Գրիգորյան — ԵԴ1/0288/13/23

Ե 22: ԵԴԼ/0288/13/23

2 ՅԵՏ հ.

ՍԱՋՏԱ `

ԱՍԱ ԱՏ

ՀՀԱՅԱՂՈՒՑՆ7

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ

ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ

ՈՐՈՇՈՒՄ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

Երնան քաղաքի առաջին ատյանի

ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան,

նախագահող դատավոր՝ Ա.Մաթնոսյան

ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան,

նախագահող դատավոր՝ Կ.Հովհաննիսյան

5 օգոստոսի 2025 թվական ք.Երնան

ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ՝ Վճռաբեկ դատարան), նախագահությամբ՝ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ

մասնակցությամբ դատավորներ՝ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ

Հ.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆԻ

Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ

գրավոր ընթացակարգով քննության առնելով դատապարտյալ Սերգեյ Ալեքսանդրի Գրիգորյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2024 թվականի սեպտեմբերի 16 որոշման դեմ վերջինիս ն փաստաբան Լ.Հայրապետյանի հատուկ վերանայման վճռաբեկ բողոքը,

2

ՊԱՐԶՔԵՑ

Վարույթի դատավարական նախապատմությունը.

Լ Արարատի ն Վայոց ձորի մարզերի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի՝ 2016 թվականի հունիսի 9-ի դատավճռով Սերգեյ Ալեքսանդրի Գրիգորյանը մեղավոր է ճանաչվել 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի (այսուհետ` նան ՀՀ նախկին քրեական օրենսգիրք) 104-րդ հոդվածի Լին մասով, 235-րդ հոդվածի 1ին մասով, ն նրա նկատմամբ նույն օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի հիման վրա վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 13 (տասներեք) տարի ժամկետով: Պատժի սկիզբը հաշվվել է 2014 թվականի մայիսի 10-ից:

2018 թվականի դեկտեմբերի 10-ին «Էրեբունի-Երնանի հիմնադրման 2800- ամյակի ն Հայաստանի առաջին հանրապետության անկախության հռչակման 100- ամյակի կապակցությամբ քրեական գործերով համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ օրենքի 2-րդ հոդվածի 8-րդ մասի հիման վրա դատապարտյալ Ս.Գրիգորյանի պատժաչափը կրճատվել է 9 (ինը) ամսով ն վերջնական պատիժ է սահմանվել՝ ազատազրկում 12 (տասներկու) տարի 3 (երեք) ամիս ժամկետով:

2. Արմավիրի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի՝ 2022 թվականի մայիսի 31-ի որոշմամբ ՀՀ արդարադատության նախարարության «Արմավիր» քրեակատարողական հիմնարկի պետի միջնորդագիրը բավարարվել է, ն դատապարտյալ Ս.Գրիգորյանը պատժի կրման հետ անհամատեղելի ծանը հիվանդությամբ տառապելու հիմքով ազատվել է պատժի չկրած՝ 4 (չորս) տարի 2 (երկու) ամիս 8 (ութ) օր ժամկետով մասը կրելուց:

2.1. ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը 2022 թվականի դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ դատախազի, տուժողի իրավահաջորդ Գ.Լավչյանի ն նրա ներկայացուցիչ Վ.Սիմոնյանի վերաքննիչ բողոքները բավարարել է, բեկանել ն փոփոխել է Արմավիրի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի՝ 2022 թվականի մայիսի 31-ի որոշումը՝ մերժելով ՀՀ արդարադատության նախարարության «Արմավիր» քրեակատարողական հիմնարկի պետի միջնորդագիրը:

3

22. Վճռաբեկ դատարանի 2023 թվականի մարտի 28-ի որոշմամբ

Ս.Գրիգորյանի փաստաբաններ Լ.Շայրապետյանի ն Ա.Ղազարյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժվել է:

Յ. 2023 թվականի մայիսի 5-ին Ս.Գրիգորյանը պատժի հետագա կրման նպատակով տեղափոխվել է քրեակատարողական հիմնարկ:

4. 2023 թվականի դեկտեմբերի 26-ին փաստաբաններ Լ.Հայրապետյանը ն ԱՂազարյանը դատապարտյալ Ս.Գրիգորյանին ծանր հիվանդության հետնանքով պատժից ազատելու վերաբերյալ միջնորդություն են ներկայացրել Երնան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան (այսուհետ՝ նան Առաջին ատյանի դատարան):

4... 2024 թվականի հունվարի 15-ին Առաջին ատյանի դատարանը որոշում է կայացրել դատապարտյալ Ս.Գրիգորյանի նկատմամբ լրացուցիչ դատաբժշկական փորձաքննություն նշանակելու մասին, որի կատարումը հանձնարարել է ՀՇ արդարադատութան նախարարութան բժշկական փորձաքննությունների միջգերատեսչական բժշկական հանձնաժողովի փորձագետներին:

4.2. 2024 թվականի ապրիլի 12-ին Առաջին ատյանի դատարանը որոշում է կայացրել դատապարտյալ։՝ Ս.Գրիգորյանի նկատմամբ դատաբժշկական փորձաքննություն նշանակելու մասին, որի կատարումը հանձնարարել է ՀՇ առողջապահութան նախարարութան դատաբժշկական գիտագործնական

կենտրոնի փորձագետներին:

5. Առաջին ատյանի դատարանի` 2024 թվականի հուլիսի 26-ի որոշմամբ՝ փաստաբաններ Լ.Հայրապետյանի ն ԱՂազարյանի՝ Ս.Գրիգորյանին ծանը հիվանդության հետնանքով պատժից ազատելու վերաբերյալ միջնորդությունը մերժվել է:

6. ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի (այսուհետ` նան Վերաքննիչ դատարան 2024 թվականի սեպտեմբերի 16ի որոշմամբ փաստաբան

Լ.Հայրապետյանի բողոքը մերժվել է:

7. Վերաքննիչ դատարանի վերոնշյալ որոշման դեմ փաստաբան

Լ.Հայրապետյանը ներկայացրել է վճռաբեկ բողոք, որը Վճռաբեկ դատարանի՝ 2024

4

թվականի դեկտեմբերի 19ի որոշմամբ ընդունվել է վարույթ ն սահմանվել է դատական վարույթի իրականացման գրավոր ընթացակարգ:

Վճոաբեկ բողոքի հիմքերը, փաստարկները ն պահանջը.

Վճոաբեկ բողոքը քննվում է հետնյալ հիմքի սահմաններում` ներքոհիշյալ փաստարկներով.

8. Բողոքի հեղինակի պնդմամբ՝ ստորադաս դատարանները թույլ են տվել դատական սխալ, ն միաժամանակ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի կամ այլ նորմատիվ իրավական ակտի միատեսակ կիրառության համար:

8... Բողոքաբերը, վերլուծելով վերաբերելի օրենսդրական կարգավորումները, նշել է, որ ծանր հիվանդության հետնանքով դատապարտյալին պատժից ազատելու հարցի լուծման համար բժշկական փորձաքննություն իրականացնելու ն եզրակացությոն տալու իրավասությամբ օժտված է բացառապես ՀՀ արդարադատության նախարարության միջգերատեսչական բժշկական

հանձնաժողովը, իսկ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով նախատեսված դատաբժշկական փորձաքննություն նշանակվում է քրեական վարույթի (գործի) համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները պարզելու նպատակով: Բողոքաբերի պնդմամբ՝ ստորադաս դատարանները, Ս.Գրիգորյանին ծանը հիվանդության հետնանքով պատժից ազատելու հարցը լուծելու նպատակով դատաբժշկական փորձաքննություն նշանակելով ն այդ փորձաքննության եզրակացությունը հիմք ընդունելով, թույլ են տվել դատական սխալ:

9 Բողոքաբերը անդրադառնալով «Քրեակատարողական բժշկության

կենտրոն» պետական ոչ առնտրային կազմակերպության դիրքորոշմանը՝ Ս.Գրիգորյանի հիվանդություննեն արձանագրված հետընթաց զարգացում չունենալու պատճառաբանությամբ կրկին փորձաքննություն չիրականացնելուն, նշել է, որ մեկ անգամ եզրակացություն տալուց հետո կրկին եզրակացություն տրամադրելուց հրաժարվելու պրակտիկան նախատեսված չէ ո՛չ օրենքով, ո՛չ որնէ այլ ենթաօրենսդրական ակտով, ինչն իրավական փակուղի է առաջացնում:

5

10. Բողոքաբերը նան փաստել է, որ դատաբժշկական փորձաքննությունը կատարվել է ոչ ձեռնհաս փորձագետների կողմից, այն թերի է, չհիմնավորված ն խախտում է ՆՍԱԿԳրիգորյանի որպես հաշմանդամություն ունեցող անձի մասնագիտացված բուժման ն խնամքի իրավունքը:

1. Վերոգրյալի հիման վրա, բողոք բերած անձը խնդրել է ամբողջությամբ բեկանել Վերաքննիչ դատարանի՝ 2024 թվականի սեպտեմբերի 16-ի որոշումը՝ կայացնելով դրան փոխարինող դատական ակտ:

Վճռաբեկ բողոքի քննության համար էական նշանակություն ունեցող փաստական հանգամանքները.

12. ՀԸ արդարադատության նախարարության միջգերատեսչական բժշկական հանձնաժողովի (այսուհետ՝ նան Միջգերատեսչական բժշկական հանձնաժողով)՝ 2022 թվականի մայիսի 17ի եզրակացության համաձայն` «(...) ԱԳրիգորյանի ախտորոշումը համապատասխանում է ՀՀ կառավարությաւն 2006 թվականի մայիսի 26-ի թիվ 825-Ն որոշմաւն պատժի կրմանը խոչընդոտող հիվանդությունների ցաւնկի 10-րդ կեպի, այն է՝ «Շաքարային դիաբեւր ծանր ընթացքով, զգալի արտահայտված հարդություններով» 5) կետին, այն է` «դիաբետիկ պրեպրոլիֆերատիվ ն պրոլիֆերատիվ ոնտինոպաթիայով, ոի) բուժումը հնարավոր չէ իրականացնել «Քրնակատարողական բժշկության կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի այտրարբաժանումներում»/:

3. «Տոնոյան» բժշկական կենտրոնի կողմից տրամադրված՝ թիվ 257 տեղեկանքի համաձայն, 2023 թվականի հունիսի 20-ին Ս.Գրիգորյանը ենթարկվել է բժշկական զննության, որի արդյունքում արձանագրվել է, որ «Համեմատած վերջին զննման հետ, հիվանդի առողջական վիճակի մեջ դիտվում է զգալի բացասական դինամիկա (...», ն որ «Հաշվի առնելով հիվանդի ներկա վիճակը (մեծ քանակի բարդությունների առկայությունը, մեծ քանակի դեղերի համատել ճշգրիտ ընդունելու կարնորությունը, անհրաժեշտ է բուժումը կազմակերպել արացիոնար պայմաններում (...)»՛:

ւՏե՛ս նյութեր, հատոր 1, թերթեր 18-19:

2 Տե՛ս նյութեր, հատոր 1, թերթ 30:

6

13.1. Տոնոյան բժշկական կենտրոնի կողմից տրամադրված՝ թիվ 286 տեղեկանքի համաձայն՝ 2023 թվականի օգոստոսի Լին դատապարտյալ Ս.Գրիգորյանը կրկին ենթարկվել է բժշկական զննության, որի արդյունքում արձանագրվել է, որ «Համնեմավաւծ վերջին զննման հեվ (20.06.2023թ.), հիվանդի առողջական վիճակի մեջ դիտվում է զգալի բացասական դինամիկա (...)», ն որ «Հաշվի առնելով հիվանդի ներկա վիճակը (մեծ քանակի բարդությունների առկայությունը), զվնվելու վայրը, մեծ քանակի դեղերի համատեղ ճշգրիտ ընդունելու կարնորությունը, անհրաժեշտ է կազմակերպել պլանային հետազոտություն ե բուժում արացիոնար պայմաններում: (:-.): Ստացիոնար դուրս գրվելուց հեզտ անհրաժեշտ է կազմեաւկերպել հետնողական շարունակական ամբուլավտր բուժումը, այլապես հիվանդի առողջական վիճակում կարող ենք ունենալ անդառնալի փոփոխություններ»:

14. «Քրեակատարողական բժշկության կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի «Վարդաշեն» բժշկական ստորաբաժանման ղեկավարի՝ 2023 թվականի հոկտեմբերի 6-ի տեղեկանքի համաձայն՝ 2023 թվականի սեպտեմբերի 19ին Ս.ՕԳրիգորյանը «Վարդաշեն» քրեակատարողական հիմնարկում ստացել է խորհրդատվություն բժիշկ-մաշկաբանի կողմից, ով ախտորոշել է «Տարածուն նեյրոդերմիտ»":

15. Ազատազրկման հետ անհամատեղելի հիվանդություն ունենալու հիմքով պատժի հետագա կրումից ազատելու վերաբերյալ Ս.Գրիգորյանի՝ 2023 թվականի հուլիսի 18ի դիմումին: ի պատասխան՝ «Քրեակատարողական բժշկության կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի տնօրեն Կ.Մանուկյանը 2023 թվականի հուլիսի 25-ի գրությամբ պատասխանել է, որ. «(..) (Ս.Գրիգորյանի) ախտորոշումների

համապատասխանություւն ՀՀ (կառավարության (կողմից 26.05.2006թ.-ին ընդունված թիվ 825-Ն որոշման՝ պատժի կրմանը խոչընդուրող հիվանդությունների ցանկին 17.05.2022թ.-ին արդեն իսկ քննարկվել է միջգերատեսչական բժշկական հանձնաժողովի կողմից (...)»::

16. 2023 թվականի հոկտեմբերի 16-ին փաստաբան Լ.Հայրապետյանը դիմում է ներկայացել ՀՀ արդարադատութան նախարարության «Վարդաշեն»

3Տե՛ս նյութեր, հատոր 1, թերթ 31:

«Տե՛ս նյութեր, հատոր 1, թերթ 40:

5 Տե՛ս նյութեր, հատոր 1, թերթ 32:

6 Տե'ս նյութեր, հատոր 1, թերթ 35:

7

քրեակատարողական հիմնարկի պետին՝ խնդրելով դատապարտյալ ՍԳրիգորյանին պատժից ազատելու հարցը քննարկելու նպատակով կրկին դիմել դատարան: Նշված դիմումի մեջ Լ.Շայրապետյանը բարձրացրել է այն հարցը, որ. «(..) Սերգեյ Գրիգորյանն ունն պատժի կրման հետ անհամատեղելի հիվանդություն, այդ հանգամանքը հաստատված է միջգերատեսչական բժշկական հանձնաժողովի եզրակացությամի, նոր միջգերատեսչական ըրժշկական հանձնաժողով չի հրավիրվում՝ հղում անելով արդեն իսկ առկա ն դեռնս գործող եզրակացությանը, սակայն Սերգեյ Գրիգորյանն չի կարողանում օգտվել յուրաքանչյուր դատապարտյալի համար երաշխավորված հիվանդության հետնանքով պատժից ազատվելու վերաբերյալ դիմում ներկայացնելու ն այդ դիմումը քննության առարկա դառնալու իրավունքից»:

161. ՝Նշված դիմումն ի պատասխան ՀՀ արդարադատության

նախարարության «Վարդաշեն» քրեակատարողական հիմնարկի պետը 2023 թվականի հոկտեմբերի 18-ի գրությամբ հայտնել է, որ. «(...) ՀՀ վերաքննիչ քրեական դավփարանի կողմից որոշում կայացնելուց հեվսւ` 05.05.2023թ. հետագա պատիժը կրելու համար ՀՀ ԱՆ «Արմավիր» ՔԿՀ տեղափոխված դատապարտյալ Սերգեյ Ալեքսանդրի Գրիգորյանի վերաբերյալ միջգերատեսչական բժշկական եզրակացություն չի ներկայացվել ՀՀ ԱՆ «Վարդաշեն» քրեակատարողական հիմնարկ, որպիսի պայմաններում է միայն հիվանդության հերնանքով պաղզժից ազատելու միջնորդություն, օրենքով սատհմանված կարգով ներկայացվում դատարան»:

17. Ս.Գրիգորյանի փաստաբան Լ.Հայրապետյանը 2023 թվականի նոյեմբերի 14ին դիմել է «Քրեակատարողական բժշկության կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի տնօրենին՝ խնդրելով հայտնել, թե «(..) ինչպես պարք է վարվի դատապարտյալ Սերգեյ Գրիգորյանը (...) որպեսզի դատարանի կողմից քննության առարկա դառնա հիվանդության հեփնանթով (...) (վերջինիս) պավժից ազատելու միջնորդությունը՝ հաշվի առնելով, որ ինչպես քրեակատարողական հիմնարկին, այնպես էլ նման միջնորդություն ներկայացնելու իրավունք ունեցող մյուս սուբյեկտներին այդ 7 Տե՛ս նյութեր, հատոր 1, թերթեր 41-44:

Ց Տե՛ս նյութեր, հատոր 1, թերթ 45:

8

հնարավորություն, տրվում է բժշկական կամ հոգերուժական հանձնաժողովի եզրակացությունն Օարանալուց հետո անհապաղ, րայց ու ուշ քան մեկ աշխատանքային օրվա ընթացքում, իսկ «Քրեակատարողական բժշկության կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի դիրքորոշման համաձայն՝ նման հանձնաժողով հրավիրելու անհրաժեշտություն առկա չէ»:

17.1. Վերոնշյալ դիմումի առնչությամբ «Քրեակատարողական բժշկության կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի տնօրենը 2023 թվականի նոյեմբերի 28-ի գրությամբ հայտնել է, որ. «(.) Միջգերատեսչական բժշկական հանձնաժողովի եզրակացությունը Սերգեյ Ալեքսանդրի Գրիգորյանի ախտորոշման մաստվ անվովտխ է, ուարի նոր եզրակացություն կայացնելու անհրաժեշտություն չկսւ»6:

18. Փաստաբաններ Լ.Հայրապետյանի ն Ա.Ղազարյանի՝ դատապարտյալ Ս.Գրիգորյանին ծանր հիվանդության հետնանքով պատժից ազատելու վերաբերյալ միջնորդության քննության շրջանակում Առաջին ատյանի դատարանը 2024 թվականի հունվարի 15ին որոշում է կայացրել լրացուցի. դատաբժշկական փորձաքննություն նշանակելու մասին, համաճայն որի՝ «(...) Դատապարտյալի ն նրա փաստաբանների կողմից նոր եզրակացություն ստանալու գործուն միջոցներից օգվվելու առերնույթ անհնարինության ն ՀՀ առողջապահության նախարարության «Քրեակատարողական րժշկության կենտրոն» պետական ու առնտրային կազմակերպության փնօրենի՝ 2025 թվականի նոյեմբերի շ8ի գրությամը Միջգերափեսչական ըժշկական հանձնաժողովի՝ 2022 թվականի մայիսի 17ի եզրակացություն, վերահատրապտելու պայմաններում, այդ վերահաստաւտումը պետք է դիտե դատապարտյալ Սերգեյ Ալեքսանդրի Գրիգորյանի առողջական վիճակի վերաբերյալ 2023 թվականի նոյեմբերի 28-ին տրված նոր եզրակացություն:

Դատապարտյալի առողջական վիճակի առերնույթ բացասաւկան դինամիկան ն Միջգերատեսչական բժշկական հանձնաժողովի՝ 2022 թվականի մայիսի 17-ի եզրակացության բովանդակության հնարավոր փոփտխության վերաբերյալ միջգերատեսչական բժշկական հանձնաժողովի ներկայացուցչի

բացատրությունները, րար էության, կասկածի տակ են դնում վերահասրատված 5 Տե՛ս նյութեր, հատոր 1, թերթեր 46-48:

օ Տե՛ս նյութեր, հատոր 1, թերթ 49:

9

եզրակացություն: Նման պայմաններում Դատարանը գտնում է, որ միջգերատեսչական բժշկական հանձնաժողովի 2023 թվականի նոյեմբերի 28-ի եզրակացությունն Օ-այլես թերի է, քանի որ դրանում հաշվի չեն առնվել դատփապարվյալ Սերգե Ալեքսանդրի Գրիգորյանի առողջական վիճակի փոփոխության վերաբերյալ բժշկական փաատրաթղթերը, որոնք հնարավոր է հանգեցնեին եզրակացության փոփոխությանը, հեփնարար առկա է լրացուցիչ դատարաժշկական մտրձաքննություն նշանակելու անհրաժեշտություն:

Ինչ վերաբերում է հիվանդության հետնանքով դատապարտյալին պավժից ազատելու հարցի քննարկման ժամանակ լրացուցիչ դատարժշկական փորձաքննություն նշանակելու օրենսդրական հնարավորությանը՝ Դատարանը գտնում է, որ անձի առողջական վիճակով պայմանավորված հարցի քննարկման հրատապության պայմաններում անհրաժեշտ է կիրառել քրեադավտաւվարական օրենքի անալոգիա ն ղեկավարվել լրացուցիչ դատաբժշկական փորձաքննություն նշանակելու կարգն ու պայմանները սահմանող ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի համապատասխաւն դրույթներով (...)»":

18.1. Առաջին ատյանի դատարանը 2024 թվականի մարտի 18-ին գրությամբ դիմել է ՀՀ արդարադատության նախարարության «Քրեակատարողական բժշկության կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի տնօրենին՝ նշելով, որ. «(.) /(ԱԳրիգորյանին) հիվանդության հետնանքով պազժից ազատելու հարցի քննարկումն ունի որոշակի հրավտաւպություն, խնդրում եմ հնարավոր սալմ ժամկետներում դատարանին հայտնել դատապարտյալի) (-.) նկատմամբ նշանակված լրացուցիչ դատաբժշկական փորձաքննության ընթացքի վերաբերյալ համապատասխան տեղեկատվություն»2:

182. Ի պատասխան նշված գրության ՀՀ արդարադատության

նախարարության «Քրեակատարողական բժշկության կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի տնօրեն Կ.Մանուկյանը 2024 թվականի ապրիլի 8-ի գրությամբ պատասխանել է, որ. «(..) (Դատաբժշկական փորձաքննություն իխրականացնկը դույմ է ՀՀ

ս Տե՛ս նյութեր, հատոր 1, թերթեր 96103:

ռ Տե՛ս նյութեր, հատոր 1, թերթ 113:

10

արդարադավաության նախարարության բժշկական փորձաքննությունների միջգերատեսչական բժշկական հանձնաժողովի իրավասությունից:

Ելնելով վերոգրյալից` ՀՇ արդարադավաւթյան նախարարության բժշկական փորձաքննությունների միջգերատեսչական րժշկական հանձնաժողովի կողմից Սերգեյ Ալեքսանդրի Գրիգորյանի նկատմամբ բժշկական փորձաքննություն չի կարող իրականացվել»:

19. Դատաբժշկական փորձաքննություն նշանակելու մասին Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2024 թվականի ապրիլի 12-ին որոշման համաձայն՝ «(.) Հիմք ընդունելով այն հանգամանքը, որ Սերգեյ Ալեքսանդրի Գրիգորյանի նկատմամբ նշանակված դատաբժշկական փորձաքննությունը փաստացի չի կատարվել ն չեն պարզվել վարույթի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքները՝ Դատարանը գտնում է, որ Սերգեյ Ալեքսանդրի Գրիգորյանի առողջության վիճակը ն նրա մուր պատիժը կրելուն խոչընդոտող հիվանդությանլների) ե/ամ դրանց համակցության առկայությունը, ինչպես նան քրեսւկատարողական հիմնարկում նրա խնամքն ու բուժումը կազմակերպելու հնարավորություն, պարզելու նպատակով պետք է նշանակել դավարժշկական փորձաքննություն, որի կատարումը պետք է հանձնարարել Հայաստանի Հանրապետության առողջապահության

նախարարության դատաբժշկական գիտագործնական կենտրոն պետական ոչ առնետրային կազմակերպության փորձագետներին»:

19.1. 2024 թվականի ապրիլի 30-ին ՀՀ առողջապահության նախարարության դատաբժշկական գիտագործնական կենտրոնի բարդ փորձաքննությունների բաժնի վարիչ Գ.Հարությունյանը գրությամբ դիմել է Առաջին ատյանի դատարան՝ խնդրելով դիրքորոշում հայտնել 2024 թվականի ապրիլի 12ի որոշմամբ նշանակված փորձաքննությունը՝ միջգերատեսչական հանձնաժողովի կազմով իրականացնելու վերաբերյալ":

Կ Տե՛ս նյութեր, հատոր 1, թերթեր 145-149:

5 Տե'ս նյութեր, հատոր 2, թերթ 8:

1

19.2. Առաջին ատյանի դատարանը՝ 2024 թվականի մայիսի 22-ի պատասխան գրությամբ չի առարկել նշանակված փորձաքննությունն ցանկացած կազմով անցկացնելու վերոնշյալ առաջարկին»:

193. Նշանակված դատաբժշկական փորձաքննությունն կատարել են ՀՇ առողջապահութան նախարարութան դատաբժշկական գիտագործնական

կենտրոնի բարդ փորձաքննությունների բաժնի վարիչ Գ.Հարությունյանը ն «Քրեակատարողական բժշկության կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի բժշկական օգնության կազմակերպման, սպասարկման ն հասարակայնության հետ կապի բաժնի պետ Ն.Բաբայանըո:

19.4. ՀԸ ք առողջապահության 6նսախարարութան դատաբժշկական

գիտագործնական կենտրոնի միջգերատեսչական հանձնաժողովային

փորձաքննության՝ 2024 թվականի հուլիսի 17-ի թիվ 262/հձ եզրակացության համաձայն` «(.) Սերգեյ Ալեքսանդրի Գրիգորյանի վերաբերյալ սույն փորձաքննության ընթացքում հիմնավորված ախտորոշման մեջ արտացոլված հիվանդությունները՝ ոչ, չեն համապատասխանում ՀՀ կառավարության 26.05.2006թ. թիվ 825-Ն որոշմամբ սահմանված «Որպես խափանման միջոց ընտրված կալանքը կամ պատիժը կրելուն խոչընդովտղ ծանր հիվանդությունների խանգարումներ, վիճակներ,» կողմնորոշիչ ցանկում ընդգրկված

հիվանդություններին ն համավզեղելի են վերջինիս նկատմամը անազատությեւն հետ կապված պավժի կիրառման հետ:

Ներկայիս առողջական վիճակով Սերգեյ Ալեքսանդրի Գրիգորյանի բժշկական խնամքն ու բուժումը հնարավոր է իրաւկանացնել քրեակատարողական հիմնարկում կամ ՀՀ ԱՆ «Քրեակատարողական րժշկության կենտրոն» պետական ոչ առնտրային կազմակերպության սփորաբաժանումներում՝ նշված գործընթացում կատարելով ներզատաբանի, սրտարանխի, ակնաբույժի խորհրդատվություններ (-.»5:

Տե՛ս նյութեր, հատոր 2, թերթ 44:

Թ Տե՛ս նյութեր, հատոր 2, թերթեր 44-55:

12

20. Առաջին ատյանի դատարանի՝ Ս.Գրիգորյանին հիվանդության հետնանքով պատժից ազատելու վերաբերյալ փաստաբաններ Լ.-Հայրապետանի ն Ա.Ղազարյանի միջնորդությունը մերժելու վերաբերյալ 2024 թվականի հուլիսի 26-ի որոշման հանաձայն՝ «(...) Լ Դատապարտյալ Սերգեյ Ալեքսանդրի Գրիգորյանի մուր չի ախտորոշվել այնպիսի հիվանդություն ն նրա մոփ նախկինում ախտորոշված հիվանդությունները չեն ունեցել այնպիսի բացասական դինամիկա, որոնք կհանգեցնեին պատիժը կրելու անհնարինության:

2 գԴատրապարվյալ Սերգեյ Ալեքսանդրի Գրիգորյանի ֆիզիկական

առողջության պահպանումը ն բուժում, հնարավոր է իրականացնել քրեակատարողական հիմնարկում ն/կամ դրա առանձին սվտրաբաժանումներում:

Այսպիսով, Դատարանն արձանագրում է, որ չի հիմնավորվել դատապարտյալ Սերգեյ Ալեքսանդրի Գրիգորյանի կողմից հիվանդության հարնանքով պատիժը կրելու անհնարինությունը ն նրան պատժից ազավպելու անհրաժեշտությունը»5:

2. Վերաքննի »դատարանը, անփոփոխ թողնելով Առաջին ատյանի

դատարանի՝ 2024 թվականի հուլիսի 26-ի որոշումը, արձանագրել է հետնյալը. «(-) (Այոկա եզրակացության հիմքով ներկայացված միջնորդության հիման վրա օրինական ուժի մեջ մտած դատական ակտի առկայության պայմաններում, Առաջին ատյանի դատարանն իրավացիորեն գտել է, որ պետք է նշանակել նոր դավփարժշկական փորձաքննություն՝ անձի հիվանդության ծանրության աստիճանը, պատժի կրման հետ անհամապտեղելիությունը պարզելու համար: Վերաքննիչ դատարանն ընդգծում է, ոլ նախորդիվ նշվածը առավել հիմնավորվում է այն փաստով, որ ՀՀ քրեական (-) օրենսգիրքը, ի տարբերություն նախկինի` անձի պատժի կրման հեր անհամատեղելի հիվանդության առկայությունը փաստելու պարտադիր պայման է համարում դատաբժշկական փորձաքննության

եզրակացության առկայություն, մինչդեո տվյալ ։.իրավահարարբերությունը կարգավորող ՀՀ կառավարության 2006 թվականի մայիսի 26-ի թիվ 825-Ն որոշմամբ նշվում է միայն բժշկական եզրակացության մեւսին: Բացի այդ, ի տարբերություն նախկին քրեադավաւվարական կարգավորումների, երբ ծանր հիվանդության 5 Տե՛ս նյութեր, հատոր 2, թերթեր 7285:

13

առկայության դեպքում պատժի հետագա կրման հարցի լուծումը թողնված էր դատարանի հայեցողությանը ն պերք է որոշում կայացվեր մի շարք հանգամանքների համակողմանի գնահատման արդյունքում, ներկա (.) կարգաւվորումները մի կողմից իմպերամիվ պահանջ են ներկայացնում նման հիվանդության դեպքում անձին հերագա պատժի կրումից ազատելու վերաբերյալ, մյուս կողմից պարտադիր պայման ենն նախատեսում դավարժշկական փորձաքննության եզրակացության առկայության: Նման պայմաններում, Առաջին ատյաւնի դատարանը, իրավացիորեն միջոցներ է ձեռնարկել դավփարժշկական փորձաքննություն կապտաւրելու իսկ նշված հանձնաժողովի կողմից, րար էության դատաբժշկական փորձաքննությունն իրականացնելուց հրաժարվելուց հեվտ (որի վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանը համապատասխան գրություն է հասցնագրել ՀՀ արդարադապտության նախարարին), ղեկավարվելով առավել բարձր իրավարանական ուժ ունեցող ՀՀ քրեական (..) օրենսգրքով, որով, ինչպես նշվեց, պահանջվում է դատաբժշկական փորձաքննության եզրակացություն սւոկայություն, նշանակել է դատաբժշկական փորձաքննություն ն դրա կատարումը հանձնարարել է ՀՀ առողջապահության նախարարության դատաբժշկական գիտազործնական կենտրոնին, որտեղ, միջգերատեսչական հանձնաժողովի կազմով իրականացվել է փորձաքննությունը, ն 22.07.2024թ. արացվել է թիվ 262հձ դատաբժշկական փորձաքննության եզրակացությունը:

(-.) Վերաքննիչ դատարանն իր համաձայնությունն է հայտնում Առաջին ատյանի դատարանի՝ վիճարկվող որոշմամը արձանագրված հերնություններին ն փաստում, որ սույն գործի փաւատաւկաուն վվյալները բաւվարար չեն արձանագրելու, որ առկա են ՀՀ քրեական օրենսգիքի 87-րդ հոդվածի 4րդ մասով նախատեսված ինատիվուտրի կիրառման՝ հիվանդության հեւտնանքով դարտապարվյալին պավժից ազատելու հիմքերը:

Վերաքննիչ դատարանի վերը նշված եզրահանգումը պայմանավորված է այն հանգամանքով, ոլ ՀՀ առողջապահության նախարարության դատաբժշկական գիտագործնական կենտրոն պերական ոչ առնտրային կազմակերպության եզրակացությունն ունն, ապացուցողական րարձր չափանիշ, որը չի կարող գնահատվել ավելի նվազ, քան որեէ դատաւվարության մասնակցի դիրքորոշումը, իսկ

14

նրանց կողմից կատարված փորձաքննությունը հիմք չընդունելու հիմքեր չկան՝ վերը նշված հիմնավորումների համապտեքսվմամ (...)»":

Վճոաբեկ դատարանի հիմնավորումները ն եզրահանգումը.

22. Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը պայմանավորված է իրավունքի զարգացման գործառույթի իրացմամբ: Այս առումով Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ հիվանդության հետնանքով պատժից ազատելու հիմքի առկայությունը որոշելու կարգի, մասնավորապես դատաբժշկական փորձաքննություն նշանակելու իրավաչափության հարցի առնչությամբ առկա է նորմատիվ իրավական ակտի միատեսակ կիրառության ապահովման խնդիր: Ուստի, Վճռաբեկ դատարանն անհրաժեշտ է համարում արտահայտել իրավական դիրքորոշումներ, որոնք ուղղորդող նշանակություն կունենան նման գործերով դատական պրակտիկայի ճիշտ ձնավորման համար:

23. Սույն վարույթով Վճռաբեկ դատարանի առջն բարձրացված իրավական հարցը հետնյալն է. իրավաչափ են արդյոք հիվանդության հետնանքով Ս.Գրիգորյանին պատժից ազատելու հարցը լուծելու նպատակով դատաբժշկական փորձաքննություն նշանակելու ն այդ փորձաքննության եզրակացության հիման վրա պատժից ազատելու միջնորդությունը մերժելու մասին ստորադաս դատարանների որոշումները:

24. ՇԸ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն՝ «Պատժի կատարման կարգ.՝ ։Օ:ն պայմանները սահմանվւմ են Հայաստանի

Հանրապեվության քրեակատարողական օրենադրությամբ»:

ՀՀ քրեակատարողական օրենսգրքի 1Լին հոդվածի Լին մասի համաձայն՝ «Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական օրենսդրությունը բաղկացած է սույն օրենսգրքից, Հայաարանի Հանրապետության վավերացրած միջազգային պայմանագրերից, պատիժների կատարման ու պապժից ազարելու կարգն ու պայմանները կարգավորող օրենքներից, ինչպես նան իրավական այլ ակտերից (..-):

» Տե՛ս նյութեր, հատոր 3, թերթեր 69-74:

15

ՀՀ քրեակատարողական օրենսգրքի «Հայաստանի Հանրապետության

քրեակատարողական օրենադրության նպատակներ Օ ն խնդիրները»

վերտառությամբ 2-րդ հոդվածի 3րդ մասի համաձայն` «(..) Հայաստանի Հանրապետության քրեակատարողական օրենսդրությունը սահմանում է (...) պաղժից ազավալու (...) կարգր (...):

241. "Վերոշարադրյալ՝ իրավական նորմերի հաշվառմամբ՝ Վճռաբեկ դատարանը, նախ, անդրադառնալով քրեակատարողական օրենսդրության հասկացությանը, նպատակներին 6 ու խնդիրներին, »արձանագրում է, որ քրեակատարողական օրենսդրություն, Օ։`պատիժներ՝ կատարման ու կրման, դատապարտյալների նկատմամբ քրեաիրավական ներգործության միջոցների կիրառման հետ կապված իրավահարաբերությունները կարգավորող իրավական ակտերի (օրենքներ ն ենթաօրենսդրական նորմատիվ ակտեր) համակարգ է: (Թեն քրեակատարողական օրենսդրություն Օ բաղկացած է ոչ միան ՀՀ

քրեակատարողական օրենսգրքից, այլն այլ նորմատիվ իրավական ակտերից, քրեական բոլոր պատժատեսակների կատարումը ն կրումը կարգավորող հիմնական իրավական ակտը ՀՀ քրեակատարողական օրենսգիրքն է, իսկ այլ նորմատիվ իրավական ակտերը միայն լրացնում ն զարգացնում են օրենսգրքի առանձին դրույթները:

242. Այս առնչությամբ կարնոր է քրեական պատժի հետ կապված

հասարակական հարաբերությունները կարգավորող քրեական ն

քրեակատարողական օրենսգրքերի իրավական կարգավորման առարկայի հարաբերակցության պարզումը: Խնդիրն այն է, որ եթե պատիժների նշանակումը կարգավորվում է քրեական, պատժի կատարումն ու կրումը՝ քրեակատարողական, ապա պատժից ազատելը՝ ն" քրեական, ն' քրեակատարողական օրենսդրությամբ:

Այսպես, ՀՀ քրեական օրենսգիրքը սահմանում է պատժի հասկացությունը, տեսակները ն պատժատեսակներից յուրաքանչյուրը նշանակելու կանոնները, ինչպես նան պատժից կամ դրա հետագա կրումից ազատելու հիմքերն ու պայմաններ: Իսկ պատժից ազատելու կարգը` նախատեսված է ՀՀ

քրեակատարողական օրենսգրքով: Այսպիսով, թեն թե ՀՀ քրեական ն թե ՀՀ քրեակատարողական օրենսգիրքը կարգավորում են պատժից ազատելու

16

ինստիտուտը, սակայն քրեական իրավունքը, որպես իրավունքի նյութական ճյուղ, կոչված է կարգավորելու այս ինստիտուտի նյութական բովանդակությունը, իսկ քրեակատարողական օրենսդրությունը՝ դրա կիրառման ընթացակարգային կողմը: Այլ կերպ՝ պատժից ազատելու ինստիտուտի իրավական կարգավորման առարկայի սահմանազատման առումով քրեաիրավացա՝ ն քրեակատարողական

օրենսդրության նորմերը պետք է մեկնաբանվեն ն կիրառվեն այն հաշվով, որ քրեակատարողական իրավունքը՝ որպես ընթացակարգային իրավունք, նյութական (քրեական) իրավունքի իրականացման ձն է, այդ թվում՝ քրեական պատիժների կատարման կամ պատժից կամ դրա հետագա կրումից ազատելու մասով:

25. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 87-րդ հոդվածի համաձայն՝ «(...) 4. Եթե դատավճիռ կայացնելուց հետո անձի մոր ի հայտ է եկել այնպիսի այլ հիվանդություն, որն անհնարին է դարձնում պատիժ կրելը, ապա դատարանը դատարժշկական մոտրձաքննության հիման վրա նրան ազատում է պատիժը կրելուց: Անձի առողջական վիճակի այնպիսի փոփոխության դեպքու, որ բժշկական հանձնաժողովի եզրակացության համաձայն, հնարավոր է դարձնում պավժի կատարումը, դատարանը որոշում է կայացնում անձին ուղարկել պատմփծժծը կրելու:

5. Սույն հոդվածով նախատեսված դեպքերում անձի առողջական վիճակի փոփոխության հարցը բժշկական կամ հոգեբուժական հանձնաժողովը քննության է առնում 6 ամիսը մեկ պարբերականությամի (...)»:

ՃՇ քրեակատարողական օրենսգրքի 91-րդ հոդվածի 8-րդ մասի համաձայն՝ «((...) Քրեակատարողական հիմնարկներում հիվանդության հետնանքով պատժից ազապելու (...) հեր կապված հարցերը կանոնակարգելու նպատակով Հայասվւաւնի Հանրապետության կառավարության որոշմամը հասվապվում: են

միջգերատեսչական բժշկաւկան հանձնաժողովներ արտեղծելու կարգը ն կազմի»:

ՃՇՇ քրեակատարողական օրենսգրքի 135-րդ հոդվածի 1Լին մասի համաձայն՝ «Հիվանդության հետնանքով պատժից ազավելու միջնորդությունը օրենքով սահմանված դեպքերում դատարան է ներկայացնում պրոբացիայի ծառայողը կամ քրեակատարողական հիմնարկի պետը, դատապարվյալր կամ նրա փաարաբանը՝ րժշկական կամ հոգերուժեուկան հանձնաժողովի եզրաւկացությունն արեւնալուց հետո անհապաղ, բայց ոչ ուշ, քան մեկ աշխատանքային օրվա ընթացքում:

17

Միջնորդության հետ միաժամանակ ներկայացվում են համապատասխան հանձնաժողովի եզրակացությունը ն դատապարտյալի անձնական գործը (...)»:

ՀՀ Կառավարության 2003 թվականի դեկտեմբերի 4-ի «Միջգերատեսչական բժշկական հանձնաժողովներ ստեղծելու կարգը հաստատելու մասին» թիվ 1636-Ն որոշման 3-րդ կետի համաձայն` «Հայատրանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի են Հայատրանի Հանրապետության քրնական դատավարության օրենսգրքի համաձայն Հայաարանի Հանրապետության արդարադատության նախարարության քրեակավտաւլրողական հիմնարկներում պահվող անձանց ծանր հիվանդության հետնանքով, բացի հոգեկան առողջական վիճակին վերաբերող խնդիրներից, պատժից ազատելու նպատակով բժշկական փորձաքննությունը կազմակերպվում է Հայաստանի Հանրապետության արդարադատության նախարարության հանձնաժողովի կողմից: Հանձնաժողովի կազմու, պետական կառավարման լիազոր մարմնի ներկայացուցիչներից բացի, որպես անդամ ընդգրկվում են նան մեկական ներկայացուցիչ` Հայաստանի Հանրապետության առողջապահության նախարարությունից ն Հայաստանի Հանրապետության կառավարությանն առընթեր Հայաստանի Հանրապետության ոստիկանության համապատասխան ստորաբաժանումից: Հանձնաժողովի կազմում

ներկայացուցիչներն ընդգրկվում ենե Հայատրանի Հանրապետության արդարադատության նախարարի հրամանով՝ Հայաստանի Հանրապետության առողջապահության նախարարի ն Հայաստանի Հանրապետության

ոստիկանության պետի ներկայացմամբ»:

ՀՀ Կառավարության 2006 թվականի մայիսի 26-ի 825-Ն (հիվանդությունների կողմնորոշիչ ցանկը փոփոխության է ենթարկվել ՀՀ Կառավարության 2019 թվականի օգոստոսի 15-ի 1092-Ն որոշմամբ) որոշման 90-րդ կետի համաձայն՝ «Բժշկական հանձնաժողովի գործառույթներն են՝

1) Հայաարանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի ն Հայաարանի Հանրապետության քրեական դատավարության օրենսգրքի համաձայն կալանավորված անձի ծանր հիվանդության (խանգարումներ, վիճակներ) հետնանքով խափանման միջոցը փոխելու նպավտաւկահարմարության վերաբերյալ եզրակացություն տալը.

18

2) Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի ն Հայաստանի Հանրապետության քրեական դատավարության օրենսգրքի համաձայն Հայաստանի Հանրապետության արդարադատության նախարարության քրեակատարողական հիմնարկներում պահվող դատապարմյալին ծանր հիվանդության (խանգարումներ, վիճակներ) հերնանքով պավժից ազատելու վերաբերյալ եզրակացություն տալը: (:-.)»:

25.1. Վերոշարադրյալ քրեակատարողական նորմերի վերլուծությունից բխում է, որ այդպիսիք սահմանում են պատժից հիվանդության հետնանքով ազատելու ընթացակարգը, ի թիվս այլնի, հստակեցնելով, որ պատժից ազատելու հարցերը կանոնակարգելու նպատակով Հայաստանի Հանրապետության Կառավարության որոշմամբ հաստատվում են միջգերատեսչական բժշկական հանձնաժողովներ, ն որ հիվանդության հետնանքով պատժից ազատելու հարցը քննարկելու վերաբերյալ իրավասու մարմնի կամ այ պատշաճ սուբյեկտի կողմի համապատասխան միջնորդությունը դատարան է ներկայացվում՝ բժշկական կամ հոգեբուժական հանձնաժողովի եզրակացության հիման վրա: Ընդ որում, ՀԸ արդարադատության նախարարության համապատասխան հանձնաժողովի ստեղծման կարգն ու լիազորությունները՝ այդ թվում, հիվանդության հետնանքով պատժից ազատելու վերաբերյալ եզրակացություն տալու, նախատեսված են ՀՀ Կառավարության վերոնշյալ որոշումներով: Այսպիսով, ՀՀ քրեակատարողական օրենսգիրքը՝ որպես պատժի կատարման հետ կապված իրավահարաբերությունները կարգավորող հիմնական նորմատիվ իրավական ակտ, սահմանում է հիվանդության հետնանքով պատժից ազատելու կարգը, այդ թվում՝ միջնորդություն ներկայացնելու իրավասություն ունեցող սուբյեկտներին, միջնորդութան ներկայացման ժամկետները ն միջնորդությանը կցվող նյութերը: Իսկ ՀՀ Կառավարության կողմից ընդունված վերոնշյալ որոշումները` որպես քրեակատարողական օրենսդրության բաղկացուցիչ մաս կազմող ենթաօրենսդրական նորմատիվ իրավական ակտեր, մանրամասնում են ՀԸ քրեակատարողական օրենսգրքով նախատեսված միջգերատեսչական բժշկական հանձնաժողովների կազմավորման ն

գործունեության առանձնահատկությունները:

19

25.2. Ինչ վերաբերում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի վերոնշյալ՝ 87-րդ հոդվածի 4- րդ մասով նախատեսված` պատժից ազատելու հարցը լուծելու նպատակով դատաբժշկական փորձաքննություն նշանակելու պահանջին ապա Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ եթե միջգերատեսչական բժշկական հանձնաժողովի եզրակացություն, ստանալու կարգն ուղղակիորեն Օ0նախատեսված է ՀՀ Կառավարության վերոնշյալ որոշումներով, ապա պատժի կատարման փուլում դատաբժշկական փորձաքննություն նշանակելու հարցը որնէ նորմատիվ իրավական ակտով կարգավորված չէ: Թեն փորձաքննություն նշանակելը որպես ապացուցողական գործողություն, նախատեսված է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով, սակայն քրեադատավարական կանոնները պատժի կատարման փուլում կիրառման ենթակա չեն: Այսպես, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 14-րդ հոդվածի համաձայն՝ «(Լ Քրեական վարույթն ավարտվում է՝

1 քրեական վարույթը կարճելու մասին որոշումն ուժի մեջ մտնելով.

2) եզրափակիչ դատական ակտն ուժի մեջ մտնելով, եթե այն կատարման հանձնելու համար հատուկ միջոցների ձեռնարկում չի պահանջվում.

3) եզրափակիչ դատաւկան ակտը կատարման հանձնելով»:

Վերոշարադրյալ քրեադատավարական նորմն ուղղակիորեն սահմանում է քրեական վարույթի ավարտման պահը՝ հստակ նախատեսելով, որ դատական ակտի կատարումը քրեական դատավարության փուլ չէ, քանի որ քրեական վարույթն ավարտվում է եզրափակիչ դատական ական ուժի մեջ մտնելով կամ այն կատարման հանձնելով (եթե դրա համար անհրաժեշտ է ձեռնարկել հատուկ միջոցներ): ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի` դատական վարույթի այլ պայմանները սահմանող՝ 36-րդ գլխում, ի թիվս այլնի, սոսկ ամրագրվել են միայն վարութային բնույթ ունեցող առանձին դրույթներ, ինչպիսիք են դատական ակտի օրինական ուժի մեջ մտնելու պահը (281-րդ հոդված), դատավճիոը կատարման հանձնելը (282-րդ հոդված), ինչպես նան եզրափակիչ դատական ակտի անհստակությունների լուծումը (283-րդ հոդված) ՀՀ գործող քրեադատավարական կարգավորումների ուժով դատական ակտերի կատարման փուլը դուրս է մնացել քրեական վարույթի շրջանակից, քանի որ ՀՀ գործող քրեական դատավարության օրենսգրքի նախագծի հիմնավորման համաձայն՝ լուծված սկզբունքային խնդիրներից մեկը հենց քրեական

20

դատավարության կարգավորման առարկայի ճշգրտումն էր, մասնավորապես՝ քրեական դատավարության բաղկացուցիչ մաս չկազմող՝ քրեակատարողական ոլրտին վերաբերող դրույթների դուրսբերումը Օ:քրեական դատավարության օրենսգրքից: ՃՀետնաբար, դատական ակտի կատարման փուլում ծագած՝ հիվանդության հիմքով պատժի հետագա կրումից ազատելու հարցի քննարկումը դուրս է քրեական վարույթի, ուստի ն քրեական դատավարության կարգավորման առարկայի շրջանակից, ն դրա նկատմամբ կիրառելի չեն փորձաքննություն նշանակելու վերաբերյալ քրեադատավարական կարգավորումները:

25.3. Վերոշարադրյալի հաշվառմամբ՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ հիվանդության հետնանքով պատժից ազատելու կարգի նկատմամբ կիրառելի են քրեակատարողական օրենսդրությամբ սահմանված՝ միջգերատեսչական բժշկական հանձնաժողովի եզրակացություն, ստանալու վերաբերյալ կարգավորումները: Այսինքն, պատժից ազատելու հիմք ծառայող՝ ՀՀ Կառավարության որոշմամբ սահմանված ցանկում ներառված հիվանդության առկայության մասին եզրակացությունը կարող է տրամադրել ՀՀ Կառավարության 2003 թվականի դեկտեմբերի 4ի «Միջգերատեսչական բժշկական հանձնաժողովներ ստեղծելու կարգը հաստատելու մասին» թիվ 1636Ն որոշմամբ սահմանված կազմը` ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան հանձնաժողովը:

26. Սույն վարույթի նյութերի ուսումնասիրությունից երնում է, որ.

- Միջգերատեսչական բժշկական հանձնաժողովի՝ 2022 թվականի մայիսի 17-ի եզրակացության համաձայն` Ս.Գրիգորյանի մոտ ախտորոշվել է պատժի կրմանը խոչընդոտող՝ ՀՀ Կառավարության 2006 թվականի մայիսի 26-ի թիվ 825-Ն որոշման 10-րդ կետով նախատեսված` «Շաքարային դիաբետ ծանըր ընթացքով, զգալի արտահայտված բարդություններով»,

- Արմավիրի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի՝ 2022 թվականի մայիսի 31Լի որոշմամբ ՀՀ արդարադատության նախարարության «Արմավիր» քրեակատարողական հիմնարկի պետի միջնորդագիրը բավարարվել է, ն դատապարտյալ Ս.Գրիգորյանը պատժի կրման հետ անհամատեղելի ծանը 7 Տե՛ս սույն որոշման 12-րդ կետը:

21

հիվանդությամբ տառապելու հիմքով ազատվել է պատժի հետագա կրումից: ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը 2022 թվականի դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ բեկանել ն փոփոխել է Արմավիրի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի՝ 2022 թվականի մայիսի 3Լի որոշումը՝ մերժելով ՀՀ արդարադատության նԱախարարութան «Արմավիր» քրեակատարողական հիմնարկի պետի միջնորդագիրը»,

- 202. թվականի մայիսի 5ին պատժի հետագա կրման նպատակով

քրեակատարողական հիմնարկ տեղափոխվելուց հետոտ դատապարտյալ Ս.Գրիգորյանը 2023 թվականի հունիսի 20-ին ն 2023 թվականի օգոստոսի 1-ին ենթարկվել է բժշկական հետազոտությունների, որոնց արդյունքում յուրաքանչյուր անգամ արձանագրվել է նախորդ հետազոտության հետ համեմատած` անձի առողջական վիճակի բացասական դինամիկա, ինչպես նան հաշվի առնելով բարդությունների առկայությունը` նշվել է բուժումը ստացիոնար պայմաններում շարունակելու անհրաժեշտության