Չատալբաշյան — ԵԴ/0531/01/21

«ՀՏ 423

յ Հա ԵՑ ՆՊ ի

(ՏԻ ԵԴ/0531/01/21

Հժ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ

ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ

ՈՐՈՇՈՒՄ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

Երնան քաղաքի առաջին ատյանի

ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան,

նախագահող դատավոր՝ Գ.Պողոսյան

ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան,

նախագահող դատավոր՝ Ս.Շամբարձումյան

դատավորներ՝ Մ.Մելքոնյան

Ռ.Պապոյան

1 հունիսի 2025 թվական ք.Երնան

ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ՝ Վճռաբեկ դատարան), նախագահությամբ՝ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ

մասնակցությամբ դատավորներ՝ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ

ՇԳՐԻԳՈՐՅԱՆԻ

Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ

ԱՊՈՂՈՍՅԱՆԻ

գրավոր ընթացակարգով քննության առնելով Գնորգ Մանուկի Չատալբաշյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2024 թվականի հունիսի 10-ի որոշման դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազ Ա.Վարդապետյանի ն տուժողի իրավահաջորդ Լ.Սարգսյանի ներկայացուցիչ Վ.Կիրակոսյանի վճռաբեկ բողոքները,

2

ՊԱՐԶԵՑ

Վարույթի դատավարական նախապատմությունը.

1 2020 թվականի հունիսի 19ին, ՀՀ ոստիկանության ճանապարհային ոստիկանութան ճանապարհապարեկային ծառայութան Լին սպայական գումարտտաի 66ճանապարհատրանսպորտային պատահարներ գործերով հետաքննության ն վարչական վարույթի իրականացման բաժանմունքում, հարուցվել է թիվ 60174020 քրեական գործը՝ 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի (այսուհետ՝ ՀՀ քրեական օրենսգիրք) 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով:

2020 թվականի հունիսի 24ի որոշմամբ կասկածյալ Գնորգ Մանուկի Չատալբաշյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրությունը:

2020 թվականի հունիսի 30-ի որոշմամբ Գ.Չատալբաշյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ ն նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242- րդ հոդվածի 2-րդ մասով:

2021 թվականի ապրիլի 8-ի որոշմամբ Գ.Չատալբաշյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է, ն նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:

2021 թվականի ապրիլի 27-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երնան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան (այսուհետ՝ Առաջին ատյանի դատարան):

2. Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2023 թվականի օգոստոսի 2-ի դատավճռով Գնորգ Չատալբաշյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ն նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 1(մեկ) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով՝ տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկվելով՝ 2 (երկու) տարի ժամկետով: Պատժի կրման սկիզբը հաշվվել է Գ.Զատալբաշյանին փաստացի արգելանքի վերցնելու օրվանից: Գ.Չատալբաշյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ չհեռանալու մասին ստորագրությունը,

3

թողնվել է անփոփոխ՝ մինչն դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը: Որոշվել է դատավճիոն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված, ՀՀ ոստիկանության ճանապարհային ոստիկանութան հատուկ պահպանվող տարածքում գտնվող ն ՀՀ ոստիկանության ճանապարհային ոստիկանությանն ի պահ հանձնված «ԲՄՎ» մակնիշի 85 Տշ 855 հաշվառման համարանիշով ավտոմեքենան վերադարձնել Գ.Չատալբաշյանին՝ այն ազատելով կալանքից, տուժող Անահիտ Լիպարիտի Եղիազարյանի հագին եղած հագուստները՝ մեկ կիսաթն բլուզկան, մեկ սն անթն ժիլետը, սն տաբատը ն մեկ հողաթափը հանձնել տուժողի իրավահաջորդ Լուիզա Համլետի Սարգսյանին, իսկ միկրոպրեպարատը պահել քրեական գործի նյութերի հետ՝ դրանք պահելու ամբողջ ընթացքում:

Յ. Ամբաստանյալ Գ.Չատալբաշյանի պաշտպան Ս.Սարգսյանի վերաքննիչ բողոքի քննության արդյունքում, ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ՝ նան Վերաքննիչ դատարան) 2024 թվականի հունիսի 10-ի որոշմամբ բողոքը բավարարել է. Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիոր փոփոխել է՝ Գ.Չատալբաշյանի նկատմամբ ազատազրկման ձնով նշանակված պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի հիման վրա պայմանականորեն չի կիրառել՝ սահմանելով փորձաշրջան՝ 2 (երկու) տարի ժամկետով` Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը մնացած մասով թողնելով անփոփոխ:

4. Վերաքննիչ դատարանի վերոնշյալ որոշման դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազ Ա.Վարդապետյանը ն տուժողի իրավահաջորդ Լ.Սարգսյանի ներկայացուցիչ Վ.Կիրակոսյանը վճռաբեկ բողոքներ են ներկայացրել, որոնք Վճռաբեկ դատարանի՝ 2024 թվականի նոյեմբերի 4-ի որոշմամբ ընդունվել են վարույթ ն սահմանվել է վճռաբեկ բողոքների քննության գրավոր ընթացակարգ:

Վճոաբեկ բողոքների հիմքերը, հիմնավորումները ն պահանջը.

Վճոաբեկ բողոքները քննվում են հետնյալ հիմքերի սահմաններում՝ ներքոհիշյալ հիմնավորումներով.

5. ՇԸ գլխավոր դատախազ Ա.Վարդապետյանը ներկայացված վճռաբեկ բողոքում, վկայակոչելով Վճռաբեկ դատարանի մի շարք նախադեպային

4

որոշումներ, նշել է, որ Վերաքննիչ դատարանի որոշումն օրինական ն հիմնավորված չէ, Վերաքննիչ դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ` նյութական օրենքի խախտում, այն է՝ կիրառել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը, որը ենթակա չեր կիրառման, ինչն ազդել է վարույթի ելքի վրա:

5. Բողոքաբերի պնդմամբ, Վերաքննիչ դատարանը, անհիմն կերպով գտնելով, որ մեղադրյալի նկատմամբ նշանակված պատժատեսակի կանխարգելիչ բնույթը կարող է հաղթահարված համարվել նան ազատությունից զրկելու ձնով պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու ն փորձաշրջան սահմանելու միջոցով, նրան մեղսագրված արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելիս հաշվի չի առել հանցավորի կողմից հանցանքի կատարման հանգամանքները, հանցագործության կատարման մեջ մեղադրյալի մեղավորության աստիճանը, հանցանքի բնույթը, վտանգավորության աստիճանը ն հետնանքները:

Բողոքաբերը, անդրադառնալով Վերաքննիչ դատարանի այն փաստարկին, որ Գ.Զատալբաշյանը ավտոմեքենան վարել է տվյալ ճանապարհահատվածում երթնեկության համար սահմանված՝ 60 կմ/ժ արագությունը ոչ մեծ չափով՝ 12 կմ/ժ գերազանցող առնվազն 72 կաժ արագությամբ, որը վկայոմ է նրա գործողություններում նվազ արտահայտված ինքնավստահության մասին, փաստել է, որ ո՛չ օրենսդրի կողմից, ն ո՛չ էլ իրավաբանական գրականության մեջ նվազ արտահայտված կամ առավել արտահայտված տեսակներ սահմանված չեն, ն տվյալ պարագայում, երթնեկելով բանուկ փողոցում երթնեկելի սահմանաչափից 12 կմ/ժ գերազանցող արագությամբ, Գ.Չատալբաշյանն առավել հավանական է դարձրել ծանր հետնանքների առաջացման հնարավորությունը:

Բողոքի հեղինակը փաստել է, որ պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող ն անձը բնութագրող տվյալները բավարար չեն հակակշռելու արարքի հանրային վտանգավորությանը ն հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափին:

5.2. Բողոքաբերի փաստարկմամբ, այն, որ մեղադրյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը փաստացի կրելու, պետք է հիմնված լինի գոյություն ունեցող այնպիսի օբյեկտիվ տվյալների համակողմանի վերլուծության վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը ն վկայում պատիժը պայմանականորեն

5

չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին: Մինչդեռ, մեղադրյալ Գ.Չատալբաշյանը նախաքննության փուլում չի ընդունել մեղադրանքը, դիրքորոշում չի հայտնել, ավելին, նախաքննական մարմնին իրականությանը չհամապատասխանող ցուցմունք, է տվել այն մասին, որ տուժողին նկատել է միայն 45 մետր հեռավորությունից՝ քաջ գիտակցելով, որ փորձագետի կողմից որպես ելակետային տվյալներ օգտագործման ենթակա են, ի թիվս այլնի, նան իր հայտնած տվյալները ն դրանով հետապնդել է քրեական պատասխանատվությունց ու պատժից խուսափելու նպատակ, իսկ դատաքննության ընթացքում Գ.Չատալբաշյանի կողմից իրեն մեղավոր ճանաչելու հանգամանքը վերջինիս կողմից որոշակիորեն պարտադրված է եղել, քանզի նա քաջ գիտակցել է, որ հանցագործությունը բացահայտվել է ն բոլոր ապացույցները վկայում են իր մեղավորության մասին:

Բողոքի հեղինակը նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը, Գ.Չատալբաշյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը փաստացի կրելու հետնության հանգելիս, պատշաճ իրավական վերլուծության է ենթարկել ինչպես վերջինիս կողմից կատարված հանցավոր արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի վրա ազդող գործոնները, այնպես էլ նրա անձը:

53. Վերոգրյալի հիման վրա, բողոքաբերը խնդրել է բեկանել Վերաքննիչ դատարանի՝ 2024 թվականի հունիսի 10-ի որոշումը՝ օրինական ուժ տալով Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2023 թվականի օգոստոսի 2-ի դատավճռին:

6 Տուժողի իրավահաջորդ Լուիզա Մարգսյանի ներկայացուցիչ

Վ.Կիրակոսյանը ներկայացված վճռաբեկ բողոքում նշել է, որ Վերաքննիչ դատարանի որոշման մեջ առերնույթ առկա են դատական ակտը ոչ իրավաչափ դարձնող փաստական ն իրավական հանգամանքներ, ինչպես նան բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտի միատեսակ կիրառության համար:

6.. Բողոքի հեղինակը նշել է, որ Վերաքննիչ դատարանը հաշվի չի առել այն փաստը, որ Գ.Չատալբաշյանի կողմից թույլ է տրվել երկու խախտում՝ արագություն գերազանցելը նվազագույնը 72 կմ/ժ՝ 60 կմ/ժ-ի փոխարեն, ինչպես նան հանցանքը

6

կատարելու պահին վերջինս տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չի ունեցել, քանզի վարորդական իրավունքի ժամկետը լրացած է եղել, իսկ նոր վարորդական վկայականը նա ստացել է դեպքից հետռո՝ 2020 թվականի հուլիսի 7-ին:

Բողոք բերած անձը, վկայակոչելով 2021 թվականի մարտի 12-ի թիվ 27982002 փորձագետի եզրակացությունը, ինչպես նան փորձագետի ցուցմունքը, փաստել է, որ տվյալ դեպքում սահմանված արագության գերազանցումը վտանգ է առաջացրել ճանապարհային երթնեկության մասնակիցների համար ն առավել հավանական է դարձրել վտանգավոր հետնանքների առաջացումը: Բողոքաբերը նան փաստել է, որ փորձագետը ցուցմունք, տալիս նշել է, որ ավտոմեքենայի արագությունը՝ նվազագույնը 72 կմ/ժ որոշելիս, օգտագործվել է Խորհրդային Միության գրականությունը: Եթե փորձաքննություն կատարելիս օգտագործվեր այժմեական գրականություն, ապա արագությունն ավելի մեծ կստացվեր՝ կապված «ԲՄՎ» մակնիշի ավտոմեքենայի առանձնահատկությունների հետ:

6.2. Բողոքաբերը, վկայակոչելով ՀՀ պաշտպանության նախարարության գլխավոր քարտուղար Հ.Բատիկյանի՝ 2024 թվականի սեպտեմբերի 3-ի գրությունը, նշել է, որ Գ.ԶՉատալբաշյանը մարտական գործողությունների շրջանում գտնվել է ընդամենը 1օրն նույն օրն էլ լքել է այն: Մինչդեռ, Գ.Չատալբաշյանը ներկայանում է որպես 44-օրյա պատերազմի մասնակից՝ փորձելով ազատվել

պատասխանատվությունից, այնինչ մարտական գործողությունների շրջանում գտնվելը ն նույն օրն այն ինքնակամ լքելը ինքնին խոսում են վերջինիս անձի ն սոցիալական առանձնահատկությունների մասին: Ինքնին հարց է առաջանում, թե մարտական գործողությունների շրջանը լքելուց երեք օր անց նա որտե՞ղ, ի՞նչ պայմաններում ն ի՞նչ զենքով է ստացել հրազենային վնասվածք:

63. Բողոքի հեղինակը նշել է նան, որ դատաքննության ընթացքում չի հիմնավորվել ամբաստանյալի՝ իր ընտանիքի միակ կերակրողը լինելու հանգամանքը, իսկ նրա ծնողների հիվանդ լինելը ինքնին չի ենթադրում նրանց անաշխատունակ լինելուն Գ.Չատալբաշյանի խնամքին գտնվելու մասին: Բացի այդ, Վերաքննիչ դատարանը որպես մեղմացնող հանգամանք է գնահատել նան ամբաստանյալի դրսնորած վարքագիծը վրաերթից անմիջապես հետո, ինչպես նան

7

վերջինիս կողմից հոգեբանական ն ֆինանսական օգնություն ցուցաբերելու ցանկությունը, որը մերժվել է տուժողի իրավահաջորդների կողմից: Մինչդեռ, դատաքննության ընթացքում ոչ Գ.Չատալբաշյանը, ոջ նրա հարազատները նույնիսկ ներողություն չեն հայցել, ն նույնիսկ փորձ է արվել մեղքը վերագրել տուժողին:

6.4. Վերոգրյալի հիման վրա, բողոքաբերը խնդրել է Վերաքննիչ դատարանի՝ 2024 թվականի հունիսի 10-ի որոշումը պատժի մասով փոփոխել՝ օրինական ուժ տալով Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2023 թվականի օգոստոսի 2-ի դատավճռին:

Վճոաբեկ բողոքի քննության համար էական նշանակություն ունեցող փաստական հանգամանքները.

7. Գնորգ Մանուկի Չատալբաշյանն Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝ այն բանի համար, որ «/...) Եա 2020թ. հունիսի 19-ին՝ ժամի 17-ի սահմաններում, «ԲՄՎ» մակնիշի 85 Տ2 855 հաշվառման համարունիշով ավտոմնքենան վարել է Երնան քաղաքի Րաֆֆու փողոցով` Զ.Անդրանիկի փողոցի կողմից դեպի Շերամի փողոց՝ ուղեմասի ձախ եզրային գոտով, ձախակողմյան հատվածում գտնվող կանաչապատ գոտու եզրաքարից մոտ ԷԼն5 մետր հեռավորությամբ, առնվազն 72 կմ/ժամ արագությաւմը:

Հասնելով Րաֆֆու փողոցում զփնվող «Երնան Սիթի» սուպերմարկետի դիմացի ճանապարհահափտվածին Ամբաարանյալը թոյլ է տվլ ՀՀ

կառավարության 2007թ. հունիսի 28ի 955Ն որոշմամբ հաստատված «ձանապարհային երթնեկության կանոննեկ»-ի 65րդ նե 67-րդ կերերի պահանջների խախվում՝ ավտոմեքենան վարել է տվյալ ճանապարհահատվածում՝ երթնեկության համար սահմանված առավելագույն 60 կմ/ժամ արագությունը գերազանցող` առնվազն 72 կմ/ժամ արագությամը, ն «ԲՄՎ» մակնիշի 85 52 855 հաշվառման համարանիշով ավտոմեքենայի դիմացի աջ դոսւն մասով ճանապարհի երթնեկելի մասն իր ընթացքի ուղղության նկատմամբ աջից ձախ հատող հետիուրն Անահիտ Լիպարիփի Եղիազարյանին ենթարկել է վրաներթի` արդյունքում անզգուշությամբ առաջացնելով վերջինիս մահը, այսինքն` «8. 523 1» մակնիշի 85

8

52 855 հաշվառման համարանիշով ավտոմեքենայի վարորդր՝ Ամբաստանյալը, տվյալ՝իՐրլ 39ձճանապարհահատվածում երթնեկեղով աահմանված թույլատրելի առավելագույնը գերազանցող՝ 72 կմ/ժ արագությամի, փեխնիկական տեսակետից թույլ է տվել ՃԵԿ-ի 65-րդ կերի պահանջին հակասող գործողություն, դրանով իսկ պայմանավորել փվյալ վրաերթի առաջացումի` ինքն իրեն զրկելով ՃԵԿ-ի 67-րդ կերի պահանջի կատարումով վրաերթ կանխկպու տեխնիկական

հնարավորությունից»/:

8. Առաջին ատյանի դատարանն ամբաստանյալ Գ.Չատալբաշյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս արձանագրել է հետնյալը. «(...) /Պ/ատժի չափր որոշելիս, դատարանը հաշվի է առնում ինչպես նրա կատարած հանցազործությաւն բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, այնպես էլ նրա անձր բնութագրող փվյալներն ու պատասխանատվությունը ն պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները:

Որպես ամբաարանյալի պատասխանավպվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ՝ դատարանը հաշվի է առնում, որ նա համաձայնվեց մեղադրանքի հետ, խոարովանել է կատարած հանցանքը ն զղջաց դրա համար:

Դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալը բնութագրվում է

դրականորեն, 44-օրյա պատերազմի մասնակից է:

Ամբաստանյալի ապատասխանատվություն Օու պատիժը ծանրացնող

հանգամանքներ դատաքննությամի ձեռք չրերվեցին:

(2)

Դատարանը, հաշվի առնելով Ամբաստանյալի անձր, հանցագործության կատարումից հերտ նրա դրսնորած վարքագիծը, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող վերոգրյալ հանգամանքները, պատասխանաւտվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, ելնելով գործի փաստական տվյալների ն հանգամանքների վերլուծության հիման վրա դատարանի մոտ ձնավորված նրա բարոյահոգերանական ուքրնաիրավական բնութագրից ն ՀՀ քրեական օրենսգիրքի 1-րդ, 48րդ ու ծ6Լրդ հոդվածներով սահմանված՝ Տե՛ս, վարույթի նյութեր, հատոր 3, թերթ 112:

9

արդարության, պատասխանատվության անհատականացման Օ ն պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից, հանգում է հետնության, որ սատցիալական արդարությունը վերականգնելու ն Ամբաստանյալի կողմից նոր

հանցագործությունների կատարումը կանխելու համար նա պետք է դատապարվվի ազատազրկման՝ նկատի ունենալով, որ նրա ուղղվելը հնարավոր չէ առանց նրան հասարակությունից մեկուսացնելու ն որ նշված պատիժը կարող է ապահովել պատժի նպատակները:

Դատարանը, քննության առնելով Ամրբաարանյալի նկատմամբ 2003թ. ապրիլի 18Տին րնդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242րդ հոդվածի 2րդ մասով նախատեսված որոշակի պաշտոններ զրաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զիկման ձնով պարտադիր լրացուցիչ պատժի նշանակման հարցը, գտնում է, որ Ամբաարանյալը պետք է երկու տարի ժամկեվտվ զրկվի փրանսպորվաւյին միջոցներ վարելու իրավունքից, ինչը արդարացի ն համաչափ լրացուցիչ պատիժ է:

(-)

Անդրադառնալով պաշտպան Է.(Թումաւսյանի ճառով հայտնած

հանգամանքներին ն Ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակվելիք պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին նրա խնդրանքին, » դատարանն արձանագրում է, որ դատաքննությամբ չհիմնավորվեց, որ Ամբիատրանյալն իր ընտանիքի միակ կերակրողն է:

Ինչ վերաբերվում է նույնանման փաստական հանգամանքներով (2003թ. ապրիլի 16-ին ընդունված ՀՀ քինական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով) այլ դազտարսւնների վարույթներում քննված ն ազատազրկման ձնով նշանակված պատիժները պայմանականորեն չկիրառելու մասին պաշտպանի կողմից ներկայացված դատողություններին, ապա դատարանը գտնում է, որ դրանցում եշված փաստական տվյալներն ու պատիժ նշանակելիս հաշվի առնված հանգամանքները նույնական չեն, ն դատարանի համոզմամի սույն գործով Ամբաստանյալի կատարած արարքի համար ազատազրկման ձնով նշանակվելիք պատժի կրումն արդարացի է ն օրյեկտիվ՝ հաշվի առնելով Ամբաստանյալի կողմից թույլ փրված խախտումների բնույթը:

10

Անդրադառնալով այն պափճառարբանությաւեր, որ Ամրասվաւնյալն ինքնակամ. աջակցել է վարույթն իրականացնող մարմնին, դատարանը գտնում է, որ նրա գործողություններով չեն բացահայտվել այնպիսի հանգամանքներ, որոնք առանց նրա անհնար կլիներ բացահայտել վարույթի ընթացքում (...)»՛:

9. Վերաքննիչ դատարանն իր դատական ակտում արձանագրել է հետնյալը. «(..) Քննարկման առարկա դարձնելով Գ.Չատալբաշյանի կողմից կատարված հանցագործության կատարման եղանակը ն հանգամանքները, հանցագործության կատարման մեջ վերջինիս մեղավորության աստիճանը, ճանապարհային երթնեկության կանոնների խախտման բնույթը, ն դրա նկատմամը դրսնորած հոգզերանական վերարերմունքը, Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ ամրբատրանյալն ավտոմեքենան վարել է տվյալ

ճանապարհահատվածում երթնեկութան համար սահմանված՝ 60կմ/ժ

արագությունը ոչ մեծ չափով՝ 12 կմշժամով գերազանցող առնվազն 72 կամժամ արագությաւմը, ինչը վկայում է նրա, գործողություններում նվազ արտահայտված ինքնավարահության առկայության մասին: Բացի այդ, Գ. Չատալրաշյանը փորձելով խուսափել վրաերթի ենթարկելուց՝ արգելակել է ավտոմեքենան ն դեպի ձախ մաննրելով՝ վրաերթը կատարե Լէ ավտոմեքենայի աջ կողմի դոան հատվածով, իսկ մեքենան հայտնվել է երթնեկության հակադիր հոսքերն իրարից բաժանող կանաչապատ գոտու վիա: Ընդ որում, տուժողը փողոցի երթնեկելի մասր հատել է դրա համար չնախատեսված տեղում:

Անդրադառնալով հանցանքի կատարումից անմիջապես հետո, ինչպես նաւն հետագայում հարուցված քրեական գործի քննության ընթացքում ամիաատանյալի դրսնորած վարքագծին, հարկ է նկատել, որ վրանրթից անմիջապես հետո Գ.Չատալբաշյանն իջել է ավտոմեքենայից, արդեն մարդիկ են եղել հավաքված, խեդրել է շտապ բուժօգնության բրիզաղ կանչել, ինչի ժամանելուց հետ ինքն օգնել է տուժողին տեղավորել պատգարակի վրա, նրան տեղափոխել են հիվանդանոց, իսլ ինքը մնացել է դեպքի վայրում:

շ Տե'ս, վարույթի նյութեր, հատոր 3, թերթեր 115-117:

11

Միննույն ժամանակ, հարկ է նան նկատե, որ Գնորգ Չատալբաշյանը ցանկացել է թե հոգերանական ն թե ֆինանսական աջակցություն ցուցաբերել մտւժովի հարազատներին, սակայն վերջիններս հրաժարվել են: Գործով ներկայացված չէ նան քաղաքացիական հայց:

Բացի այդ, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, ոլչ ՀՀ ՊՆ զորակոչային ն զորահավաքային համալրման ծառայության Երեանի թիվ 1 տարածքային ստորաբաժանման ղեկավարի կողմից տրված՝ զորահավաքային զորակոչին զորակոչված լինելու մասին տեղեկանքի համաձայն՝ Գնորգ Չատալբաշյանը հայտարարված զորահավաքի շրջանակներում 08.10.2020թ. զորահավաքային զորակոչի միջոցով զորակոչվել է զինվորական ծառայության ն 1.10.2020թ. ներկայացել է Երնանի թիվ 1 ՏՍ, իսկ «Աստղիկ» ԲԿ-ի կողմից տրված էպիկրիզի համաձայն` «... Գեորգ Չատալբաշյանը 2020թ. հոկտեմբերի 19-ին աջ սրունքի ս/5-ի հրազենային վնասվածք ախվտրոշմամի ընդունվել է արացիոնար բուժման, ենթարկվել է վիրահատության ն 24.10.2020թ. դուրս գրվել բժշկական կենտրոնից»: Միննույն ժամանակ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Գնորգ Չատալբաշյանը «ԳԵՎ-ՍԱՏ» ՍՊԸ-ում աշխատում է որպես արտադրամասի բանվոր, իրեն դրսնորել է որպես համեալ, բարի, աշխատասեր անձնավորություն, բնակվում է ծնեողների՝ Հասմիկ Հակոբի Չատալբաշյանի ն Մանուկ Գնորգի Չատալբաշյանի հեմ, ովքեր չեն աշխատում, գտնվում են նրա խնամքի փակ, կենսաթոշակառու են: Բացի այդ, Գնորգ Չատալրաշյանի մայրն ունի առողջական խնդիրներ, մասնավորապես՝ տառապում է «շաքարային դիաբետ տիպ 2, ինասլինապահանջ ձն» հիվանդությամի /հիմք՝ «ԳԵՎ-ՍԱՏ» ՍՊԸ-ի կողմից փրված թիվ 012020 0107.2020թ. վփաեղեկանք հմ. Ն գթ. 65, թիվ 022021 10.072021թ. բնութագիր հփ. 2 գթ. 69 Մ Չատալբաշյանի հ2901808651208 կենսաթոշակի վկայականի պավճենը՝ հտ. 2 գէթ. 70. վերաքննիչ բողոքին կից ներկայացված Հ.Չավփտալբաշյանի Խ29022309858418 կենսաթոշակի վկայականի պատճենը, «Քանաքեո-Զեյթուն» ԲԿ-ի կողմից տրված Ի 1887 Լպիկրիզի պատճենը հվ. 3, գ.թ. 86- 86/:

12

Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ վերոնշյալ հանգամանքներն իրենց համակցության մեջ անմիջականորեն վկայում են մեղադրյալի անձի սոցիալական առանձնահատկությունների մասին, ինչի պայմաններում հանգում է այն հենության, որ Գնորգ Չատալրաշյանի նկատմամը նշանակված պատիժը՝ 1 /մեկ/ տարի 6 /վեց/ ամիս ժամկետով ազատազրկումը, ողջամտտրեն կարող է բացասական ազդեցություն ունենալ թե. ամբաստանյալի, ն թե՛ վերջինիս ընտանիքի կյանքի պայմանների վրա:

Վերոգրյալների հիման վրա, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հենության, որ ամբրաարանյալ Գնորգ Չատալբաշյանի ուղղվելը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը փաստացի կրելու ն հնարավոր է համարում ՀՀ քրեական օրենսգիրքի 70-րդ հոդվածի կիրաոմեւմը նրա նկատմամի ազատազրկման ձնով նշանակված պատիժը պայմեւնականորեն չկիրառելը:

Միննույ, ժամամանակ, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ ամբատատրանյալ Գնորգ ՕՉատալբաշյանի նկատմամբ ազատազրկման ձնով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի վերասոցիալականացմանը ն հանցագործությունների կանխմանը (...)»::

Վճոաբեկ դատարանի հիմնավորումները ն եզրահանգումը.

10. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի անցումային դրույթները կարգավորող 483-րդ հոդվածի 8-րդ մասի համաճձայն՝ «Մինչն ասյն օրենսգիրքն ուժի մեջ մրեելը կայացված դատական ակտերով վերաքննիչ ն վճռաբեկ բողոքները բերվում ն քննվում են մինչն 2022 թվականի հուլիսի Էր գործող կարգով»:

Վերոգրյալից հետնում է, որ 2022 թվականի հուլիսի Լից հետո կայացված դատական ակտերի դեմ վճռաբեկ բողոքները բերվում ն քննվում են 2022 թվականի հուլիսի 1-ից գործող քրեական դատավարության օրենսգրքով սահմանված կարգով: Հետնաբար, սուն բողոքի քննությունն իրականացնելիս որպես Վճռաբեկ 5Տե՛ս, վարույթի նյութեր, հատոր 4, թերթեր 130-150:

13

դատարանում բողոքի քննության ընթացակարգային կառուցակարգ հիմք է ընդունվում 2022 թվականի հուլիսի Լից գործող կարգը: Միննույն ժամանակ, Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ Առաջին ատյանի դատարանն ամբաստանյալ Գ.Զատալբաշյանի վերաբերյալ քրեական գործը քննության է առել, իսկ Վերաքննիչ դատարանն Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտի իրավաչափությունը գնահատել է 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի իրավակարգավորումների շրջանակներում, ուստիէ Օ։»ստորադաս դատարանների հետնություննեի իրավաչափութան գնահատման համար Վճռաբեկ դատարանը հիմք է ընդունում 1998 թվականի հուլիսի 1-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի իրավակարգավորումները:

11. Սույն գործով Վճռաբեկ դատարանի առջն բարձրացված իրավական հարցը հետնյալն է. հիմնավորված են արդյոք ամբաստանյալ Գ.Չատալբաշյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին Վերաքննիչ դատարանի հետնությունները:

12. Վճռաբեկ դատարանը, հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածով նախատեսված հանցանք կատարած անձանց նկատմամբ պատիժ նշանակելիս, ինչպես նան նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցը լուծելիս հաշվի առնվող հանգամանքների վերաբերյալ իր նախադեպային իրավունքում ձնավորած իրավականդիրքորոշումները, Գագիկ Ղուկասյանի գործով որոշման շրջանակներում փաստել է, որ վերոնշյալ հանցագործությունների վերաբերյալ գործերով «յատարանները, ի թիվս այլոց, պեվք է հատկապես հաշվի առնեն՝

ա. հանցագործության կատարման եղանակը ն հանգամանքները,

հանցագործության կավարման մեջ ամբասվաւնյալի մեղավորության աստիճանը, հանցանքը կատարելուն նպաստող պայմանները (...),

բ. ճանապարհային երթնեկության կանոնների խախտման բնույթը: Մասնավորապեճ Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ ճանապարհային երթնեկության կանոնների խախտման բնույթը բացահայտելու համար դատարանները, յուրաքանչյուր դեպքում ելնելով կոնկրետ գործի փաստական

14

հանգամանքներից, պետք է գնահատման ենթարկեն, Օ թե ճանապարհային երթնեկության կանոնների տվյալ խախտումը ինչպես ընդհանուր առմամիը, այնպես էլ կոնկրեր իրադրությունում որքանով էր հավանական դարձնում ճանապարհային երթնեկության մասնակիցների կյանքին կամ առողջությանը վնաս պատճառելու հնարավորությունը (...): Միննույն ժամանակ Վճռարեկ դատարանը կրկնում է, որ, ի թիվս այլոց, լուսացույցի կամ կարգավորողի արգելող ազդանշանին չենթարկվելը, սահմանված արագությունը գերազանցելը, փրանսպորտային միջոցը ոչ սթափ վիճակում վարելը, փրանսպորվային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկված անձանց կողմից փրանսպորտային միջոցներ վարելը վտանգ են առաջացնում ճանապարհային երթնեկության մասնակիցների համար ն առավել հավանական դարձնում հանրության համար վտանգավոր հետնանքների առաջացման հնարավորությունը: (...),

գ. ճանապարհային երթնեկության կանոնների խախտման նկատմաւմը հանցավորի դրսնորած հոգերանական վերաբերմունքը: Մասնավորապեմ Վճռարեկ դատարանն իր նախադեպային իրավունքում փաստել է, որ դատարանները հատուկ ուշադրություն պետք է դարձնեն այն հանգամանքին, թե տրանսպորտային միջոցի վարորդը ճանապարհային երթնեկության կանոնների խախտումն արդյոք գիտակցաբար է թույլ փվել (-.):

Զարգացնելով առյն իրավական դիրքորոշում, Վճռաբեկ դավարանն արձանագրում է, որ կարնոր նշանակություն ունի այն հարցի պարզումը, թե ճանապարհային երթնեկության կանոնները Վարչական իրավախախպումների վերաբերյալ ՀՀ օրենսգիքի 10-1Էրդ հոդվածների իմաստով դիտավորությամբ, թե անզգուշությամբ են խախտվե: Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ճանապարհային երթնեկության կանոնները դիտավորությամը խախպելը վկայում է հանցավորի անձնավորության ն կատարված հանցագործության հանրային վտանգաւվորությաւն առավել բարձր աստիճանի մասին,

դ. հանրորեն վտանգաւվոր հետնանքների նկատմամբ հանցավորի դրսնորած հոզերանական վերաբերմունքը (...),

ե. հանցագործությամի պատճառված վնասր (...),

15

զ. հանցանքի կատարումից անմիջապես հետո, ինչպես նան հետագայում հարուցված քրեական գործի քննության ընթացքում հանցավորի դրսնորած վարքագիծը (..)»:

Էդմոն Ասափրյանի գործով որոշմամբ Վճռաբեկ դատարանն ընդգծել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործությունների վերաբերյալ գործերով տրանսպորտային միջոցի վարորդի կողմից թույլ տրված ճանապարհային երթնեկության կանոնների խախտման բնույթը ճիշտ գնահատելու համար պետք է առանձնակի ուշադրություն դարձվի կատարված հանրորեն վտանգավոր արարքի ն դրա հանրորեն վտանգավոր հետնանքների նկատմամբ հանցավորի դրսնորած հոգեբանական վերաբերմունքին: Նշված որոշմամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է, որ «հանրորեն վտանգավոր հետնանքների նկատմամբ դրսնորված անզգույշ մեղքի տարատեսակները, ելնելով գործի փաստական հանգսաւմանքների առանձնահաղպկություններից, տարբեր կերպ են բնորոշում հանցավորի անձնավորության ն կատարված հանցագործության վտանգավորության աստիճանը: Այսպես հանցավոր անփութության դեպքում անձր չի նախատեսում իր արարքի արդյունքում ծանր հետնանքների առաջացման հնարավորությունը, հետնաբար չի գիտակցում նան իր կողմից տվյալ իրադրությունում թույլ տրված խախտման վտանգավորությունը: Մինչդեռ հանցավոր ինքնավազահության դեպքում անձր գիտակցում է, որ իր կողմից թույլ տրված խախտման արդյունքում կարող են վտանգավոր հետնանքներ առաջանալ, այսինքն՝ նա գիրակցում է իր արարքի վվանգավորությունը ն, չնայած դրան, թույլ է փալիս նշված խախտումը, ինչը վկայում է հանցավորի անձնավորության ն կատարված հանցագործության վտանգավորության առավել բարձր աստիճանի մասին»»:

Թ. Սույն գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երնում է, որ.

" Տես Վճռաբեկ դատարանի` Գագիկ Ղուկասյանի զործով 2017 թվականի ապրիլի 12ի թիվ ԵՍՔԴ/0075/01/16 որոշման 13-14-րդ կետերը:

5 Տես Վճռաբեկ դատարանի` Իդմոն Ասատրյանի գործով 2012 թվականի օգոստոսի 24-ի թիվ ԵԷԴ/0201701/11 որոշման 16-18-րդ կետերը:

16

- ԳՉատալբաշյանը մեղավոր է ճանաչվել այն բանի համար, որ նա 2020 թվականի հունիսի 19-ին՝ ժամը 17-ի սահմաններում, «ԲՄՎ» մակնիշի 85 Տ. 855 հաշվառման համարանիշով ավտոմեքենան վարել է Երնան քաղաքի Րաֆֆու փողոցով՝ Զ.Անդրանիկի փողոցի կողմից դեպի Շերամի փողոց` ուղեմասի ձախ եզրային գոտով, ձախակողմյան հատվածում գտնվող կանաչապատ գոտու եզրաքարից մոտ 11,5 մետր հեռավորությամբ, առնվազն 72 կմ/ժամ արագությամբ: Հասնելով Րաֆֆու փողոցում գտնվող «Երնան Սիթի» սուպերմարկետի դիմացի ճանապարհահատվածին՝ ամբաստանյալը թույլ է տվել ՀՀ Կառավարության 2007 թվականի հունիսի 28ի 955-Ն որոշմամբ հաստատված «Ճանապարհային երթնեկության կանոններ»-ի 65-րդ ն 67րդ կետերի պահանջների խախտում՝ ավտոմեքենան վարել է տվյալ ճանապարհահատվածում երթնեկության համար սահմանված առավելագույն 60 կմ/ժամ արագությունը գերազանցող՝ առնվազն 72 կմ/ժամ արագությամբ, ն «ԲՄՎ» մակնիշի 85 Տ 855 հաշվառման համարանիշով ավտոմեքենայի դիմացի աջ դռան մասով ճանապարհի երթնեկելի մասն իր ընթացքի ուղղության նկատմամբ աջից ձախ հատող հետիոտն Անահիտ Լիպարիտի Եղիազարյանին ենթարկել է վրաերթի՝ արդյունքում անզգուշությամբ առաջացնելով վերջինիս մահը, այսինքն` «ԹԽԼՄ 523 1» մակնիշի 85 Տ2 855 հաշվառման համարանիշով ավտոմեքենայի վարորդը՝ ամբաստանյալը, տվյալ

ճանապարհահատվածում երթնեկելով սահմանված թույլատրելի առավելագույնը գերազանցող՝ 72 կմ/ժ արագությամբ, տեխնիկական տեսակետից թույլ է տվել ճանապարհային երթնեկության կանոնների 65-րդ կետի պահանջին հակասող գործողություն, դրանով իսկ պայմանավորել տվյալ վրաերթի առաջացումը՝ ինքն իրեն զրկելով ճանապարհային երթնեկության կանոնների 67-րդ կետի պահանջի կատարումով վրաերթը կանխելու տեխնիկական հնարավորությունից 6:

- Առաջին ատյանի դատարանը հանգել է հետնության, որ սոցիալական արդարությունը վերականգնելու ն ամբաստանյալի կողմից նոր

հանցագործությունների կատարումը կանխելու համար նա պետք է դատապարտվի ազատազրկման՝ նկատի ունենալով, որ նրա ուղղվելը հնարավոր չէ առանց նրան 6 Տե՛ս, սույն որոշման 7-րդ կետը:

17

հասարակությունից մեկուսացնելու, ն որ նշված պատիժը կարող է ապահովել պատժի նպատակները: Մասնավորապես, դատարանն արձանագրել է, որ դատաքննությամբ չի հիմնավորվել, որ ամբաստանյալն իր ընտանիքի միակ կերակրողն է Առաջին ատյան դատարանն անդրադառնալով այն

պատճառաբանությանը, որ ամբաստանյալն ինքնակամ աջակցել է վարույթն իրականացնող մարմնին, գտել է, որ նրա գործողություններով չեն բացահայտվել այնպիսի հանգամանքներ, որոնք առանց նրա անհնար կլիներ բացահայտել վարույթի ընթացքում:

Միննույն ժամանակ, Առաջին ատյանի դատարանը գտել է, որ ամբաստանյալը պետք է երկու տարի ժամկետով զրկվի տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից, ինչն արդարացի ն համաչափ լրացուցիչ պատիժ է՛:

- Վերաքննիչ դատարանը, ամբաստանյալ Գ.Չատալբաշյանի նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս, հաշվի է առել մեղադրյալի անձի սոցիալական առանձնահատկությունները՝ խնամքին կենսաթոշակառու ծնողների ն մոր հիվանդության առկայությունը, ամբաստանյալի դրական բնութագրվելը, 44- օրյա պատերազմի մասնակից լինելը, հանցագործության կատարման եղանակը ն հանգամանքները, հանցագործության կատարման մեջ վերջինիս մեղավորության աստիճանը, ճանապարհային երթնեկության կանոնների խախտման բնույթը, ն դրա նկատմամբ դրսնորած հոգեբանական վերաբերմունքը, հանցանքի կատարումից անմիջապես հետո, ինչպես նան հետագայում հարուցված քրեական գործի քննության ընթացքում ամբաստանյալի դրսնորած վարքագիծը, ն հանգել է այն եզրակացության, որ ամբաստանյալ Գնորգ Չատալբաշյանի ուղղվելը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը փաստացի կրելու:

14. Նախորդ կետում մեջբերված փաստական տվյալները գնահատելով սույն որոշման 12-րդ կետում վկայակոչված գործերով արտահայտած իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո, Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ Գ.Զատալբաշյանինի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն 7 Տե՛ս, սույն որոշման 8-րդ կետը:

Ց Տե՛ս, սույն որոշման 9-րդ կետը:

18

չկիրառելիս, Վերաքննիչ, դատարանը պատշաճ իրավական գնահատման չի ենթարկել ամբաստանյալի անձի ն նրա կողմից կատարված հանցավոր արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի վրա ազդող գործոնները:

Մասնավորապես.

ա) ճանապարհային երթնեկության կանոնների խախտման բնույթը. այն է՝ ամբաստանյալն ավտոմեքենան վարե է տվյալ ճանապարհահատվածում երթնեկության համար սահմանված առավելագուն 60 կմժ արագությունը գերազանցող՝ առնվազն 72 կմ/ժամ արագությամբ,

բ) ճանապարհային երթնեկության կանոնների խախտման նկատմամբ դըսնորած հոգեբանական վերաբերմունքը. այն է՝ ճանապարհային երթնեկության կանոններն ամբաստանյալի կողմից Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ ՀՀ օրենսգրքի իմաստով դիտավորությամբ են խախտվել,

գ) հանրորեն վտանգավոր հետնանքների նկատմամբ հանցավորի դրսնորած հոգեբանական վերաբերմունքը. այն է՝ ամբաստանյալը դրսնորել է հանցավոր ինքնավստահություն՝ չհետնելով արագության պահպանման կանոններին, չի կարողացել ժամանակին արգելակել մեքենան, դրանով իսկ հնարավորություն չի տվել տուժողին ավարտելու ընտրված ուղղությամբ երթնեկելի մասի հատումը ն արդյունքում ստեղծել է վթարային իրադրություն՝ դրանով իսկ պայմանավորելով վրաերթի առաջացումը՝ ինքն իրեն զրկելով ճանապարհային երթնեկության կանոնների 67-րդ կետի պահանջի կատարումով վրաերթը կանխելու տեխնիկական հնարավորությունից,

Վերոգրյալի հաշվառմամբ, Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ թույլ տրված խախտումը, կոնկրետ իրադրությունում, ավելի հավանական է դարձրել ճանապարհային երթնեկության մասնակիցների կյանքին կամ առողջությանը վնաս պատճառելու հավանականությունը, ն արդյունքում տուժողին անզգուշությամբ մահ է պատճառվել:

Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ նման պայմաններում Վերաքննիչ դատարանի կողմից արձանագրված՝ ամբաստանյալ Գ.Չատալբաշյանի անձը բնութագրող նե նրա պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող

19

հանգամանքերը չեն նվազեցնում ամբաստանյալի կատարած արարքի՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճան ն Գ.Չատալբաշյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու օբյեկտիվ հիմք չեն:

15. Վերոշարադրյալի հիման վրա, Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալ Գ.Չատալբաշյանի կողմի` կատարված հանցանքի համար ազատազրկման ձնով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ Վերաքննիչ դատարանի հետնությունները հիմնավորված չեն:

16. Անդրադառնալով տուժողի իրավահաջորդի ներկայացուցիչ

Վ.Կիրակոսյանի՝ սույն որոշման 6.1-րդ կետում վկայակոչված փաստարկին առ այն, որ Գ.Չատալբաշյանը հանցանքը կատարելու պահին տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք չի ունեցել, Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ այդ հանգամանքն արտացոլված չէ Գ.Չատալբաշյանին ներկայացված մեղադրանքում, հետնաբար Վճռաբեկ դատարանն իրավասու չէ դուրս գալ մեղադրանքի սահմաններից»:

17. Վերոգրյալի հաշվառմամբ, Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ Վերաքննիչ դատարանը, ամբաստանյալ Գ.Չատալբաշյանի նկատմամբ ազատազրկման ձնով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելով, թույլ է տվել ՀԸ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի ոչ ճիշտ կիրառում: Այսինքն, թույլ է տրվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 387րդ հոդվածով նախատեսված նյութական իրավունքի խախտում:

Մինչդեռ, սույն գործով Առաջին ատյանի դատարանը կայացրել է գործն ըստ էութան ճիշտ լուծող դատական ակտ, Գ.Չատալբաշյանի նկատմամբ ազատազրկման ձնով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ հանգել է հիմնավոր հետնության ն թույլ չի տվել գործի ելքի վրա ազդեցություն ունեցող դատական սխալ, ուստի անհրաժեշտ է բեկանել Վերաքննիչ դատարանի՝ 2024 թվականի հունիսի 10-ի որոշումն ու օրինական ուժ տալ Առաջին 5 Տե՛ս, 1998 թվականի հուլիսի Լին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 309-րդ հոդվածը:

20

ատյանի դատարանի՝ 2023 թվականի օգոստոսի 2-ի դատավճռին՝ հիմք ընդունելով սույն որոշմամբ արտահայտված իրավական դիրքորոշումները:

Ելնելով վերոգրյալից ն ղեկավարվելով Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրության 162-րդ, 163րդ ն 17-րդ հոդվածներով, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 31րդ, 34-րդ, 264-րդ, 281-րդ 36Էրդ, 363-րդ, 385-րդ ու 387-րդ հոդվածներով՝ Վճռաբեկ դատարանը

ՈՐՈՇԵՑ

Գնորգ Մանուկի Չատալբաշյանի վերաբերյալ 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2024 թվականի հունիսի 10-ի որոշումը բեկանել ն օրինական ուժ տալ Երնան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 2023 թվականի օգոստոսի 2-ի դատավճոին՝ հիմք ընդունելով Վճռաբեկ դատարանի որոշմամբ արտահայտված իրավական դիրքորոշումները:

Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացնելու օրը:

՞Նախագահող՝ Հ.ԱՄԱՏՐՅԱՆ

Դատավորներ՝ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ

Շ.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ

Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ

Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆ