Գրիգորյան — ՀԿԴ/0009/15/23

թԹՆ Վ ՀԿԴ/0009/15/23

Տ

ՍԱՆ

ՍԱ: «Վ ՄՏ:

ՏԱՏՀ 22

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ

ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ

ՈՐՈՇՈՒՄ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

Հայաստանի Հանրապետության

հակակոռուպցիոն դատարանի որոշում

Նախագահող դատավոր՝ Տ.Դավթյան

Հայաստանի Հանրապետության

վերաքննիչ քրեական դատարանի որոշում

Նախագահող դատավոր՝ Մ.Մակյան

2024 թվականի մայիսի 23-ին քաղաք Երնանում

ՀԸ Վճոաբեկ դատարանի հակակոռուպցիոն պալատի կոռուպցիոն

հանցագործությունների քննության դատական կազմը (այսուհետ նան՝ Վճռաբեկ դատարան),

նախագահությամբ՝ Ա.ԿՐԿՅԱՇԱՐՅԱՆԻ

մասնակցությամբ դատավորներ՝ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ

Ս.ՉԻՉՈՅԱՆԻ

Դ.ՎԵՔԻԼՅԱՆԻ

գրավոր ընթացակարգով քննութան առնելով ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի (այսուհետ նան՝ Վերաքննիչ դատարան) 2023 թվականի մարտի 9-ի որոշման դեմ թիվ 61201521 քրեական վարույթով մեղադրյալ Էմիլ Գրիգորյանի պաշտպան Ա.Թնանյանի վճռաբեկ բողոքը,

2

ՊԱՐԶԵՑ

Վարույթի դատավարական նախապատմությունը.

1. 2021 թվականի մարտի 10-ին ՀՀ գլխավոր դատախազության պետական շահերի պաշտպանության վարչությունում 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի (այսուհետ նան՝ ՀՀ քրեական օրենսգիրք) 315-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հարուցվել է թիվ 61201521 քրեական գործը ն նախաքննության կատարման նպատակով ուղարկվել ՀՀ քննչական կոմիտե:

2022 թվականի մարտի 29-ին Է.Գրիգորյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ ն նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-309-րդ հոդվածի 3-րդ մասով ն 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով:

2022 թվականի մայիսի 31-ին Է.Գրիգորյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել ն նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-309- րդ հոդվածի 3-րդ մասով:

ՀՀ քննչական կոմիտեի հատկապես կարնոր գործերի քննության գլխավոր վարչության սեփականության դեմ ուղղված հանցագործությունների քննության վարչության հատկապես կարնոր գործերով քննիչ Ռ.Թունիյանի (այսուհետ նան՝ Նախաքննության մարմին) 2023 թվականի հունվարի 25-ի «Գույքի արգելադրման մասին» որոշմամբ 1.092.593.543 ՀՀ դրամի չափով արգելանք է դրվել «Երնանի ոսկերչական գործարան-1» «Գնոմոն» ԲԲ ընկերությանը սեփականության իրավունքով պատկանող Արշակունյաց պողոտայի 12 հասցեի 01-006-0307-0067 կադաստրային ծածկագրով անշարժ գույքի վրա:

2. ՊՆ ախաքննութան մարմինը 2025 թվականի հունվարի 26-ին

միջնորդություն է ներկայացրել ՀՀ հակակոռուպցիոն դատարան (այսուհետ նան՝ Առաջին ատյանի դատարան) 2023 թվականի հունվարի 25ի՝ «Գույքի արգելադրման մասին» որոշման իրավաչափությունը հաստատելու վերաբերյալ:

3. Առաջին ատյանի դատարանի 2023 թվականի փետրվարի 10-ի որոշմամբ Նախաքննության մարմնի վերոնշյալ միջնորդությունը բավարարվել է ն «Գույքի արգելադրման մասին» 1202 թվականի հունվարի 25-ի որոշման

իրավաչափությունը հաստատվել:

4. Առաջին ատյանի դատարանի վերոհիշյալ որոշման դեմ մեղադրյալ Է.Գրիգորյան՝ :6պաշտպան ԱԹնանյանի հատուկ վերանայման բողոքը Վերաքննիչ դատարանի 2023 թվականի մարտի 9-ի որոշմամբ մերժվել է, իսկ Առաջին ատյանի դատարանի 2023 թվականի փետրվարի 10-ի որոշումը՝ թողնվել անփոփոխ:

5. Վերաքննի Օ։6դատարանի վերոհիշյալ որոշման դեմ մեղադրյալ Է.Գրիգորյանի պաշտպան Ա.Թնանյանը բերել է հատուկ վերանայման բողոք, որը Վճռաբեկ դատարանի 2023 թվականի ապրիլի 6-ի որոշմամբ ընդունվել է վարույթ ն սահմանվել է դատական վարույթի իրականացման գրավոր ընթացակարգ:

3

5.. Դատավարության մասնակիցների կողմից հատուկ վերանայման բողոքի պատասխան չի ներկայացվել:

Հատուկ վերանայման բողոքի հիմքերը, դրանք հիմնավորող

փաստարկները ն պահանջը.

Հատուկ վերանայման բողոքը քննվում է հետնալ հիմքերի սահմաններում՝ ներքոհիշյալ փաստարկներով.

6. Բողոքի հեղինակը գտել է, որ Վերաքննիչ դատարանի կողմից առերնույթ թույլ է տրվել դատական սխալ, նյութական ն քրեադատավարական օրենքի էական խախտումներ, ինչպես նան առկա են բողոքարկվող դատական ակտը ոչ իրավաչափ դարձնող փաստական ն իրավական հանգամանքներ:

Բողոքաբերը փաստարկել է նան, որ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտի միատեսակ կիրառության համար, քանի որ բողոքարկվող դատական ակտի կապակցությամբ առկա է իրավունքի զարգացման խնդիր:

Բացի այդ, բողոքաբերը գտել է, որ առերնույթ լուրջ դատական սխալ թույլ տալու հետնանքով Վերաքննի, դատարանի կայացված դատական ակտը խաթարում է արդարադատության բուն էությունը:

6.. Բողոքաբերը, մասնավորապես, գտել է, որ «Երնանի ոսկերչական գործարան-ժ1» «Գնոմոն» ԲԲ ընկերությունը օրենքի պահանջներին հակառակ դարձվել է ոչ միայն պատասխանատու իր բաժնետիրոջ պարտավորությունների համար, այլն անտեսվել ն խախտվել են ընկերության 1400 բաժնետերերի իրավունքները միան այն ապատճառաբանությամբ որ ընկերության բաժնետերերից մեկը՝ Է.Գրիգորյանը, վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից կասկածվում է ենթադրյալ հանցագործության կատարման մեջ: Վերաքննիչ դատարանն անտեսել է ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքի 60-րդ, «Բաժնետիրական ընկերությունների մասին» ՀՀ օրենքի 3-րդ հոդվածների կարգավորումները, ինչպես նան այն հանգամանքը, որ Է.Գրիգորյանի անվամբ գույք առկա չէ, իսկ արգելադրված գույքը հանդիսանում է ԲԲ ընկերության գույքը, որից Է.Գրիգորյանի մասն առանձնացված չէ:

6.2. Բողոքաբերի պնդմամբ՝ մեղադրյալի մահացած լինելու պարագայում չի կարող լինել մեղադրական դատավճիռ, հետնաբար դատարանի որոշմամբ չի կարող բոնագրավվել մահացածի գույքը, առավել նս հանցագործությամբ պատճառված վնասի համար ծագած պարտավորությունները չեն կարող մտնել ժառանգության ծավալի մեջ, ն այդ պայմաններում մահացածի գույքի վրա կալանք դնելը իրավաչափ համարվել չի կարող:

6.3. Վերոգրյալից բացի, բողոքաբերը նշել է, որ քրեական վարույթով մի քանի անձանց մեղադրանք առաջադրված լինելու պայմաններում, Նախաքննության

4

մարմնի կողմից արգելադրվել է միայն «Երնանի ոսկերչական գործարան-1» «Գնոմոն» ԲԲ ընկերությանը սեփականության իրավունքով պատկանող Արշակունյաց պողոտայի 12 հասցեի 01-006-0307-0067 կադաստրային ծածկագրով անշարժ գույքը, մինչդեռ վարույթն իրականացնող մարմինը պարտավոր է եղել գույքն արգելադրելիս հաշվի առնելրլ|լ39ենթադրյալ հանցագործությանը մեղադրյալներից յուրաքանչյուրի դերը ն մասնակցության աստիճանը:

7. Վերոգրյալի հիման վրա բողոքի հեղինակը խնդրել է ամբողջությամբ բեկանել Վերաքննիչ դատարանի 2023 թվականի մարտի 9ի որոշումը՝ կայացնելով դրան փոխարինող դատական ակտ՝ մերժելով Նախաքննության մարմնի միջնորդությունը:

Հատուկ վերանայման բոդոքի քննության համար էական նշանակություն ունեցող փաստերը.

8. Նախաքննության մարմնի 2023 թվականի հունվարի 25-ի՝ «Գույքի արգելադրման մասին» որոշման համաձայն՝ «(...) ՀՀ գլիւավոր դատախազության պետական շահերի պաշտպանության վարչությունում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հողվածի 2-րդ մասով հարուցվել է թիվ 61201521 քրեական գործն այն բանի համար, որ «Երնան ոսկերչական գործարան» ԲԲ ընկերության

պատասխանատու պաշտտնաւտար անձանց կողմից ծառայության նկատմամբ անրարեխիվմճ կամ անփույթ վերարերմանքի հետեանքով պետական

բաժնեմասով ընկերությունը ոչ միայն զրկվել է 1092.593.543 ՀՀ դրամ պարտքը «Երեան ոսկերչական գործարան» «Գնոմոն» ԲԲ ընկերությունից արանալու հնարավորությունից, այլն՝ ծանրաբեռնվել է նան շույջ 56.000.000 ՀՀ դրամ պեղտաւկան տուրք վճարելու պայվաւվորությամը:

Կատարված նախաքննության րնթացքում պարզվլ է, որ ՀՀ

կառավարության 2000 թվականի դեկտեմբերի 3-ի թիվ 907 ոլտշմամը «Երնան ոսկերչական գործարան» ՓԲ ընկերությունն Օ Օօ առանձնացված ձեռվ վերակազմակերպվել Լ՝ «Երնան ոսկերչական գործարան» ԲԲ ընկերության ն «Երնան ոսկերչական գործալրաւն-1» ԲԲ ընկերության:

«Երեան ոսկերչական գործարան-» ԲԲ ընկերության մասնավորեցումը իրականացվել է նոր բաժնետոմսերի թողարկման միջոցով, որոնք տեղաբաշխվել են «Գնեռմոն» ն «Ջանի Լազարո» ԲԲ ընկերությունների միջն:

(-.)

Ուստումնասիրությունների արդյունքում արձանագրվել է, որ Ընկերության նկատմամի «Գնոմոնի» դերիտփորական պարտքը 2010 թվականի հուլիսի Լի դրությամի կազմել է 2.465.984.000 ՀՀ դրամ, որը գոյացել է Ընկերությունների միջն երկարատն առնտրեւտնետեսական համագործակցության արդյունքում, ինչն

5

էլ Ընկելությունները յուրաքանչյուր մարի արձանագրում էին միմյանց միջն ստորագրվող «Փոխադարձ հաշվարկների արուգմեուն» սւկտ-հաւմաձայնագրերով:

(-.)

2015 թվականի դեկտեմբերի 16-ին կայացած տնօրենների խորհրդի նիստում: հանձնարարվել է Ընկերությունում անցկացնել ուսումնասիրություն, որի արդյունքում արձանագրվել է, որ «Գնոմոն» ընկելաւթյան դեպիտորական պարվքն Ընկերությանը 2015 թվականի դեկտեմբերի 3-ի դրությամբ կազմել է 1522.691:840 ՀՀ դրամ:

«Գնոմոն» ընկերության կողմից վերը նշված պարտավորությունը ոչ միայն ընդունվել է, այլ նան մշտապեաա արտացոլված է եղել հաշվապահական հաշվեկշոում ն ժաւմանակի ընթացքում որպես «պարմթի մարում» մասնակիորեն մարվել է ն վերջնական պարտքը կազմել է 1092.593.543 ՀՀ դրամ:

(-.)

Նախաքննության ընթացքում Էմիլ Գուրգենի Գրիգորյանին մեղադրանք է առաջադրվել 2003 թվականի ապրիլի 16-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 58-309-րդ հոդվածի 3-րդ մասով ն 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի Լին կեզտվ:

(-.)

2022 թվականի մայիսի 3Լին որոշում է կայացվել Էմիլ Գրիգորյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխելու մասին ն երան մեղադրանք է առաջադրվել 2003 թվականի ապրիլի 16-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 58-309-րդ հոդվածի 5-րդ մասով այն հանրորեն վտանգաւվոր արարքի կատարման համար, որ նաւ, 2001թվականից զրաղեցնելով «Երեանի ոսկերչական գործարան- Ֆ «Գեռմոն» ԲԲ ընկերության տնօրենի պաշտոնը, միաւժաւմանակ հանդիսանալով «Երնան ոսկերչական գործարան» ԲԲ ընկերության բաժնետեր, խորհրդի անդամ, ունենալով հեղինակություն ն ազդեցություն «Երնան ոսկերչական գործարան» ԲԲ ընկերության աշխատակիցների նկատմամի, «Երեանի ոսկերչական գործարան- Թ» «Գնոմոն» ԲԲ ընկելության ն «Երնան ոսկերչական գործարան» ԲԲ ընկերության միջն կնքված պայմանագրի արդյունքում «Երեանի ոսկերչական գործարան» ԲԲ ընկերության նկատմամբ ձնավորված 1092.593.543 ՀՀ դրամ դերիփտրական պարվփքր չվճարկու դիտավորությամբ, նախնական

համաձայնության գալով «Երնանի ոսկերչական գործարան» ԲԲ ընկերության նախկին փեօրեն Գագիկ Վլադիմիրի Կաֆյանի հետ, վերջինի կողմից «Բաց բաժնետիրական ընկերությունների» մասին ՀՀ օրենքի 6Լրդ հողվածի 2րդ մասով նախատեսված պահանջների իւախվմամի՝ 2012-2016 թվականներն ինկած ժամանակահավվածում, «Երեանի ոսկերչական գործարաւն» ԲԲ ընկերության մասնակցող բաժնետերերի կողմից անցկացվող խորհրդի նիարի դրական կարծիքի բացակայության ն միանձեյաւ իտշոր գործարք կնքելու իրավասություն չունենալու պայմաններում, դխդել է Գագիկ Կաֆյանին՝ փոխադարձ հաշվարկների

6

ստուգման ակտ-համաձայնագրեր կնքելու եղանակով «Բաց բաժնետիրական ընկերությունների» մասին ՀՀ օրենքի 88րդ հողվածով նախատեսված իր լիազորություններն ակնհայտ անցնելու, ինչի հետեանքով անհիմն երկարաձգվել է «Երնանի ոսկերչական գործարաւն-1» «Գնոմոն» ԲԲ ընկերության ունեցած 1092.593.5143 ՀՀ դրամի պարվաւվորությունների վճարման ժամկետները: իսկ այնուհետն՝ ՀՀ օրենսդրությամի այն հետ վերադարձնելուն ուղղված գործընթացը, վերջինի գիտակցության ն կամքի վրա ներազդեցության միջոցով երա մու առաջացրլ է հանցանք կատարելու դիվփավորությւն ն

վճռականություն:

(-.)

ՀՀ կադատրրի կոմիտեից արացվել ն քրեական վարույթին կցվել է «Երնան ոսկերչական գործարան-1» «Գնովոն» ԲԲ ընկերությանը պատկանող անշարժ գույքի միավորի վերաբերյալ պահանջվող տեղեկությունը, համաձայն որի՝ Ընկերությանը պատկանող Երնան քաղաքի Արշակունյաց պողուայի 12 հասցեի 01006-0307-0067 կադատրրային ծածկագրով անշարժ գույքի շուկայական արժեքին մոտաւրկված կադասվլրային արժեքը կազմում է 1289. 940.063 ՀՀ դրամ:

Այսպիսով՝ քրեական վարույթի նախաքննության ընթացքում «Երնան ոսկերչական գործարան-1» «Գնոմոն» ԲԲ ընկելյությունը, չի վերականգնել առերնութ հանցագործությամի «Երնան ոսկերչական գործարան» ԲԲ ընկերությանը պավփճառված վնասը, որը կազմում է 1092.593.543 ՀՀ դրամ ն նման պայմաններում առկա է ողջամիտ ենթադրություն այն մասին, որ մինչն դատարանի կողմից վերջնական դատական ակտի կայացումը վերջինի կողմից տնօրինվող գույքը կարող է օտարվել ն նման պայմաններում ենթադրյալ հանցագործությամբ պափտճաւտված հնարավոր վնասի, վարութային հնարավոր ծախսերի հավատացումն ապահովելու համար անհրաժեշտ է արգելանք դնել «Երեան ոսկերչական գործարան-Թ» «Գնոմոն» ԲԲ ընկերության պատկանող Երեան քաղաքի Արշակունյաց պողոտայի 12 հասցեի 0Լ006-0307-0067 կադաստրային ծածկագրով անշարժ գույքի վրա:

Հատկանշական է այն հանգամանքը, որ այն քրեական վարույթով

նախաքննության ընթացքում պարզվել է նան, որ վարույթով մեղադրյալ ներգրավված Էմիլ Գրիգորյանը մահացել է, ինչի արդյունքում «Երնանի ոսկերչական գործարան.» «Գեռմոն» ԲԲ ընկերության ներկայիս

բաժնետոմսերը, հետնարար նան նշված ԲԲ ընկերությանը սեփականությաւն իրավունքով պատկանող անշարժ գույքը կարող է օտարվել այլ անձի, ինչի արդյունքում սույն քրեական վարույթով քննության առարկա հանդիսացող առերնույթ հանցագործությամբ պատճառված առանձնաւպես խոշոր չափերի վնասր այլ կերպ վերականգնելը կարող է հետագայում անհնարին դառնալ:

7

Ինչ վերաբերում է արգելադրմեուն ենթակա Ընկերությանը սեփականության իրավունքով պատկանող՝ Երնան քաղաքի Արշակունյաց պողովայի 12-րդ հասցնի 01006-0307-0067 կադատրրային ծածկագրով անշարժ գույքին, ապա դա օտարելու, սպառելու վարույթն իրականացնող մարմնի կասկածը հիմնավորվում, է այն փաստով, որ քննարկվող առերնույթ հանցագործությամբ պատճառված ընդհանուր 1092.593543 ՀՀ դրամր «Երնան ոսկերչական գործարան»» ԲԲ ընկերությանը վերադարձնելու նպավաւկով կայացած քաղաքացիական գործերով «Երեան ոսկերչական գործարան-1» «Գնոմոն» ԲԲ ընկերությունը հրաժարվել է այդ գումարը վերադարձնելուց, իսկ այն քրեական վարույթով մեղադրյալ Էմիլ Գրիգորյանը առերնույթ հանցագործությամբ պատճառված վնասը հատուցելու համար անհրաժեշվ ն բավարարող արժեքով այլ անշարժ կում. շարժական գուք որպես ֆիզիկական անձ չունի: ։0Հետնարար վարույթն իրականացնող մարմինն իրավաչափ է համարում վերոնշյալ անշարժ գույքի վրա արգելանքի կիրառումը` մինչն դատարանի կողմից վերջնաւկան դատական ակտի կայացումը ենթադրյալ հանցագործությաւմը պատճառված հնարավոր վնասի, վարութային հնարավոր ծախսերի հատուցումն ապահովելու համար (...)»/:

9. Առաջին ատյանի դատարանի 2022 թվականի հոկտեմբերի 27-ի որոշման համաձայն՝ «(...) Դատարանն արձանագրում է, որ գույքն արզելադրելու մասին քննիչի` 2023 թվականի հունվարի 25-ի որոշմամբ 1092593.543 ՀՀ դրամի չափով արգելանք է դրվել «Երեան ոսկերչական գործարան-» «Գեոմոն» ԲԲ ընկերությանը սեվաւկանության իխրավունքով պատկանող Երնան քաղաքի Արշակունյաց պողոտայի 12րդ հասցեի 0ՕԼ006-0307-0067 կադատրրային ծածկագրով անշարժ գույքի վրա:

Դատարանը փատրում է, ոլ. ար. վարույթի շրջանակում ՀՀ կադաստրի կոմիտեի ղեկավարի տեղակալից ստացված թիվ ԱՊ/5649-2022 գրության՝ Երնան քաղաքի Արշակունյաց պողովայի 12-րդ հասցեի 0Լ006-0307-0067 կադաստրային ծածկագրով անշարժ գույքի շուկայական արժեքին մոտարկված կադաստրային արժեքը կազմում է 1289.940.063 ՀՀ դրամ:

Վերոգրյալից արացվում է, որ, հիշյալ ընկերությունն ունի նման գույք, որի արժեքն ավելի բարձր է, իսկ քննիչն իր որոշմամբ արգելանք է դրել ենթադրյալ հանցագործությամի պատճառված հնարավոր վնասի չափով, այն է՝ 1092593.543 ՀՀ դրամ:

2023 թվականի հունվարի 25-ի՝ գույքն արգելադրելու վերաբերյալ որոշման ուսումնասիրության արդյունքում Դատարանն արձանագրում է, որ դրանում, որպես գույքի արգելադրման նպավակ է նշվել ենթադրյալ հանցագործությամբ պատճառված հնարավոր վնասի ն վարութային հնարավոր ծախսերի

Տե՛ս վարույթի նյութեր, հատոր 1, թերթեր 121127:

8

հավսսցման ապահովումի, իսկ որպես հիմք՝ այն, որ առկա է ողջամիտ ենթադրություն աւն մասին, որ այդ գույքը կարող է օտարվել:

Նկատի ունենալով որ առկա է եննեթադրյալ հանցագործությամի

պատճառված հնարավոր վնաս, այն է՝ 1092593.543 ՀՀ դրամ, ինչպես նան Երնան քաղաքի Արշակունյաց պողովտալյի 12-րդ հասցեի 0Լ006-0307-0067 կադասվտային ծածկագրով անշարժ գույքի շուկայական արժեքին մոտարկված կադաստրային արժեքը կազմում է 1289.940.063 ՀՀ դրամ, հաշվի առնելով մեղսագրվող արարքների բնույթը, կատարմաեւն ենթադրյալ եղանակները, պատճառված վնասի չափերը, վերոգրյալ իրավանորմերի, ինչպես նան վկայակոչված նախադեպային որոշումների լույսի ներքո արձանագրում է, որ գույքի արգելադրման նպատակներից ենթադրյալ հանցագործությամը պավճառված հնարավոր վնասի հավսնցումն ապահովելը, ինչպես նան հիմքը՝ գույքն օվարելը, առկա է: Միննույն ժամանակ, հարկ է նկատել, որ հնարավոր դատական ծախսերի վերաբերյալ տեղեկություններ Դատարանին չեն ներկայացվել, ուստի նշված նպատակը տվյալ դեպքում բացակայում է:

Վերոգրյալի համատեքատում Դատարանն արձանագրում է, որ 2023 թվականի հունվարի 25-ի՝ գույքն արգելադրելու վերաբերյալ որոշումն իրավաչափ է ն կայացվել է Օրենսգիքի ԹԼԹ3-րդ հոդվածներով նախատեսված պահանջների պահպանմամբ, ուսրի քննիչի միջնորդությունը հիմնավոր է ն ենթակա է բավարարման:

Ինչ վերաբերում է պաշտպանի կողմից բարձրացված հարցերին առ այն, որ գործով երկու մեղադրյալների դեպքում էական նշանակություն ունի հավասար մասերով արգելանք դներ վերջիններին պավկանող գույքերի վրա, սակայն քննիչը արգելանք է դրել միայն իր պաշտպանյալին պատկանող գույքի վրա, ինչպե նան ընկերություն, Օ»-պատասխանատու չէ իր 92բաժնետերերի պարվտաւվորությունների համար, ապասւ Դատարանը գվփնում է, որ այղ հարցերը հնարավոր է ողջամիտ են, սակայն դրանց մինչդատական վարույթի դատական երաշխիքների շրջանակներում լիարժեք ու հաստատական պատասխաններ տալ հնարավոր չէ: Այն կարող է պատշաճ ու լիարժեք գնաւհատման ենթարկվել վարույթի հետագա վալերում, իսկ ներկայում Դատարանը կարող է սվտւգել բացառապես քննիչի կայացրած որոշման իրավաչափությունը: Սույն ընթացակարգի շրջանակներում, Դատարանն արդեն իսկ արձանագրել է, որ քննիչի կայացրած որոշումը համապատաւսխաւնում է. Օրենսգրքի, դրույթներին, իսկ ներկայացված նյութերը, առերնույթ, վկայում են այդ որոշման կայացման անհրաժեշվնոնթյան մասին (...)»-:

10. Վերաքննիչ դատարանը՝ Առաջին ատյանի դատարանի որոշումն անփոփոխ թողնելու մասին 2023 թվականի մարտի 9-ի որոշմամբ արձանագրել է 2 Տե՛ս վարույթի նյութեր, հատոր 2, թերթեր 35-48:

9

հետնյալը. «(...) Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ ինչպես իրավացիորեն արձանագր է Առաջին ատյանի դատարանը, միջնորդությանը կից

ներկայացված նյութերի ուսումնասիրությունը բացառապես վկայում է այն մասին, որ ասյն դեպքով առկա է ենթադրյալ հանցագործությամի պատճառված հնարավոր վնաս, այն է՝ Լ092.593.543 ՀՀ դրամ ն այս համապտեքազում Վերաքննիչ դատարաունն իր համաձայնությունն է հայտնում Առաջին ափյանի դատալրեւնի այն հետնությանը, որ գույքի արգելադրման նպատակներից ենթադրյալ հանցագործությամբ պավճառված հնարավոր վնասի հավուցումն ապահովելը, ինչպես նան հիմքր՝ գույքի հեարավոր օտարումը կանխելը, առկա է: Միաժամանակ Վերաքննիչ դատաւլրանն արձանագրում է, որ քննիչի կողմից ինչպես միջնորդությամբ, այնպես էլ դրան կից նյութերով չեն ներկայացվել փաստական տվյալներ հնարավոր դատական ծախսերի վերաբերյալ, ուստի առաջին ատյանի դատարանն այս առումով հանգել է ճիշտ հետնության առ այն, որ նշված նպատակը վվյալ դեպքում բացակայում է:

Հատկանշական է, որ 2112.2022թ.-ին ն 05.01.2023թ.-ին քննիչի կողմից նույն գործով ներկայացված՝ գույքի արգելադրման մասին որոշման

իրավաչափությունը հաստատելու վերաբերյալ միջնորդությունների քննարկման ժամանակ պաշտպանն առարկել է դրանց դեմ, նշելով, որ միայն Երնան քաղաքի Արշակունյաց պողոտայի 12 հասցեի՝ 01Լ006-03070067 կադասփարային ծածկագրով անշարժ գույքի արժեքը գերազանցում է ենթադրյալ

հանցագործությամբ պատճառված վնասը, ն վարույթն իրականացնող մարմինը այդ գույքի նկատմամբ արգելանք կիրառելով, կարող է ապահովել ենթադրյալ հանցագործությամբ պատճառված վնասի հավմեցումի, ուստի, առարկել է այլ գույքերի նկաւվտմեւմը արգելադրում կիրառելու վերաբերյալ: Այսինքն, Վերաքննիչ դատարաւնը փասվաում է, որ նախորդ 2 միջնորդությունների քննարկման արդյունքում պաշտպանն իր համաձայնություն Օ է հայտնել, որպեսզի արգելադիվի րացառապես Երնան քաղաքի Արշակունյաց պողոտայի 12 հասցեի՝ 01-006-0307-0067 կադաւատարային ծածկագրով անշարժ գույք, ինչպես ն տեղի է ունեցել սույն դեպքում, մինչդեո, ներկայումս վերջինս իր անհամաձայնությունն է հայտնում հենց այդ նույն գույքի վրա կալանք դնելու վերաբերյալ:

Ինչ վերաբերում է պաշտպանի մատնանշած այն հանգամանքին, որ մեղադրյալ Էմիլ Գրիգորյանը մահացել է, ապա դատարան արձանագրում է, որ քննիչի կողմից ներկայացրած՝ գույքի արգելադրման իրավաչափությունը հաստատելու մասին 3 միջնորդությունների քննության ժամանակահավվածում վերջինիս արդեն իսկ մահացած է եղել ն պաշտպանը նախաքննական մարմնին իր պաշվաանյալի մասով քրեական գործի վարույթը կարճելու միջնորդությամբ չի դիմել /եթն անգամ նման միջնորդություն աոկա է, ապա դատարանն այդ մասին տեղեկություն չունի` ոչ քննիչի ն ոչ էլ պաշտպանի կողմից այդ մասով

10

համապատասխան փաատարաթղթեր Վերաքննիչ դատարան չեն ներկայացվել/: Ավելին, այն բողոքը չի վերաբերում վարույթն իրականացնող նախաքննական մարմնի կողմից վարույթը բացառող հանգամաւնքները քննության չառնելուն կամ: քրեական հետապնդումը դադարեցնելու վերաբերյալ պաշտպանի

միջնորդությունը մերժելուն, -հետնարախ, Վերաքննիչ դատարանը որպես ելակետային փաւավպաւկաւն վվյալներ ունի հարուցված քրեական գործ, նշված գործով ներգրավված մեղադրյալնե, ենթադրյալ հանցագործությամը պատճառված հնարավոր վնուս ն այդ հնարավոր վնասի հապտուցմեուն համար գրավադրվող գույք:

Անդրադառնալով ներկայացված հավսմսկ վերանայման 6 րողոքի

փաստարկներին առ այն, որ վարույթն իրականացնող մարմինը ընդհանրապես ուշադրություն չի դարձրել, իսկ դատարանն էլ անտեսել է այն հանգամանքը, որ մեղադրյալը մահացել է 6 ամիս առաջ, որից հետո այդ հիմքով քրեական գործի կարճման հարցը չի էլ քննարկվել ու կա Էմիլ Գրիգորյանի գույքի ժառանգ, ով ոչ մի կերպ պատասխանափու չի կարող համարվել Էմիլ Գրիգորյանի կողմից ենթադրյալ հանցագործությամը պատճառված վնասի համար, ապա, դապտալրունը նս մեկ անգամ ցանկանում է ընդգծել, որ սույն հատուկ վերանայման բողոքի շիջանակներում քննարկվում է թնենիչի կողմից ներկայացված` գույքի արգելադիոմը հաստավնկու մասին որոշման իրավաչավության հարցը, այլ ոչ թն՝ քրեական գործը կարճելու կամ հակառակը: Նույնը նան առգրավված ոսկյա զարդերը որպես իրալեն ապացույց ճանաչելու մասով: Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ դրանք որպես իրեղեն ապացույց ճանաչելու իրաւվաչավության հարցը դուրս է աւյն բողոքի սահմաններից ն այն կարող է վիճարկվել վարութային այլ գործիքակազմով:

Ինչպես նշվեց վերնում՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 167-րդ հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն`

«5. Եթե մինչն դատավճոի օրինական ուժի մեջ մվնելը մեղադրյալը մահացել է, ապա նրա ժառանգները պատասխանավմաւ չեն վարութային ծախսերի հետ կապված նրա պարվտավորությունների համար»:

Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ օրենսգրքի հիշյալ հիմքով մահացած մեղադրյալի ժառանգները պավզաւսխանատու չեն միայն վարութային ծախսերի հեվ. կապված նրա պարտավորությունների համար, իսկ ենթադրյալ հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասի վերաբերյալ օրենքը որնէ բացառություն չի սահմանում:

Վերաքննիչ։ դատարանը փաստում է, որ գույքի արգելադրման

իրավաչափության դավտաւկան սվսմագման շրջանակներում այս կամ այն պատժատեսակի կամ քրեաիրավական ներգործության միջոցի կիրառման հնարավորության գնահատումն ունի բացառապես կանխատեսական բնույթ ն

1

դատարանը տվյալ վուլում պեվք է զերծ մնա նշված հարկադրանքի միջոցների կիրառման նե/լամ չկիրառման հնարավորության վերարերյալ կատեգորիկ դատողությունների կատարումից: Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ քրեական դատավարության փուլային տարանջատումն ինքնանպաղտակ չէ ն չի կրում մեխանիկական բնույթ, այդ փուլերից յուրաքանչյուրն օժտված է ինքնատիպ խեդիրներով ն դրանց հասնելու համար օգտագործում է. քրեադատավարական օրենսդրությամի սահմանված կոնկրետ մեխանիզմներ, որոնք նես այդ փուլերից մուրաքանչյուրի համար առանձնահավաւկ են, հեվնաբար՝ դատարանի դերը յուրաքանչյուր վուլում տարբեր է:

Ինչ վերաբերում է հավտկ վերանայման բողոքից րիտղ մյուս

փաստարկներին, ու դատփտողություններին, ապա հարկ է արձանագրել, որ սույն որոշմամը վերը շարադրված իրավական դիրքորոշումները, վերլուծություններն ու դատողություններն իրենց համակցության մեջ արդեն իսկ ամբողջությամբ ներառում են դրանց վերաբերյալ Վերաքննիչ դատարանի մոտեցումներն ու բարձրացված հարցերի պատասխաններն, ուարի, լրացուցիչ առանձին-առանձին անդրադառնալու անհրաժեշվաւթյունը բացակայում է:

(.) . Վերոշարադրյալի հիման վրա պետք է փաստել, որ հիմնավորված են ՀՀ հակակոռուպցիոն դավփարանի՝ 2023 թվականի փետրվարի 1-ի թիվ ՀԿԴ/0009/15/23 որոշմաւմը արտահայտված հեպնությունները, Առաջին ատյանի դատարունր հանգել է ներկայացված նյութերից բխող հիմնավոր եզրահանգման ն թույլ չի տվել նյութական կամ դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտում, որը հանգեցրել է կամ կարող էր հանգեցնել անհիմն դավաւկան ակվ կայացնելուն, ուստի նման պարագայում հատուկ վերանայման բողոքի հիմնավորումներն ի զորու չեն չեզոքացնելու Առաջին ատյանի դավարանի իրավաչափ

հերնությունները (...)»:

Վճռաբեկ դատարանի պատճառաբանությունները ն եզրահանգումը.

1. Սույն գործով Վճռաբեկ դատարանի առջն բարձրացված իրավական հարցը հետնյալն է. հիմնավոր են արդյոք գույքի արգելադրման մասին Նախաքննության մարմնի որոշման իրավաչափությունը հաստատելու մասին ստորադաս դատարանների հետնությունները:

12 ՀՀ Սահմանադրության 10-րդ հոդվածի Լին մասի համաձայն՝

«Հայաստանի ՀՇանրապետությունւմ ճանաչվւամ ե 6հավասարապես

պաշտպանվում են սեփականության բոլոր ձները»:

ՃՇՇ Սահմանադրության 60-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի օրինական հիմքով ձեռք բերած սեփականությունն իր հայեցողությամը տիրապեվելու, օգվնագործելու ն վփննօրինելու իրավունք:

3 Տե՛ս վարույթի նյութեր, հատոր 3, թերթեր 29-47:

12

(.-.)

5. Սեփականության իրավունքը կարող է սահմանամակվել միայն օրենքով հանրության շահերի կամ այլոց հիմնական իրավունքների ն ազատությունների պաշտպանության նպավեաւկով (...)»:

Մարդու իրավունքների ն հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին եվրոպական կոնվենցիայի Լին արձանագրության 1Լին հոդվածի համաձայն` «Յուրաքանչյուր ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձ ունի իր գույքից անարգել օգտվելու իրավունք: Ոչ ոքի չի կարելի զրկել նրան գույքից, բացառությամի ի շահ հանրության ն այն պայմաններով, որոնք նախատեսված են օրենքով ու միջազգային իրավունքի ընդհանուր սկզբունքներով:

Նախորդ դրույթների, այնուամենայնիվ, չեն խոչընդուրում պետության՝ այնպիսի օրենքներ կիրառելու իրավունքին, որոնք նա անհրաժեշվ է համարում ընդհանուր շահերին համապատասխան, սեփականության օգվաւգործմաւն նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնելու կամ հարկերի կամ մյուս գանձումների կամ վմգանքների վճարումն ապահովելու համալ»:

12.1. Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը, 8072հօոօ7 ն. Թատջն գործով կայացված վճռում մեկնաբանելով Եվրոպական կոնվենցիայի Արձանագրության 1-ին հոդվածի դրույթները, նշել է, որ պետք է լինի ողջամիտ հավասարակշռությոն պետութան կողմից կիրառվող, այդ թվում՝

սեփականության իրավունքով իրեն պատկանող գույքը վերահսկելու հետ կապված միջոցների ն այդ միջոցների կիրառման արդյունքում ակնկալվող նպատակների միջն: ՕԱյս պահանջն արտահայտվում է «արդարացի

հավասարակշռություն» ձեակերպմամբ, որը պետք է առկա լինի հասարակության ընդհանուր շահի պահանջների ն անհատի հիմնարար իրավունքների պաշտպանության միջն:

Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն ընդգծել է, որ մեղադրյալի գույքի վրա կալանք դնելն ինքնին ենթակա չէ քննադատության՝ հաշվի առնելով, մասնավորապես, Եվրոպական կոնվենցիայի Արձանագրության 1-ին հոդվածի երկրորդ պարբերությունը, սակայն պետք է հաշվի առնել սեփականության իրավունքով իրեն պատկանող գույքից օգտվելու սահմանափակմամբ անձի վրա չափազանց ծանր բեռ դնելու ռիսկը ն, հետնաբար, պետք է ապահովել համապատասխան դատավարական երաշխիքներ՝ համոզվելու համար, որ անձի սեփականության իրավունքի վրա առկա ազդեցությունը կամայական կամ ոչ կանխատեսելի չէ՞:

ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 13-րդ հոդվածի համաձայն՝ «Գույքի արգելադրումը կիրառվում է ենթադրյալ հանցագործությամը 4Տե՛ս 80/շիօոօս 5. Թաջ գործով Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի՝ 2009 թվականի հունվարի 22-ի վճիռը, գանգատ թիվ 18274/04, կետեր 59-60:

13

պատճառված հնարավոր վնասի կամ վարութային հնարավոր ծախսերի հատուցումը, ինչպես նան գույքի հնարավոր բոնագրավումը կամ բռնագանձումն ապահովելու հաւմար:

2. Գույքը կարող է արգելադրվել հեւրեյալ հիմքերից որնէ մեկի առկայության դեպքում

1) ապացույցների գերակշոությամբ հիմնավորվում է, որ այդ գույքն ուղղակի կամ անուղղակի առաջացել կամ սվաւցվել է հանցագործության արդյունքում կամ: այդ գույքի օգտագործումից ստացված եկամուվնն է կամ այլ տեսակի օգուտ.

2) ապացույցների գերակշռությամբ հիմնավորվում է, որ այդ գույքը հանցանքի կատարման համար օգվնագործված կամ օգվաւգործման համար նախատեսված գործիք է կամ միջոց.

3) ապացույցների գերակշռությամբ հիմնավորվում է, որ այդ գույքը Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգիքի 31-րդ հոդվածով նախատեսված ահարեկչական գործունեությունը ֆինանսավորելուն ուղղված գույք է, այդ գույքի օգտաւգործումից ատաւցվեւծ եկամուվ կամ այլ տեսակի օգու.

4) ապացույցների գերակշռությամբ հիմնավորվում է, որ այդ գույքը Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 29Լրդ, 292-րդ, 340-րդ կամ 399րդ հոդվածներով նախատեսված մաքսանենգության ճանապարհով Հայաստանի Հանրապետության սահմանով տեղափոխված մաքսանենգության առարկա է.

5) առկա է ողջամիտ ենթադրություն այն մասին, որ այդ գույքը կարող է օտարվել, թաքցվել, վնասվել, ոչնչացվել կամ սպառվել:

Յ Սույն հոդվածի 2րդ մասի ԼՀրդ կարերով նախատեսված գույքի բացակայության դեպքում կարող է արգելադրվել դրան համարժեք գույք»:

Նույն օրենսգրքի 132-րդ հոդվածի համաձայն՝ «. Սույն օրենսգրքի ԹԼրդ հոդվածի 2րդ մասի Լ4րդ կետերով ն 3-րդ մասով նախատեսված հիմքերով կարող է արգելադրվել ցանկացած անձի գույքը, իսկ սույն օրենսգրքի ԹՒրդ հոդվածի 2-րդ մասի 5-րդ կերով նախատեսված հիմքով արգելադրվել կարող է մեղադրյալի կամ նրա գործողությունների համար գույքային

պատասխանատվություն կրող անձի գույքը, ներառյալ ընդհանուր սեփականության իրավունքով պատկանող գույքը՝ անկախ գույքի տեսակից ն այն տիրապետողից: Ընդհանուր բաժնային սեփականության դեպքում կարող է արգելադրվել միայն համապավտաւսխաուն րաւժինը:

2. Սի քանի մեղադրյալներից կամ նրանց գործողությունների համար գույքային պապտասխանատվությւն կրող անձանցից 9 յուրաքանչյուրի՝ արգելադրման ենթակա գույքի բաժինը որոշելիս վարույթն իրականացնող մարմինը հաշվի է առնում ենթադրյալ հանցագործությաւնը մեղադրյալներից յուրաքանչյուրի դերը ն մասնակցության աստիճանը:

14

3. Արգելադրման ենթակա չէ՝

1) այն գույքը, որի վրա օրենքի համաձայն չի կարող բոնագանձում կամ: բոնագրավում տարածվել.

2)իրեղեն ապացույց ճանաչված գույքը»:

Նույն օրենսգրքի 133րդ հոդվածի համաձայն «Լ. Նախաքննության ընթացքում գույքն արգելադրվում է քննիչի որոշման հիման վրա: Այդ որոշումը ն այն հիմնավորող նյութերը եռօրյա ժամկետում ներկայացվում են իրավասու դատարեւնի հատտատմանը: Դատական վարույթում գույքն արգելադրվում է դատարաւնի որոշմամբ:

2 Որոշման մեջ նշվում են արգելադրման ենթակա գույքը, դրա

սեփականատերը ն փիրապետողը, գույքի գտնվելու վայրը, ինչպես նան գույքի այն արժեքը, որը բավարար է արգելադրման նպատակն ապահովելու համար

(-.)

10. Արձանագրության պավփճենն Օ-ատտրագրությամբ հանձնվում է արգելադրված գույքի սեփականատիրոջը կամ փիրապետողին, իսկ նրա բացակայության դեպքում՝ նրա ընփանիքի չափահաս անդամներից որնէ մեկին կամ փտելական Օ ։ինքնակառավարման համապատաասխուն մարմնի

ներկայացուցչին Իրավաբանական անձն պատկանող կամ նրա

փիրապեվության ներքո գտնվող գույքն արգելադրելու դեպքում

արձանագրության պատճենն -արորագրությաամբ գհանձնվւմ է դրա ներկայացուցչին»:

Նույն օրենսգրքի 294րդ հոդվածի համաձայն՝ «. Սույն օրենսգրքով սահմանված պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դատարանը քննում է՝

Ս գույքի արգելադրման մասին քննիչի որոշման իրավաչափությունը հաստատելու վերաբերյալ միջնորդությունը (...)»:

Նույն օրենսգրքի 297-րդ հոդվածի համաձայն՝ «Գույքի արգելադրման մասին որոշման իրավաչափությունը հաստատելու միջնորդության քննության արդյունքով դատարանը կայացնում է հեվեյալ որոշումներից մեկր.

1) միջնորդությունը մերժելու ն գույքի արգելադրման մասին քննիչի որոշումը վերացնելու մասին.

2) միջնորդությունը բավարարելու ն գույքի արգելադրման մասին քննիչի որոշման իրավաչափությունը հաստատելու մեւսին (...)»:

12.2. Վճռաբեկ դատարանը, 1998 թվականի հուլիսի Լին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի կարգավորումների համատեքստում Ալլա Սեկոյանի վերաբերյալ գործով քննարկելով գույքի վրա կալանք դնելու ինստիտուտի առանձնահատկությունները, արտահայտել է հետնյալ իրավական դիրքորոշումը. «Ր.) /մյանխարգելիչ բնույթ կրող քրեադատավարական

5

հարկադրանքի այս միջոցը (գույքի արգելադրումը) կոչված է սնիականության (կամ այլ գույքային) իրավունքների սահմանափաւկման միջոցով ապահովելու քաղաքացիական հայցը, գույքի հնարավոր բոնագրավումը, դավաւկան ծախսերը:

(Իր սեփականությունը հանդիսացող գույքն իր հայեցողությամբ տնօրինելու, տիրապետելու ն օգտագործելու անձի սահմանադրական իրավունքը սահմանափակող քրեադատավարական հարկադրանքի այս միջոցի իրավաչափ կիրառման համար վարույթն իրականացնող մարմինն ընդհանուր շահի ն անհատի իր գույքից անարգել օգվվելու իրավունքի պաշտպանության պահանջների միջն պարտավոր է ապահովել արդարացի հավասարակշոություն:

Ը) |(ԼՕյրենադիրը սահմանել Լէ գույքի վրա կալանք դնելու որպես քրեադատավարական հարկադրանքի միջոցի իրականացման նպավաւկները, իրավական հիմքերը, ինչպես նան այն անձաւեց շրջանակը, ում սեփականությունը հանդիսացող կամ ում փիրապերության տակ գտնվող գույքի վրա կարող է կալանք դրվել:

Ը") (ԹԳոււքթի վրա կալանք դնելու հիմքերի առկայության պատշաճ, հիմնավորումն առանցքային նշանակություն ունի ինչպես գույքի վրա. կալանք դնելու մասին օրինական որոշման կայացման, այնպես էլ հանրային շահի ու անհատի սեփականության իրավունքի պաշտպանության արդարացի

հավասարակշոություն ապահովելու տեսաւեկյունից: Ուստի, գույքի վրա կալանք դնելիս վարույթն իրականացնող մարմինը, ելնելով գույքի վրա կալանք դնելու նպատակից, պեվք է պատճառաբանված կերպով հիմնավորի, որ.

Ս տվյալ գործով անձր ներգրավված է որպես կասկածյալ կամ մեղադրյալ,

2) ենթադրաբար կատարված հանցագործությամբ պատճառվել է

հատուցման ենթեւկաւ վնաս,

3) (Ա/յոկա է հիմնավորված ենթադրություն առ այն, որ գույքը, որի վրա կալանք է դրվու, արացվել է կասկածյալի կամ մեղադրյալի հանցավոր գործողությունլներ)ի արդյունքում,

4) գործով ձեռք բերված ապացույցները բավարար հիմք են տալիս ենթադրելու, որ կասկածյալը, մեղադրյալը կամ այն անձր, ում մուտ գտնվում է կամ: ում սեփականությունն է հանդիսանում գույքը, կարող են թաքցնել, փչացնել կամ սպառել այն:

(-) Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ գույքը թաքցնելու, փչացնելու կամ: սպառելու հավանական վտանգր վարույթն իրականացնող մարմինը պետք է հիմնավորի գործով ձեռք բերված փաստական տվյալ(ներով, հակառակ պարագայում անհարկի կսահմանափակվի իր գույքն անարգել փնօրինելու, տիրապեպելու ն օգտագործելու՝ անձի սահմանադրական իրավունքը (...)»::

5 Տես Վճռաբեկ դատարանի՝ Այա Սեկոյանի գործով 2012 թվականի նոյեմբերի Լի թիվ ԵԿԴ/0185/11/11 որոշումը:

16

Վճռաբեկ դատարանը Սամվել Մայրապարյանի գործով արտահայտել է հետնյա՝։ իրավական դիրքորոշումները. «(.) Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ անձի սափականության իրավունքի ոչ իրավաչափ սահմանափակում, բացառող կարնոր դատավարական երաշխիք է

օրենսդրական այն պահանջը, որ վարույթն իրականացնուլ մարմնի որոշումը՝ անձի գույքի վրա կալանք դնելու վերաբերյալ, պետք է լինի օրինական, հիմնավորված ն պատճառաբանված: Իսկ դա ենթադրում է, որ գույքի վրա կալանք դնելու մասին որոշումը պետք է կայացվի քրեադավաւվարական օրենքով սահմանված պահանջների պահպանմամի, քրեադատավարական

հարկադրանքի այս միջոցի կիրառման անհրաժեշվությունը, այլ կերպ` դրա կիրառման հիմքերի ն նպատակների առկայությունը հիմնավորող` քրեական գործի նյութերից բխող փաարական տվյալների հիման վրա: Գույքի վրա կալանք դնելու մասին որոշման մեջ վարույթն իրականացնող մարմինը, հիմնվելով գործում առկա նյութերի վրա, պարտավոր է հիմնավորել դրա իրավական հիմքերի ն նպատակներից որնէ մեկի կամ մի քանիսի աոռկայությունը՝ չսահմանափակվելով միայն գույքի վրա կալանք դնելը կարգավորող օրենադրական ձնակերպումների շարադրանքով: Միայն վերոնշյալ չափանիշների պահպանման դեպքում է հնարավոր ապահովել հասարակության ընդհանուր շահ ն անհատի սեփականության (կամ այլ գույքային) իրավունքի պաշզայանության պահանջների միջն արդարացի հավասարակշոությունը: (...)»»:

123. Սույն որոշմամբ մեջբերված իրավանորմերի ն իրավական

դիրքորոշումների լույսի ներքո՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ օրենսդիրը, պայմանավորված գույքի արգելադրման հիմքերով, սահմանել է այն անձանց շրջանակը, ում սեփականությունն հանդիսացող կամ ում տիրապետության տակ գտնվող գույքի վրա կարող է արգելանք դրվել: Մասնավորապես, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 132-րդ հոդվածի վերլուծությունից հետնում է, որ նույն օրենսգրքի 131-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-4-րդ կետերով ն 3րդ մասով նախատեսված հիմքերով կարող է արգելադրվել ցանկացած անձի գույքը, իսկ 13-րդ հոդվածի 2րդ մասի 5րդ կետով նախատեսված հիմքով, այն է՝ առկա է ողջամիտ ենթադրություն այն մասին, որ այդ գույքը կարող է օտարվել, թաքցվել, վնասվել, ոչնչացվել կամ սպառվել, արգելադրվել կարող է միայն մեղադրյալի կամ նրա գործողությունների համար գույքային պատասխանատվություն կրող անձի գույքը, ներառյալ ընդհանուր սեփականության իրավունքով պատկանող գույքը՝ անկախ գույքի տեսակից ն այն տիրապետողից: Ընդհանուր բաժնային սեփականության դեպքում կարող է արգելադրվել միայն համապատասխան բաժինը:

5 Տե՛ս Վճռաբեկ դատարանի՝ Սամվել Մայրապեպյանի գործով 2019 թվականի դեկտեմբերի 20-ի թիվ ԵԴ/0587/11/18 որոշումը:

17

13. Սույն գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երնում է, որ՝

- Նախաքննության մարմինը որոշում է կայացրել «Երնանի ոսկերչական գործարան1» «Գնոմոն» ԲԲ ընկերությանը սեփականության իրավունքով պատկանող` Երնան քաղաքի Արշակունյաց պողոտայի 12 հասեցում գտնվող 01-006-0307-0067 կադաստրային ծածկագրով անշարժ գույքը 1092.593.543 ՀՀ դրամի չափով ենթադրյալ հանցագործությամբ պատճառված հնարավոր վնասի, վարութային հնարավոր ծախսերի հատուցումն ապահովելու նպատակով արգելադրելու մասին՝ այն պատճառաբանությամբ, որ նշված ընկերությունը չի վերականգնել առերնույթ հանցագործությամբ պատճառված վնասը, իսկ սույն քրեական վարույթով մեղադրյալ Է.Գրիգորյանը առերնույթ հանցագործությամբ պատճառված վնասը հատուցելու համար անհրաժեշտ ն բավարար արժե