Սարգսյան — ԵԴ/0536/01/19

Բ" (2. ԵԴ/0536/01/19

2428Թ ԱՑ ԱՆԵԻ Ի, ֆ

/22Բ ե - Ֆր

ԱՏՆ

վ ՍՏԵ, ՀԿ

ՀՏՅՅԱՂՆ ՀԾ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ

ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ

ՈՐՈՇՈՒՄ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

Հայաստանի Հանրապետության

վերաքննիչ քրեական դատարանի որոշում

նախագահող դատավոր` Ռ.Բարսեղյան

Դատավորներ` Ա.Ազարյան

Լ.Աբգարյան

27 դեկտեմբերի 2023 թվական ք.Երնան

ՀԸ Վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ

դատարան),

նախագահությամբ՝ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ

մասնակցությամբ դատավորներ՝ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ

Դ.ԽԱՉԱՏՈՒՐՅԱՆԻ

ԱՊՈՂՈՍՅԱՆԻ

Ս.ՕՀԱՆՅԱՆԻ

գրավոր ընթացակարգով քննութան առնելով ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2022 թվականի մայիսի 3Լի որոշման դեմ ամբաստանյալ Վահե Գագիկի Սարգսյանի պաշտպան Գ.Թավադյանի վճռաբեկ բողոքը,

2

ՊԱՐԶԵՑ

Գործի դատավարական նախապատմությունը.

1. 2019 թվականի ապրիլի 4-ին ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայության քննչական դեպարտամենտում, 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի (այսուհետ՝ ՀՀ քրեական օրենսգիրք) 267.1րդ հոդվածի Լին մասով ն 266րդ հոդվածի 1ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով, հարուցվել է թիվ 58207719 քրեական գործը:

Նախաքննության մարմնի՝ 2019 թվականի ապրիլի 4ի որոշմամբ Վահե Գագիկի Սարգսյանը ձերբակալվել է:

Նախաքննության մարմնի՝ 2019 թվականի ապրիլի 6ի որոշմամբ Վահե Սարգսյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, ն նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով:

Երնան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի՝ 209 թվականի ապրիլի 6ի որոշմամբ Վ.Սարգսյան նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառվել է կալանավորումը՝ 2 (երկու) ամիս ժամկետով:

Նախաքննության մարմնի 2019 թվականի հուլիսի 2ի որոշմամբ

Վ.Սարգսյանին առաջադրված մեղադրանքը լրացվել է, ն նրան կրկին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով:

2019 թվականի հուլիսի 19-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երնան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարան (այսուհետ՝ նան Առաջին ատյանի դատարան):

Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2020 թվականի փետրվարի 13ի որոշմամբ Վ.Սարգսյանի նկատմամբ որպես այլընտրանքային խափանման միջոց է ընտրվել գրավը:

2. Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2021 թվականի հունիսի 25-ի դատավճռով ամբաստանյալ Վ.Սարգսյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268- րդ հոդվածի 3-րդ մասով, ն նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 2 (երկու) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի կանոնների կիրառմամբ՝ նշանակված պատժին հաշվակցվել է նախնական կալանքի

Յ

տակ գտնվելու 10 (տասը) ամիս 9 (ինը) օրը ն Վ.Սարգսյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 1 (մեկ) տարի 7 (յոթ) ամիս 21 (քսանմեկ) օր ժամկետով:

3. Դատախազ Գ.Շովակիմյանի, ամբաստանյալ Վ.Սարգսյանի պաշտպաններ Կ.Սարդարյանի ն Գ.Թավադյանի վերաքննիչ բողոքների քննության արդյունքում, ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ՝ նան Վերաքննիչ դատարան) 2022 թվականի մայիսի 3-ի որոշմամբ պաշտպանների բողոքը մերժել է, իսկ դատախազի բողոքը` մասնակիորեն բավարարել, Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2021 թվականի հունիսի 25-ի դատավճիռը բեկանել ն փոփոխել է, ամբաստանյալ Վ.Սարգսյանին մեղավոր է ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով ն նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակել ազատազրկում՝ 7 (յոթ) տարի ժամկետով՝ առանց գույքի բռնագրավման: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 3-րդ մասի կանոնների կիրառմամբ՝ նշանակված 7 (յոթ) տարի ժամկետով ազատազրկմանը հաշվակցվե է Վ.Սարգսյանի նախնական կալանքի տակ գտնվելու ժամկետը՝ 10 (տասը) ամիս 9 (ինը) օրը, ն նրա նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 6 (վեց) տարի 1 (մեկ) ամիս 21 (քսանմեկ) օր ժամկետով՝ առանց զույքի բռնագրավման:

Վերաքննիչ դատարանի՝ 2022 թվականի մայիսի 31Լի որոշման դեմ վճռաբեկ բողոք է ներկայացրել ամբաստանյալ Վ.Սարգսյանի պաշտպան Գ.Թավադյանը:

4. Վճռաբեկ դատարանի` 2022 թվականի նոյեմբերի 24ի որոշմամբ ամբաստանյալ Վ.Սարգսյանի պաշտպան Գ.Թավադյանի վճռաբեկ բողոքն ընդունվել է վարույթ: Վճռաբեկ դատարանը 2023 թվականի մարտի 27-ի որոշմամբ սահմանել է վճռաբեկ բողոքի քննության գրավոր ընթացակարգ:

Վճոաբեկ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները ն պահանջը.

Վճռաբեկ բողոքը քննվոմ է հետնյալ հիմքերի սահմաններում՝

ներքոշարադրյալ հիմնավորումներով.

' Շամաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի անցումային դրույթները կարգավորող՝ 485րդ հոդվածի 8-րդ մասի, սույն բողոքը քննվում է մինչն 2022 թվականի հուլիսի Լը գործող

4

5. Բողոքի հեղինակի պնդմամբ՝ Վերաքննիչ դատարանը, դատական ակտ կայացնելիս, թույլ է տվել դատական սխալ՝ քրեադատավարական օրենքի էական խախտում, ինչն իր բնույթով էական է ն ազդել է գործի ելքի վրա: Մասնավորապես, բողոքաբերը նշե է, որ քրեական գործով դատաքննության ընթացքում հետազոտվել են խուզարկությանն առնչվող համապատասխան փաստաթղթերը, բայց այդպես էլ չի հրապարակվել ու հետազոտվել որնէ փաստաթուղթ կամ փաստական տվյալ, որից կբխեր, որ խուզարկության ենթակա մեքենան Վ.Սարգսյանին բերման ենթարկելուց անմիջապես հետո կնիքվել է, այն էլ՝ ընթերակաների ներկայությամբ: Ստորադաս դատարանները դատական ակտում պատշա'" իրավական գնահատականի չեն արժանացրել խուզարկությանը նախորդող հանգամանքների համակցությունը, որոնք հնարավորություն կտային պատշաճ երաշխավորելու վարույթի արդարացիությունը:

Միննույն ժամանակ, բողոք բերած անձն ընդգծել է, որ քրեական գործում առկա չէ արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցություն, որը թույլ կտար հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան ապացուցված համարելու Վ.Սարգսյանի մեղավորությունն իրեն մեղսագրվող՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2րդ կետով նախատեսված արարքը կատարելու մեջ:

5.. Բացի այդ, բողոքաբերը, անդրադառնալով Վ.Սարգսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ ն 70-րդ հոդվածների կիրառելիությանը, փաստել է, որ Վերաքննիչ դատարանը վերոնշյալ հարցերի կապակցությամբ նույնպես եկել է սխալ եզրահանգման:

Այսպես՝ Վերաքննիչ դատարան է ներկայացվել Վ.Սարգսյանի կնոջ մահվան փաստը հաստատող վկայականը, ն որնէ կերպ հաշվի չի առնվել, որ երեք անչափահաս երեխաները, որոնցից մեկը մանկուց հաշմանդամ է, մնացել են միայն ամբաստանյալի խնամքին:

Միաժամանակ, բողոքի հեղինակը փաստարկել է, որ վերաքննիչ բողոքը քննության առնելուց հետո, ի հայտ են եկել նոր հանգամանքներ, մասնավորապես՝ Վ.Սարգսյանի հոր՝ Գագիկ Սարգսյանի մոտ 2022 թվականի հուլիսի 11-ին

5

ախտորոշվել է «Գլխուղեղի սուր իշեմիկ կաթված», իսկ նրա մայրը՝ Գայանե Կիրակոսյանը, 2022 թվականի հուլիսի 15-ին ենթարկվել է վիրահատության:

Այսպիսով, առկա բոլոր հանգամանքների ու, հատկապես, վերոնշյալ նոր հանգամանքի պայմաններում, Վերաքննիչ դատարանը պարտավոր էր առնվազն քննարկման առարկա դարձնել տվյալ պահին գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64- րդ հոդվածի կիրառելիության հարցը:

5.2. Բողոքաբերը նշել է նան, որ 2022 թվականի հուլիսի 1-ին ուժի մեջ մտած ՀՀ քրեական օրենսգրքով Վ.Սարգսյաանին մեղսագրվող արարքի համար նախատեսված սանկցիայի ազատազրկման ձնով պատժի նվազագույն չափը նվազել է՝ յոթից դառնալով վեց տարի:

Միննույն ժամանակ, բողոքի հեղինակը նշել է, որ Վերաքննիչ դատարանը, Վ.Սարգսյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ բացասական հետնության գալով, թույլ է տվել դատական սխալ, այն է՝ պատշաճ գնահատման չի ենթարկել Վ.Սարգսյանի ընտանեկան դրությունը, խնամքին երեք անչափահաս երեխաների, հաշմանդամ երեխայի, հաշմանդամ եղբոր ու տարեց հոր առկայություն, նե նշանակված պատժի հնարավոր ազդեցություն, Օնրա ընտանիքի կյանքի պայմաննեի վրա, ինչպես նան ամբաստանյալի առողջական վիճակը:

6. Վերոգրյալի հիման վրա, բողոք բերած անձը խնդրել է բեկանել ստորադաս դատարանի դատական ակտը, ճանաչել ն հռչակել Վ.Սարգսյանի անմեղությունն առաջադրված մեղադրանքում, կամ դատական ակտը բեկանել պատժի մասով ն նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել՝ սահմանելով փորձաշրջան կամ գործն ուղարկել նոր քննության՝ պարտավորեցնելով քննարկման առարկա դարճնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդվածի կիրառելիության հարցը:

Վճռաբեկ բողոքի քննության համար էական նշանակություն ունեցող փաստական հանգամանքները.

7. Նախաքննության մարմնի կողմից Վահե Սարգսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրանք է առաջադրվել հետնյալ արարքի համար. «/..) /Նյա գործով չպարզված հանգամանքներում

6

ինքնությունը չպարզված անձից իրացնելու նպատակով ապօրինի ձեռք է րերել ն «Մերսեդես 5» մաւկնիշի, 01014107 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայում: ապօրինի պահել է առանձնապես խոշոր չափերով՝ 131 գրամ հաստատուն քաշով «մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց:

Այսպես՝ Վահեն Սարգսյանը քննությամբ դեռնս չպարզված հանգամանքներում իրացման նպատակով ապօրինի ձեռք բերելով առանձնապես խոշոր չափերով՝ ընդհանուր 131 գրամ քաշով «մնեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց, այն բաժանել է 2չափաբաժինների՝ 0.91 ն 0.4 գրամ քաշերով, որոնք տեղադրկ է երկու առանձին պոլիէթիլենային փաթեթների մեջ, այնուհներն դրանք «մնթամֆերտամին» ն «կոկաին» տեսակի թմրամիջոցների հետքեր պարունակող էլեկվրական կշեռքի հետ ապօրինի պահել է իր կողմից շահագործվող «Մերսեդես 5» մակնիշի, 01414107 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայում ն 2019 թվականի ապրիլի 4ՃՀին փոխադրել «Ռիցար» հյուրանոցային համալիրի բակային տարածք, որտեղ բոնվել է ՀՀ ԱԱԾ աշխատակիցների կողմից, իսկ ավտոմեքենայի խուզարկությամբ հայտնաբերվել է վերոնշյալ թմրամիջոցները ն էլելրրոնային կշեռքը»:

8. Առաջին ատյանի դատարանը, Վ.Սարգսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266րդ հոդվածի 3րդ մասի 2րդ կետով առաջադրված մեղադրանքը

վերաորակելով 268-րդ հոդվածի 3-րդ մասով, արձանագրել է հետնյալը. «(..) Դատարանը, գործով ձեռք բերված լոււաքանչյոր ապացույց գնահատելով թույլատրելիության վերաբերելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ գործի լուծման համար ըավարարության -փեսանկյունից, ղեկավարվելով օրենքով, ներքին համոզմամի, գվտնում է, որ ամբաարանյալ Վահե Սարգսյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգիքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2րդ կետով առաջադրված մեղադրանքում, «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշներին համապատասխան, ապացուցված չէ:

(-)

Քրեական գործի դատաքննության ընթացքւմ հետազոտված

ապացույցներով մասնավորապես՝ ամբաստանյալ Վ.Սարգսյանի, վկաներ Յու.Մինասյանի, Վ.Համբարձումյանի ցուցմունքներով, ինչպես նան 2 Տե՛ս քրեական գործ, հատոր 2-րդ, թերթեր 23-24:

7

դատաքննությամը հետազովվաւծ մյուս ապացույցներով հիմնավորվել է միայն այն հանգամանքը, որ Վահե Սարգսյանն ապօրինի կերպով ձեռք է բերել ն պահել 131 գրամ հաստատուն քաշով առանձնապես խոշոր չափի մեթամֆետամին տեսակի թմրամիջոցը, սակայն այն իրացնելու հանգամանքի վերաբերյալ որնէ փաարական տվյալ քրեական գործում առկա չէ:

(-.)

Թմրամիջոցի իրացումը դրա ցանկացած եղանակով օտարումն է: Ապօրինի իրացման փակ պետք է հասկանալ թմիամիջոցի՝ հավաացմամի կամ անհատույց այլ անձանց հանձնելու, փոխանցելու ցանկացած եղանակ` վաճահք, նվիրատվություն, փոխանակում, փոխատվություն, պարտքի մարում, ուրիշի ներարկում ն այլն: Հատկանշական Օ է, որ սոյն գործով հետազորված ապացույցները, մասնավորապես՝ ամբաստանյալ Վահեն Սարգսյանի, վկաներ Յուրի Մինասյանի ն Վաչագան Համբարձումյանի ցուցմունքները, հիմնականում պարունակում են տեղեկություններ՝ հայտնաբերված թմրամիջոցը Վ.Սարգսյանին պատկանկու, այն իր օգվւաւգործման նպատակով պահելու վերաբերյալ, րատ վերոհիշյալ անձանց ցուցմունքների՝ հերքվել է Վահե Սարգսյանի կողմից թմրամիջոց իրացնելու նպատակը:

(-.)

Դատարունը, գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց գնահատելով թույլատրելիության, վերաբերելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ գործի լուծման համար ըավարարության -փեսանկյունից, ղեկավարվելով օրենքով, ներքին համոզմամը, ամիաարանյալի մեղավորության մասին չփարատված բոլոր կասկածները նրա օգտին մեկնարանելով, հանգում է հեփնության, որ առանց թմրամիջոց իրացնելու հանգամանքը հավասվտղ ապացույցի առկայության՝ հիմնավորված ն պատճառաբանված չեն ամիաստաւնյալ Վահն Սարգսյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2- իդ կետով նախատեսված հանցանքը կավարելու վերաբերյալ մեղադրանքի կողմի հեվննությունները, գործով բավարար ապացույցներ ձեռք չեն րերվել Վահե Սարգպանի կողմից խոշոր չափերով թմրամիջոց իրացնելու մալադրանքը հաստատված համարելու վերաբերյալ:

8

Վերը նշված փասվաւկան փվյալների ն իրավական դիրքորոշումների հիման վրա դատարանը հատրատված է համարում միայն Վահեն Սարգսյանի կողմից առանձնապես խոշոր չափերով թմիամիջոց ձեռք բերելու ն պահելու հանգամանքը՝ առանց իրացնելու նպավտակի, ուարի նրա արարքը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2րդ կետից ենթակա է վերաորակման ՀՀ քրեական օրենսգիրքի 268-րդ հոդվածի 3-րդ մասով:

(-)

Անդրադառնալով քրեական պատասխանատվության,ն ն ` պատժին,

դատարանը գտնում է, որ վերոհիշյալ հանցանքի կատարման համար ամբաարանյալ Վահե Սարգսյանը ենթակա է քրեական պատասխանամվությաւն ն պարժի, որը նա պեվծ է կրի:

(-)

Որպես ամբաստանյալ Վահե Սարգսյանի անձր րբնութազող տվյալներ դատարունր հաշվի է առնում, որ նա ամուսնացած է, ունի բարձրագույն կրթություն: Ամբաստանյալի պափասխանամվությունը ն պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի Լ առնում, որ նա ֆիզիկապես վատառողջ է՝ ունի աթերոսկլերոզ, արորին վերջույթների աթերոսկլերուրիկ ախտահարում ձախ զարային զարկերակի արենոզով (75-80 տոկոս, ինչպես նան իշեմիայի ստենոկարդիա, լեղաքարային հիվանդություն, ենթասվաւմոքսային գեղձի դիֆուզ փոփոխություններ, շագաւնակագեղձի գոյացություն-աւդենոմա 14սմ, հեպապտոմեգալիա, բացի այդ, Վահն Սարգսյանի խնամքի տակ են գտնվում մինչն 14 տարեկան անչափահաս երեք երեխան, հաշմանդամ եղբայրը, հիվանդ հայրը ն թոշակառու մայրը:

Ամբաստանյալի պատասխանաւտվությունը ն պատիժը ծանրացնող

հանգամանքներ չկան:

(-)

Հաշվի առնելով ամբաարանյալի կատարած հանցագործության բնույթը ն հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա կատարմաւն եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսնորած վարքագիծը, խախտված հասարակական

9

հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, ն այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դավարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Վահեն Սարգսյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հողվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար ենթաւկաւ է պատժի ազատազրկման ձնով»::

9. Վերաքննիչ դատարանը, բեկանելով ն փոփոխելով Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը, ամբաստանյալ Վ.Սարգսյանին մեղավոր է ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով՝ արձանագրելով հետնյալը. «/...) Վերաքննիչ դափմարանը, պատշաճ իրավական ընթացակարգի շիջանակներում վերլուծելով են գնահատեղով դատաքննության ընթացքում հետազոտված գործով ձեռք բերված ապացույցներն իրենց վերաբերելիության, թույլատրելիությաւն, արժանահավատության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ գործի լուծման համար ըավարարության փեսանկյունից, դրանց բազմակողմանի, լրիվ ն օրյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամի, գտնում է, որ սույն գործով ձեռք բերված ապացույցներն իրենց համակցությամբ բավարար են ամբաստանյալ Վ.Սարգսյանին՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3րդ մասի րդ կեվտվ մեղսագրված արարքում վերջինի

մեղավորությունը հիմնավորված համարելու ն Առաջին ատյանի դատարանի կողմից ամբաարանյալին մեղսագրվող արարքը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 3Դրդ մաստվ վերաորակելու մասին հետնությունները ոչ իրավաչափ ճանաչելու համար:

(-.)

05.04.2019». խաւզարկությւն կատարելու մասին արձանագրության համաձայն՝ խուզարկություն է կատարվել Վահն Սարգսյանի կողմից շահագործվող «Մերսեդես» մակնիշի 01 44 107 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայում: Խուզարկության րնթացքում մեքենայի հետեի սրահ աջ նարատեղից հայտնաբերվել է «Շ4ն» գրառմամի էլեկտրական կշեոք՝ սպիտակավուն փոշենման զանգվածի հետքերով:

3Տե՛ս քրեական գործ, հատոր 5-րդ, թերթեր 98-119։

10

Մեքենայի աոջնի սրբուհի աջ նարապտեղից հայտնաբերվել է Ն1ն 059 գրամ քաշերով սպիրակ (տորներ, սպիրակ փոշենման 6 զանգված:

Դատաքիմիական փորձագետի՝ 05.04.2019թ.-ին արացված թիվ 1858-19 եզրակացության համաձայն Վահե Սարգսյանի կողմից շահագործվող ավտոմեքենայից հայտնաբերված ն փորձաքննության ներկայացված Լին զիպում աոռկա՝ 0,91 ն 2-րդ զիպում առկա 0,4 գրամ քաշերով բյուրեղային զանգվածները (ընդհանուր 132 գրամ քաշով) հանդիսացել են «մեթամֆերամին» փնեսակի թմրամիջոց:

Փորձաքննության ներկայացված էլեկրրական կշեռքի վրա առկա են «մեթամֆետամին» ն «լոկաին» տեսակի թմրամիջոցի հետքեր:

Տոքսիկոքիմիական փորձագետի՝ 1706.2019թ.-ին ատացված թիվ 199 եզրակացության համաձայն` Վահե Սարգսյանից վերցված մազի փորձանմուշում: հայտնաբերվել են կաննաբինոխդների խմբին պավկանող թմրալկալոիդնելր, որոնց օգտագործման ժաւմանակահատվածը համապավզտաասխաւնում է մինչն 2 ամսվա վաղեմության: Մազի փորձանմուշում, հայտնաբերվել են նան կոկաին տեսակի թմրամիջոցի հետքեր:

(-.)

Սույն գործի նյութերում առկա է նան որպես այլ փաարաթուղթ ապացույց ճանաչված ՀՀ ԱԱԾ Երնանի քաղաքային վարչության 4Հրդ բաժնի պեր Հ.Վիրաբյանի կողմից 0104.2019թ. կազմված զեկուցագիրը, համաձայն որի՝ Վահեն Գագիկի Սարգսյանը զբաղվում է թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ:

(-.)

Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Վ.Սարգսյանի կողմից շահագործվող մեքենայից առանձնապես խոշոր չափի (ընդհանուր Ն32 գրամ թաշով)՝ «մեթամֆետամին» տեսակի թմիամիջոց հայվնաբերելը,

«մեթամֆետամին» նե «կոկաին» տեսակի թմրամիջոցի հետքեր պարունակող կշեռքի առկայությունը, Վ.Սարգսյանից վերցված մազի նմուշի փորձաքննության արդյունքում: դրանում «մեթամֆետամին» տեսաւկի թմրամիջոց չհայտնարերելը, ինչպես նան վկա Հ.Ազոյանի նախաքննության ընթացքում փված ցուցմունքը, վերջինի ն Վահե Սարգսյանի առերես հարցաքննության արձանագրությունը, ՀՀ

11

ԱԱԾ Երնանի քաղաքային վարչությունից արացված՝ Վահե Գագիկի Սարգսյանի նկատմամբ նրա. կողմից օգտագործված 09Լ20-90-95 բջջային հեռախոսահամարի «Հեռախոսային խոսակցությունների վերահսկում» օպերատիվ-հետախուզական միջոցառման արդյունքում խրականացված գաղփտնալսումների արդյունքները պարունակող լազերային սկավառակի զննության արձանագրությունը, համաձայն որի Վ.Սարգսյանը թմրանյութերի ապօրինի իրացման շուրջ բազմաթիվ խոսակցություններ է ունեցել տարբեր անձանց հետ, իրենց համակցության մեջ բավարար են գալու այն ողջամիտ եզրահանգման, որ հատրատված ն ապացուցված է Վ.Սարգսյանին ՀՀ քրեական օրենսգքրի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կերով առաջադրված մեղադրանքը, այն Լէ՝ Վահե Սարգսյանը գործով չպարզված հանգամանքներում խնքնությունսր չպարզված անձից իրացնելու նպատակով ապօրինի ձեռք է բերել ն «Մերսեդես Տ» մակնիշի, 01414107 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայում ապօրինի պահել է առանձնապես խոշոր չափերով՝ ԼՅԼ գրամ հաստատուն քաշով «մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց:

(-.)

Անդրադառնալով Վ.Սարգսյանի կողմից շահագործվող մեքենայի

խուզարկության իրավաչափության մասին պաշտպաններ Կ.Սարդարյանի ն Գ.(Թավաղյանի կողմից բերված վերաքննիչ բողոքում, արված

պատճառաբանություններին առ այն, որ թե նախաքննության, թե' դատաքննության ընթացքում չի պարզվել, թե Վահե Սարգսյանին րերման ենթարկելուց մինչն խուզարկության կավաւրումը շուրջ 12 ժամ որտեղ է պահվել խուզարկման ենթակա «Մերսեդես» մակնիշի ավտոմեքենան, երը է այն կնիքվե, մինչն կնիքվելն ինչ է արվել, ով կամ ովքեր են մուտք ունեցել այնտեղ, ինչ են տեղադրել այղ ավտոմեքենայում (...) Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է հետնեյալը.

Ամբաստանյալ Վ.Սարգսյանի կողմից շահագործվող «Մերսեդես Տ» մակնիշի 01141107 հաշվառման .համարանիշի ավտոմեքենայի խուզարկության արձանագրության ուսումնասիրությունից աւկնհայտ է դառնում, որ ավտոմեքենան գտնվել է «Ռիցար» հյուրանոցային համալիրի արորգետեյա ավտոկայանատեղիի

12

ավտուրնակներից մեկու, ավտոմեքենայի բոլոր դոները, շարժիչի ծածկույթը, բեռնափեղկը կնիքված են եղել ՀՀ ԱԱԾ 8-27 կնիքով, դոները գտնվել են փակ վիճակում: Հարկ է փաստել, որ խուզարկության իրականացման հետ կապված ամբաարանյալ Վ.Սարգսյանի, ինչպես նան խուզարկությանը մասնակից այլ անձանց, այդ թվում ընթերակաների կողմից որնէ դիտողություններն կամ առարկություններ չեն կատարվել: Վ.Սարգսյանը հայտնել է, որ իր իրերից ոչինչ չէր պակասել:

(-.)

Վերաքննիչ դատարանը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով ամբատարանյալ Վահե Սարգսյանի նկատմեւմբ պատժի տեսակը ն չափր որոշելիս գնահատման է ենթարկում նրա կողմից կավփմարված հանցագործության բնույթն ու վրանգավորության ասրիճանը, մասնավորապես այն, որ Վահե Սարգսյանի կատարած հանցանքը դասվում է առանձնապես ծանր հանցագործությունների շարքին, այդ թվում` նրա գործողությունների բնույթն ու հասարակական վտանգավորության աստիճանը, նրա անձր բնութագրող տվյալներ, այն, որ ամբաստանյալն ունն բարձրագույն կրթություն, պատասխանաւտվությունը ն պատիժը մեղմացնող հանգամանքները`

ամբաստանյալը ֆիզիկապես վատառողջ է, երկրորդ խմբի հաշմանդամ, ունի աթերոսկլերոզ, արտրին վերջույթների աթերոսկլերորիկ ախտահարում ձախ զարային զարկերակի արենոզով (75-80 տոկոս, ինչպես նան իշեմիայի ստենոկարդիա, լեղաքարային հիվանդություն, ենթաւսվաւմոքսային գեղձի դիֆուզ փոփոխություններ, շագանաւկագեղձի գոյացություն-աղենոմա 14սմ, հեպատոմեգալիա, բացի այդ, Վահեն Սարգսյանի խնամքի տակ են գվնվում մինչն 14 տարեկան անչափահաս երեք երեխան (ամբաստանյալ Վահե Սարգսյանի կիեր՝ Անուշ Արթուրի Մխիթարյանը 2022 թվականի մարտի 10-ին մահացել է, հիմք՝ ՔԿԱԳ գործակալության պերի կողմից տրված Մահվան մասին պետական վկայասւկաւնր) հաշմանդամ եղբայրը, հիվանդ հայրը ն թոշաւկառու մայրը,

պատասխանաւտվություն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների

բացակայությունը, ն գալիս է եզրահանգման, որ նրա նկատմամբ պեարք է

13

նշանակվի պատիժ ազատազրկման ձնով հոդվածի սանկցիայի նվազագույնի չափով՝ 7 (լոթ) րարի ժամկետով (...)»'։

10. 2023 թվականի փետրվարի 22ին Վճռաբեկ դատարան է ստացվել ամբաստանյալ Վ.Սարգսյանի ն նրա պաշտպան Գ.Թավադյանի՝ ի լրումն վճռաբեկ բողոքի ներկայացված դիմումը, համաձայն որի՝ վճռաբեկ բողոքը ներկայացնելուց հետո ընկած ժամանակահատվածում Վ.Սարգսյանի ն նրա հաշմանդամ դստեր մոտ բժշկական հետազոտությունների արդյունքում ի հայտ են եկել ախտորոշված նոր հիվանդություններ, ն առկա է անհապաղ վիրահատական միջամտության կարիք:

Մասնավորապես, Վ.Սարգսյանի մոտ բժշկական հետազոտությունների արդյունքում, բացի 2-րդ կարգի հաշմանդամության համար հիմք հանդիսացած հիվանդություններից, ի հայտ են եկել ախտորոշված նոր հիվանդություններ՝

ա) գլխի բարորակ ուռուցք՝ չափսերը 2.1 0.6.2.3-ի, «Լիպոմա»,

բ) ննրալոգիա-ննրապատալոգիական խնդիրներ,

գ) ողնաշարի միջողային ճողվածք,

դ) որովայնի հատված՝ հետվիրահատական ընդլայնվող ճողվածք (գրիժա),

ե) լեղապարկ-պատերի հաստացում, քարեր,

զ) շականագեղձ-ընդլայնվող ադենոմա,

է) ԼՈՌ-շնչառական խնդիր՝ միջնապատի ծռության հետնանք:

Վ.Սարգսյանի հաշմանդամ երեխայի մոտ ախտորոշվել են հետնյալ նոր հիվանդությունները.

ա) լեղապարկի դիսգինեզիա,

բ) վահանաձն գեղձի վրա հայտաբերվել է կոլոդ, կիստա՝ պերինոդուլյար արտահայտված անոթավորմամբ՞:

Վճռաբեկ դատարանի պատճառաբանությունները ն եզրահանգումը.

1. Սույն գործով Վճռաբեկ դատարանի առջն բարձրացված առաջին իրավական հարցը հետնյալն է. հիմնավոր են արդյո՛ք Վ.Սարգսյանի արարքում 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի (այսուհետ՝ ՀՀ 4 Տե՛ս քրեական գործ, հատոր 6-րդ, թերթեր 135-168:

5 Տե՛ս քրեական գործ, հատոր 7-րդ, թերթեր 90-104:

14

նախկին քրեական օրենսգիրք) 266-րդ հոդվածի 3րդ մասի 2րդ կետով նախատեսված հանցակազմի հատկանիշների առկայութան վերաբերյալ Վերաքննիչ դատարանի հետնությունները:

12. ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Իրացնելու նպատակով թմրամիջոցներ, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութեր ապօրինի պատրատրելը, վերամշակելը, ձեռք բերը, պահեր, փոխադրելը, առաքելը կամ դրանք ապօրինի իրացնելը`

(-.)

3. Սույն հոդվածի առաջին կամ երկրորդ մասով նախատեսված արարքները, որոնք կատարվել են՝

(-)

2)առանձնապնես խոշոր չափերով

պատժվում են ազատազիկմամի՝ յոթից տասնհինգ փարի ժամկետով գույքի բոնագրավմամը կամ առանց դրա»:

2021 թվականի մայիսի 5-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի (այսուհետ՝ ՀՀ գործող քրեական օրենսգիրք) 393-րդ հոդվածի համաձայն՝ «Լ Իրացնելու նպատակով թմրամիջոց, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութ, դրանց պատրաստուկ կամ դրանց համարժեք նյութ (անալոգ) կամ դրանց ածանցյալ ապօրինի արտադրելը, պատրասվելը, վերամշակելը, ձեռք բերելը, պահելը, տեղափոխելը, առաքելը, տարածելը, գովազդելը կամ դրանք ապօրինի իրացնելը կամ մեկ ուրիշի դրդմամբ` նրա համար թմրամիջոց, հոգեմետ (հոգեներգործուն) նյութ, դրանց պատրասվաուկ կամ դրանց համարժեք նյութ (անալոգ) կամ դրանց ածանցյալ ապօրինի ձեռք բերելը՝

(-.)

Յ Սույն հոդվածի Լին կամ 2րդ մաստվ նախատեսված արարքը, որր կատարվել է`

(-.)

2) առանձնապես խոշոր չափերով՝

պատժվում է ազատազրկմամի՝ վեցից տասներկու տարի ժամկետով»:

15

121. ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմը Վճռաբեկ դատարանը վերլուծության է ենթարկել Մարտիկ Բոլյանի գործով որոշման շրջանակներում արտահայտելով հետնյալ իրավական դիրքորոշումը. «(...) Իրացման նպատակի վմաւկ պետք է հասկանալ թմրամիջոցի կամ հոգեներգործուն նյութերի փաւլտածման ցանկացած եղանակ, այդ թվում նան նախնական պատվերով: Իրացման նպատակի մասին կարող են վկայել ինչպես ձեռք բերողի (արացողի, սպառողի) հետ համապատասխան

պայմանավորվածության առկայությունը, այնպես էլ գործի մյուս հանգամանքները. թմրամիջոցներ ձեռք բերելը ն պահելը դրանք չգործածող անձի կողմից, զգալի քանակությունը, իրացման համար հարմար փաթեթավորումը ն այլն: Ընդ որում, հանցավորից առգրավված թմրամիջոցների մեծ քանակությունն ինքնրարինքյան դրանք իրացնելու անվիճելի ապացույց չէ. դա պետք է գնահավել միայն իրացման նպատակի մասին վկայող այլ տվյալների հետ համակցության մեջ»»:

13. Սույն գործի նյութերի ուսումնասիրությունից հետնում է՝

- Վ.Սարգսյանին ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա, գործով չպարզված հանգամանքներում, ինքնությունը չպարզված անձից, իրացնելու նպատակով, ապօրինի ձեռք է բերել ն «Մերսեդես Տ» մակնիշի 01ՃՃ107 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայում ապօրինի պահել է առանձնապես խոշոր չափերով՝ 131 գրամ հաստատուն քաշով «մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց՛,

- Առաջին Օ ատյանի դատարանն արձանագրել է, որ Վ.Սարգսյանի մեղավորությունը ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2րդ կետով առաջադրված մեղադրանքում «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշին համապատասխան ապացուցված չէ, արդյունքում նրա արարքը ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետից վերաորակել է նույն օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 3-րդ մասով,

6 Տե՛ս Վճռաբեկ դատարանի՝ Մարրիկ Բոլյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի օգոստոսի 30-ի թիվ ՎԲ-135/07 որոշումը:

7 Տե՛ս սույն որոշման 7-րդ կետը:

8 Տե՛ս սույն որոշման 8-րդ կետը:

16

- '։Վերաքննի: ։0դատարանը, ամբաստանյալ Վ.Սարգսյանին մեղավոր ճանաչելով ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, փաստել է, որ գործով ձեռք բերված ապացույցներն իրենց համակցությամբ բավարար են՝ վերոնշյալ արարքում ամբաստանյալ Վ.Սարգսյանի մեղավորությունը հաստատված համարելու համար»:

14. Սույն գործի փաստական հանգամանքները գնահատելով սույն որոշման 12-րդ կետում մեջբերված իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ Վերաքննի. դատարանը, Վ.Սարգսյանի մեղավորությունը ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2- րդ կետով առաջադրված մեղադրանքում հաստատված համարելով, եկել է իրավաչափ եզրահանգման: Այսպես՝ Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ Վ.Սարգսյանի մեղքը հիմնավորվում ն այդ մասով պաշտպանի վճռաբեկ բողոքում ներկայացված փաստարկները հերքվում են գործում առկա ապացույցների բավարար համակցությամբ, մասնավորապես՝ «Հեռախոսային խոսակցությունների վերահսկում» օպերատիվ-հետախուզական միջոցառման արդյունքում իրականացված գաղտնալսումներիի արդյունքները պարունակող լազերային սկավառակի զննության արձանագրությամբ, համաձայն որի՝ Վ.Սարգսյանը թմրամիջոցների ապօրինի իրացման շուրջ բազմաթիվ խոսակցություններ է ունեցել տարբեր անձանց հետ, վկա Հ.Ազոյանի նախաքննական ցուցմունքներով, որոնք վերջինս պնդել է սան ամբաստանյալ Վ.Սարգսյանի հետ առերես հարցաքննության ժամանակ, Վ.Սարգսյանի կողմից շահագործվող «Մերսեդես» մակնիշի 01 ՃՃ 107 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայում խուզարկություն կատարելու մասին արձանագրությամբ, համաձայն որի՝ ավտոմեքենայից առանձին փաթեթներով հայտնաբերվել է առանձնապես խոշոր չափերի (ընդհանուր՝ 132 գրամ քաշով) «մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց, «մեթամֆետամին» ն «կոկաին» տեսակի թմրամիջոցի հետքեր պարունակող կշեռք, դատաքիմիական փորձաքննության՝ 2019 թվականի ապրիլի 5ի թիվ 185Ք-19 եզրակացությամբ, տոքսիկոքիմիական փորձաքննության՝ 2019 թվականի հունիսի 17-ի թիվ 199 եզրակացությամբ, որի համաձայն` Վ.Սարգսյանից վերցված մազի նմուշի փորձաքննության արդյունքում 9 Տե'ս սույն որոշման 9-րդ կետը:

17

«մեթամֆետամին» տեսակի թմրամիջոց չի հայտնաբերվել, ինչպես նան որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայության Երնանի քաղաքային վարչության 4-րդ բաժնի պետ Հ.Վիրաբյանի՝ 2019 թվականի ապրիլի Լի զեկուցագրով, համաձայն որի՝ Վ.Սարգսյանը զբաղվում է թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ:

15. Հիմք ընդունելով վերոգրյալը՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ Վ.Սարգսյանի արարքում ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցակազմի հատկանիշների առկայության վերաբերյալ Վերաքննիչ դատարանի հետնությունները հիմնավոր են:

5.1. Միննույն ժամանակ, անդրադառնալով ամբաստանյալ Վ.Սարգսյանին ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով մեղսագրվող արարքը ՀՀ գործող քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետին համապատասխանեցնելու հարցին, Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ գործող քրեական օրենսգրքի համապատասխան հոդվածի սանկցիայում ազատազրկման ձնով պատժի նվազագուն ն առավելագույն ժամկետները միաժամանակ նվազեցվել են, այն է՝ ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքով նախատեսված՝ յոթից տասնհինգ տարի ժամկետով ազատազրկման փոխարեն ՀՀ գործող քրեական օրենսգրքով նախատեսվել է ազատազրկում՝ վեցից տասներկու տարի ժամկետով, հետնաբար ՀՀ գործող քրեական օրենսգրքի 9-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ վերոնշյալ փոփոխությունը հետադարձ ուժ ունի:

Վերոգրյալի հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալ Վ.Սարգսյանին ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով մեղսագրվող արարքը պետք է որակել ՀՀ գործող քրեական օրենսգրքի 393-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով:

16. Սույն գործով Վճռաբեկ դատարանի առջն բարձրացված երկրորդ իրավական հարցը հետնյալն է. արդարութան ն պատասխանատվության անհատականացման տեսանկյունից հիմնավոր են արդյոք ամբաստանյալ Վ.Սարգսյանի նկատմամբ ազատազրկման ձնով նշանակված պատիժը փաստացի կրելու վերաբերյալ Վերաքննիչ դատարանի հետնությունները:

18

17. ՀԸ նախկին քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի համաձայն՝ «Լ Եթն դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարվտաւկում պահելու ձնով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետնության, որ դափապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու. ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:

2 Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձր բնութագրող փվյալները, պատասխանաւտվությունը ն պատիժը մեղմացնող ն ծանրացնող հանգամանքները (...)»:

18. Վերոնշյալ իրավադրույթը Վճռաբեկ դատարանի կողմից բազմիցս վերլուծության է ենթարկվել մի շարք գործերով կայացված նախադեպային որոշումներում, նե մշտապես վերահաստատվել է դիրքորոշումն առ այն, որ դատարանի համոզվածությունը, վարահությունն այն մասին, որ ամբաարանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց իրական պատիժ կրելու, պետք է հիմնվի օբյեկվիվ գոյություն ունեցող այնպիսի տվյալների համակողմանի վերլուծության վրա, ոլյոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձ ն վկայում պատիժը

պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը բազմիցս փաստել է, որ թեն պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հեմ, կապված, ՀՀ քրեական օրենսգիրքն ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որնէ սահմանափակվում չի նախատեսում, սակայն դատարանի հետնությունները պետք է, ի թիվս այլոց, հիմնված լինեն նան հանցագործության հաւնրային վրանգավորության աստիճանի ն բնույթի ամբողջական գնահատման վրա՝ հաշվի առնելով այնպիսի գործոններ, ինչպիսիք են օրենքով պահպանվող հասարակական հարաբերության բնույթը, մեղքի ձեր ն տեսակը, պատճառված վնասի չափը, պատասխանատվությունը ն պատիժը մեղմացնով ու ծանրացնող հանգամանքները, հանցագործության հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, նպատակներն ու շարժառիթները ն այլն":

6 Տեա տաոնչ ռամոոմչ, Վճռաբեկ դատարանի` Սամնոն Ամիրխանյանի գործով 2012 թվականի նոյեմբերի 1-ի թիվ ԵԱԴԴ/0034/01/12, Արսեն Մկրւրչյանի գործով 2012 թվականի դեկտեմբերի 5-ի թիվ ԼԴ/0093/01/12, Վանյա Բեգյանի գործով 2013 թվականի հոկտեմբերի 18-ի թիվ ՏԴ/0018/01/83,

19

18.1. Անդրադառնապով պատիժ նշանակելիս ն այն կրելու

նպատակահարմարության հարցը լուծելիս հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները գնահատման ենթարկելու կարնորությանը Վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է, որ պատասխանատվության ն պատժի անհատականացման հիմք են ոչ միայն կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթն ու աստիճաւնը, այլն հանցավորի անձր բնութագրող սոցիալ-հոգերանակաւն, առցիալ- ժողովրդագրական, քրեաբանական ն քրեաիրավական, ֆիզիկական

հատկությունների համակցությունը, (ընտանեկան դրությունը, վարքագիծը աշխատանքում ն կենցաղում, աշխատունակությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, սեռը, դատվածությունը ն այլն): Մասնավորապես, Վճռաբեկ դափարունը փառտրել է հանցավորի ընտանեկան դրությունը, վերջինիս ընվանիքի կյանքի պայմաւնների վրա նշանակված պավժի ազդեցությունը, նրա խնամքին այլ անձանց առկայությունը, առցիալական միջավայրում նրա զբաղեցրած տեղն ու դիրքլ, սոցիալական միջավայրում ներա ունեցած բնութագիրը ե մի շարք այ հանգամանքների վերաբերյալ փաստական տվյալները գնահատման ենթարկելու անհրաժեշտությունը ո:

19. Սույն գործով Վերաքննիչ դատարանն ամբաստանյալ Վ.Սարգսյանի

նկատմամբ պատժի տեսակը ն չափը որոշելիս գնահատման է ենթարկել կատարված հանցագործության բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը, նրա անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, մասնավորապես, այն, որ ամբաստանյալն ունի բարձրագույն կրթություն, ֆիզիկապես վատառողջ է, նրա խնամքի տակ են գտնվում մինչն 14 տարեկան երեք երեխաները (ամբաստանյալի կինը՝ Անուշ Մխիթարյանը, 2022 թվականի մարտի 10-ին մահացել է), հաշմանդամ եղբայրը, հիվանդ հայրը ն թոշակառու մայրը, :պլյատասխանատվությունն Օ ու պատիժը ծանրացնող Արամայիս Հովհաննեսյանի գործով 2015 թվականի փետրվարի 27-ի թիվ ԳԴ/0014/01/14, Մհեր Հովհաննսիյանի գործով 2015 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԿԴ/0039/01/15 որոշումները: ս Տե տաքա: ուսնռոմչ, Վճռաբեկ դատարանի՝ Հազարապետ Հարությունյանի գործով 2007 թվականի մարտի 30-ի թիվ ՎԲ-50/07, Նարեկ Սարգսյանի գործով 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11, Սերոբ Սարգսյանի գործով 2012 թվականի նոյեմբերի 1-ի թիվ ՍԴ/0109/01/12, Սեյրան Աղախանյանի գործով 2013 թվականի սեպտեմբերի 13ի թիվ ԱՎԴ/0082/01/12, Ջոն Շիրվանյան գործով 2015 թվականի դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0091/01/14 որոշումները:

20

հանգամանքների բացակայությունը: Արդյունքում, Վերաքննիչ դատարանը եզրահանգել է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ պետք է նշանակվի պատիժ ազատազրկման ձնով՝ 7 (յոթ) տարի ժամկետով՝ ընդգծելով, որ այն բխում է արդարութան նե տպատասխանատվության անհատականացման, պատիժ

նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից:

20. Սույն որոշման նախորդ կետում մեջբերված փաստական տվյալները գնահատման ենթարկելով սույն որոշման 17-18.-րդ կետերում մեջբերված իրավանորմի ն արտահայտված իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո՝ Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ Վերաքննիչ դատարանը ՀՇ սախկին քրեական օրենսգրքի 70րդ հոդվածի կիրառելիության հարցում եկել է սխալ եզրահանգման: Մասնավորապես, ստորադամ դատարանը բավարար

վերլուծության չի ենթարկել ամբաստանյալի ընտանեկան դրությունը, խնամքին այլ անձանց առկայությունը ն նշանակված պատժի հնարավոր ազդեցությունը նրա ընտանիքի կյանքի պայմանների վրա, ինչպես նան ամբաստանյալի առողջական վիճակը:

Այսպես՝ Վերաքննիչ դատարանը պատշաճ գնահատման չի ենթարկել այն, որ Վ.Սարգսյանի կինը 2022 թվականի մարտի 10-ին դժբախտ պատահարի արդյունքում մահացել է, ն մինչն 14 տարեկան երեք երեխաները մնացել են ամբաստանյալի խնամքին, ընդ որում, երեխաներից մեկը մանկուց հաշմանդամ է, որի մոտ, ըստ ամբաստանյալ Վ.Սարգսյանի ն նրա պաշտպան Գ.Թավադյանի՝ 2023 թվականի փետրվարի 22-ին Վճռաբեկ դատարան ներկայացրած դիմումի, ախտորոշվել է նան լեղապարկի դիսգինեզիա, իսկ վահանաձն գեղձի վրա հայտաբերվել է կոլոդ կիստա՝ պերինոդուլյար արտահայտված անոթավորմամբ:: Բացի այդ, ամբաստանյալի խնամքի տակ են գտնվում նան նրա հաշմանդամ եղբայրը, հիվանդ հայրը ն թոշակառու մայրը:

Ամբաստանյալ Վ.Սարգսյանը նույնպե ֆիզիկապես վատառողջ է,

մասնավորապես` երկրորդ խմբի հաշմանդամ է, ունի աթերոսկլերոզ, ստորին վերջույթների աթերոսկլերոտիկ ախտահարում ձախ զստային զարկերակի ռ Տե՛ս, սույն որոշման 9-րդ կետը:

5 Տե՛ս, սույն որոշման 10-րդ կետը:

21

ստենոզով (75-80 տոկոս), ինչպես նան իշեմիայի ստենոկարդիա, լեղաքարային հիվանդություն, Օ ։ ենթաստամոքսային գեղձ դիֆուզ փոփոխություններ, շագանակագեղձի գոյացություն-ադենոմա՝ 14 սմ, հեպատոմեգալիա: Միննույն ժամանակ, ըստ ամբաստանյալ Վ.Սարգսյանի ն նրա պաշտպան Գ.Թավադյանի՝ 2023 թվականի փետրվարի 22-ին Վճռաբեկ դատարան ներկայացրած դիմումի, ամբաստանյալի մոտ ախտորոշվել են նան՝ գլխի բարորակ ուռուցք, ննրալոգիա- ննրապատալոգիական խնդիրներ, ողնաշարի միջողային ճողվածք,

հետվիրահատական ընդլայնվող ճողվածք (գրիժա), լեղապարկի պատերի հաստացում, քարեր, շականագեղձի ընդլայնվող ադենոմա, շնչառական խնդիրներ":

Վերոնշյալ փաստական տվյալները վկայում են, որ ազատազրկման ձնով պատժի փաստացի կրումն անխուսափելիորեն ծանը հետնանքներ կառաջացնի ամբաստանյալի ն նրա ընտանիքի համար:

2. Ընդհանրացնելով վերոշարադրյալը՝ Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ սույն գործում առկա՝ ամբաստանյալի պատասխանատվությունՑ ն պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, վերջինիս անձը բնութագրող տվյալները, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, էականորեն նվազեցնում են կատարված հանցագործութան հանրային վտանգավորության բ