Տեր-Օհանյանց — ԵԴ1/0074/01/23

ԵԴԼ/0074/01/23

.- ԳՈՎ 22

ԹԱՏ ՑԱ ուն

ՄԱՏԵՐԻ:

ՍԵՎ Ն

ՀՑՏրրլի Ն -Ը7՛

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ

ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ

ՈՐՈՇՈՒՄ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

Երնան քաղաքի առաջին ատյանի

ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան,

նախագահող դատավոր՝ Տ.Ոսկանյան

ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան,

նախագահող դատավոր՝ Լ.Ալավերդյան

դատավորներ՝ Գ.Հովհաննիսյան

Կ.Հովհաննիսյան

13 փետրվարի 2026 թվական ք.Երնան

ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ՝ Վճռաբեկ դատարան), նախագահությամբ՝ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ

մասնակցությամբ դատավորներ՝ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ

Հ.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆԻ

Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ

Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ

ԱՊՈՂՈՍՅԱՆԻ

գրավոր ընթացակարգով քննության առնելով Էրիկ Համլետի Տեր-Օհանյանցի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2024 թվականի հոկտեմբերի 8-ի որոշման դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալ Լ.Գրիգորյանի վճռաբեկ բողոքը,

2

ՊԱՐԶԵՑ

Վարույթի դատավարական նախապատմությունը.

1. 2023 թվականի հունվարի 16-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երնան քաղաքի քննչական վարչության Արաբկիրի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 5-րդ կետով նախաձեռնվել է թիվ 14110823 քրեական վարույթը:

2023 թվականի հունվարի 17-ին Էրիկ Համլետի Տեր-Օհանյանցը ձերբակալվել է:

2023 թվականի հունվարի 18-ին Էրիկ Տեր-Օհանյանցի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ն նրան մեղադրանք է ներկայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 5-րդ կետով:

Երնան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 2023 թվականի հունվարի 19-ի որոշմամբ մեղադրյալ Է.Տեր-Օհանյանցի նկատմամբ կալանք որպես խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է:

Նախաքննության մարմնի՝ 2023 թվականի հունվարի 20-ի որոշմամբ մեղադրյալ Է.Տեր-Օհանյանցի նկատմամբ կիրառվել է այլընտրանքային խափանման միջոց՝ բացակայելու արգելքը:

2023 թվականի ապրիլի 26-ին Է.Տեր-Օհանյանցի վերաբերյալ քրեական վարույթի նյութերը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել են Երնան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան:

2. Երնան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի (այսուհետ՝ նան Առաջին ատյանի դատարան|՝ 2024 թվականի հունիսի 17-ի դատավճռով Էրիկ Տեր-Օհանյանցը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252րդ հոդվածի Լին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ ն նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 3 (երեք) տարի ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի 3-րդ մասի կիրառմամբ՝ Է.Տեր-Օհանյանցի նկատմամբ նշանակված 3 (երեք տարի ժամկետով ազատազրկմանը հաշվակցվել է նրա՝ արգելանքի տակ պահվելու 3 (երեք) օրը ն վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 2 (երկու) տարի 11 (տասնմեկ)

3

ամիս 27 (քսանյոթ) օր ժամկետով: Նշանակված պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84րդ հոդվածի հիման վրա պայմանականորեն չի կիրառվել ն սահմանվել է փորձաշրջան՝ 4 (չորս) տարի ժամկետով: Է.Տեր-Օհանյանցի նկատմամբ ընտրված բացակայելու արգելք խափանման միջոցը թողնվել է անփոփոխ: Վճռվել է նան իրեղեն ապացույց ճանաչջված՝ 65.000 (վաթսունհինգ հազար) ՀՀ դրամը, դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, վերադարձնել տուժող Գագիկ Սարգսյանին:

3. Դատախազի վերաքննիչ բողոքի քննության արդյունքում, ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ` նան Վերաքննիչ դատարան) 2024 թվականի հոկտեմբերի 8-ին որոշում է կայացրել Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2024 թվականի հունիսի 17-ի դատավճիռն անփոփոխ թողնելու մասին:

4. Վերաքննիչ դատարանի՝ 2024 թվականի հոկտեմբերի 8-ի որոշման դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալ Լ.Գրիգորյանը ներկայացրել է վճռաբեկ բողոք, որը Վճռաբեկ դատարանի՝ 2025 թվականի հունվարի 27-ի որոշմամբ ընդունվել է վարույթ ն սահմանվել է դատական վարույթի իրականացման գրավոր ընթացակարգ:

Վճոաբեկ բողոքի հիմքերը, փաստարկները ն պահանջը.

Վճռաբեկ բողոքը քննվում է հետնյալ հիմքերի սահմաններում՝ ներքոհիշյալ փաստարկներով.

5. Բողոք բերած անձը նշել է, որ ստորադաս դատարանները ինչպես Էրիկ Տեր- Օհանյանցի արարքի որակման, այնպես էլ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասով թույլ են տվել դատական սխալ՝ նյութական օրենքի խախտումներ, որոնք ազդել են վարույթի ելքի վրա:

6. Բողոքի հեղինակը գտել է, որ Է.Տեր-Օհանյանցի արարքը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 1-ին մասով, այլ ոչ թե նույն հոդվածի 2-րդ մասի 5-րդ կետով որակելու վերաբերյալ ստորադաս դատարանների եզրահանգումներն իրավաչափ չեն:

Բողոքաբերը փաստարկել է, որ Է.Տեր-Օհանյանցին վերագրվող արարքը՝ մարմնական վնասվածք պատճառելու համար նախապես հարմարեցված առարկայի գործադրմամբ կատարված լինելու հանգամանքն ապացուցված չլինելու մասին

4

ստորադաս դատարանների հետնություննեն անհիմն են: Ստորադաս դատարանները պատշաճ գնահատման չեն արժանացրել տուժող Գագիկ Սարգսյանի հայտնած այն տվյալները, որ սալիկապատ սանհանգույցի ներսում է տեղի ունեցել միջադեպը, ինքը սանհանգույցում քար չի տեսել, եթե քար լիներ, ինքը դեն կնետեր, Էրիկ Տեր-Օհանյանցը ձեռքին եղած քարով բազմաթիվ հարվածներ է հասցրել իր գլխի շրջանին՝ միաժամանակ պահանջելով իր մոտի եղած գումարը, ապա իր գրպանից հանել է գումարը ն հեռացել: Տուժողը հայտնել է նան, որ իրեն հրելգցելը ն քարով հարվածելը միանգամից է եղել, ուստի քարը նախօրոք եղել է Էրիկի մոտ:

Բողոքի հեղինակը նշել է, որ ստորադաս դատարանները գնահատման չեն արժանացրել այն իրողությունը, որ Է.Տեր-Օհանյանցը նախապես ծազած դիտավորությամբ իր հետ վերցրել է մարմնական վնասվածք պատճառելու համար նախապես հարմարեցված առարկա հանդիսացող քար ն դրանով նախօրոք պլանավորել է վնաս պատճառել տուժողին ու հափշտակել նրա մոտ առկա գումարը: Ստորադաս դատարաններն արժանահավատ են համարել Է.Տեր-Օհանյանցի տված հակասական ցուցմունքն այն մասին, որ ինքը հիշյալ հանցագործության գործիք քարը վերցրել է դեպքի վայրից: Մինչդեռ, դատաքննությամբ հերքվել է դեպքի վայրում՝ սալիկապատված սանհանգույցում, քարի առկայության հանգամանքը:

Ըստ բողոքաբերի` դեպքի վայրում քարերի բացակայության հանգամանքը ողջամտորեն հիմնավորում է մեղադրյալի կողմից հանցագործության գործիք հանդիսացող քարն իր հետ նախօրոք վերցնելու ն այն մարմնական վնասվածք պատճառելու սպատակով օգտագործելու դիտավորության առկայությունը:

Բողոքաբերը գտել է, որ վերը շարադրված հանգամանքները հնարավորություն են տալիս փաստելու, որ հայտնաբերված քարը հանդիսացել է մարմնական վնասվածք պատճառելու համար նախապես հարմարեցված առարկա, քանի որ «նախապես» բառը հարկավոր է դիտարկել կոնկրետ արարքի օբյեկտիվ կողմը սկսելուց առաջ ընկած ժամանակահատվածի կտրվածքով, ընդ որում՝ բոլորովին պարտադիր չէ առարկան պատրաստելու կամ հարմարեցնելու ն մարմնական վնասված. պատճառելու պահերի միջ, ժամանակային տնական խզման առկայությունը: Այս հարցում էական է այն հանգամանքը, որ հանցավորը մինչն

5

արարքի օբյեկտիվ կողմը սկսելը պետք է կատարած լինի գործողություն, որն ուղղված կլինի առարկայի կամ միջոցի հարմարեցմանը, այդ թվում՝ առարկան կարող է վերցվել նան անմիջականորեն դեպքի վայրից ն անմիջապես հարմարեցվել պլանավորված արարքի օբյեկտիվ կողմը կազմող գործողությունների կատարմանը:

7. Անդրադառնալով Էրիկ Տեր-Օհանյանցի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանակորեն չկիրառելու առնչութամբ ստորադամ դատարանների եզրահանգումներին՝ բողոքաբերը դրանք նույնպես հիմնազուրկ է համարել:

Բողոքի հեղինակը նշել է, որ ստորադաս դատարաններն Է.Տեր-Օհանյանցի նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս հաշվի են առել մեղադրյալի պատասխանատվությունը ն պատիժը մեղմացնող հանգամանքների առկայությունը, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, տուժողի դիրքորոշումը, սակայն անթույլատրելիորեն անտեսել են կատարված արարքի բնույթը ն հանրային վտանգավորության բարձր աստիճանը, ինչպես նան հանցագործության կատարման եղանակը:

Ըստ բողոքաբերի՝ մեղադրյալի նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս ստորադաս դատարանները բավարար իրավական վերլուծության չեն ենթարկել արարքի արդյունքում խախտված հասարակական հարաբերության բնույթն ու կարնորությունը, մասնավորապես այն, որ մեղադրյալը ոտնձգել է մարդու սեփականության իրավունք, կյանքի ն առողջության իրավունքների պաշտպանության դեմ, ինչպես նան հանցավորի հոգեբանական վերաբերմունքն իր արարքի նկատմամբ, մասնավորապես այն, որ մեղադրյալը նախապես պլանավորել է նշված արարքի կատարումը ն գործել է ուղղակի դիտավորությամբ:

7.. Բողոքի հեղինակը նշել է նան, որ ստորադաս դատարանները հաշվի չեն առել այն հանգամանքը, որ հանցագործությամբ պատճառված վնասը չի հատուցվել:

7.2. Ըստ բողոքաբերի՝ ակնհայտ է, որ ստորադաս դատարանների կողմից վկայակոչված հանգամանքները բավարար չեն կարող համարվել մեղադրյալի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար: Ըստ այդմ, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, այդ թվում՝ ամուսնացած լինելը,։ խնամքին անչափահաս երեխայի առկայությունը, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ տալը, դրական բնութագրվելն ինքնին չեն

6

կարող ողջամտորեն նվազեցնել Է.Տեր-Օհանյանցի կատարած արարքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանը ն հիմք հանդիսանալ նրա նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար:

8. Վերոգրյալի հիման վրա, բողոք բերած անձը խնդրել է ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2024 թվականի հոկտեմբերի 8-ի որոշումը բեկանել ն գործը վերադարձնել ստորադաս դատարան՝ նոր քննության կամ կայացնել դրան փոխարինող դատական ակտ:

Վճռաբեկ բողոքի քննության համար էական նշանակություն ունեցող փաստական հանգամանքները.

9. Էրիկ Տեր-Օհանյանցի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 5-րդ կետով հանրային քրեական հետապնդում է հարուցվել այն բանի համար, որ նա «2023 թվականի հունվարի 16-ին՝ ժամը 22:30-ի սահմաններում, (...) Երեան քաղաքի """" հասցնում գործող «Հ "" "Յ»չ. բենզալցակայանի սանհանգույցից օգտվելու պատրվակով Ա Պ-ի "ից վերցրել է դրա բանալին ն շուրջ 30 րոպն գտնվել է նշված վայրում: Այնուհետն, Մ" Յի Բրո գնացել է պարզելու նրա՝ սանհանգույցում այդքան ժամանակ գտնվելու պատճառը, որտեղ վերջինս հայտնել է, որ վատ է զգում ն խնդրել է օգնել իրեն, որից հեվտ Էրիկ Համլետի Տեր-Օհանյանցը անսպասելի կերպով ԼՅ-ին հրելով գցել է գետնին ն իր մոտ գտնվող` մարմնական վնասվածք պատճառելու համար նախապես հարմարեցված առարկայով՝ քարով, բազմաթիվ հարվածներ է հասցրել վերջինիս գլխին, պահանջելով նրա մոտ եղած գումարը, այնուհետն, Էրխկ Հաւմլետի Տեր-Օհանյանցը ՀԻ" «կ լարափի գրպանից հանելու եղանակով

հափշվաւկել է 65.000 ՀՀ դրամ գումարը ն դիմել փախուսվվ»/:

10. Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռի համաձայն. «(...) /(Օյրենադրի կողմից ավազակության նշված որակյալ տեսակի սահմանումը պայմանավորված է դրա օբյեկվփվ կողմի դրսնորման առավել բարձր հանրային վվանգավորությամբ, ինչն արտահայտվում է անձի առողջության նկատմամի առավել ինտենսիվորեն ներազդող միջոցի` գործիքների կիրառելիությամի: Սակայն, ավազակության ւՏե՛ս քրեական գործ, հատոր Լին, թերթեր 98-99:

7

որակյալ տվյալ տեսակի շրջանակներում ենթակա են դիտարկման, ոչ թե մարմնական վնասվածք պատճառելու հնարավորություն ունեցող բոլոր առարկաների, այլ միայն նրանք, որոնք նախապես պատրասրված կամ հարմարեցված են եղել մարմնաւկան վնասվածք պափտճառկլու համար, ինչպես նան զենքը: Անդրադառնալով մարմնական վնասվածք պատճառելու համար նախապես պատրաստված կամ հարմարեցված առարկայի կիրառելիությանը` Դատարանն արձանագրում է, որ հոդվածի դիսպոզիցիայում օգմաւգործվող նախապես եզրույթի ներքո անհրաժեշտ է դիտարկել նախքան մեղսագրվող արարքի օբյեկտիվ կողմի մեկնարկը` մինչն հանցավոր իրադրության առաջացումը գոյություն ունեցող իրավիճակը: Այլ խոսքով, այն գործիքները, որոնք մարմնական վնասվածք պատճառելու համար պատրաստվել կամ հարմարեցվել են հենց դեպքի պահին, այլ ոչ թն՝ նախապես, քննարկվող որակյալ տարատեսակի առարկա հանդիսանալ չեն կարող:

(-.) (Գ/նահավվով Էրիկ Համլետի Տեր-Օհանյանցի արարքում՝ մարմնական վնասված, պատճառելու համար նախատեսված առարկայի՝ նախապես

հարմարեցված լինելու ն րար այդմ ավազակության որակյալ հանցակազմի առկայության հարցի, Դատարանն արձանագրում է, որ քրեական գործով հաստաւտված հանգամանքներին ճիշտ քրեաիրավական գնահատական չի փրվելն Էրիկ Համլետի Տեր-Օհանյանցին մեղսագրվել է մարմնական վնասվածք պատճառելու համար նախապես հարմարեցված առարկայի գործադրմեւմը ավազակության հանցակազմի, մինչդեո քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցներով ողջամիվփ կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշով չի հիմնավորվում մեղադրյալի մելքը` մարմնական վնասվածք պատճառելու համար նախատեսված առարկայի նախապես հարմարեցված լինելու հանգամանքի մեջ: Այդ մասին կարելի է ենթադրություն անել, կարծիք հայտնել, վարկած առաջադրել, սակայն արժանահավատորեն համարել ապացուցված, որպեսզի կասկած չմնա, հնարավոր չէ:

Դատարանի հետնությունը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ ինչպես մեղադրական եզրակացության, այնպես էլ հիմնական դատալսումների ընթացքում: հանրային մեղադրողի կողմից հայտնած կարծիքից, եզրավակիչ ելույթից պարզ է

8

դառնում, որ վերոգրյալ վարկածը, կարծիքը էապես պայմանավորված է նան այն հանգամանքով, որ դեպքի վայրի զննությամբ այլ քարեր չեն հայտնաբերվել:

Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալը դատարանում, ցուցմունքներ տալուց հայտնել է, որ երեխայի ն կնոջ առողջական խնդիրներով պայմանավորված որոշել է հանցանք կատարել՝ նրանց դեղորայքի հարցը լուծելունպափտակով, որպիսի հանգամանքով պայմանավորված, սանհանգույցում գտնվելիս, ներս է մպլ տուժող ը, ում քաշքշելու ընթացքում, վերջինիս գցել է գետնին, հարվածել, վերցրել գումարը, ն դիմել փախուստի: Նախապես չի պլանավորել, որ տուժողը կգա սանհանգույց: Եթն չգար տուժողը, պետք է դուրս գար ն գնար: Տրամադրված որնէ հան իր հետ չի վերցրել, ինքը քարը նախապես չի վերցրել ն իր մոր չի պահել՝ հանցանք կատարելու համար: (...) Ավելին՝ տուժող Ր թ-ը դատարանում ցուցմունքներ տալուց հայտնել է, որ սանհանգույցի ներասմ տեղի ունեցած միջադեպի ընթացքում չի բացառում ն ոչ էլ հատրատում այն հանգամանքը, որ այնտեղ կարող էր քար լիներ ն որ մեղադրյալը կարող էր այարեղից վերցրած լիներ: Նա չի տեսել քարը, այլ անմիջականորեն զգացել է քարի հարվածը: Հատկանշական է նան այն հանգամանքը, որ սանհանգույց մվնելու համար տուժողից թույլփվություն ստանալիս տուժողը մեղադրյալի մոտ, ձեռքին որնէ առարկա չի նկատել: Վերոգրյալը առավել հավանական է դարձնում այն վարկածը, որ մեղադրյալը քարը վերցրել է սանհանգույցից՝ միջադեսյի պահին:

Դատարանը գտնում է, որ դատաքննության ընթացքում մեղադրյալի կողմից ի պաշտպանություն բերված նշված փաստարկները չեն հերքվել այն քրեական գործում առկա որնէ այլ ապացույցներով, ավելին` տուժողի կողմից հայտնած փաստական տվյալների համատեքարում, Դատարանն արձանագրում է, որ որպես մեղադրյալի մոտ գտնված՝ մարմնական վնասվածք պավփճառելու համար նախատեսված առարկայի նախապես հարմարեցված լինելու հանգամանք՝ հայտնաբերված քարը, ինքնրատինքյան նախապես հարմարեցված լինելու անվիճելի ապացույց չի կարող հանդիսանալ ն պետք է գնահատվի միայն մարմնական վնասված պատճառելու համար նախատեսված առարկայի

նախապես հարմարեցված լինելու հանգամանքի մասին վկայող այլ տեղեկությունների հետ համակցության մեջ, որպիսիք այն քրեական գործով

9

բավարար չափով առկա չեն ն նոր ապացույցներ հավաքելու հնարավորությունները սպառվել են:

Ինչ վերաբերվում է նրան, որ դեպքի վայրի զննությամը սանհանգույցում այլ քարեր չեն հայտնաբերվել, ապա Դատարանն արձանագրում է, ոլ փվյալ հանգամանքը ինքնին չի բացառում մեղադրյալի կողմից ի պաշտպանություն իրեն բերված փաարարկը, որ քարը նախապես հարմարեցված չի եղել ն վերցվել է միջադեպի ժամանակ՝ սանհանգույցից:

Այսպի, Դավարանը (..) գնում է, որ պետք է փոխե մեղադրյալին վերագրվող արարքին տրված իրավական գնահատականը, այն է՝ ՀՇ քրնական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 5-րդ կարով նրան մեղսագրված արարքը վերաորակել ՀՀ քրեական օրենսգիքի 252-րդ հոդվածի Լին մասով: (...)

Դատարանը հաարավտվեած համարելով հանցագործության ն դրա կատարման մեջ Էրիկ Համլետի Տեր-Օհանյանցի մեղքի ապացուցված լինելը, գտնում է, որ նա ենթակա է պավժի կատարած հանցանքի համար:

(չ-) (Գնահատելով մեղադրյալ Էրիկ Համլետի Տեր-Օհանյանցի կատարած հանցագործության բնույթը ն հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորվում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը՝ Դատարանը հանգում է այն հետնության, որ Էրիկ Համլետի Տեր-Օհանյանցի նկատմամի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252րդ հոդվածի Լին մաստվ նախատեսված

հանցագործության համար պեփք է պատիժ նշանակել ազատազրկման ձնով՝ 3 (երեք) տարի ժամկեվտվ (...)

Մեղադիյավի .պատասխանատվությունը ն Տպատիժը 6 ծանրացնող

հանգամանքների վերաբերյալ փաարաւկան վվյալներ գործով ձեռք չեն բերվել:

(չ-) ԷԲյննության առնելով Էրիկ Համլետի Տեր-Օհանյանցի նկատմամի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84րդ հոդվածի կիրառման իրավաչափության հարցը, Դատարանը բացահայտելով Էրիկ Համլետի Տեր-Օհանյանցի կատարած արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանը ն բնույթը, օրենքով պաշտպանվող հարաբերությունների սատցիալական նշանակություն, հանցավորի անձր բնութագրող հանգամանքները, մեղքի ձեր ն տեսակը, հանցագործության նպատակը

10

ն շարժառիթը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման ատտրիճանի, ինչպես նան՝ պափասխանատվությունը ն պատիժը մեղմացնող ն անձր բնութագրող հանգամանքի առկայությունը,

պատասխանաւտվությունը ն պատիժը ծանրացնող հանգամանքների

բացակայությունը, գվեում է, որ մեղադրյալ Էրիկ Համլետի Տեր-Օհանյանցի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը փաստացի կրելուն այդ կերպ հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգիքի 55-րդ հոդվածով սահմանված պավտժի նպատակներին (...):

Պափիժ պայմանականորեն չկիրառելու համատեքստում էական

նշանակություն ունի այն, որ Դատարանի մոտ համոզմունք է ձնավորվել, որ մեղադրյալ Էրիկ Համլետի Տեր-Օհանյանցը գիվակցել է կատարածի հանրային վտանգավորությաւն աստիճաւնը, կատարած արարքի բացասական հետնանքները, որպիսի պայմաններում պատժի նպատակների իրացվելիության վփեսանկյունից ռեալ ձեով պատիժ կրելը առավել քան աննպատակահարմար է սույն դեպքում: Իսկ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու ն փորձաշրջան սահմանելու ն պարվտաւկանություններ դնելու պայմաններում հնարավոր է հասնել պատժի նպատակների իրագործմանը:

Դատարանի համար գնահատման է արժանի նան այն հանգամանքը, որ Էրիկ Համլետի Տեր-Օհանյանցը նախկինում դարապարվտված չի եղել, ւար էության մեղքն ընդունել է, ամուսնացած է, խնամքին ուսի անչափահաս երեխա, տվել է ինքնախոստովանական ցուցմունքներ՝ դրանով իսկ աջակցելով նախաքննությանը, ունի մշտական աշխամաւնք, բնութագրվում է դրաւկան: Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համատեքատում Դատարանը, մասնավորսապես, հաշվի է առնում նան այն, որ մեղադրյալը տուժողին պատճառված առողջական վնասի հատուցումը կատարկ է, հոգացել է տուժողի՝ անաշխատունակության մեջ գտնվելու ընթացքում չարացված եկամուտի հարցր, տուժողը բողոք ն պահանջ չունի: (...)»7:

11. Վերաքննիչ դատարանն իր դատական ակտում արձանագրել է հետնյալը. «(..) Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դավզարանի կողմից քրեական գործով հաստավված հանգամանքներին տրվել է ճիշտ քրեաիրավական գնահատական` Է.Տեր-Օհանյանցին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 2-րդ 2 Տե՛ս քրեական գործ, հատոր 3-րդ, թերթեր 2-32:

1

մասի 5-րդ կետով մեղսագրված արարքը վերաորակելով նույն օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի Էին մասով:

Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է հետնեյալը. նշյալ ծանրացնող հանգամանքի առկայությունը փաարելու համար անհրաժեշվ է գործով ձեռք բերված փաստական վփվյալներով հիմնավորել, որ մարմնական վնասվածք պատճառելու համար առարկան կամ միջոցը նախապես հարմարեցվել է այդ նպատակի համար: Այսինքն, յուրաքանչյուր դեպքում անհրաժեշվ է հիմնավորել, որ հանցավորը տվյալ առարկան կամ միջոցը նախապես հարմարեցրել է մեկ ուրիշին մարմնական վնասվածք պատճառելու համար: Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամի՝ «նախապես» եզրույթը անհրաժեշտ է դիտարկել արարքի օբյեկտիվ կողմը ակսելուց առաջ ընկած ժամանակահատվածի համար, ընդ որում` պարտադիր չէ ժամանակային փնական խզումը: Այստեղ էական է այն, որ հանցավորը մինչն արարքի օբյեկտիվ կողմը սկսելը կարարում է որնէ

գործողություն/գործողություններ, որոնք ուղղված են առարկայի կամ միջոցի հարմարեցմանը: Նշյալի լույսի ներքո՝ Վերաքննիչ դատարանի համոզմամի՝ դեպքի վայրից վերցված առարկայի կամ միջոցի (թեկուզն այն օժվված լինի մարմնական վնասվածք պատճառելու հնարավորությամբ) գործադրումը չի կարող որակվել վայակոչված ծանրացնող հանգամանքով: Անդրադառնալով գործի փատրական հանգամանքներին` Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ քրեական գործով առկա չէ ապացույցների այնպիսի համակցություն, որով կհիմնավորվեր, որ Էրիկ Տեր-Օհանյանցը քարը նախապես վերցրել է իր հե, այլ կերպ ասած՝ նախապես հարմարեցրել է՝ դրանով մեկ ուրիշին մարմնական վնասվածք պատճառելու համար:

(:-.) Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը մեղադրյալ Է.Տեր-Օհանյանցի նկատմամի պատիժ նշանակելիս ն այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս պատշաճ իրավական վերլուծության է ենթարկել գործի կոնկրետ հանգամանքները, հաշվի առել պատիժը մեղմացնող հանգամանքները (կատարվածում իրեն մեղավոր ճանաչելը ն զղջալը, խնամքին անչափահաս երեխայի առկայությունը, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, անձր բնութագրող հանգամանքները (դրական րնութագրվելը, նախկինում դավփապարտված չլինելը, տուժողի դիրքորոշումը, արդյունքում ՀՀ

12

քրեական օրենսգրքի 55րդ հոդվածով ամրագրված պատժի նպատակների իրացվելիության հարցում եկել է ճիշտ եզրահանգման:

Վերաքննիչ դատարանի համոզմամի՝ վերի նշված հանգամանքների

ամբողջական վերլուծությունը բավարար հիմք է տալիս հարնություն անելու մեղադրյալ Է.Տեր-Օհանյանի նկատմամբ ցնշանակված պավտժատեսակի արդարացիության ն առանց այդ պատիժը նրա կողմից ոնալ (իրական) կրելու աւյն գործով պատժի նպատակների խրացվելիության ապահովմանը հասնելու հնարավորությաւն մասին: (...)»::

Վճռաբեկ դատարանի հիմնավորումները ն եզրահանգումը.

Է Էրիկ Տեր-Օհանյանցին վերագրվող արարքի իրավական որակումի.

12. Սույն գործով Վճռաբեկ դատարանի առջն բարձրացված առաջին իրավական հարցը հետնյալն է. իրավաչա՛փ են արդյոք Էրիկ Տեր-Օհանյանցի արարքում ավազակության հանցակազմի` մարմնական վնասվածք պատճառելու համար նախապես պատրաստված կամ հարմարեցված առարկայի կամ միջոցի գործադրմամբ կատարելու ծանրացնող հանգամանքի բացակայության վերաբերյալ ստորադաս դատարանների հետնությունները:

13. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Ավազակությունը՝ բոնություն գործադրելով կամ դա գործադրելու սպառնալիքով կատարված հափշվփակությունը՝

պատժվում է ազատազիկմամի՝ երեքից վեց փարի ժամկեվով:

2. Ավազակությունը, որը կատարվել Լ՝

(--)

5) զենքի կամ մարմնական վնասվածք պատճառելու համար նախապես պատրասվված կամ հարմարեցված առարկայի կամ միջոցի գործադրմաւմի,

(--)

պավժվում է ազատազիկմամի՝ հինգից տասը տարի ժամկեվավ: (..)»:

14. Վճռաբեկ դատարանը, Ռուստամ Շավալյանի որոշմամբ անդրադառնալով անձի արարքում մարմնական վնասված. պատճառելու համար նախապես 3 Տե՛ս քրեական զործ, հատոր 4-րդ, թերթեր 74-87:

3

պատրաստված կամ հարմարեցված առարկայի կամ միջոցի գործադրմամբ կատարելու ծանրացնող հանգամանքի առկայությանը, փաստել է, որ որակյալ է համարվում ոչ թե առարկայի կամ միջոցի պարզապես օգտագործումը, այլ մարմնական վնասվածք պատճառելու համար որոշակի նախապավրասվտական գործողությունների իրականացումը, այն է՝ առարկան կամ միջոցը նախապես պապտատրելը կամ՝ հարմարեցնելը: Այլ կերպ՝ արարքը քննարկվող ծանրացնող հանգամանքով որակելու համար, անհրաժեշտ է նախնառաջ ուշադրություն դարձնել հանցավորի սուբյեկտիվ ընկալմանն ն վերջինիս կողմից օբյեկտիվորեն իրականացված գործողությունների բնույթին:

Մասնավորապես, Վճռաբեկ դատարանն ընդգծել է, որ վերոնշյալ որակյալ հանգամանքն անձին մեղսագրելու համար, կարնոր է, որ վերջինս մարմնական վնասվածք պատճառելու համար նախապես որոշակի ակտիվ գործողություններ իրականացնի, այն է՝ պատրաստի կամ հարմարեցնի համապատասխան առարկան կամ միջոցը: Հաշվի առնելով «պատրաստլ» կամ «հարմարեցնել»

արտահայտությունների լեզվաբացատրական նշանակությունը, ինչպես նան դրանց վերաբերյալ առկա դոկտրինալ մեկնաբանությունները՝ Վճռաբեկ դատարանը փաստել է, որ առարկան կամ միջոցը պատրաստել ասելով պետք է հասկանալ ցանկացած գործողություն, որի արդյունքում մարմնական վնասվածք պատճառելու համար պատրաստի առարկա կամ միջոց է ստացվում կամ ստեղծվում: Ինչ վերաբերում է առարկան կամ միջոցը հարմարեցնելուն, ապա այն ենթադրում է հանցավորի կողմից արդեն իսկ գոյություն ունեցող առարկայի կամ միջոցի եկատմամիԻ որնէ ներգործաթյան իրականացում լրիվ կամ մասնակի կառուցվածքային փովտխության ենթարկում, կարգավորում: կամ: ձեավտխում, որպեսզի դրանք առավել արդյունավետ կամ հարմար լինեն օգվագործման համար (օրինակ՝ մետաղյա ձողը կամ խոհանոցային դանակը սրելը, մետաղական մալուխը ընդհանուր զանգվածից կտրելով առանձնացնելը ն այլն):

4 Տե՛ս, տղամուտ ուսո, Վճռաբեկ դատարանի՝ Ռուստամ Շավալյանի գործով 2025 թվականի հուլիսի 1-ի թիվ ԵԴ/157/01/19 որոշումը, Վահե Բադիկյանի գործով 2025 թվականի նոյեմբերի 2-ի թիվ ԼԴՎ/0036/01/23 որոշումը:

14

15. Վերահաստատելով Ռուարամ Շավալյանի գործով կայացված որոշմամբ արտահայտած իրավական դիրքորոշումները՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ՀԸ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 5րդ կետով նախատեսված` ավազակության որակյալ տեսակն անձին մեղսագրելու համար անհրաժեշտ է հաստատված համարել, որ ավազակությունը կատարվել է զենքի կամ մարմնական վնասվածք պատճառելու համար նախապես պատփրատարված կամ հարմարեցված առարկայի կամ միջոցի գործադրմեւմը:

16. Սույն վարույթի նյութերի ուսումնասիրությունից երնում է, որ՝

- Էրիկ Տեր-Օհանյանցի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 5-րդ կետով այն բանի համար, որ նա, ՀԲԲ 88-ին հրելով գցել է գետնին ն իր մոտ գտնվող՝ մարմնական վնասվածք պատճառելու համար նախապես հարմարեցված առարկայով՝ քարով, բազմաթիվ հարվածներ է հասցրել վերջինիս գլխին՝ պահանջելով նրա մոտ եղած գումարը, այնուհետն Հ" «22-ի տաբատի գրպանից հանելով հափշտակել է 65.000 ՀՀ դրամ գումարը ն դիմել փախուստի»,

- Առաջին ատյանի դատարանը գտել է, որ Էրիկ Տեր-Օհանյանցին վերագրվող արարքին տրված իրավական գնահատականը պետք է փոխել, այն է՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 5-րդ կետով նրան մեղսագրված արարքը վերաորակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի Լին մասով: Դատարանն արձանագրել է, որ ավազակության որակյալ տվյալ տեսակի շրջանակներում դիտարկման են ենթաա ոչ թե մարմնական վնասվածք պատճառելու

հնարավորություն ունեցող բոլոր առարկաները, այլ միայն նրանք, որոնք նախապես պատրաստված կամ հարմարեցված են եղել մարմնական վնասվածք պատճառելու համար, ինչպես նան զենքը: Դատարանն արձանագրել է, որ հոդվածի դիսպոզիցիայում օգտագործվող նախապես եզրույթի ներքո անհրաժեշտ է դիտարկել նախքան մեղսագրվող արարքի օբյեկտիվ կողմի մեկնարկը գոյություն ունեցող իրավիճակը: Այլ խոսքով, այն գործիքները, որոնք մարմնական վնասվածք պատճառելու համար պատրաստվել կամ հարմարեցվել են հենց դեպքի պահին, այլ ոչ թե՝ նախապես, քննարկվող որակյալ տարատեսակի առարկա հանդիսանալ չեն 5 Տե՛ս սույն որոշման 9-րդ կետը:

15

կարող: Գնահատելով Է.Տեր-Օհանյանցի արարքում մարմնական վնասվածք պատճառելու համար նախատեսված առարկայի՝ նախապես հարմարեցված լինելու ն, ըստ այդմ, ավազակության որակյալ հանցակազմի առկայության հարցը, դատարանն արձանագրել է, որ քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցներով ողջամիտ կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշով չի հիմնավորվում մարմնական վնասվածք պատճառելու համար նախատեսված առարկայի նախապես հարմարեցված լինելու հանգամանքը Իսկ դեպքի վայրի զննությամբ սանհանգույցում այլ քարեր հայտնաբերված չլինելու առնչությամբ դատարանն արձանագրել է, որ տվյալ հանգամանքն ինքնին չի բացառում մեղադրյալի կողմից ի պաշտպանություն իրեն բերված փաստարկը, որ քարը նախապես հարմարեցված չի եղել ն վերցվել է միջադեպի ժամանակ՝ սանհանգույցից",

- Վերաքննիչ դատարանն իր հերթին ընդգծել է, որ դեպքի վայրից վերցված առարկայի կամ միջոցի գործադրումը չի կարող հիմք հանդիսանալ վերոնշյալ արարքը՝ հիշյալ ծանրացնող հանգամանքի առկայությամբ կատարված լինելը հաստատված համարելու համար: Վերաքննիչ դատարանը նշել է, որ քրեական գործով առկա չէ ապացույցների այնպիսի համակցություն, որով կհիմնավորվեր, որ Էրիկ Տեր-Օհանյանցը քարը նախապես վերցրել է իր հետ, այլ կերպ ասած՝ նախապես հարմարեցրել է՝ դրանով մեկ ուրիշին մարմնական վնասվածք պատճառելու համար՛:

17. Սույն որոշման նախորդ կետում մեջբերված փաստական տվյալները դիտարկելով սույն որոշման 1315րդ կետերում մեջբերված իրավանորմերի ն արտահայտված իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ստորադաս դատարաններն Էրիկ Տեր-Օհանյանցի արարքում մարմնական վնասվածք պատճառելու համար նախապես հարմարեցված առարկայի գործադրմամբ ավազակության ծանրացնող հանգամանքի բացակայության ն կատարված արարքը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 1-ին մասով որակելու հարցում եկել լեն ճիշտ հետնության, թեն սխալ են մեկնաբանել հիշյալ իրավակարգավորումը: Մասնավորապես, ստորադաս դատարաններն

« Տե՛ս սույն որոշման 2-րդ ն 10-րդ կետերը:

7 Տե՛ս սույն որոշման 3-րդ ն 11-րդ կետերը:

16

իրավաչափորեն փաստել են, որ համապատասխան առարկայի կամ միջոցի գործադրման փաստը դեռնս բավարար չէ անձի արարքում ծանրացնող հանգամանքի առկայությունը հավաստելու համար, այլ նան անհրաժեշտ են տվյալներ առ այն, որ անձն առարկան կամ միջոցը նախապես պատրաստել կամ հարմարեցրել է տվյալ հանցանքը կատարելու համար:

18. Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ ավազակության հանցակազմի քննարկվող որակյալ տեսակն անձին մեղսագրելու համար անհրաժեշտ է գործում առկա փաստական տվյալներով հաստատված համարել, որ ավազակությունը կատարվել է մարմնական վնասված`՝ պատճառելու համար նախապես պատրաստված կամ հարմարեցված առարկայի կամ միջոցի գործադրմամբ:

Մինչդեռ, սույն գործում առկա չէ որնէ տվյալ առ այն, որ Է.Տեր-Օհանյանցը նախապես պատրաստել կամ հարմարեցրել է համապատասխան առարկան՝ հանցանքը կատարելու համար:

Այդ առումով բողոքաբերի այն փաստարկը, որ գործով ձեռք բերված ապացույցներով հիմնավորվում է մեղադրյալի կողմից հանցագործության գործիք հանդիսացող քարը մարմնական վնասվածք պատճառելու նպատակով իր հետ նախօրոք վերցնելու հանգամանքը, Վճռաբեկ դատարանի գնահատմամբ բավարար չէ մեղադրյալ Է.Տեր-Օհանյանցի արարքը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 5-րդ կետով որակելու համար, քանի որ նշված որակյալ ծանրացնող հանգամանքի ձնակերպումից հետնում է, որ դրա առկայությունը կարելի է փաստել առարկան կամ միջոցը ոչ թե մարմնական վնասվածք պատճառելու նպատակով նախապես վերցնելու, այ այդ նպատակով կոնկրետ գործողություններ իրականացնելու` նախապես պատրաստելու կամ հարմարացնելու դեպքում: Հակառակ մեկնաբանությունը, Վճռաբեկ դատարանի համոզմամբ, ողջամտորեն կվտանգի «չկա հանցագործություն ն պատիժ, եթե այն սահմանված չէ օրենքով» (ոսա ՕՂուծո, ոսկճ քօծոճ Տլոծ 1696) հանրահայտ սկզբունքը, որից, ի թիվս այլնի, բխում է, որ քրեական օրենքը չպետք է ի վնաս անձի տարածական մեկնաբանության ենթարկվի: Անձը չի կարող ենթարկվել քրեական պատասխանատվության ն պատժի այլ կերպ, քան օրենքով ուղղակիորեն նախատեսված դեպքերում, կարգով ն չափով: Վերոնշյալ կանոնը բացարձակ նշանակություն ունի մարդու իրավունքների

17

պաշտպանության համակարգում ն իրավունքի գերակայության կարնորագույն տարը է, հետնաբար նշված սկզբունքից որնէ շեղումն անթույլատրելի էՅ:

19. Այսպիսով, ամփոփելով սույն որոշմամբ կատարված վերլուծությունը, Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ Էրիկ Տեր-Օհանյանցի արարքում ավազակության հանցակազմի՝ մարմնական վնասվածք պատճառելու համար նախապես պատրաստված կամ հարմարեցված առարկայի կամ միջոցի

գործադրմամբ կատարելու ծանրացնող հանգամանքի բացակայության ն վերջինիս արարքը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 1-ին մասով որակելու վերաբերյալ ստորադաս դատարանները հանգել են ճիշտ հետնության, թեն այն սխալ են հիմնավորել:

1. Էրիկ Տեր-Օհանյանցի նկատմաւմի նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրավաչափությունը.

20. Սույն գործով Վճռաբեկ դատարանի առջն բարձրացված երկրորդ իրավական հարցը հետնյալն է. հիմնավորվա՛ծ են արդյոք մեղադրյալ Էրիկ Տեր- Օհանյանցի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 1-ին մասով ազատազրկման ձնով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ ստորադաս դատարանների հետնությունները:

21. Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցին Վճռաբեկ

դատարանը 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի կարգավորումների շրջանակներում անդրադարձել է մի շարք նախադեպային որոշումներում: Վճռաբեկ դատարանը կրկնում է, որ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ նախկինում արտահայտված իրավական ծ Տես, տանետ ուա մտ, Վճռաբեկ դատարանի՝ Վարուժան Ավետիսյանի գործով 2011 թվականի հոկտեմբերի 20-ի թիվ ՍԴՅ/0083/01/11, Դավիթ Սիմիդյանի գործով 2014 թվականի դեկտեմբերի 16-ի թիվ ԵԷԴ/0122/0113, Վարդան Ղազարյանի գործով 2015 թվականի փետրվարի 27ի թիվ ԱՎԴ/0002/01/14 որոշումները:

» Տես Վճռաբեկ դատարանի` Արմեն Շահբազյանի գործով 2014 թվականի օգոստոսի 15-ի թիվ ԵՇԴ/0143/01/13, Սարգիս Խաչապորյամվ գործով 2015 թվականի մարտի 27-ի թիվ ՏԴ/0031/01/14, Նարեկ Խաչատրյանի գործով 2015 թվականի օգոստոսի 28-ի թիվ ԵԿԴ/0191/01/14, Արսեն Կարապետյանի ն Ռուբեն Գուլգուլյանի գործով 2015 թվականի օգոստոսի 28-ի թիվ ԵԱԴԴ/0011/01/14, Սերգեյ Աբովյանի գործով 2016 թվականի հունիսի 24ի թիվ ԵԱԴԴ/0038/01/15, Արմեն Գրիգորյանի գործով 2021 թվականի փետրվարի 10-ի թիվ ԵԴ/0335/01/19, Անդրսճւիկ Ալավերդյանի գործով 2021 թվականի հուլիսի 20-ի թիվ ԿԴ2/0026/01/19 որոշումները:

18

դիրքորոշումները շարունակում են վերաբերելի մասով (ո ամճնտ ուսճոճ 5) կիրառելի լինել նան գործող քրեաիրավական կարգավորումների նկատմամբ:

22. Վերահաստատելով նախկինում արտահայտած իրավական

դիրքորոշումները՝ Վճռաբեկ դատարանը նս մեկ անգամ փաստում է, որ դատարանի համոզվածություն, ն վստահությունն այն մասին, որ պատժի նպատակների իրականացումը հնարավոր է առանց իրական պատիժ կրելու, պետք է հիմնվի օբյեկտիվորեն գոյություն ունեցող այնպիսի տվյալների համակողմանի վերլուծության վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը ն վկայում պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը բազմիցս փաստել է, որ թեն պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքն ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որնէ սահմանափակում չի նախատեսում, սակայն դատարանի հետնությունները պետք է, ի թիվս այլնի, հիմնված լինեն նան հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի Ա բնույթի ամբողջական գնահատման վրա` հաշվի առնելով այնպիսի գործոններ, ինչպիսիք են օրենքով պահպանվող հասարակական հարաբերության բնույթը, հանցանքի սուբյեկտիվ կողմի ձենը ն տեսակը, պատճառված վնասի չափը, պատասխանատվությունը ն պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները, հանցագործության հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, նպատակներն ու շարժառիթները ն այլն":

23. Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդգծել, որ ավազակության վերաբերյալ գործերով հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանը ճիշտ գնահատելու ն որպես արդյուն, հանցավորի նկատմամբ քրեաիրավական ներգործութան համաչափ միջոց կիրառելու համար 5 Հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի ն բնույթի վերաբերյալ, ի թիվս այլ որոշումների, մանրամասն տե՛ս Վճռաբեկ դատարանի՝ Գարուշ Մադաթյանի գործով 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08, Արարավ: Ավագյանի ն Վահան Սահակյանի գործով 2014 թվականի հոկտեմբերի 3Լի թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշումները:

ռՏես Վճռաբեկ դատարանի` Սամսոն Ամիրիւանյանի գործով 2012 թվականի նոյեմբերի Լի թիվ ԵԱԴԴ/0034/01/12, Արսեն, Մկրտչյանի գործով 2012 թվականի դեկտեմբերի 5-ի թիվ ԼԴ/0093/01/12, Վանյա Բեգյանի գործով 2013 թվականի հոկտեմբերի 18ի թիվ ՏԴ/0018/01/13, Արամայիս Հովհաճմվիսյանի գործով 2015 թվականի փետրվարի 27-ի թիվ ԳԴ/0014/01/14, Մհեր Հովհաննիսյանի զործով 2015 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԿԴ/0039/01/15 ն այլ որոշումները:

19

դատարանները պետք է հաշվի առնեն ինչպես խախտված հասարակական հարաբերության բնույթն ու կարնորությունը, այնպես էլ արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի վրա ազդող այնպիսի հանգամանքներ, ինչպիսիք են անձի հոգեբանական վերաբերմունքն իր կատարած արարքի ն դրա հետնանքների նկատմամբ, հատուկ ուշադրություն պետք է դարձնեն արարքի կատարման եղանակին, օգտագործված գործիքներին, միջոցներին, մարմնական վնասվածքների քանակին, բնույթին ու տեղակայմանը:

Առանց վերը թվարկված համգամանքների գնահատման` ավազակության վերաբերյալ գործերով հնարավոր չէ ճիշտ պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության ն հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի մասին: Արդյունքում, նշանակված պատժով չի ապահովվի կատարած արարքի ն կիրառված քրեաիրավական ներգործության միջոցի համաչափությունը, ինչպես նան կխաթարվեն պատժի նշանակման ընդհանուր սկզբունքները:

24. Սույն վարույթի նյութերի ուսումնասիրությունից երնում է, որ.

- Էրիկ Տեր-Օհանյանցը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի Լին մասով մեղավոր է ճանաչվել ն նրա նկատմամբ 3 (երեք) տարի ժամկետով ազատազրկում է նշանակվել այն արարքի համար, որ վերջինս 2023 թվականի հունվարի 16-ին՝ ժամը 22:30-ի սահմաններում, Երնան քաղաքի ո" հասցեում գործող «Հ» բենզալցակայանի սանհանգույցում բենզին լիցքավորող Ա ՅՅ»ՅՅՀ-ին հրելով գցել է գետնին, քարով բազմաթիվ հարվածներ է հասցրել վերջինիս գլխին՝ պահանջելով նրա մոտ եղած գումարը, այնուհետն Հո" «Յի տաբատի գրպանից հանելու եղանակով հափշտակել է 65.000 ՀՀ դրամ գումարը ն դիմել փախուստի՞,

- Անդրադառնալով Է.Տեր-Օհանյանցի նկատմամբ ազատազրկման ձնով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցին, Առաջին ատյանի դատարանը նշել է, որ բացահայտելով Է.Տեր-Օհանյանցի կատարած արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանը ն բնույթը, օրենքով պաշտպանվող հարաբերությունների սոցիալական նշանակությունը, հանցավորի անձը բնութագրող ռ Տե՛ս սույն որոշման 10-րդ կետը:

20

հանգամանքները, մեղքի ձենը ն տեսակը, հանցագործության սպատակը ն շարժառիթը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, ինչպես նան՝ պատասխանատվությունը ն պատիժը մեղմացնող ն անձը բնութագրող հանգամանքների առկայությունը, պատասխանատվություն, ն պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, գտնում է, որ մեղադրյալ Էրիկ Տեր-Օհանյանցի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը փաստացի կրելուն այդ կերպ հնարավոր է հասնել պատժի նպատակներին՝ սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի վերասոցիալականացմանը ն հանցագործությունների կանխմանը: Դատարանը նան ն