Մարտիրոսյան — ՀԿԴ/0225/01/23

ՇԿԴ/0225/01/23

«ՀԱՅՆ, «ՅՐ

ԹԱԱՏի

(ՍԲՃԻՆ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ

ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ

ՈՐՈՇՈՒՄ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

Հայաստանի Հանրապետության

հակակոռուպցիոն դատարան,

նախագահող դատավոր՝ Տ.Դավթյան

Հայաստանի Հանրապետության

վերաքննիչ հակակոռուպցիոն դատարան,

նախագահող դատավոր՝ Ա՞Նահապետյան

2024 թվականի հոտկեմբերի 30-ին քաղաք Երնանում

ՀԸ վճռաբեկ դատարանի հակակոռուպցիոն պալատի կոռուպցիոն

հանցագործությունների քննության դատական կազմը (այսուհետ` նան Վճռաբեկ դատարան),

նախագահությամբ՝ Դ.ՎԵՔԻԼՅԱՆԻ

մասնակցությամբ դատավորներ՝ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ

Ռ.ՄԽԻԹԱՐՅԱՆԻ

գրավոր ընթացակարգով քննության առնելով մեղադրյալ Վարդան Նշանի Մարտիրոսյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ հակակոռուպցիոն դատարանի (այսուհետ նան՝ Վերաքննիչ դատարան)՝ 2023 թվականի դեկտեմբերի 14-ի որոշման դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազ Ա.Վարդապետյանի վճռաբեկ բողոքը,

ՊԱՐԶԵՑ ՛

Վարույթի դատավարական նախապատմությունը.

Լ ՀՀ հակակոռուպցիոն դատարանի (այսուհետ նան՝ Առաջին ատյանի դատարան` 202. թվականի հոկտեմբեր՝ 27ի որոշմամբ մեղադրյալ Վ.Մարտիրոսյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանքը փոփոխվել է, ն նրա նկատմամբ համակցված կիրառվել են այլընտրանքային խափանման միջոցներ՝ բացակայելու արգելք, վարչական հսկողություն, պաշտոնավարման կասեցում ն գրավ՝ 10.000.000 (տասը միլիոն) ՀՀ դրամ գումարի չափով:

2 ՀՀ գլխավոր դատախազության ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիտեում

մինչդատական վարույթի օրինականության նկատմամբ հսկողության վարչության պետի տեղակալ Ա.Մուրադյանի հատուկ վերանայման բողոքի քննության արդյունքում Վերաքննիչ դատարանի՝ 2023 թվականի դեկտեմբերի 14-ի որոշմամբ Առաջին ատյանի դատարանի որոշումը թողնվել է անփոփոխ:

Յ. Վերաքննիչ դատարանի վերոնշյալ որոշման դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազ Ա.Վարդապետյանը բերել է վճռաբեկ բողոք, որը Վճռաբեկ դատարանի՝ 2024 թվականի հունվարի 25-ի որոշմամբ ընդունվել է վարույթ, ն սահմանվել է դատական վարույթի իրականացման գրավոր ընթացակարգ:

3.Լ Դատավարության մասնակիցների կողմից վճռաբեկ բողոքի պատասխան չի ներակայացվել:

Վճռաբեկ բողոքի հիմքերը, դրանք հիմնավորող փաստարկները ն

պահանջը.

Վճոաբեկ բողոքը քննվում է հետնյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ հիմնավորումներով.

4. Բողոքի հեղինակը փաստարկել է, որ Վերաքննիչ դատարանը սխալ է կիրառել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 43-րդ ն 116-119-րդ հոդվածները՝ թույլ տալով դատական սխալ՝ քրեադատավարական օրենքի էական խախտում, ինչի արդյունքում խախտվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 15-րդ հոդվածով սահմանված` վարույթի հանրայնության սկզբունքը ն, բացի այդ, Վերաքննիչ դատարանի հիմնավորումները հակասում են Վ.Պողոսյանի վերաբերյալ թիվ ԿԴԼ/0062/06/12, Դ'Վարդանյանի վերաբերյալ թիվ ԵԱՔԴ/0056/06/14, Ա.Գոմցյանի

վերաբերալ թիվ «ՀԿԴ/0015/0122 Վ.Մարտիրոսյանի վերաբերյալ թիվ ՇԿԴ/0173/06/23, ինչպես նան Ա.Աբրահամյանի վերաբերյալ թիվ ԵԱՆԴ/0030/01/16 գործերով Վճռաբեկ դատարանի որոշումներում արձանագրված հիմնավորումներին:

41. Բողոքաբերը նշել է, որ Վերաքննիչ դատարանի որոշմամբ պատշաճ գնահատման չեն ենթարկվել| լթմեղադրյալի նկատմամբ կալանքի կիրառման իրավաչափության տեսանկյունից վճռորոշ նշանակություն ունեցող մի շարք հանգամանքներ, մասնավորապես այն, որ Վ.Մարտիրոսյանին մեղսագրվող արարքը խաթարում է պետաիշխանական ն կառավարչական կառույցների բնականոն գործունեությունը, վնասում դրանց հեղինակություն, ն նվազեցնում հանրային վստահություն, պետական համակարգի կառույցների նկատմամբ: Բացի այդ, Վ.Մարտիրոսյանին մեղսագրվող հանցանքների արդյունքում խաթարվել է ՀՀ պաշտպանության նախարարության գնումների բնականոն ընթացքը, արդյունքում ՀՀ զինված ուժերը ստացել են անորակ, իսկ որոշ դեպքերում՝ ոչ պիտանի ապրանքներ, որոնց հասցեատերերը եղել են զինծառայողները:

4.2.. Բողոքաբերը փաստել է, որ Վ.Մարտիրոսյանին մեղսագրվող արարքների հանրային բարձր վտանգավորության մասին է վկայում նան այն հանգամանքը, որ կաշառքի չափը կաշառք տվողի ն ստացողի միջն ձնավորվել է նախապես մշակված «մեթոդիկայով», որի մասին են վկայում «Ներքին դիտում» ն «Արտաքին դիտում» օպերատիվ-հետախուզական միջոցառումների արդյունքում ստացված փաստական տվյալները, որոնց զննության արձանագրությունները նս կցված են եղել դատարան ներկայացված միջնորդությանը Նշված հանգամանքը վկայում է այն մասին, որ կոռուպցիոն հանցանքները կրել են պարբերական բնույթ, իսկ Վ.Մարտիրոսյանն իրեն մեղսագրվող արարքները կատարել է հանցավոր սխեմայում ընդգրկված այլ անձանց հետ ուղղակի դիտավորությամբ:

43. Անդրադառնալով մեղադրյալի հասարակությունում ունեցած դերին, կապերին ն վարույթի բնականոն ընթացքի վրա հնարավոր ազդեցությանը՝ բողոքաբերը նշել է, որ Վ.Մարտիրոսյանը ՀՀ պաշտպանության նախարարության իրային բազայի թիվ 98360 զորամասի հրամանատարն 1, ինչը Վճռաբեկ դատարանի՝ թիվ ՇՀԿԴ/0015/01/22 գործով արտահայտված իրավական դիրքորոշումների լույսի ներք անձի ազատության իրավունքի սահմանափակման հարցը լուծելիս առանձնահատուկ դերակատարում ունի:

Բացի այդ, բողոքի հեղինակն ընդգծել է, որ Վ.Մարտիրոսյանը երկար տարիներ պաշտոններ է զբաղեցրել ՀՀ պաշտպանության նախարարությունում, վարույթով մեղադրյալ Վ.Մովսիսյանը նրա ենթական է, իսկ խնդրո առարկա անորակ, ինչպես նան օգտագործման համար ոչ պիտանի ապրանքներն ընդունած հանձնաժողովի անդամները նս ՀՀ պաշտպանության նախարարության ծառայողներ են:

4.3. Անդրադառնալով Վերաքննիչ դատարանի այն պնդմանը, որ մեղադրյալի կողմից գործի քննությանը խոչընդոտելու հավանականությունն այնքան բարձր չէ, որ առկա լինի մեղադրյալին կալանավորելու բացարձակ անհրաժեշտություն` բողոքի հեղինակը փաստել է, որ նման հետնությունն անհիմն է ն ակնհայտորեն չի բխում քրեական վարույթի նյութերից` հաշվի առնելով, որ դատաքննության ընթացքում դեռնս չեն հարցաքննվել առանցքային նշանակություն ունեցող մի շարք անձինք, այդ թվում խնդրո առարկա անորակ ն ոչ պիտանի ապրանքներն ընդունած հանձնաժողովի անդամները, դրանց վերաբերյալ մասնագիտական դրական եզրակացություն տված մասնագետները ն այլն:

Միննույն ժամանակ, համաձայն բողոքաբերի պնդումների Վերաքննիչ դատարանը նս փաստել է, որ ազատության մեջ մնալու դեպքում մեղադրյալի կողմից քրեական վարույթին խոչընդոտելու՝ ապացուցման գործընթացին ապօրինի միջամտելու հավանականությունը շարունակում է առկա լինել, սակայն առանց պատշաճ հիմնավորումների հանգել է հետնության, որ այդ հավանականությունն այնքան բարձր չէ, որ այլընտրանքային խափանման միջոցների համակցված կիրառումն ի զորու չլինի ապահովելու մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը:

4.4. Ի հիմնավորումն բողոքի հիմքերի՝ բողոքաբերը նան նշել է, որ տվյալ դեպքում մեղադրյալի կողմից իր վրա դրված պարտականությունները չկատարելու, այն է՝ քրեական վարույթին խոչընդոտելու հավանականությունը ոչ միայն չի նվազել, այլն վարույթով ձեռք բերված տվյալներով հաստատվել է դրա շարունակական առկայությունը, ն ամրապնդվել այն եզրահանգումը, որ կալանքից բացի որնէ այլընտրանքային խափանման միջոց, այդ թվում՝ դրանց համակցված կիրառումը, չի կարող բավարար լինել մեղադրյալ Վ.Մարտիրոսյանի պատշաճ վարքագիծը ն վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու համար:

Բողոքաբերի պնդմամբ՝ վիճարկվող որոշման կայացման պահին

դատավարությունը փուլային առումով որնէ փոփոխության ենթարկված չի եղել,

քրեական գործի քննությունը դեռնս գտնվել է նախապատրաստական փուլում հետնաբար չեն հարցաքննվել դատակոչված անձինք, չի հետազոտվել որնէ ապացույց, իսկ Վերաքննիչ դատարանն անտեսել է այն հանգամանքը, որ քրեական գործով անցնող գրեթե բոլողՂ անձանց հետ Վ.Մարտիրոսյանն ունեցել լէ որոշակի փոխհարաբերություններ, ինչը վկայում է վարույթի ընթացքին խոչընդոտելու բարձր հավանականության մասին:

45. Ինչ վերաբերում է մեղադրյալի անձը բնութագրող հանգամանքներին, բողոքի հեղինակը փաստել է, որ դրանք քրեական վարույթում առկա՝ վերը վկայակոչված փաստական տվյալների պայմաններում նրա ոչ իրավաչափ վարքագծի դրսնորման ռիսկերը հակակշռող բավարար գործոններ չեն: Հետնաբար դրանք ի զորու չեն երաշխավորելու մեղադրյաի պատշաճ վարքագիծը նույնիսկ այլընտրանքային խափանման միջոցների համակցված կիրառման պայմաններում:

5. Վերոշարադրյալի հիման վրա բողոքաբերը խնդրել է բեկանել Վերաքննիչ դատարանի՝ 2023 թվականի դեկտեմբերի 14ի որոշումը կայացնելով դրան փոխարինող դատական ակտ:

Վճռաբեկ բողոքի քննության համար էական նշանակություն ունեցող փաստական հանգամանքները.

6. 2023 թվականի հոկտեմբերի 11-ին կազմված մեղադրական եզրակացության համաձայն՝ Վ.Մարտիրոսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 435-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 3-րդ կետով (2 դրվագ), 435-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին, 2-րդ ն 3րդ կետերով, 255-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 3-րդ կետով, 46-549-րդ հոդվածի Լին մասով ն 445-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում այն բանի համար, որ. «(...) (Ն/ա, զբաղեցնելով ՀՀ ՊՆ իրային բազայի թիվ 98360 զորամասի հրամանատարի պաշվտեր, հանդիսանալով պաշտոնատար անձ, խմրի կազմում ապօրինի գործողություններ ն հովանավորչություն կատարելու համար սվացել է առանձնապես խոշոր չափերի կաշառք:

Բացի այդ, Վարդան Մարվիրոսյանը, զբաղեցնելով ՀՀ ՊՆ իրային բազայի թիվ 98360 զորամասի հրամանատարի պաշտոնը, հանդիսանալով պաշվտնատար անձ, խմբի կազմում աւպօրինի գործողություններ ն հռովանավորչություն կատաւրելու համար

ստացել է առանձնապես խոշոր չափերի կաշառք, խարդախությամբ հափշտակել ի առանձնապես խոշոր չափերի գումար ն կատարել պաշտոնեական կեղծիք:

Բացի այդ, Վարդան Մարտիրոսյանը զբաղեցնելով ՀՀ ՊՆ իրային բազայի թիվ 98360 զորամասի հրամանատարի պաշտոնը, հանդիսանալով պաշվտնատար անձ, խմբի կազմում ապօրինի գործողություն կատարելու համար արացել է խոշոր չափերի կաշառք, կատարել պաշտոնեական կեղծիք ն դրդել է պաշմտնատար անձանց իշխանության չարաշահմանը:

Այսպես.

ՀՀ պաշտպաւնության նախարարության ն «Մասիսի գարուն կարի ֆաբրիկա» ՍՊ ընկերության միջն 2022 թվականի փետրվարի 23-ին կնքվել է ծառայությունների մատուցման պետական գնման թիվ ՓՊՄԾՁԲ-22-7/Լ1 պայմանագիրը` ի թիվս այլնի՝ 18.000 լրակազմ «Դերձակի ծառայություն /կոարյում ձմեռային դաշտային» ապրանքատեսակը մատակարալրելու մասին, որր «Մասիսի գարուն կարի ֆարրիկա» ՍՊ ընկերությունը 10 խմրաքանակներով՝ 2022 թվականի մայիսի 5-ից մինչն 2023 թվականի ապրիլի 3ն ընկած ժամանակահատվածում, մատակարարել է ՀՀ պաշտպանության նախարարությաւն թիվ 98360 զորամաս:

Բացի այդ, 2023 թվականի փետրվարի 16-ին ՀՀ ապաշտպանության նախարարության ն «Մասիսի գարուն կարի ֆարրիկա» ՍՊԸ միջն կնքվել է պետության կարիքների համար ապրանքների մատակարարման ՓՊՄԱՊՃԲ-23-7/19- 1 ապայմանագիրը՝ 7000 հատ «Ներքնակ (185"65"7» ապրանքավտեսակը մատակարարելու մասին: Այդ պայմանագրով նախատեսված ապրանքատեսակը «Մասիսի գարուն կարի Ֆֆարրիկա» ՍՊ ընկերությունը 3 խմրաքանակով՝ 2023 թվականի մայիսի 5-ից հունիսի 20-ն ընկած ժամանակահավվածում, մատակարարել է ՀՀ պաշտպանության նախարարության թիվ 98360 զորամաս:

Նման պայմաններում, վերը թվարկված պայմանագրերով նախատեսված ապրանքատեսակները մինչն կատարողի կողմից պատվիրավուին մափակարարելը, «Մասիսի գարուն կարի ֆարրիկա» ՍՊ ընկերության վտեօրեն Վաղինակ Եղիազարյանը պայմանավորվածություն է ձեռք բերել պաշտոնատար անձանց՝ ՀՀ ՊՆ իրային բազայի թիվ 98360 զորամասի հրամանատար Վարդան Մարտիրոսյանի ն նույն զորամասի պահեստարանի պետ Վարդան Մովսիսյանի հեւլ՝ փեխնիկական բնութագրերին չհամապատասխանելու պայմաններում պատվիրատուն կողմից

դրանք անխոչընդոտ ընդունելու վերաբերյալ` խոարանալով նշված ապթրինի գործողության ն հռվանավորչության համար տալ առանձնապես խոշոր չափի, ինդհանուր՝ 6.500.000 ՀՀ դրամ կաշառք:

Պայմանավորվածության համաձայն` Վաղինակ Եղիազարյանը մինչն 2023 թվականի մարտի 24ն ընկած ժամանակահազտվածում անձամբ, ինչպես նան «Մասիսի գարուն կարի ֆարրիկա» ՍՊ ընկերության աշխատակից Ռուրեն Վարդանյանի օժանդակությամբ, այն է՝ նրա միջոցով, պայմանավորված 6.500.000 ՀՀ դրամից 5.700.000 ՀՀ դրամը մաս-մաս, տարբեր օրերի ընթացքում փոխանցել են Վարդան Մովսիսյանին ն Վարդան Մարփտիրոսյաւնին:

Այնուհետն, Վաղինակ Եղիազարյանը, նույն պայմանավորվածությաւն շիջանակներում՝ 2023 թվականի մարտի 24-ին՝ ժամի 17:15-ի սահմաններում, Վարդան Մովսիսյանին է տվել նս 500.000 ՀՀ դրամ՝ Վարդան Մարտիրոսյանին մտխանցելու նպատակով: Դրանից հետո՝ 2023 թվականի ապրիլի 5ին ն 6-ին, Վաղինակ Եղիազարյանը, կրկին նույն պայմանավորվածության շրջանակներում, կաշառք տվողին օժանդակող Ռուրեն Վարդանյանին է տվել համապատասխանաբար 1000.000 ն 800.000 ՀՀ դրամ՝ Վարդան Մովսիսյանին ն Վարդան Մարվփրոսյանին փոխանցելու նպատակով, որն էլ Ռուրեն Վարդանյանը 2023 թվականի ապրիլի 6-ին փոխանցել է Վարդան Մովսիսյանին:

Արդյունքու, թիվ «ՓՊՄԾՁԲ227/11 պայմանագրով նախատեսված

ապրանքատեսակը ՀՀ ՊՆ թիվ 98360 զորամաս է մատակարարվել տեխնիկական բնութագրի չափս-հասակային սանդղակին չհամապատասխանող

խմրաքանակներով, այն է՝ չափս-հասակային սանդղակով նախապտեսված չափսերի խախտմամբ, իսկ թիվ ՓՊՄԱՊՁԲ-23-7/191 պայմանագրով նախատեսված ապրանքատեսեւկը մատակարարվել է տեխնիկական բնութագրերին

անհամապափասիւան՝ առանց պիտակավորման, ոչ սպիտակ բամբակից ն արդեն իսկ օգտագործված ներքնակների տեսքով:

Այնուռետփն, 2023 թվականի փետրվարի 16-ին «Մասիսի գարուն կարի ֆաբրիկա» ՍՊ ընկերության ն ՀՀ պաշտպանության նախարարության միջն կնքված վերը նշված ՓՊՄԱՊՁԲ-23-7/19-1 պայմանագրով նախատեսված մատակարարման ենթակա 7000 հատ ներքնակներից 3-րդ խմրաքանակով 800 հատր «Մասիսի գարուն կարի ֆաբրիկա» ՍՊԸ կողմից 2023 թվականի հունիսի 20-ին ՀՀ ՊՆ թիվ 98360

զորամաս մավտակարարվելու ժամանակ, ի պահ ընդունելու յործրեթազում հանձնաժողովի անդամների կողմից իրականացված զգայաբանական

ուսումնասիրությամըբ պարզվել է, որ դրանց զանգվածը չի համապատասխանում՝ տեխնիկական դրնութագրով նախապտեսվածին։ Սահմանված տեխնիկական բնութագրին չհամապատասխանող խմբաքանակը անխոչընդոտ ընդունելու նպատակով Վարդան Մարտիրոսյանն ն Վարդան Մովսիսյանն Վաղինակ Եղիազարյանից պահանջել են 200.000 ՀՀ դրամ կաշառք: Վաղինակ Եղիազարյանը, ընդունելով կաշառք տալու պահանջը, 2023 թվականի հունիսի 28-ին կաշառք տվողին օժանդակող, «Մասիսի գարուն կարի ֆաբրիկա» ՍՊ ընկերության վարորդ Ռուբեն Վարդանյանի միջոցով 200.000 ՀՀ դրամ կաշառքը փոխանցել է Վարդան Մովսիսյանին:

Արդյունքում, ՀՀ ՊՆ թիվ 98360 զորամասի նյութատեխնիկական միջոցների ընդունման հանձնաժողովի անդամները նախնական համաձայնությամբ իրենց ծառայողական լիազորություններն ի վնաս պետական ն ծառայողական շահերի օգտագործելով, խնչպեա, նան իրենց ծառայողական պարտականությունները չկատարելով՝ չեն արձանագրել թիվ ՓՊՄԾՁԲ227/14 ն ՓՊՄԱՊՁԲ-237/191 պայմանագրերով մատակարարված ապրանքապտեսակներում հայտնաբերված վերր նշված շեղումները, չեն նախաձեռնել մատակարարված նյութատեխնիկական միջոցներն ամբողջությամի կամ մասնակի վերադարձման գործընթաց, այլ խմրի կազմում կազմել են պաշվտնական շրջանառության ենթակա՝ ի պահ ընդունելու ն ընդումման մասին ակտերը՝ դրանցում չարձանագրելով մատակարարված ապրանքների՝ պայմանագրերով նախատեսված տեխնիկական բնութագրերին չհամապատասխանելու հանգամանքը, իսկ այդ ակտերը սահմանված կարգով հաստատվել են նան Վարդան Մարտիրոսյանի կողմից:

(...) Բացի այդ, 2023 թվականի առաջին եռամսյակի ընթացքում ՀՀ ՊՆ կարիքների համար հայտարարված գնանշման մրցույթին մասնակցելու հրավերի հիման վրա «Մասիսի գարուն կարի ֆարրիկա» ՍՊ ընկերությունը մասնակցել Լէ 2023 թվականի մարտի 24-ին փեղի ունեցած միցույթին ն ճանաչվել է ընտրված մասնակից: Մրցույթի արդյունքներով, 2023 թվականի մայիսի ծին, ՀՀ պաշտպանության նախարարության ն «Մասիսի գարուն կարի ֆաբրիկա» ՍՊ ընկերության միջն կնքվել է «Պետության կարիքների համար ապրանքների մափաւկարարման թիվ ՓՊՄԱՊՁԲ-

23-7/29:3 պայմանագիրը` 10.273 լրակազմ «Ներքնաշոր տաք» ապրանթառրեւակը մատակարարելու վերաբերյալ, իսկ նույն թվականի մայիսի 1Լին՝ թիվ ՓՊՄԱՊՁԲ-23- 7/29-2 պայմանագիրը` 61338 լլյակազմ «Ներքնաշոր տաք» ապրանքատեսակը մատակարարելու մասին: Այնուհերն, Վարդան Մարտիրոսյանը ն Վարդան Մովսիսյանը, քաջատեվյակ լինելով «Մասիսի գարուն կարի ֆարրիկա» ՍՊ ընկերության ընտրված մասնակից ճանաչված լինելու մասին, խմբի կազմում, իրենց կողմից նախապես մշակված գործողությունների պլանին համապատասխան Ընկերության կողմից տեխնիկական րնութագրի 29չհամապատասխանող ապրանքատեսականու հանձնումն անխոչընդոտ իրականացնելու համար, 2023 թվականի մարտի 24ից մայիսի 6-ն ընկած ժամանակահապտվածում պարբերաբար հանդիպումներ են կազմակերպվել «Մասիսի գարուն կարի ֆարրիկա» ՍՊ ինկերության տնօրեն Վաղինակ Եղիազարյանի հետ: Հիշյալ հանդիպումների արդյունքում Վարդան Մարտիրոսյանը ն Վարդան Մովսիսյանը Վաղինակ Եղիազարյանի օգտին ապօրինի գործողություն կապտաւրելուն հովանավորչությաւն, այն է` տեխնիկական բնութագրին համապատասխանող, 280 գրամի վարեն 250 գրամ: զանգվածով կտորից ն միայն փոքր չափերով 7161 լրակազմ «Ներքնաշոր փաք» ապրանքատեսակի անխոչընդոտ մատակարարումն ապահովելու համար վերջինիցս պահանջել են տալ 12.000.000 ՀՀ դրամ կաշառք, ինչին Վաղինակ Եղիազարյանը համաձայնել է:

Բացի այդ, Վարդան Մարտիրոսյանը, Վարդան Մովսիսյանը ն Վաղինակ Եղիազարյանը նպատակադրվել են Ռուբեն Վարդանյանի օժանդակությամի, այն Լ՝ միջոցներ փրամադրելով, խմոի կազմում, նախնական համաձայնությամը խարդախության եղանակով հափշտակել առանձնապես խոշոր չափերի գումար, որի նպատակով նախաձեռնել են ՀՀ ՊՆ ն «Մասիսի գարուն կարի ֆաբրիկա» ՍՊ ընկերության կողմից թիվ ՓՊՄԱՊՁԲ-237293 ն թիվ ՓՊՄԱՊՁԲ-23-7/29-2 պայմանագրերի շրջանակներում ՀՀ ՊՆ թիվ 98360 զորամաս մատակարարման ենթայա «Ներքնաշոր տաք» ապրանքատեսականուց 309 6 լրակազմ

չմատակարարելու ն դրա դիմաց արացման ենթակա գումարները հափշտակելու հանցավոր գործընթացը:

Մասնավորապես, ձեռք բերված ապայմանավորվածության համաձայն՝ Վաղինակ Եղիազարյանն իր արորագրությամբ ն ընկերության կնիքով հատրատել է

իրականությանը չհամապափասխանող՝ կելծ տեղեկություններ ամարուաւկու ԱՅ185287281 սերիա-համարի ելքի հաշիվ ապրանքագիր, որի համաձայն` իբր ընկերության կողմից 2023 թվականի հունիսի 7-ին ՀՀ ՊՆ թիվ 98360 զորամաս է մատակարարվել 12900 լրակազմ քանակությամբ «Ներքանաշոր տաք» ապրանքատեսականի: Արդյունքում, ՀՀ ՊՆ թիվ 98360 զորամասում գործող նյութատեխնիկական միջոցներն ընդունող հանձնաժողովը 2023 թվականի հունիսի 07-ի թիվ 32 ի պահ ընդունման, նույն թվականի հունիսի 16-ի ընդունման թիվ 39 ակտերում չի արձանագրել ապրանքատեսականու՝ 3.019 լրակազմ քանակությամբ պակաս մատակարարված լինելու հանգամանքը, այդ ակտերում տեղեկություններ ներառելով այն մասին, թն իբր «Մասիսի գարուն կարի ֆաբրիկա» ՍՊ ընկերության կողմից գմատակարարվլ է 1290 լրակազմ 6 «Ներքնաշոր տաք»

ապրանքատեսականի, այն դեպքում, երբ մավփակարարված ապրանքների՝ փաստացի քանակը եղել է 3019ով պակաս՝ 9881 լրակազմ: Վարդան Մարտիրոսյանն, քաջատեղյակ լինելով վերը նշված օՓակտերում առկա տեղեկատվության իրականութանը չհամապատասխանելու մասին, իր սվտրագրությամբ ն կնիքով հատրապել է վերոգրյալ ակտերը, որի արդյունքում ՀՀ պաշտպանության նախարարությունը, պարտականություն է ատանձնել 12900 լրակազմ տաք ներքնաշորի համար «Մասիսի գարուն կարի ֆարրիկա» ՍՊ ընկերությանը փոխանցելու 32.121Լ000 ՀՀ դրամ, որից 7517310 ՀՀ դրամի՝ փաստացի չմատակարարված թվով 3019 փւաք ներքնաշորերի համար: Այնուռետն, Վաղինակ Եղիազարյանը 2023 թվականի հուլիսի 6-ին Ռուրեն Վարդանյանի միջոցով Վարդան Մովսիսյանին է տվել 6.900.000 ՀՀ դրամ Վարդան Մարտիրոսյանին փոխանցելու նպատակով: Արդյունքում` Վարդան Մովսիսյանը, Վարդան Մարտիրոսյանը ն Վաղինակ Եղիազարյանն Ռուբենն Վարդանյանի օժանդակությամբ ՀՀ պաշտպանության նախարարությունից խմբի կազմում նախնական

համաձայնությամի խաբեության եղանակով խարդախությամբ հափշտակել են առանձնապես խոշոր չափերի՝ 6.900.000 ՀՀ դրամ գումար:

(:-.) Բացի այդ, 2022 թվականի ընթացքում «Մեաւսիսխ գարուն կարի ֆաբրիկա» ՍՊ րնեկերություն, ՕՀՀ ՊՆ կարիքների համար հայտարարված գնման ընթացակարգում ճանաչվել է ընտրված մասնակից՝ «Կոշիկ կանացի խրոմն» ապրանքատեսակը մատակարարելու ն գնման ընթացակարգում, որի արդյունքում:

2022 թվականի դեկտեմբերի 3-ին ՀՀ պաշտպանության նախարարության ի «Մասիսի գարուն կարի ֆարրիկա» ՍՊ ընկերության միջն կնքվել է Պետության կարիքների համար ապրանքների մատակարարման թիվ ՓՊՄԱՊՁԲ-23-7/6-1 պայմանագիրը:

2023 թվականի ապրիլի Հին «Մասիսի գարուն կարի ֆարրիկա» ՍՊԸ լիազորված անձ Ռուբեն Վարդանյանը 2023 թվականի փետրվարի 2-ին կնքված թիվ 1 համաձայնագրի ու 2023 թվականի ապրիլի 4-ին դուրս գրված թիվ Ա9215174062 հաշիվ ապրանքագրի հիման վրա ՀՀ ՊՆ թիվ 98360 զորամաս է մատակարարել 924 զույգ կանացի կոշիկներ: ՀՀ պաշտպանության նախարարի՝ 2019 թվականի փետրվարի 22- ի թիվ 177 հրամանով սահմանված կարգով նյութատեխնիկական միջոցներն ընդունող հանձնաժողովը մատակարարված ապրանքատեսականին ի պահ ընդունելու գործընթացը կազմակերպելու նպատակով մատակարարված կոշիկները ենթարկել է զգայաբանական ուսումնասիրության, որի արդյունքում պարզել է, որ դրանք չեն համապատասխանում կնքված պայմանագրով նախատեսված վաեխնիկական բնութագրին, ինչի մասին հանձնաժողովի նախագահ Սերգեյ Մովսիսյանը զեկուցել է զորամասի հրամանատար Վարդան Մարտիրոսյաւնին, ով Սերգեյ Մովսիսյանին հանձնարարել է մատակարարին վերադարձնել տեխնիկական բնութագրերին չհամապատասխանող ապրանքատեսակը:

Դրանից հերո Վարդան Մարտիրոսյանը ն Վարդան Մովսիսյանը խմիի կազմում մատակարար ընկերության տնօրեն Վաղինակ Եղիազարյանի օգտին ապօրինի գործողություն կատարելու սահմանված փեխնիկական րնութագիրին չհամապատասխանող վերոհիշյալ կոշիկներն անխոչընդոտ ընդունելու համար վերջինիցս Ռուրեն Վարդանյանի միջոցով պահանջել են խոշոր չափի` Լ000.000 ՀՀ դրամ կաշառք:

Վաղինակ Եղիազարյանը, ընդունելով կաշառք տալու պահանջը, հաջորդ օրը՝ 2023 վականի ապրիլի 20-ին՝ ժամի 16:40-ի սահմաններում, Ռուբեն Վարդանյանի միջոցո՝ կաշառքի գումարը վվել է Վարդան Մովսիսյանին, իսկ Վարդան Մովսիսյանը նույն օրը կաշառքի գումարր փոխաւնցել է Վարդան Մարփտիրոսյաւնին:

Այնուհետն, Վարդան Մարտիրոսյանը նյութատեխնիկական միջոցներն ընդունող հանձնաժողովի նախագահին հանձնարարել է անխոչընդոտ ընդունել տեխնիկական բնութագրին չհամապատասխանող նե վերադարձման ենթակա

կոշիկները այդ կերպ դրդելով հանձնաժողովի նախագահին մարաշանլ ծառայողական լիազորությունները` չկատարել ՀՀ պաշտպանության նախարարի՝ 209 թվականի փետրվարի 2ի թիվ 177 հրամանով վերապահված

նյութատեխնիկական միջոցների ընդունման հանձնաժողովի

պարտականհությունները, այն է՝ իրականացված զգայարանական հետազովության արդյունքում հայտնաբերելով շեղումներ պայմանագրին կից թիվ 1 հավելվածով նախատեսված վաեխնիկական բնութագրի հեմ, չարձանագրել դրանք ու չնախաձեռնել մափակարարված նյութատեխնիկական միջոցներն ամբողջությամբ կամ մասնակի վերադարձման գործընթացը: Արդյունքում, հանձնաժողովի նախագահը նույն հանձնաժողովի անդամների հեվ. խմիի կազմում կազմել են պաշտոնական փաստաթուլթ հանդիսացող` 2023 թվականի թվականի ապրիլի 20-ի թիվ 19 կեղծ ակփր՝ դրանում ակնհայվ կեղծ տելեկություններ ներառելով այն մասին, թե իրր մատակարարված ապրանքատեսականին համապատասխանում է

պայմանագրում նշված փեխնիկական բնութագրին, իսկ Վարդան Մարվփիփրոսյեւնն իր հերթին պաշտոնական կեղծ փատրաթուղթ կազմկու դիտավորությամբ իր սմտրագրությամբ հատրատել ն շրջանառության մեջ է դրել հիշյալ ակտը: Հանձնաժողովի հիշյալ գոլծողությունների արդյունքում պետությանը պատճառվել է էական՝ 7.007.616 ՀՀ դրամի գույքային վնաս: (...)չ»։

7. Առաջին ատյանի դատարանի 2023 թվականի հոկտեմբերի 27-ի որոշման համաձայն` «(..) (Դատարանը, անդրադառնալով մեղադրյալի կողմից իր վրա ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամի դրված պարվպաւկանությունների կատարումն ապահովելու նպաւտակին, գտնում է, որ այն առաջին հերթի անք է մեկնաբանման ենթարկե ` մեղադրյալի

պարվտականությունների սաւհմաններում:

(..) Դատարանը գտնում է, որ, սույն փուլում նս խոչընդուրզու՝ մեղադրյալի կողմից իր վրա ՀՀ քրեական դավավարության օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամը դրված պարպտեւկաւնությունների կատարումն ապահովելու, վտանգն առկաւ է, սսւկայն այն էականորեն նվազել է:

ւՏե՛ս վարույթի նյութեր, հատոր Լին, թերթեր 92-94:

Այսպես` մեղադրյալի նկատմամի կալանք խափանման միջոցն ընտրելիս Է վճռաբեկ դատարանն ինչպես նշվել է հաշվի է առել նան այն հանգամանքը, որ քրեական վարույթը գտնվել է այզբնաւկաւն վովում, ն դեռնս անհրաժեշվ է կատարել մի շարք ապացուցողական գործողություններ, որի պայմաններում (...) գործի քննության տվյալ փուլում առկա է մեղադրյալ Վ.Մարտիրոսյանի կողմից քրեական վարույթին խոչընդուրնլու բարձր հավանականության ոխակ, ինչը չի կարող չեզոքացվել այլրնրրանքային խափանման միջոցների կիրառմամբ:

Դատարունն արձանագրում է, որ այս մասով գործի քննությանը խոչընդուելու հավանականությունն էականորեն նվազել է, քանի որ նախաքննությունն այլես չի գտնվում ապացույցների հավաքման ակտիվ՝ սկզբնական փուլում, դեռ ավելին՝ նշված փուլն ավարտվել է, այսինքն` հնարավոր բոլոր ապացույցները հավաքված են, իսկ մեղադրական եզրակացության կազմումը ն քրեական գործը դատարան ուղարկելը վկայում է, որ դեպքի բոլոր հանգամանքներն րար նախաքննական մարմնի պարզվաւծ են ն ենթադրյալ հանցագործություններին առնչություն ունեցող անձինք բացահայտված են, ինչն իր հերթին վկայում է, որ առկա :է ապացուցողական գործողություններ կատարելու անհրաժեշտություն:

(.) Այլ կերպ ասած՝ քննչական ն դատավարական ամբողջ գործողությունների կատարված լինելու փաստն էականորեն նվազեցնում է գործի քննությանը խոչինդուրելու՝ մեղադիյալի կողմից իր վրա ՀՇ քինական դատավարության օրենսգրքով կամ դազարանի որոշմամբ դրված պարվաւկաւնությունների կատարումն ապահովելու հավանականությունը:

Դատարանի դիրքորոշում, պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ խոչընդոտելու հավանականություն, պեփք է գնահատման ենթարկվի ոչ թե վերացարկված, այլ ապացույցների որոշակի ամբողջությամբ հատրատված տվյալների հիման վրա, որոնք հնարավորություն կտան հիմնավորված ենթադրություններ անել առ այն, որ անձր, կալանքի փակ չգտնվելով, կարող է խոչընդուրել քրեական վարույթի բնականոն ընթացքին:

Ավելին՝ եթն գործի քննության որոշակի փուլում խափանման միջոց կիրառելու հիմքերը գնահատելիս հնարավոր Լէ բացառապես հիմնվել ենթադրությունների վրա՝ հաշվի առնելով քրեական գործի բնույթը, վարույթի ընթացքը, գործով անցնող անձանց շրջաւնակը ն այլ հանգամանքներ, ապա քննության հերագա վոլերում,

առավել նս՝ նախաքննությունն ավարտված լինելու պայմաններում, հիմքերը երք է հիմնված լինեն ոչ թե բացառապես ենթադրությունների, այլ հնարավոր ենթադրությունները որեէ կերպ հիմնավորող տվյալների վրա:

Այսինքն` քննության ներկա վալում մեղադրյալ Վարդան Մարտիրոսյանի կողմից ազավատւթյան մեջ գտնվելու դեպքում գործի քննությանը խոչընդոտելու հավանականությունն Օայլես այն աստիճան բարձր չէ, որ այլընտրանքային խափանման միջոցներն ի զորու չլինեն ապահովելու մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը, քանի որ քննչական, ինչպես նան գաղտնի քննչական գործողությունները կատարվել են, քրեական գործի քննությունն սկսվել, իսկ ենթադրյալ հանցագործություններն ատերնույւթ բացահայտվել են գաղտնի քննչական գործողությունների կատարմամի (օրլեկտիվ ապացույցներով), նախաքենության՝ ապացույցների հավաքման ակտիվ փուլն ավարվվել է, գործը մեղադրական եզրակացությամի գտնվում է Դատարանում, ինչի հետնանքով մեղադրյալի վրա ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամի դրված պարվտաւկանությունների կատարումն ապահովելու վտաւնգը ցածր է ն առավելապես պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ այն քրեական գործով վարույթը դեռես գտնվում է նախնական դատալսումների փուլում, չեն հերազոտվել գործում առկա ապացույցները ն չեն հարցաքննվել գործի համար կարնոր նշանակություն ունեցող անձինք:

Անդրադառնալով հանրային մեղադրողի կողմից հայտնած այն դիրքորոշմանը, որ մեղադրյալը կարող է ազդեցություն գործադրել գործով անցնող անձանց վրա՝ Դատարունը փաստրում է, որ այդ մասով խոչընդոտելու հիմքը թեկուզն առկա է, սակայն այնքան է նվազել, որ այլ խափանման միջոցներն ի զորու կլինեն ապահովել մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը: Ընդ որում, հարկ է նշել, որ նթե նույնիսկ որեէ ազդեցության արդյունքում վկաները կամ մեղադրյալները փոխեն իրենց ցուցմունքները, ապա Դատարանը կաշկանդված չի լինելու, ավելին` պարտավոր է գնահատել ինչպես նախաքննական, այնպես էլ դավաքննական ցուցմունքների արժանահավատությունը:

Ավելին՝ Դատարանն արձանագրում է, որ վարույթով անցնող անձինք որպես կանոն հարցաքննվլ ենւ օպերատիվ-հետախուզական միջոցառումների արդյունքների, դրանցում ներառված կամ դրանցից ըխող հանգամանքների

վերաբերյալ, ինչն այլ հանգամանքների համատեքատում, էական նշանակություն ոնի խափանման միջոցի հարցը քննարկելու տեսանկյունից: Քննությանը խոչընդոտելու առումով հարկ է նշել նան, որ ասն քրեական գործն ունս, որոշակի առանձնահատվկվություններ, ինչով պայմանավորված այդ ոիսկն այս փուլում այնչափ բարձր չէ, որ անձին անազատության մեջ պահելը լինի միակ արդարացված միջոցը գործի քննությունը շարունակելու համար:

Մասնավորապես՝ Առյն քրեական գործով ապացուցողական բազան

առավելապես ն հիմնականում առերնույթ կազմում են «Թվային, այդ թվում՝ հեռախոսային հաղորդակցությունների վերահսկում», «Ներքին դիվա» ն «Արտաքին դիտում» ՕՀՄ-ները, արտավարութային փատրաթղթերը, զննության արդյունքները ն իրեղեն ապացույցները: Նշված ապացույցները, որպես վարույթի նյութեր, արդեն իսկ գտնվում են Դատարանում ն այս առումով առարկայազուրկ է դառնում մեղադրյալի ազդեցություն ունենալը գործում առկա նյութերի հետազոտման վրա: Իսկ միայն այն հանգամանքը, որ մի քանի անձ մեղադրյալ Վարդան Մարտիրոսյանի դեմ նախաքննության ընթացքում հնարավոր է տվել են, առերնույթ, մեղադրական բնույթի ցուցմունքներ (այն էլ միանշանակ նման դիրքորոշում հայտնել հնարավոր չէ, քանի որ մեղադրական եզրաւկացությունում վւեղ գվտաւծ ցուցմունքներն ուղղակիորեն մեղադրական բնույթ չունեն, առերնույթ, չեն մատնանշում կոնկրետ անձի կողմից կոնկրեվ, հանցանք կատարելու մասին ն ենթակա են գնահատման այլ ապացույցների հեր համադրության արդյունքում՝ ենթադրաբար բխում են օբյեկտիվ ապացույցներից), չի կարող հանդիսանալ բացարձակ հիմք անձի շարունակական կալանքի տակ պահելու համար: Ավելին՝ ինչպես նշվել է, այդ ցուցմունքներից տարբերվող ցուցմունք տալու դեպքում Դատարանը պարվփավոր է լինելու մեկը մյուսից անջատ գնահատելու դրանց արժանահաւվատությունը:

Միաժամանակ, Դատարանը հարկ է համարում նան նշել, որ մեղադրյալի դեմ հնարավոր ցուցմունք տված անձանց միջն նախաքննության փուլում նան կատարվել են առերեսումներ, ինչն էլ իր հերթին որոշակի առումով նվազեցնում է այդ անձանց նկատմամբ ապօրինի ազդեցություն գործադրելու հավանականությունը:

Ալ կերպ ասած Դատարանի գնահատմամբ մեղադրյալների հակընդդեմ հարցման (կոնֆրոնտացիայի) իրավունքն ապահովվել Լ, քանի որ վերջիններն առերես հարցաքննվել են իրենց դեմ ցուցմունք վված անձանց հետ` պնդելով տրված

ցուցմունքները: Ինչ վերաբերում է այն հանգամանքին, որ սույն քրեական արութի առանձնացվել է այլ վարույթ ն այդ վարույթով էլ կան այլ մեղադրյալներ, ապա Դատարաւեր գտնում է, որ եթն անգամ մյուս վարույթով մեղադրյալներն օգտվեն իրենց լռելու իրավունքից, Դատարանը կարող է գնահատել վերջինների նախաքննական ցուցմունքները:

Միաժամանակ, Դավաւրանը հարկ է համարում փասպտել, որ չկա որնէ արգելք, կաշկանդվածություն, որ դատական քննության հետագա վալերում, մեղադրյալի կողմից հնարավոր բացասական վարքագիծ ցուցաբերելու դեպքում, չի կարող կրկին քննարկվել խափանման միջոց կալանքի կիրառելիության հարցը:

(չ-.) Նշվածից բացի, Դատարանը գտնում է, որ ազատությունից զրկելու հեվ: չկապված այլընտրանքային խափանման միջոցների կիրառմամբ հնարավոր է ապահովել մեղադրյալի կողմից իր վրա ՀՀ քրեական դավավարության օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամի դրված մյուս պարտաւլկաւնությունների կատարումը, այդ թվում` վարույթն իրականացնող մարմնի հրավերով ներկայանալը, վարույթն իրականացնող մարմնի կարգադրություններիի ն դատական նիարի կարգին ենթարկվելը:

Դատարանը, անդրադառնալով դատախազի այն դիրքորոշմանը, որ

մեղադրյալ Վարդան Մարվփրոսյանը թեսլեւրն չի զբաղեցնում նշված պաշվտնեը՝ րար մեղադրյալի խոսքերի՝ գտնվելով կադրերի ոեզերվու, սակայն դրանով պայմանավորված գործով անցնող անձանց հետ հարաբերությունները չեն փոխվում, ուստի կարող է խոչընդոտել գործի քննությանը, ապա հարկ է նկատել, որ նման մեկնաբանման պայմաններում, յուրաքանչյուն դեպքում, երբ գործով անցնող անձանցից երկուսր մեկր մյուսի հետ ունենան լավ հարարերություններ, ապա նրանցից առնվազն մեկր պետք է մնա կալանավորված: Սաւկայն նման մեկնաբանումը չի կարող համարվել ողջամիտ ն բացառապես այդ հանգամանքը հիմք հանդիսանա անձին ազատությունից զրկելու համար:

Իսկ այն հանգամանքը, որ Վարդան Մարտիրոսյանը զիաղեցնում է պաշտոն, ապա այն չպետք է մեկնաբանվի ի վնաս անձի, քանի որ կարող է արացվել այնպես, որ յուրաքանչյուր ոք, ով հանդիսացել է պաշտոնատար անձ, ապենրական կառավարման ոլորտում ունեցել է զրաղեցրած պաշտոններ, անպայմանորեն պետք է կալանքի տակ գտնվի: Այլ կերպ ասած՝ նման տրամաբրանությամը առաջնորդվելու

դեպքում, ցանկացած նախկին պաշտտեյա, ում մեղսագրվում է հանրորեն փրանգավոր արարքի կատարում, գործի քննության ընթացքում պերք է լինի արգելանքի տակ:

Ինչ վերաբերում է խափանման միջոցների մյուս նպատակներին՝ նոր հանցանք կատարելուն ն փախուստի դիմելուն, ապա Դատարանը գտնում է, որ նոր հանցանք կատարելու հավանականությունը, ինչպես նախաքննության փուլում, այնպես էլ ներկայում, բացակայում է:

Այսպես՝ 2023 թվականի սեպտեմբերի 25-ից ի վեր քրեական գործի նյութերում: առկա չէ որեէ փաարական հանգամանք, որը կարող է վկայել մեղադրյալի կողմից նոր հանցանք կատարելու հավանականության մասին, հատկապես այն պայմաններում, երի վերջինը նախկինում արափավորված՝ դատապարվված չի եղել:

Ինչ վերաբերում է մեղադրյալի կողմից փախուսրր կանխելու

հավանականության գնահատմանը, ապա Դատարանը փաստում է, որ այն նս առկա չէ կամ խիար նվազ է, ն այդ մասով անձի պատշաճ վարքագիծը կարող է ապահովվել այլընտրանքային խափաւնման միջոցների կիրառումը:

Դատարանի դիրքորոշում, պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ չննրկայացվեցին այնպիսի փվյալներ, որոնք վկայում են փախուարի դիմելու հիմքի բարձր հավանականությաւն ն այդ ոիսկն այլ խաւփանման միջոցներով չեզոքացնելու անհնարինության մասին: Հակառակ դրան՝ մեղադրյալն ունի հաշվառման ն մշտական բնակության վայր, ամուսնացած է, խնամքին են երկու անչափահաս երեխաները:

Ը) Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալին մեղսագրվող

հանցագործությունների բնույթը, վտանգավորության աստիճանը (վերագրվում են հանրային ծառայության շաւհերի, սեփականության դեմ ուղղված հանցագործությունների կատարում, որոնք, ըս. բնույթի ն վտանգավորության աստիճանի դասվում են ոչ մեծ ծանրության, միջին ծանրության, ծանր ն առանձնապես ժանի հանցագործությունների թվին, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, սպառնացող հնարավոր պավժի խատությունը, ի թիվս այլեի՝ նույնպես էական նշանակություն ունեն Վարդան Մարտիրոսյանի հետագա վարքագծի հավանականությունը կանխորոշելու հարցում:

Ավելին` Դատարանը թեն գտնում է, որ Վարդան Մարտիրոսյանի կողմից ենթադրյալ ոչ մեծ, միջին ծանրության, ծանր ն առանձնապես ծանր հանցանքներ

կատարելու հանգամանքը չի կարող անտեսվել ն պերք է էական շանակությւն ունենա խափանման միջոցի հարցը քննարկելիս, սակայն դա չի կարող դատավարական ցանկացած փուլում դիտարկվել որպես անբեկանելի հիմք անձին անազատության մեջ պահելու համար: Այլ խոսքով՝ գործի քննության սույն փուլում միայն մեղսագրվող արարքների հանրային վփանգավորությունը ն ծանրության աստիճանը չի կարող համարվել բավարար պատճառ անձին շարունակաբար անազատության մեջ պահելու համար:

Հետփնաբար, Դատարանը հաշվի առնելով մեղսագրվող արարքների բնույթը ն վտանգավորության աատիճանները, գտնում է ո վերր ` կամրարված վերլուծությունների արդյունքում դրանք չեւ կարող անձի ազատության սահմանափակման պատճառ հանդիսանալ, առավել ես այն պայմաններում, երը խափանման միջոցի նպատակը անձի պատշաճ վարքագծի ապահովումն է, այլ ոչ թե վերջինին պատժելը, առավել նս այն պայմաններում, երբ «Հայաստանի Հանրապեվությունում գործում է ոչ թե մեղավորության, այլ անմեղության կանխավարկածը:

Բացի այդ, ՀՀ քրնական դատավարության օրենսգրքի 16-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` խափանման միջոցի տեսակն ընփրելիս հաշվի են առնվում մեղադրյալի օրինական վարքագիծն ապահովող ն դրան խոչընդովտղ բոլոր հնարավոր հանգամանքները:

Այսինքն՝ օրենսդիրը շեշփտր դնում է ոչ թե կոնկրեր հանգամանքների վրա, այլ մեղադրյալի հնարավոր վարքագծի փեսանկյունից դրական ն րացասական գործոնների հակակշոման ն հավասարակշռման գաղափարի վրա:

Ավելին՝ Դատարանը գտնում է, որ բոլոր հանգամանքների հաշվառումի կարնորվում է նան անձի բարոյական կերպարի ընդհանուր նկարագիրը կազմելու հարցում: Այլ կերպ՝ թեն անձր ընութագրող հանգամանքները, որպես կանոն, չեն կարող խափանման միջոցի ընտրման կամ փոփոխման հարցում առանցքային դեր կատարել, այնուամենայնիվ դրանց անտեսմաւն պարագայում Դատարանը կարող է անարդյունավետ ն նպատակների չծառայող խափաւնման միջոցներ կիրառել:

Ուստի, Դատարանը որպես մեղադրյալի անձր բնութագրող ն Դատարանի կողմից հաշվառման ենթեւկաւ հանգամանքներ է գնահավում մեղադրյալի նախկինում:

19

արավտավորված` դատապարտված չլինելը, ընտանիք, խնամքին երեխաներ, մշտական բնակության վայր ունենալը:

Այսպիսով՝ Դափարանը, հաշվի առնելով վերը կատարված վերլուծությունները, նկատի ունենալով, որ մեղադրյալի կողմից փախուարի դիմելու ն իր վրա ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով կամ դատարանի որոշմամը դրված

պարվտաւկանությունների կատարումն ապահովելու հիմքերը նվազ են, խակ մեղադրյալի կողմից հանցանք կատարելու հավանականությունն ընդհանրապես բացակայում է, գտնում է, որ Վարդան Մարտիրոսյանի նկատմամը անհրաժեշտ է ընտրել ազատությունից զրկելու հետ չկապված խափանման միջոցներ:

Վերը նշված բոլոր հանգամանքները գնահատելով համակցության մեջ՝ Դատարանը գտնում է, որ այլրարրանքային խափանման միջոցներից գրավը, վարչական հակողությունը, պաշվտնավարման կասեցումը ն բացակայելու արգելքը համակցված կարող են ապահովել մեղադրյալի պատշաճ վարքագիծը:

Մասնավորապես՝ բացակայելու արգելք խափանման միջոցն ի զորու է իսպառ չեզոքացնելու խափանման միջոցի կիրառման հիմք հանդիսացած մեղադրյալի փախուստի հավանականությունը, հեփնաբար՝ գնահատելով այն հանգամանքը, որ մեղադրյալի կարող է դիմել փախուտրի օգտագործելով անձր հատրավտղ փաստաթուղթ, Դատարանը սահմանում է արգելք՝ ՀՀ տարածքը չլքելու մասին:

Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրյալի կողմից իր վրա ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով դրված Տպարտականությունների կատարումն ապահովելու, մասնավորապես՝ գործի քննությանը խոչընդովելու հավանականությունն իսպառ չեզոքացնելու համար անհրաժեշտ է վերը նշված խափանման միջոցների հեվմ. համակցված կիրառել նան պաշտոնավարման կասեցումը:

Այսպես՝ տվյալ դեպքում Վարդան Մարտիրոսյանը զբաղեցնում Լ ՀՀ ՊՆ 98360 զորամասի հրամանատարի պաշտոնը, այսինքն՝ ունի հան