Բաբալարյան — ԵԴ/0599/01/20

ՇՅ՞ գ Տ»

շր ՋԵՏն 1421 :5

Մշ ԱԱ ԱԱԱՎ : ԵԴ/0599/01/20

«ՀՅ ԵՐ-7

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ

ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ

ՈՐՈՇՈՒՄ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

Երնան քաղաքի առաջին ատյանի

ընդհանուր իրավասության քրեական դատարան,

նախագահող դատավոր Ս.Գզոգյան

ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան,

նախագահող դատավոր՝ Ն.ՇՀովակիմյան

դատավորներ՝ Ա.Դանիելյան

ԱՆիկողոսյան

2 փետրվարի 2026 թվական ք.Երնան

ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ՝ Վճռաբեկ դատարան), նախագահությամբ՝ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ

մասնակցությամբ դատավորներ՝ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ

Հ.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆԻ

Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ

Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ

գրավոր ընթացակարգով քննության առնելով Արթուր Հովիկի Բաբալարյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի` 2024 թվականի հուլիսի 3-ի որոշման դեմ պաշտպան Մ.Պողոսյանի վճռաբեկ բողոքը,

2

ՊԱՐՔԵՑ

Վարույթի դատավարական նախապատմությունը.

1. 2020 թվականի մարտի 5-ին, ՀՀ ոստիկանության Արաբկիրի բաժնում, 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի (այսուհետ նան՝ ՀՀ նախկին քրեական օրենսգիրք) 175-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով հարուցվել է թիվ 14173320 քրեական գործը:

Նախաքննության մարմնի՝ 2020 թվականի մարտի 24-ի որոշմամբ Արթուր Հովիկի Բաբալարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ ն նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով ն 185-րդ հոդվածի Լին մասով:

2020 թվականի մարտի 26-ի որոշմամբ մեղադրյալ Ա.Բաբալարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանքը:

2020 թվականի հունիսի 15-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երեան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարան (այսուհետ՝ նան Առաջին ատյանի դատարան):

Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2023 թվականի մայիսի 2-ի որոշմամբ ԱԲաբալարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել գրավը՝ 1.000.000 (մեկ միլիոն) ՀՀ դրամի չափով:

2. Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2024 թվականի մարտի 15-ի դատավճռով Արթուր Բաբալարյանին ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով առաջադրված մեղադրանքը վերաորակվել է, Ա.Բաբալարյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով ն նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել ազատազրկումը՝ 3 (երեք) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով: Նույն օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի հիման վրա, Ա.Բաբալարյանի նկատմամբ նշանակված պատժին հաշվակցվել է 2020 թվականի մարտի 26-ից մինչն 2023 թվականի մայիսի 5-ն անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը՝ 3 (երեք) տարի 1 (մեկ) ամիս 10 (տասը) օրը ն վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկումի՝ 4 (չորս) ամիս 20 (քսան) օր ժամկետով:

3

ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 1-ին մասով Ա.Բաբալարյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցվել է՝ արարքի ապաքրեականացման հիմքով:

ԱԲաբալարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառված գրավը թողնվել է անփոփոխ՝ մինչն դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելը:

Իրեղեն ապացույց ճանաչված ն քրեական գործին կցված «Հոնոր 78» մոդելի բջջային հեռախոսը որոշվել է վերադարձնել տուժող ԱԱի տնօրինությանը դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո:

Իրեղեն ապացույց ճանաչված ն տուժող Ա.Ա-ին ի պահ հանձնված «Օպել Զաֆիրա» մակնիշի """"""" հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան որոշվել է թողնել վերջինիս տնօրինությանը՝ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո:

3. ՇԸ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ՝ նան Վերաքննիչ դատարան) 2024 թվականի հուլիսի 3-ի որոշմամբ դատախազի ն պաշտպան Մ.Պողոսյանի բողոքները մերժել է՝ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը թողնելով անփոփոխ:

4. Վերաքննիչ դատարանի վերոնշյալ որոշման դեմ պաշտպան Մ.Պողոսյանը ներկայացրել է վճռաբեկ բողոք, որը Վճռաբեկ դատարանի՝ 2025 թվականի մարտի 25-ի որոշմամբ ընդունվել է վարույթ ն սահմանվել է վճռաբեկ բողոքի քննության գրավոր ընթացակարգ:

Վճոաբեկ բողոքի հիմքերը, փաստարկները ն պահանջը.

Վճռաբեկ բողոքը քննվում է հետնյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ փաստարկներով.

5. Բողոքի հեղինակի պնդմամբ՝ ստորադաս դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ՝ նյութական իրավունքի խախտում, որն ազդել է վարույթի ելքի վրա:

Մասնավորապես, բողոքաբերը կատարելով որոշակի իրավական վերլուծություն ն դրա համատեքստում գնահատելով սույն գործի փաստական հանգամանքները ն վկայակոչելով տուժողի ցուցմունքը, նշել է, որ Ա.Բաբալարյանը տուժողին չի ծեծել, ֆիզիկական ցավ չի պատճառել, ձեռքերը կամ ոտքերը չի կապել, չի սահմանափակել նրա

4

ազատությունը, հետնաբար, իր գնահատմամբ, Ա.Բաբալարյանի գործողություններում բացակայել են ինչպես ավազակության, այնպես էլ կողոպուտի որակյալ հանզակազմերը:

6. Վերոգրյալի հիման վրա, բողոք բերած անձը խնդրել է բեկանել Վերաքննիչ դատարանի վերոհիշյալ որոշումը ն կայացնելով դրան փոխարինող դատական ակտ՝ ճանաչել ն հռչակել ԱԲաբալարյանի անմեղությունը՝ իրեն մեղսագրված արարքը կատարած չլինելու պատճառաբանությամբ:

Վճռաբեկ բողոքի քննության համար էական նշանակություն ունեցող փաստական հանգամանքները.

7. Արթուր Բաբալարյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով ն 185-րդ հոդվածի 1-ի մասով այն արարքների համար, որ «Նա 2020 թվականի մարտի 42ին՝ ժամի 0140-ի սահմաններում, չպարզված անձանց հեվ որպես ուղնոր գտնվելով ԱԱ-ի կողմից վարած «Օպել Զաֆիրա» մակնիշի "ճ հաշվառման համարանիշի տաքսի ավտոմեքենայում, Երեան քաղաքի Զեյթուն վարչական շրջանից դեպի Կոմիտաս պողոտա ուղնորվելու ժամանակ՝ վարորդից պահանջել է վերջինիս պատկանող «Հոնոր 78» մոդելի 70.000 ՀՀ դրամ արժողությամի բջջային հեռախոսը, որից հեվտ չպարզված անձն՝ ավտոմեքենայի նարատեղից վերցնելով հեռախոսը: այն մտխանցել է Արթուր Բարալարյանին: Դրանից հետո վերջինս պահանջել է նան գումար, սակայն ԱԱ-ն հայտնել է, ոչ գումար չունի: Նույն պահին Արթուր Բարալարյանը բոունցքով հարվածել է ԱԱ-ի դեմքին, որից հետո քաշել է ավտոմեքենայի ձեռքի արգելակը ն ավտոմեքենան կանգեկ է Երեան քաղաքի Կոմիտաս 41 հասցեի դիմաց, որտեղ իր հանցավոր նպատակն իրականացնելու համար ավազակությաւմը գումար հափշտակելու դիտավորությամբ հարձակում է գործել ԱԱ-ի վրա, որր զուգորդվել է վերջինիս առողջության համար վտանգավոր րոնություն գործադրելով, այն է՝ տաբատի գիպանից հանելով որպես զենք օգտագործվող դանակի, այն ուղղել Լ ԱԱ-ի ուղղությամի պահանջելով գումար, սակայն վերջինը հայտնկպ Լ, որ գումար չունի: Նույն պահին ԱԱ-ն հրաժարվել է հեռախոսը վերադարձնելուց ն Արթուր Բարալարյանը դանակով հարվածել է ԱԱ-ի ուղղությամը, սակայն հարվածը նրան չի դիպել, քանզի նրա հետ եղած չպարզված անձը գրկելով հեռացրել է ԱԱ-ին: (...)

5

Բացի այդ, նույն միջադեպի ընթացքում, Ա.Ա-ն Արթուր Բարալալրյանից պահանջել է հետ. վերադարձնել իրեն պատկանող բջջային հեռախոսը, սակայն վերջինս ոտքերով դիտավորությամբ հարվածել ն վնասել է ԱԱ-ի «Օպել Զաֆիրա» մակնիշի հաշվառման համարանիշի փաքսի ավտոմեքենայի բեռնախցիկը՝ պատճառելով զգալի չափերի՝ 52.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս»:

84. Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2024 թվականի մարտի 15ի դատավճռով արձանագրվել է հետնյալը. «(...) Շախաքննության մարմինը (ԱԲաբալարյանի) մեղքը հիմնավորված է համարել տուժող ԱԱ-ի, վկաներ Մ.Տերտերյանի, ՍՄանուկյանի ն Հ.Բաբալարյանի ցուցմունքներով դեպքի վայրի զննության արձանագրությամի, դատաապրանքագիտական փորձաքննության եզրակացությամի, վեսագրությաւն զննության արձանագրություններով, մեքենայի զննության արձանագրությամբ, իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին որոշումներով: (...)

Դատարանը փաւսվում է, որ տուժողն իր նախաքննական ցուցմունքներում հայտնել է իրարամերժ հանգամանքներ, մասնավորապես մեքենայի մեջ հարվածների, դանակի միայն ցուցադրման, թե նան դրանով հարվածելու փորձ կավտաւլրելու, ավտոմեքենային ոտքով ն ձեռքով հարվածելու վերաբերյալ: Մինչդեռ վերոհիշյալ ապացույցներով, մասնավորապես փեսագրության հետազոտությամի չի փարվել, որ Արթուր Բարալարյանի ձեռքին աոկա է եղել դանակ, ավելին, տուժողն իր իսկ (դատաքննական) ցուցմունքում հայտնել է, որ Արթուր Բարալարյանի ձեռքին իր հեռախոսն է եղել:

Ուտի, տուժող ԱԱ-ի նախաքննական ն դատաքննական ցուցմունքներում նշած հանգամանքները գնահատելով գործով ձեռք բերված թույլատրելի ն վերաբերելի ապացույցների համաեւկցության մեջ, գնահատելով ցուցմունք վված անձին վերարերող հափկանիշները, մասնավորապես՝ շահագրգովածության աստիճանը, ցուցմունքի ձնավորման հանգամանքները` Դատարանն գտնում է, որ արժանահավատ է փուժողի դատաքննական ցուցմունքների, այն հաստատվում է գործում առկա մյուս ապացույցներով, այդ թվում վկաների ն ամիաստայալ Արթուր Բարալարյանի ցուցմունքներով: (...)

ւՏե՛ս վարույթի նյութեր, հատոր 1, թերթեր 300-306:

6

Դատարանը, (...) հաարատված է համարում, որ (ԱԲարալարյանը) 2020 թվականի մարտի 4-ին՝ ժամի 01:40-ի սահմաններում, չպարզված անձանց հետ որպես ուղնոր գտնվելով ԱԱ-ի կողմից վարած «Օպել Զաֆիրա» մակնիշի (.-.) մաքսի ավտոմեքենայում, Երեան քաղաքի Զեյթուն վարչական շրջանից դեպի Կոմիտաս պողոտա ուղնորվելու ժամանակ վարորդից պահանջել է վերջինիս պատկանող «Հոնոր 78» մոդելի 70.000 ՀՀ դրամ արժողությամի բջջային հեռախոսը, որից հեվտ չպարզված անձր՝ ավտոմեքենայի նստատեղից վերցնելով հեռախոսը, այն փոխանցել է Արթուր Բարալարյանին: Դրանից հետո, վերջինս պահանջել է նան գումար, սակայն ԱԱ-ն հայտնել է, թե գումար չունի: Նույն պահին Արթուր Բարալարյանը բոունցքով հարվածել է ԱԱ-ի դեմքին, որից հետո քաշել է ավտոմեքենայի ձեռքի արգելակը ն ավտոմեքենան կանգեկ է Երեան քաղաքի Կոմիտաս 41 հասցեի դիմաց, որտեղ ԱԱ-ից պահանջել է գումար, սակայն վերջինս հայտնել է, որ գումար չունխ, որի արդյունքում նրանց միջն քաշքշուկ է ակսվել: Նույն պահին չպարզված անձանց միջամտության արդյունքում ԱԱ-ն հեռացել է դեպքի վայրից: (...)

Դատարանն արձանագրում է, որ այն գործում առկա ապացույցների համակցությունը բավարար չէ հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափաւնիշին համապատասխան հաստատված համարելու որ Ա.Բաբալարյանը կատարել է ՀՀ նախկին քրեական օրենսգիքի 175-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով նախատեսված հանցավոր արարք: Մեղադրական եզրակացության հիմքում դրված ապացույցների համակցությունը բավարար չէ Ա Բարալարյանին մեղսագրվող հանցավոր արարքի փաստական հանգամանքները հաստատված համարելու համար այն ծավալով, որը կրացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած: Այսինքն, մեղադրանքի կողմը դատարանին չի ներկայացրել թույլատրելի, վերաբերելի ն արժանահավատ ապացույցների այնպիսի համակցություն, որը հաղթահարելով անմեղության կանխավարկածը՝ անաչառ դիվատրդի մովփ կձնավորի հիմնավոր կասկածից վեր համոզվածություն ՀՀ նախկին քրեական օրենսգիքի 175-րդ հոդվածի 2- իդ մասի Հրդ կեւրով՝ նախատեսված հանցակազմի օբյեկփիվ կողմի բնութագրող գործողություններն ամբաստանյալ ԱԲաբալարյանի կողմից` կավարելու վերաբերյալ, ինչպես նան կհաստատի այդ մեղադրանքի մասով ապացուցման առարկան կազմող

7

մյուս հանգամանքները ն հնարավորությու, կտա կայացնելու հիմնավորված ու պատճառաբանված որոշում:

Վերոգրյալի հաշվառմամբ Դատարանը գտնում է, որ (...) ամիատրանյալ ԱԲարբալարյանը` գույքի հափշվակությունը կատարել է առանց զենքի կամ զենքի նմանվող առարկայի գործադրմամիը, տուժողի կյանքի կամ առողջության նկավմամի ոչ վտանգսւվոր րոնություն գործադրելով, ուստի նրան մեղսագրված արարքը ենթակա է որակման ՀՀ նախկին քրեական օրենսգիքի 176-րդ հողվածի 2-րդ մասի 34-րդ կետով: (...)

(.-.) 2022 թվականի հուլիսի Էին ուժի մեջ մտած ՀՀ քրեական օրենսգրքով ուրիշի գույքի դիտավորությամբ ոչնչացնելը կամ վնասելը, որր զգալի չափերի վնաս է պատճառել, այլես քրեական պատեւսխանամտվություն չի կարող առաջացնել: (...)

այլ կերպ՝ կատարված օրենադրական փովտխությամի վերացվել է Արթուր Բաբալաիյանին վերագրվող արարքի կատարման պահին գործող ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի Լին մասով նախատեսված արարքի հանցավորությունը, այն ապաքրեականացվել է, ինչն ակնհայտորեն բարելավում է ամբաարանյալի իրավական վիճակը ն նրա նկատմամբ կիրառելի է (..»:։

9. Վերաքննիչ դատարանը, անփոփոխ թողնելով վիճարկվող դատական ակտը, արձանագրել է հետնյալը. «/...) (Առաջին ատյանի դատարանը) կատարել է գործով ձեռք բերված ն դատաքննությամը հետազոտված ապացույցների պափշաճ իրավական վերլուծություն, արդյունքում եկել է ճիշտ եզրահանգման այն մասին, որ ամբաարաւնյալը կատարել է (ՀՀ նախկին) քրեական օրենսգիքի 176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կարով նախատեսված արարք: Դավփարանի կավփարած իրավական վերլուծությունը ն եզրահանգումը ընդունելի է Վերաքննիչ դատարանի համար, դրանց հեր չհամաձայնելու օբյեկվիվ հիմքեր չկան:

(ՀՀ նախկին քրեական օրենսգիրքի 176-րդ հոդվածի 2րդ մասի 4րդ կետով նախատեսված հանցանք կատարելու մեջ ամբաստանյալ Արթուր Բարալարյանի մեղավորության մասին Դատարանի հեպտնությունը հիմնավոր է, այն ըխում է

2 Տե՛ս վարույթի նյութեր, հատոր 5, թերթեր 122-151:

8

դատաքննությամբ հետազոտված ե գործին Օ0վերարերող փոխկապակցված ապացույցների համակցությունից»:

10. 2025 թվականի մարտի 14ին պաշտպան Մ.Պողոսյանը միջնորդություն է ներկայացրել Վճռաբեկ դատարան, որով խնդրել է Ա.Բաբալարյանի նկատմամբ ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով քրեական հետապնդում` դադարեցնել՝ քրեական սպատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցնելու հիմքով:

Վճոաբեկ դատարանի հիմնավորումները ն եզրահանգումը.

1. Սույն վարույթով Վճռաբեկ դատարանի առջն բարձրացված առաջին իրավական հարցը հետնյալն է. հիմնավորվա՛ծ են արդյոք ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով նախատեսված արարքի կատարման մեջ մեղադրյալ Ա.Բաբալարյանի՝ մեղավորության վերաբերյալ ստորադաս դատարանների հետնությունները:

12. Վճռաբեկ դատարանը մշտապես ընդգծել է, որ ապացույցների գնահատումը կատարվում է ներքին համոզման հիման վրա, ինչը՝ որպես ապացույցների գնահատման արդյունք, բնութագրվում է օբյեկտիվ ն սուբյեկտիվ գործոնների անխզելի կապով. այն, մի կողմից՝ պետք է բխի հետազոտվող ապացույցների բավարար համակցությունից ն հիմնվի դրանց վրա, իսկ մյուս կողմից՝ անկողմնակալ դիտորդի մոտ պետք է առաջացնի այն վստահությունը, որ ապացույցներ, հետազոտվել են արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ: Ընդ որում, թեն ապացույցները գնահատվում են ներքին համոզմունքի հիման վրա, այնուամենայնիվ, այն չի կարող կամայական լինել ն պետք է բխի գործի հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ ն բազմակողմանի քննությունից: Այլ կերպ՝ յուրաքանչյուր գործով ապացուցման ենթակա հանգամանքները հաստատելիս (հանցագործության դեպք` ն հանգամանքները, կասկածյալի ն մեղադրյալի առնչությունը դեպքին, անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ ն այլն) դատարանը կրում է առկա ապացույցները բարեխիղճ

3 Տե՛ս վարույթի նյութեր, հատոր 7, թերթեր 77-91:

9

գնահատման ենթարկելու պարտականություն, ինչն էլ, իր հերթին, պետք է արտահայտվի պատճառաբանված եզրահանգումների տեսքով":

Թ. Բողոքի հիմքերի ն հիմնավորումների սահմաններում ստուգման ենթարկելով գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման ն քրեական օրենքի կիրառման հիմնավորվածությունը, գործը քննելիս ն լուծելիս քրեադատավարական օրենքի պահանջների պահպանումը, ինչպես նան ուսումնասիրութան ն գնահատման ենթարկելով քրեական վարույթում առկա նյութերը, Վճռաբեկ դատարանը հանգում է հետնության, որ ստորադաս դատարանները ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 2րդ մասի 4րդ կետով նախատեսված արարքում Ա.Բաբալարյանի մեղավորության վերաբերյալ հանգել են ճիշտ հետնության:

Մասնավորապես, Ա.Բաբալարյանի մեղավորության վերաբերյալ ստորադաս դատարանների դատական ակտերը` բավարար չափով պատճառաբանված ն հիմնավորված են, ն նրա մեղավորությունը հաստատվել է ստորադաս դատարանների դատական ակտերում թվարկված` վերաբերելի ն արժանահավատ ապացույցների բավարար ամբողջությամբ, այդ թվում տուժող ԱԱ-ի ցուցմունքով, դեպքի վայրի զննութան արձանագրությամբ 6դատաապրանքագիտական փորձաքննության եզրակացությամբ ն այլ ապացույցներով:

14. Վերոգրյալից ելնելով՝ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով նախատեսված արարքի կատարման մե՝' ԱԲաբալարյանի մեղավորության վերաբերյալ ստորադաս դատարանների հետնությունները հիմնավորված են:

Ծ. Սույն գործով Վճռաբեկ դատարանի առջն բարձրացված երկրորդ իրավական հարցը հետնյալն է. արդյոք Ա.Բաբալարյանի նկատմամբ ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով քրեական հետապնդումը ենթակա է դադարեցման՝ քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով:

" Տե, ի թիվս այլնի, ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի՝ Մակար Հովհաննիսյանի ն Աշուր Մարտիրոսյանի

գործով 2010 թվականի փետրվարի 12-ի թիվ ԵՔՐԴ/0632/01/08 ն Հմայակ Դավթյանի գործով 2013

թվականի մայիսի 8-ի թիվ ՇԴ/0216/01/12 որոշումները:

10

ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի համաձայն՝ «Լ. Քրեական հետապնդում չպետք է հարուցվի, իսկ հարուցված քրեական հետապնդումը ենթակա է դադարեցման, եթն՝

(-)

12) անձը Հայասարանի Հանրապետության քրեական օրենսգիրքի ընդհանուր կամ հատուկ մասի դրույթնեի ուժով հենթաաա է ազատման քրեական

պատասխանատվությունից. (...)»:

Նույն օրենսգրքի 13-րդ հոդվածի համաձայն՝ «մ. Քրեական վարույթը ենթակա է կարճման, եթե:

(-)

3) մեղադրյալի նկատմամբ դադարեցվել է քրեական հետապնդումի, ն ապառվել են վարույթը շարունակելու բոլոր հնարավորությունները. (...)»:

ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 19-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` «Միջին ծանրության հանցազործություններ են համարվում դիտավորությամբ կատարված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում հինգ տարի ժամկետով ազատազրկումը (...)»:

Նույն օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի համաճայն՝ «1. Անձն ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից, եթե հանցանքն ավարտված համալրելու օրվանից անցել են հետնյալ ժամկետները.

(-.)

2) հինգ տարի՝ միջին ծանրության հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից. (...)

2. Վաղեմության ժամկետ հաշվարկվում է հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից մինչն դավաւվճոխ օրինական ուժի մեջ մտնելու պահը (...)»:

ՃՇ նախկին քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետի համաձայն՝ «Կողոպուտը, որը՝

(-.)

4) զուգորդվել է կյանքի կամ առողջության համար ոչ վտանգավոր րոնություն գործադրելով կամ դա գործադրելու սպառնալիքով,

(-.)

1

պապժվում է տուգանքով նվազագույն աշխատավարձի հինգհարյուրապավտիկից հազարապատիկի չափով, կամ ազատազիկմամի՝ երեքից հինգ փարի ժամկետով»:

16. Մեջբերված նորմերի վերլուծությունից հետնում է, որ օրենսդիրը վաղեմության ժամկետն անցնելը դիտում է որպես քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանք՝ սահմանելով, որ քրեական հետապնդում չպետք է հարուցվի, իսկ հարուցված քրեական հետապնդումը ենթակա է դադարեցման, եթե անցել են վաղեմության ժամկետները:

17. Սույն վարույթի նյութերի ուսումնասիրությունից երնում է, որ Ա.Բաբալարյանին վերագրվող՝ ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով նախատեսված արարքն ավարտվել է 2020 թվականի մարտի 4-ին»: Վերոնշյալ արարքը կատարելու մեջ Ա.Բաբալարյանի մեղավորություն հաստատող մեղադրական դատավճիռը կայացվել է 2024 թվականի մարտի 15-ին, որը բողոքարկվել է Վերաքննիչ դատարան, իսկ Վերաքննիչ դատարանը բողոքի քննության արդյունքում որոշում է կայացրել 2024 թվականի հուլիսի 31ինծժ: Նշված որոշման դեմ պաշտպան Մ.Պողոսյանի կողմից բերված վճռաբեկ բողոքը Վճռաբեկ դատարանի վարույթ է ընդունվել 2025 թվականի մարտի 25-ին՛:

18. Սույն որոշման նախորդ կետում մեջբերված փաստական տվյալների վերլուծությունից երնում է, որ Ա.Բաբալարյանին ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 176- րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով մեղսագրված արարքի՝ որպես միջին ծանրության հանցանքի համար նույն օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի Լին մասի 2-րդ կետով նախատեսված քրեական պատասխանատվության ենթարկելու հնգամյա ժամկետը լրացել է 2025 թվականի մարտի 4-ին, իսկ այդ պահի դրությամբ, վերջինիս նկատմամբ կայացված մեղադրական դատավճիոն օրինական ուժի մեջ մտած չի եղել, ուստի պետք է Ա.Բաբալարյանի վերաբերյալ Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2024 թվականի մարտի 15-ի դատավճիռը ն այն անփոփոխ թողնելու մասին Վերաքննիչ դատարանի՝ 2024 թվականի հուլիսի 31-ի որոշումը բեկանել՝ Ա.Բաբալարյանի նկատմամբ ՀՀ նախկին քրեական օրենսգրքի 176րդ հոդվածի 2րդ մասի 4րդ կետով քրեական հետապնդումը

5 Տե՛ս սույն որոշման 7-րդ կետը:

6 Տե՛ս սույն որոշման 2-րդ ն 3-րդ կետերը:

7 Տե՛ս սույն որոշման 4-րդ կետը:

12

դադարեցնել ն քրեական վարույթը կարճել՝ քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցած լինելու պատճառաբանությամբ:

19. Միաժամանակ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ Արթուր Բաբալարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված գրավը պետք է վերացնել, իսկ վճարված 1Լ000.000 (մեկ միլիոն) ՀՀ դրամ գրավի գումարը՝ վերադարձնել գրավատուին:

Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցին Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ իրեղեն ապացույց ճանաչված ն քրեական գործին կցված՝ «Հոնոր 78» մոդելի բջջային հեռախոսը պետք է վերադարձնել տուժող Ա.Ա-իի տնօրինությանը:

Իրեղեն ապացույց ճանաչված ն տուժող Ա.Ա-ին ի պահ հանձնված «Օպել Զաֆիրա» մակնիշի "2" հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան պետք է թողնել նրա տնօրինությանը:

Վճռաբեկ դատարանը գտնում է նան, որ արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված ն սույն վարույթի նյութերին կցված փաստաթղթերը պետք է թողնել քրեական վարույթում:

Ելնելով վերոգրյաից ն ղեկավարվելով Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրության 162-րդ, 163րդ ն 171-րդ հոդվածներով, Հայաստանի Հանրապետության քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-րդ, 13-րդ, 3Լրդ, 33-րդ, 34-րդ, 264-րդ, 281-րդ, 352-րդ, 359-րդ, 361363-րդ ն 400-րդ հոդվածներով` Վճռաբեկ դատարանը

ՈՐՈՇԵՑ

Լ Արթուր Հովիկի Բաբալարյանի վերաբերյալ Երնան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանի՝ 2024 թվականի մարտի 15-ի դատավճիռը ն այն անփոփոխ թողնելու մասին ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2024 թվականի հուլիսի 3Լի որոշումը բեկանել:

2 Արթուր Հովիկի Բաբալարյանի նկատմամբ 2003 թվականի ապրիլի 18-ին ընդունված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով քրեական

3

հետապնդում` Օ։`դադարեցնել՝ ն քրեական վարույթը կարճել՝ քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցած լինելու հիմքով:

3. Արթուր Հովիկի Բաբալարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ գրավը, վերացնել ն վճարված 1.000.000 (մեկ միլիոն) ՀՀ դրամ գրավի գումարը վերադարձնել գրավատուին:

4. Իրեղեն ապացույց ճանաչված ն քրեական գործին կցված՝ «Շոնոր 78» մոդելի բջջային հեռախոսը վերադարձնել տուժող Ա.Ա-ի տնօրինությանը:

Իրեղեն ապացույց ճանաչված ն տուժող Ա.Ա-ին ի պահ հանձնված «Օպել Զաֆիրա» մակնիշի "55" հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան թողնել նրա տնօրինությանը:

5. Արտավարութային փաստաթուղթ ճանաչված ն վարույթին կցված փաստաթղթերը թողնել քրեական վարույթում:

6. Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացնելու օրը:

՞Նախագահող՝ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆ

Դատավորներ՝ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ

Հ.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ

Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ

Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆ