը նշված տեղեկավվության առկայության պայմաններում բավարար միջոցներ չեն գործադրվել պարզելու, թե հատկապես ում թերացման, անփութության Արաց ԱՆԱ

Արարա աան ոն ա Աաաա Անա աննա ներկ

Սրան ԱԱ ԱԱ ԱՆ Անան ԱՄԱՆ Աարիեուոն

ԱԱ աո ԱՏԵ Ա Անն ԱԱ Ար Աա Ա ոա Ա ԱԱ աան

Լ

ԼԻՆ 11 նանե, մ 2. Գայա Լք Ն աան ԱՎ Նյվ

Արոր նանն Ա Ան ԱԱ ւՆ ԱՆՈՒՆ

Բացի այդ, Վարչական դատարանը 2021 թվականի օգոստոսի 13-ին կայացրած վտտվ բավարարել է Խար... ատար

ատար ր եցրել տրամադրել աան

Սա աոան աննկուն ՄԱ ան ակնա աննոնենին

Աաաա ոնն Աի Աաաա Ա ԱԱ ԱԱ մարանի

Սրա ամիրա ԱՈ Աաաա աաա մաման Քերը

Սորա աակ աման կանն

Աարոն նն ականն անրակ ..

որում, նշյալ որոշումը բողոքարկվել է ն մնացել անփոփոխ:

Մինչդեռ քրեական վարույթի ընթացքում չի պարզվել, թե տրվել է արդյոք 8 պաա... ւ. ա հատկապես

ինչ պատճառաբանությաւմը կամ ում պատճառով:

Բացի այդ, Դատարանը գտնում է, որ բավարար չափով ուշադրության չեն ժծ9992ջ.շ `. մ

Տ Աո ա ԹՈՄ ԳԱԱԱՆ Ն րեկ Այս համատեքարում: Դատարանը գտնում է, որ փոժող կողմին պարք է հնարավորություն տրվի ներկայացնելու բոլոր այն փատրական տվյալները, որոնք, բար տուժող կողմի դիրքորոշման, կարող են նշանակություն ունենալ վիճարկվող հանգամանքների պարզաբանման հարցում:

Ամբողջացնելով վերոգրյալը` Դատարանը զտնում է, որ ներկայացված բողոքը ենթակա է բավարարման, քանի որ ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիտեի ներքին անվտանգության վարչության ՀԿԳ ավագ քննիչ Կ.Ղազարյանի՝ 2024 թվականի սեպտեմբերի 26-ի քրինական վարույթը կարճելու մասին որոշմամբ թույլ է տրվել տուժողի իրավունքների խախտում, որը պերը է վերացվի: (...)»։

1. Վերաքննիչ դատարանը, բեկանելով Առաջին ատյանի դատարանի որոշումը, արձանագրել է. «/...) Վերաքննիչ դաւրարանն իր անհամաձայնությունն է հայփնում Աւաջին ատյանի դատարանի կողմից ՀՇ քրնադատավարական նորմին տրված մեկնաբանմանը ն ընդգծում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 1-րդ

5 Տե'ս վարույթի նյութեր, հատոր 1, թերթեր 133-158:

12

հողվածի Լին մասի 13-րդ) կետով նախատեսված հիմքով վարույթը կարճելը Օրենադիրը չի պայմանավորել քրեական հելրապնդում չհարուցելու վերաբերյալ վարույթն իրականացնող քննիչի միջնորդությունը բավարարելու մասին հսկող դատախազի որոշման օրինական ուժի մեջ մրնելու հանգամանքով, հետնաբար, Վերաքննիչ դավփարանն ընդգծում է, որ Առաջին ատյանի դատարանի նշված հերնություր չի ըխոմ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի

կարգավորումներից ն դրանց վերաբերյալ դատական ավտգումի կարող է իրականացվել միմյանցից անջատ, ինչը որնէ կերպ չի խախտում ինչպես քրեադատավարական օրենքի՝ այս առումով ամրագրված տրամաբանությունը, այնպես էլ՝ վարույթի մասնավոր մասնակիցների որնէ իրավունք:

Վերաքննիչ դատարանն ընդգծում է, որ ՀՀ քրեական դավավարության օրենագրքի 13-րդ հոդվածի Լին մասի 3-րդ) կերով նախատեսված հիմքով վարույթը կարճելու համար պարտադիր չէ, որպեսզի քրեական հետապնդում չհարուցելու վերաբերյալ վարույթն իրականացնուլ քննիչի միջնորդությունը բավարարելու մասին հակող դավախազի որոշումն օրինական ուժի մեջ մկած լինի, քանի որ օրենքով նման պայման ամրագրված չէ:

Ավելին, . Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ (..) ՀՀ քրեական դավավարության օրենագիիքն ունի հավակ կարգավորումներ առ այն թե ինչ դատավարական գործիքակազմ է առկա այն դեպքում, երը դատարանը մինչդատական վարույթի դատական երաշխիքների շրջանակներում վերացնում: է քրեական հերապնդում չհարուցելու մասին որոշումն այն պայմաններում, երբ առկա է արդեն վարույթն իրականացնող նախաքննական մարմինների կողմից կայցված՝ քրեական վարույթը կարճելու մասին որոշում: Հիշյալ իրավակարգավորումները տեղ են գտել օրենսգրքի 196-րդ հոդվածում ն այն դեպքում, երբ առկա է օրինական ուժի, մեջ մրած՝ վարույթը կարճելու մասին որոշում, որից հետո, դատական սվուգման արդյունքում վերացվում է անձի նկատմամբ քրեական հեվապնդում՝ չհարուցելու մասին որտշումի` օրենքի ուժով քրեական վարույթը նորոգվում է, իսկ դրա նախաքննությունը՝ շարունակվում: Հեվփնարար, Վերաքննիչ դատարանը համակարծիք չէ Առաջին ատյանի դատարանի այն մուրեցման հետ, րար որի՝ այդ պարագայում արեղծվելու է իրավիճակ, երբ քրեական վարույթը պեւրք է անընդհատ

: թ

վերսկսվի ն կրկին կարճվի` մինչն քրեական հետապնդումը դադարեցնելու կամ քրեական հետասլեդում չհարուցելու մասին որոշումն, օրինական ուժի մեջ կմտնի, ինչը կարող է հանգեցնել քրեական վարույթի եզրափակման ու վերսկսման անթույլատրելի շրջապտույտի:

Նույնր նան այն դեպքերում, երը քրեական հերապնդումը դադարեցնելու կամ քրեական հետապնդում չհարուցելու մասին որոշումը բողոքարկման արդյունքում, որնէ փուլում վերացվում է, իսկ վարույթը կարճելու մասին որոշումը` ոչ:

Հարկ է արձանագրել, որ ասն դեպքում կիրառի է ՀՀ քինական

դատավարության օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի Լին մասի 10-րդ կետի հրավակարգավորումը: Ավելին, նշված հիմքով վերադաս դատախազը գործի եկատմամի դատավարական հակողություն իրականացնող դատախազի

անօրինական որոշումը կարող է վերացիել նան այն դեպքում, երբ բողոքարկվել ն դատական ատուգման է ենթարկված հիշյալ որոշումը, ն այն դատարանի կողմից համարվել է ոչ իրավաչափ:

Ընդհանրացնելով վերոշարադրյալը` Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ. հիշյալ պայմաններում առկա չէ իրավական փակուղի, որը բացառելու համար՝ կայացված՝ քրեական վարույթը կարճելու մասին որոշումը դատարանի կողմից աներկբա ենթակա էր վերացման այն հիմքով, որ մինչ այդ վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից կայացված՝ քրեական հետապնդում չհարուցելու մասին որոշումը դեռնս դատական աուոլմեն ենթարկված ն օրինական ուժ ատացած չի եղել:

Անդրադառնալով Առաջին ատյանի դատարանի հերնությանն աո այն, որ «(...) քրեական վարույթի նախաքննության ընթացքում ձեռք են բերվել այնպիսի տեղեկություններ, որոնք պարզեու ուղղությամբ բավարար միջոցներ չեն ձեռնարկվել: (...)», Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ յուլւաքանչյուր քրեական վարույթով վարութային գործողությունների կատարման նպատակը ապացուցման ենթակա հանգամանքները պարզելն է, ինչի համար կարնոր նշանակություն ունի, թե որն է կոնկրետ գործով ապացուցման առարկան: Սույն գործով Առաջին ատյանի դատարան բողոք ներկայացրած անձի կողմից ամբողջությամբ նկարագրվել են ենթադրյալ հանցավոր արարքի հանգամանքները ն, Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ, նախաձեռնված քրեական վարույթի ընթացքում կատարված

14

վարութային գործողությունները բավարար են ելել նախաքննական մարմնի կողմից համապատասխան՝ հիմնավորված որոշում կայացնելու համար: Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ափյանի դատարանի՝ վիճարկվող որոշմամբ վկայակոչված վարութային գործողությունների կատարման արդյունքում: չէին կարող արացվել այնպիսի տեղեկություններ, որոնք վարույթն իրականացնող մարմեի կոմից արդեն պարզված չեն եղել կամ որոնք կարող էին էական ազդեցություն ունենալ կայացված որոշման համար: (...)»6:

Վճռաբեկ դատարանի պատճառաբանությունները ն եզրահանգումը.

12. Սույն վարույթով Վճռաբեկ դատարանի առջն բարձրացված իրավական հարցը հետնյալն է. հիմնավո՞ր է արդյոք քրեական հետապնդում չհարուցելու մասին որոշումն օրինական ուժի մեջ մտած չլինելու պայմաններում այդ որոշման վկայակոչմամբ քրեական վարույթը կարճելու իրավաչափության վերաբերյալ Վերաքննիչ դատարանի հետնությունը:

13. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 13-րդ հոդվածի համաձայն՝

«1. Քրեական վարույթը ենթակա է կարճման, եթե՝

(-:)

Յ) կայացվել է անձի նկատմամբ քրեական հետապնդում չհարուցելու կամ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին որտշում, ն սպառվել են վարույթը շարունակելու բոլոր հնարավորությունները.

(»»)»:

ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 196-րդ հոդվածի համաձայն՝

«Վ. Սույն օրենսգրքի 12րդ հոդվածով սահմանված՝ քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանքներից որնէ մեկի առկայության դեպքում քննիչը միջնորդություն է ներկայացնում քրեական հետապնդում. չհարուցելու կամ այն դադարեցնելս մասին, որի հիման վրա հսկող դատախազը որոշում է կայացնում այն բավարարելու կամ մերժելու մասին:

(-:)

ճ Տե՛ս վարույթի նյութեր, հատոր 2, թերթեր 85-126։

15

4. Որոշման մեջ շարադրվում են քրեական վարույթ նախաձեռնելու առիթը ն հիմքը, անձի նկատմամբԻ քրեական հետապնդում հարուցելու հիմքը, նախաքննության ընթացքում հաստատված փատրական հանգամանքները, դրանք հաարատող ապացույցները, քրեական հետապնդում չհարուցելու կամ այն դադարեցնելու իրավական հիմքերը ն հիմնավորումները, կիրառված խափանման միջոցի վերացման, արգելադրված կամ առգրավված գույքի ն իրեղեն ապացույցների տնօրինման հետ. կապված հարցերը, ինչպես նան որոշումը բողոքարկելու կարգը ն ժամկետները:

Ը..)

6. Քրեական հեվապնեդում չհարուցելու կամ այն դադարեցնելու մասին հսկող դատախազի որոշումն արանալուց հետտ քննիչը դրա պատճեններն անհապաղ հանձնում է վարույթի մասնավոր մասնակիցներին, հանցագործության մասին հաղորդում ներկայացրած անձին, ինչպես նան այն անձին, որի իրավաչափ շահերին առնչվում Է որոշումի: Նշված անձանց քննիչը բացատրում է նան սույն օրենսգրքի 200-րդ հողվածով սահմանված' վարույթի նյութերին ծանոթանալու կարգը:

: շ. «Քրեական հետապնդում չհարուցելու կամ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշումի սույն հոդվածի 6-րդ մասում նշված անձինք կարող են բողոքարկել վերադաս դատախազին՝ այն արանալու պահից տասնհինգօրյա ժամկետում: Վերադաս դատախազի բողոքն արանալու պահից տասնհինգօրյա ժամկեվմասմ որոշում է կայացնում այն բաւվարարելու կամ մերժելու մասին:

Ց Բողոքը բավարարելու դեպքում վերադաս դավախազը վերացնում է վիճարկվող որոշում ն իրավիճակից թելադրվող 6 անհրաժեշտ

հանձնարարություններ վաղիս հակող դատախազին: Վերադաս դատախազի որոշման պատճենը քննիչն անհապաղ հանձնում է սույն հոդվածի 6-րդ մասում նշված անձանց` նրանց գրավոր պարզարանելով որոշումը բողոքարկելու կարգը ն ժամկետները:

9. Բողոքը մերժելու դեպքում վերադաս դավախւազն իր որոշմամբ հաստատում է վիճարկվող որոշման օրինականությունն ու հիմնավորվածությունը` նշելով դրա դատական բողոքարկման կարգը ն ժամկարները: Բողոքը մերժելու վերաբերյալ որոշումը վերադաս դատախւազն անհապաղ ուղարկում է բողոք բերած անձին:

16

10. Բողոք բերած անձը սույն օրենսգրքի 300-րդ հոդվածով սահմանված կարգով ն ժամկետներում կարող է քրեական հետապնդում: չհարուցելու կամ: քրեական հեղաւպնդումի դադարեցնելու մասին որոշումը բողոքարկել դատարան:

11. Դատարանի կողմից բողոքի բավարարման դեպքում իրավասու դատախազը հարուցում է քրեական հարապնդում կամ նորոգում է այն: (...):

12 Քրեական հետապնդում չհարուցելու կամ այն դադարեցնելու մասին որոշումն օրինական ուժի մեջ է տրնում առյն օրենսգրքով սահմանված բողոքարկման ժամկերը լրանալու իսկ բողոքարկվեու դեպքում` այն վերջնականապես հասպտաարվելու պահից»:

ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 207-րդ հոդվածի համաձայն՝

«1. Սույն օրենագրքի 13-րդ հոդվածի Լին մասով սահմանված հիմքերից որեԼ մեկն, առկա համարելով քննիչը նախաքննության ավարտի մասին գրավոր ծանուցում է վարույթի մասնավոր մասնակիցներին, ինչպես նան այն օրենագրքի 199-րդ հոդվածի 3-րդ մասում նշված անձանց ն հայտնում: վարույթի նյութերին ծանոթանալու վելը, ժամանակը ն հաջորդականությունը: Մինչն նախաքննության ավարտի մասին ծանուցելը քննիչը միջոցներ է ձեռնարկում իրականացվող գաղտնի քննչական գործողություններն ու օպերատիվ-հորախուզական միջոցառումները դաղարեցնելու ն դրանց արդյունքները վարույթի նյութերին կցելու համար:

(--)

5. Քրեական վարույթը կարճելու մասին որոշման մեջ շարադրվում են քրեական վարույթ նախաձեռնկու առիթը ն հիմքը, նախաքննության ինթացքում հաարապտված փաարական հանգամանքները, դրանք հատրաոլղ ապացույցները, քրեական վարույթը կարճեու իրավական հիմքերր ն հիմնավորումները, արգելադրված կամ առգրավված գույքի ն իրեղեն ապացույցների տնօրինման հետ կապված հարցերը, ինչպես նան որոշումը բողոքարկելու կարգը ն ժամկետները:

Ը»)

1. Քրեական վարույթը կարճելու մասին որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում այն օրենսգրքով սահմանված բողոքարկման ժամկարը լրանալու իսկ բողոքարկվելու դեպքում՝ այն վերջնականապես հաստաւվվելու պահից:

17

12. Քրեական վարույթը կարճելու մասին օրինական ուժի մեջ մլրած որոշումը կարող է վերացվել վերադաս դատախազի որոշմեւմբ, եթե այդ որոշումը դատական ստուգման չի ենթարկվել: Այդ դեպքում վարույթը նորոզվում է: (...)»:

ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 299-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝

«Դատական բողոքարկման ենթակա են հեպնյալ մինչդատական ակտերը.

զամ

3) քրեական վարույթը կարճելու մասին որոշումը.

4) քրեական հետապնդում չհարուցվու քրեական հետապնդումը

դադարեցնելու քրեական հետապնդման ժամկարը կասեցնելու քրեական հետապնդումը նորոգելու մասին որոշումը.

Ը»:)3:

14. Մեջբերված իրավադրույթների վերլուծության հիման վրա Վճռաբեկ դատարանը 2026 թվականի ապրիլի 9-ի թիվ ՀԿԴ/0317/11/24 որոշմամբ արձանագրել է, որ քրեական վարույթի կարճումը ն հանրային քրեական հետապնդում չհարուցելը կամ այն դադարեցնելն ունեն ինքնուրույն բովանդակություն, հետապնդում են միմյանցից ըստ էության տարբերվող նպատակներ ն ըստ այդմ՝ ունեն կիրառման տարբեր հիմքեր: Մասնավորապես, ի տարբերություն հանրային քրեական հետապնդում չհարուցելու կամ այն դադարեցնելու՝ քրեական վարույթի կարճումը հանդիսանում է վարույթի ավարտման եղանակներից մեկը, ն վերոգրյալով պայմանավորված՝ օրենսդիրը հստակ տարանջատել է դրա կիրառման հիմքերը:

Միաժամանակ, թեւ «Հ քրեական դատավարության օրենսգրքով

տարանջատվել են վերոգրյալ ինստիտուտների կիրառման հիմքերը, սակայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 13-րդ հոդվածով որպես վարույթի կարճման հիմք, ի թիվս այլնի, նախատեսվել է անձի նկատմամբ թրեական հետապնդում չհարուցելու կամ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշումը, երբ սպառվել են վարույթը շարունակելու բոլոր հնարավորությունները:

Վճռաբեկ դատարանը նան փաստել է, որ վերը նշված հիմքով վարույթը կարճելիս անձի նկատմամբ քրեական հետապնդում չհարուցելու կամ մեղադրյալի

18

նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու որոշումն՝ է հենց պայմանավորում քրեական վարույթի ավարտը: ալ կերպ՝ վերոնշյալ երկու որոշումները միմյանց հետ գտնվում են փոխադարձ կապի մեջ, ն դրանք առանձին- առանձին դիտարկելը չի բխում օրենսգրքի տրամաբանությունից:

Հետնաբար այն դեպքում, երբ վարույթը կարճվում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 13-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հիմքով, պետք է հաստատապես փաստվի նշված հիմքի առկայությունը: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 196-րդ հոդվածի համաձայն՝ քրեական հետապնդում չհարուցելու կամ այն դադարեցնելու մասին որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում նույն օրենսգրքով սահմանված բողոքարկման ժամկետը լրանալու, իսկ բողոքարկվելու դեպքում՝ այն վերջնականապես հաստատվելու պահից: Շետնաբար անձի նկատմամբ քրեական հետապնդում չհարուցելու կամ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշումը կարող է հիմք հանդիսանալ վարույթը .կարճելու համար ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով սահմանված կարգով օրինական ուժի մեջ մտնելու պահից, որպիսի մոտեցումը միտված է այդ որոշման վկայակոչմամբ ընդունվող վարութային ակտերի հիմնավորվածության | ապահովմանը: :

Վճռաբեկ դատարանը գտել է, որ հակառակ մեկնաբանության դեպքում կխաթարվի ողջամիտ ժամկետում նախաքննության իրականացման պահանջը՝ նկատի ունենալով այդ որոշումների բողոքարկման արդյունքում իրավունքների խախտման փաստի արձանագրման հնարավորությունը, ն ըստ այդմ` քրեական վարույթի ավարտման ն.վերսկսման շրջապտույտը, ինչը չի բխում ինչպես հանրային, այնպես էլ մասնավոր շահերի պաշտպանությունից»: | :

Ծ. Վճռաբեկ դատարանը կրկնում է, որ վերոգրյալ դիրքորոշումը պայմանավորված է նան այն հանգամանքով, որ ինչպես քրեական հետապնդում չհարուցելու կամ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշումը, այնպես էլ քրեական վարույթը կարճելու մասին որոշումը հանդիսանում են դատական ի ՛ Տես Վճռաբեկ դատարանի՝ 2026 թվականի ապրիլի 9-ի թիվ ՀԿԴ/0317/1//24 որոշման 16-րդ ետը:

19

բողոքարկման ենթակա մինչդատական ակտեր, հետնաբար այդ որոշումների բողոքարկման արդյունքում հնարավոր է միմյանց հակասող դատական ակտերի առկայություն: Մինչդեռ քրեական հետապնդում չհարուցելու կամ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշման դեմ դատարան ներկայացված բողոքի բավարարման դեպքում դատական ստուգման ենթարկված վարույթը կարճելու մասին որոշումը վերացնելու իրավասություն վերադաս դատախազին վերապահված չէ Մասնավորապե, ՀՀ քրեական դատավարության

օրենսգիրքը թեն նախատեսել է, որ քրեական վարույթը կարճելու մասին օրինական ուժի մեջ մտած որոշումը կարող է վերադաս դատախազի որոշմամբ վերացվել, սակայն վերոգրյալ լիազորության գործադրման համար սահմանել է հատուկ նախապայման, այն է՝ վարույթը կարճելու մասին որոշումը պետք է դատական ստուգման ենթարկված չլինի: Այսինքն` շահագրգիռ անձի բողոքի քննության արդյունքում դատարանը չպետք է հաստատած լինի վարույթը կարճելու մասին որոշման իրավաչափությունը: Այս հանգամանքով էլ պայմանավորված՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգիրքը նախատեսել է քրեական հետապնդում չհարուցելու կամ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշման օրինական ուժի մեջ մտնելու մեխանիզմ, ինչը ենթադրում է, ռր վարույթը վերոնշյալ հիմքով կարող է կարճվել այն դեպքում, երբ քրեական հետապնդում չհարուցելու կամ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշումը մտել է օրինական ուժի մեջ:

16. Սույն վարույթի նյութերի ուսումնասիրությունից երնում է, որ.

- 2024 թվականի օգոստոսի 30-ին թիվ ատով քրեական վարույթով հսկող դատախազի կողմից որոշում է կայացվել քննիչի միջնորդությունը բավարարելու ն ղարա ումբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 441-րդ հոդվածի

Լին մասով հանրային քրեական հետապնդում չհարուցելու մասին՝ մեղսագրվող արարքները նրանց կողմից կատարված չլինելու հիմքով",

- 2024 թվականի սեպտեմբերի 26-ին քննիչը որոշում է կայացրել թիվ լնն քրեական վարույթը կարճելու մասին այն հիմնավորմամբ, որ քրեական վարույթով որոշում է կայացվել աա մամբ քրեական հետապնդում

Ց Տե՛ս Վճռաբեկ դատարանի՝ 2026 թվականի ապրիլի 9-ի թիվ ՀԿԴ/0317/11/24 որոշման 16:1-ին ԷՅ: Տե՛ս սույն որոշման 7-րդ կետը:

20

չհարուցելու մասին, նե սպառվել են վարույթը շարունակելու բոլոր հնարավորություններըճ,

- վարույթի նյութերի ուսումնասիրությունից երնում է, որ քրեական վարույթը կարճելու մասին վերը նշված որոշման կայացման պահին ի ԱԳՈ ԱԱԱՈՎԱԱԱ նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 441-րդ հոդվածի Լին մասով հանրային քրեական հետապնդում չհարուցելու մասին որոշումն օրինական ուժի մեջ մտած չի եղել",

- Առաջին ատյանի դատարանը, բավարարելով քննիչի՝ քրեական վարույթը կարճելու մասին 2024 թվականի սեպտեմբերի 26-ի որոշման դեմ ներկայացված բողոքը, արձանագրել է, որ բոլոր այն դեպքերում, երբ քրեական վարույթի կարճման հիմքում դրվում է քրեական հետապնդում չհարուցելու կամ այն դադարեցնելու մասին որոշումը, ապա քրեական վարույթի կարճումը չպետք է անջատված կամ առանձին դիտարկվի, քանի որ տվյալ դեպքում քրեական վարույթի կարճումը քրեական հետապնդումը դադարեցնելու կամ այն չհարուցելու վերաբերյալ որոշման տրամաբանական շարունակությունն է:

Միննույն ժամանակ, Առաջին ատյանի դատարանը, վկայակոչելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 196-րդ հոդվածի 12-րդ մասը, հետնության է հանգել առ այն, որ եթե քրեական հետապնդում չհարուցելու կամ այն դադարեցնելու մասին որոշումները (դրանցում ներկայացված փաստերը) հանդիսանում են քրեական վարույթի կարճման իրավական հիմքը, ապա դրանք պետք է պատշաճ ընթացակարգով հաստատված, այլ կերպ՝ օրինական ուժ ստացած լինեն, ն քանի դեռ նշված որոշումներն օրինական ուժ չեն ստացել, դրանցում տեղ գտած փաստական հանգամանքները չեն կարող հաստատված համարվել ն, ըստ էության, մեկ այլ որոշման կայացման հիմք հանդիսանալ:

Վերոգրյալի արդյունքում Առաջին ատյանի դատարանը փաստել է, որ քննիչի՝ քրեական վարույթը կարճելու մասին 2024 թվականի սեպտեմբերի 26-ի որոշումը կայացվել է վաղաժամ ն այն, ըստ էության, հիմնվել է այնպիսի որոշման վրա, որը դեռնս օրինական ուժ չի ունեցել:

6 Տե՛ս սույն որոշման 8-րդ կետը:

ո Տե'ս սույն որոշման 71-ին կետը:

21

Բացի այդ, Առաջին ատյանի դատարանը գտել է, որ քննիչի բողոքարկվող որոշմամբ բավարար չափով չի փաստարկվել, թե ինչու են քրեական վարույթը շարունակելու բոլոր հնարավորությունները սպառվել, մասնավորապես, քրեական վարույթի նախաքննության ընթացքում ձեռք են բերվել այնպիսի տեղեկություններ, որոնք պարզելու ուղղությամբ բավարար միջոցներ չեն ձեռնարկվել»,

- Վերաքննիչ դատարանը, բեկանելով Առաջին ատյանի դատարանի որոշումը, գտել է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 13-րդ հոդվածի 1-ին մանի 3-րդ կետով նախատեսված հիմքով քրեական վարույթը կարճելու համար պարտադիր չէ, որպեսզի քրեական հետապնդում չհարուցելու վերաբերյալ վարույթն իրականացնող քննիչի միջնորդություն, բավարարելու մասին հսկող դատախազի որոշումն օրինական ուժի մեջ մտած լինի, քանի որ օրենքով նման պայման ամրագրված չէ:

Վերաքննիչ դատարանը միաժամանակ նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանի վիճարկվող որոշմամբ վկայակոչված վարութային գործողությունների կատարման արդյունքում չէին կարող ստացվել այնպիսի տեղեկություններ, որոնք քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից արդեն պարզված չեն եղել կամ որոնք կարող էին էական ազդեցություն ունենալ կայացված որոշման համարտ:

17. Նախորդ կետում մեջբերված փաստական հանգամանքները գնահատելով