Հարությունյան — ԵԴ/1145/11/20

| ԵԴ/1145/11/20

2

2 ո ՀԻ: Ի

ՍԵՑ

կ ԱՅ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ

ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ

ՈՐՈՇՈՒՄ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԱՆՈՒՆԻՑ

Երնան քաղաքի առաջին ատյանի

ընդհանուր իրավասության դատարան,

նախագահող դատավոր՝ Գ.Պողոսյան

Հայաստանի Հանրապետության

վերաքննիչ քրեական դատարան,

նախագահող դատավոր՝ Մ.Պապոյան

27 դեկտեմբերի 2024 թվական ք.Երնան

ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ՝ Վճռաբեկ դատարան), նախագահությամբ՝ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ

մասնակցությամբ դատավորներ՝ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ

Հ.ԳՐԻԳՈՐՅԱՆԻ

Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆԻ

գրավոր ընթացակարգով քննության առնելով Գարեգին Հարությունյանի ներկայացուցիչ Հովհաննես Փարսադանյանի բողոքի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ

2

քրեական դատարանի՝ 2021 թվականի հոկտեմբերի 27-ի որոշման դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազ Ա.Դավթյանի վճռաբեկ բողոքը,

ՊԱՐԶԵՑ

Գործի դատավարական նախապատմությունը.

1. 2020 թվականի նոյեմբերի 19-ին Գարեգին Հարությունյանի ներկայացուցիչ ՀՇ.Փարսադանյանը հանցագործության մասին հաղորդում է ներկայացրել ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության պետ Ս.Խաչատրյանին, որին ի պատասխան` 2020 թվականի նոյեմբերի 23-ին ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության կոռուպցիոն, կազմակերպված ն պաշտոնեական հանցագործությունների քննության վարչության հատկապես կարնոր գործերով ավագ քննիչ Խ.Մեջլումյանը թիվ 18-395մ/դ-20 գրությամբ պատասխանել է, որ այն կոնկրետ հանցագործության փաստերի մասին տեղեկություններ չի պարունակում:

Լ. Վերոնշյալ գրութան դեմ Գ.Հարությունանի ներկայացուցիչ

Հ.Փարսադանյանի բողոքին ի պատասխան՝ ՀՀ գլխավոր դատախազության ՀՀ հատուկ քննչական ծառայությունում մինչդատական վարույթի օրինականության նկատմամբ հսկողության վարչության պետի տեղակալ Հ.Բաղդասարյանը 2020 թվականի դեկտեմբերի 9-ի գրությամբ նշել է, որ ՀՀ հատուկ քննչական ծառայություն ներկայացված հաղորդումը` Օ չի պարունակում ենթադրաբար կատարված հանցագործության հատկանիշների առկայությունը մատնանշող տվյալներ:

2 ՇՀՇ հատուկ քննչական ծառայության կոռուպցիոն, կազմակերպված ն պաշտոնեական հանցագործությունների քննության վարչության հատկապես կարնոր գործերով ավագ քննիչ Խ.Մեջլումյանի վերոնշյալ գրության դեմ Գ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Հ.Փարսադանյանի բողոքի քննության արդյունքում Երնան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանը (այսուհետ՝ նան Առաջին ատյանի դատարան) 2021 թվականի մարտի 10-ին որոշում է կայացրել բողոքը բավարարելու մասին՝ վարույթն իրականացնող մարմնին պարտավորեցնելով վերացնել որոշմամբ արձանագրված՝

Յ

Գ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Հ.Փարսադանյանի իրավունքների ն օրինական շահերի խախտումը:

Յ. Դատախազի վերաքննիչ բողոքի քննության արդյունքում ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ` նան Վերաքննիչ դատարան) 2021 թվականի հոկտեմբերի 27-ին որոշում է կայացրել բողոքը մերժելու, Առաջին ատյանի դատարանի՝ 2021 թվականի մարտի 10-ի որոշումն օրինական ուժի մեջ թողնելու մասին:

4. Վերաքննիչ դատարանի վերոնշյալ որոշման դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազ Ա.Դավթյանը բերել է վճռաբեկ բողոք, որը Վճռաբեկ դատարանի՝ 2022 թվականի ապրիլի 1-ի որոշմամբ ընդունվել է վարույթ:

Վճռաբեկ դատարանի՝ 2023 թվականի սեպտեմբերի 7-ի որոշմամբ սահմանվել է վճռաբեկ բողոքի քննության գրավոր ընթացակարգ:

Վճոաբեկ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները ն պահանջը.

Վճռաբեկ բողոքը քննվում է հետնյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ հիմնավորումներով.

5. Բողոքաբերի պնդմամբ՝ Վերաքննիչ դատարանը թույլ է տվել դատական սխա` քրեադատավարական օրենքի խախտում, որը խաթարել|Ս է

արդարադատության բուն էությունը:

6. Ըստ բողոքաբերի՝ ստարադաս դատարանների այն եզրահանգումը, որ Գ.Հարությունյանի ներկայացուցի. Հ.Փարսադանյանի կողմից ներկայացված հաղորդման մեջ նշվել են կոնկրետ հանցագործության հատկանիշներ մատնանշող տվյալներ, որոնք բավարար են դրանցում նշված տեղեկությունները քննարկելու, ստուգելու ն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածով նախատեսված որոշումներից որնէ մեկը կայացնելու համար, անհիմն են՝ նկատի ունենալով, որ հաղորդման մեջ առկա չեն գործող օրենսդրական կարգավորումների գործադրմամբ ստուգման ենթակա տեղեկություններ:

' Շամաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի՝ անցումային դրույթները կարգավորող 483- րդ հոդվածի 8-րդ մասի՝ սույն բողոքը քննվում է մինչն 2022 թվականի հուլիսի 1-ը գործող կարգով:

4

6.1. Բողոքի հեղինակը նշել է, որ Գ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ ՀՇ.Փարսադանյանի հաղորդման բովանդակությունից ակնհայտ է, որ դատական ակտ չկատարելու հանցակազմի առերնույթ առկայության վերաբերյալ դատողությունները հիմնված են այն հանգամանքի վրա, որ Առաջին ատյանի դատարանի կողմից 2020 թվականի օգոստոսի 18-ին կայացվել է գործն ըստ էության չլուծող դատական ակտ, որն ըստ Գ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Հ.Փարսադանյանի՝ ենթակա է եղել անմիջապես պարտադիր կատարման:

6.2. Բողոքաբերը նշել է նան, որ թեն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 427-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ գործն ըստ էության չլուծող դատական ակտն օրինական ուժի մեջ է մտնում հրապարակման պահից, սակայն չի նախատեսում այդ պահից դատական ակտն ի կատար ածելու պարտադիր պահանջ: Ավելին, բողոքաբերը վկայակոչել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 103-րդ հոդվածի 4-րդ մասով սահմանված այն պահանծը, որ օրենքով նախատեսված դեպքերում բողոք տալը կասեցնում է բողոքարկվող որոշումն ի կատար ածելը:

6.3. Բացի այդ, բողոք բերած անձը հավելել է, որ գործն ըստ էության չլուծող դատական ակտի՝ հրապարակման պահից, անկախ դրա դեմ բողոք ներկայացված լինելու հանգամանքից, կատարման ենթակա լինելու վերաբերյալ հաղորդում ներկայացրած անձի ն դատարանների հետնությունները չեն բխում նան նման դատական ակտերի կատարման արդեն իսկ իրավաչափորեն ձնավորված պրակտիկայից: Մասնավորապես, բողոքաբերը փաստել է, որ դատական պրակտիկան զարգացել է այն ուղղությամբ, որ այդ դատական ակտերն ի կատար են ածվում դրանցում նշված բողոքարկման ժամկետներն անցնելուց հետո, իսկ բողոքարկման դեպքում վերադաս դատական ատյանների կողմից

համապատասխան որոշում կայացնելուց հետո:

Ըստ բողոքաբերի հակառակ մոտեցման պայմաններում, կարժեզրկվի բողոքարկման ինստիտուտ ն գործնականում կառաջանան փակուղային իրավիճակներ:

7. Ըստ բողոքաբերի՝ բողոքարկվող դատական ակտում ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը որնէ կերպ չի անդրադարձել վերաքննիչ բողոքում նշված՝ ֆիզիկական անձի կողմից ներկայացված դիմումը՝ որպես հանցագործության մասին

5

հաղորդում գնահատելու՝ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի որոշումներով սահմանված չափանիշներին, այլ սոսկ վկայակոչելով օրենսդրական կարգավորումները ն այդ դիրքորոշումները՝ պարզապես արձանագրել է, որ Գ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ ՀՇ.Փարսադանյանի հաղորդումը հիմք է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 181-րդ հոդվածով նախատեսված որոշումներից որնէ մեկը կայացնելու համար, քանի որ պարունակում է տվյալներ կոնկրետ հանցագործության մասին:

8. Վերոգրյալի հիման վրա, ՀՀ գլխավոր դատախազը խնդրել է ամբողջությամբ բեկանել կամ փոփոխել 2021 թվականի մարտի 10-ի որոշումն օրինական ուժի մեջ թողնելու մասին ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2021 թվականի հոկտեմբերի 27ի դատական ակտը՝ մերժելով Գ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Հ.Փարսադանյանի կողմից ներկայացված բողոքը:

Վճոաբեկ բողոքի քննության համար էական նշանակություն ունեցող փաստական հանգամանքները.

9 . Գ.Հարությունյանի ներկայացուցի. Հ.Փարսադանյանի՝ «Հաղորդում հանցագործության մասին» վերտառությամբ դիմումով վերջինս փաստկլ է, որ. «/...) ՀՀ Շիրակի մարզի առաջին ափյանի ընդհանուր իրավասության դատարանը 2020 թվականի օգոստոսի 18-ին որոշում է կայացրել թիվ 18166818 քրեական գործով վարույթը կարճելու ն քրեական հետապնդում չիրականացնելու մեւսին որոշման դեմ: ներկայացված իմ բողոքը բավարարելու մեուսին ն վարույթն իրականացնող մարմնին պարտավորեցրել է վերացնել ՀՀ քննչական կոմիվւեի Շիրակի մարզային քննչական վարչության ավագ քննիչ Լ.Շամբարձումյանի կողմից 2019 թվականի օգոստոսի 27-ին կայացված թիվ 18166818 քրեական գործով վարույթը կարճելու ն քրեսւկան հետապնդում չիրականացնելու մասին ն այդ որոշման դեմ բերված բողոքը մերժելու մասին ՀՀ դատախազության Շիրակի մարզի դատախազի կողմից 2019 թվականի սեպտեմբերի 23-ին կայացված որոշումներով փուժող Գարեգին Հարությունյանի խախտված իրավունքները: Դատարանի կողմից կայացված հիշյալ որոշումը հանդիսանում է գործն ըստ էության չլուծող դատական ակտ ն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 427-րդ հոդվածի Լին մասի համաձայն` օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից:

6

(-.)

ՀՀ քննչական կոմիվեի Շիրակի մարզային քննչական վարչություն իմ կողմից կատարված հարցմանն ի պատասխան` գրությամը հայտնել են, որ քրեական գործով վարույթը, վերսկաղու մասին որոշում կայացվելու դեպքում այդ մասին կհաղորդվի ինձ: Հիշյալ պատասխան գրություն, ենթադրում է, որ նախաքննություն իրականացնող մարմինը դեռես չի արացել քրեական գործով վարույթը կարճելու ն քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին որոշումը վերացնելու վերաբերյալ դավախազի որոշում, որպեսզի վերակսվի քրեական գործով կարճված վարույթը:

ՀՀ Շիրակի մարզի դատախազի պաշտոնակատարին ուղղված իմ հարցմանն ի պատասխան` մարզի դատախազի տեղակալ Ա.Ավեվվայանը հայտնել է, որ ՀՀ քրեական դատավարությաւն օրենսդրությամբ սահմանված կարգով ն ժամկետում Շիրակի մարզի դատախազության կողմից հիշավաւկված Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը բողոքարկվել է վերաքննության կարգով, հետնաբար քրեական գործով վարույթը կարճելու ն քրեական հետապնդում չիրակնացնելու մասին որոշման վերացման հարցին անդրադարձ կկավպաւրվի բողոքի քննարկման արդյունքում:

Փաստացի թիվ 18166818 քրեական գործով վարույթը կարճելու ն քրեսւկան հետապնդում չիրականացնելու մասին որոշումը քրեական գործի նկատմամբ դատավարական ղեկավարում խրականացնողղ դատախազի կամ վերադաս դավփախազի կողմից մինչն այժմ վերացված չէ:

ՀՀ քրեադատավարական օրենսդրության կարգավորումների համաձայն՝ գործն րատ էության չլուծող դատական ակտը օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից ն այդ ակտի դեմ վերաքննիչ բողոք ներկայացնելը չի կասեցնում: դրա ուժի մեջ մտնելը:

Ըատ այդմ գտնում եմ, որ առերնույթ առկա է օրինական ուժի մեջ մտած դատական ակվլր ուժի մեջ մրնելուց հետտ՝ մեկամսյա ժամկետում ՀՀ դատախազության համապատասխան Խպաշվտնատար անձանց կողմից

դիտավորությամի չկափարկու ենթադրյալ հանցագործության դեպք: (...)»-:

2 Տե՛ս նյութեր, հատոր 1, թերթեր 7-8:

7

10. ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության կոռուպցիոն, կազմակերպված ն պաշտոնեական հանցագործությունների քննության վարչության հատկապես կարնոր գործերով ավագ քննիչ Խ.Մեջլումյանի՝ 2020 թվականի նոյեմբերի 23-ի գրության համաձայն՝ «(...) Հաղորդում հանցագործության մասին» վերտառությամի դիմումը որպես հանցանքի մասին հաղորդում դիտարկելու ն դրա կապակցությամբ համապատասխան դատավարական ակտ կայացնելու հիմքերը բացակայում են, քանի որ այն, սուրյեկրիվ բնույթի դավտղություններից ու ենթադրություններից զատ, կոնկրեր հանցագործության փաատրերի մասին տեղեկություններ չի պարունակում:

Միաժամանակ հայտնում եմ, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 353-րդ հոդվածի Լին մասր քրեական պատասխանապտվություն է նախատեսում օրինական ուժի մեջ փրած դատաւվճիոր, վճիոր կամ դատական այլ ակտը (այսուհետ՝ դափական ակվլ) դատաեւկան ակտում սահմանված ժամկետում կամ ժամկեվ սահմանված չլինելու դեպքում դափական ակտն ուժի մեջ մտնելուց հետտ՝ մեկամսյա ժամկետում, պետական ն տեղական ինքնակառավարմուն մարմինների պաշտոնատար անձանց կողմից դիտավորությամի չկատարելու համար, մինչդեո ձեր դիմումից հենում է, որ Շիրակի մարզի առաջին ավփտյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2020 թվականի օգոստոսի 18ի դատական ակտր ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով ատհմանված կարգով ն ժամկետներում Շիրակի մարզի դատախազության կողմից բողոքարկվել է դատաքննության կարգով (...)»':

1. ՀՀ գլխավոր դատախազության ՀՀ հատուկ քննչական ծառայությունում մինչդատական վարույթի օրինականության նկատմամբ հսկողության վարչության պետի տեղակալ Հ.Բաղդասարյանի՝ 2020 թվականի դեկտեմբերի 9-ի գրության համաձայն` «(...) ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգիքի 53-րդ հոդվածի 2րդ մասի 9րդ կերի համաձայն՝ դատախազը լիազորված Լ լուծել քննիչի ն հետաքննության մարմնի որոշումների ն գործողությունների դեմ բերված բողոքների, մինչդեռ 2020 թվականի դեկտեմբերի 3ի բողոքով Ձեր անհամաձայնություն եք հայտնե ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության 3Տե՛ս նյութեր, հատոր 1, թերթ 9:

8

կոռուպցիոն, կազմակերպված ն պաշտոնեական հանցագործությունների քննության վարչության ՀԿԳ ավագ քննիչ Խ.Մնջլումյանի անգործությանը, հետնաբար դատախազը լիազորված չէ քննարկել այն ն կայացնել որոշում:

ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 290-րդ հողվածով սահմանված կարգով ն ժամկետներում կարող եք քննիչի անգործությունը բողոքարկել դատարան:

Միաժամանակ, պարզաբանում եմ, որ ՀՀ հատուկ քննչական ծառայություն ներկայացված հաղորդումը, չի պարունակում ենթադրաբար կատարված հանցագործության հաւվեկաւնիշների առկայությունը մատնանշող փվյալներ, այլ բովանդակում է բացառապես սուբյեկտիվ գնահատականներ ն առարկություններ, հետնաբար (..) այն չի կարող դիտվել որպեսքրեական գործ հարուցելու առիթ (...)»՛:

Ստորադաս դատարանների դիրքորոշումները.

12. Առաջին ատյանի դատարանն իր 2021 թվականի մարտի 10-ի որոշմամբ արձանագրել է հետնյալը. «/...) Քննիչն իր գրությամբ չի վկայակոչել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 103րդ հոդվածի 4րդ մասով նախատեսված իրավակարգավորումը ն դատաքննությամբ նշեց, որ նպափակահարմար չի գտել նշել այն:

(-) ՀՇ քրնական օրենսգիքի 323րդ հոդվածի առաջին մասր

պատասխանապտվություն է նախաւտեսում դատական ակտր պետական ն տեղական ինքնակառավարման մարմինների պաշտոնատար անձանց կողմից բացառապես դիտավորությամբ չկատարելու համար, ուստի, համապատասխան պաշտոնատար անձի մոտ դիտավորության առկայություն, կամ բացակայությունը կարող էր հաստատվել կամ հերքվել հաղորդման կապակցությամի կատարված քննության արդյունքում:

Դափարանի գնահատմամի՝ Դիմողի հաղորդում, հանդիսանում է

հանցագործություն մասին հաղորդում ն քրեական գործ հարուցելու առիթ, որի կապակցությամբ իրավասու մարմինը համապատասխան պաշտոնատար անձր, պարտավոր էր ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 180-րդ հոդվածով Տե նյութեր, հատոր 1, թերթ 13:

9

սահմանված ժամկետում կայացնելու ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 181-րդ հոդվածով նախատեսված որոշումներից որնէ մեկր՝ պայմանավորված ստուգման արդյունքներով:

(-))

Հեփնաբար, (.) դատարանը, գտնում է, որ Դիմողի հաղորդման

կապակցությաւմի ՀՀ գլխավոր դատախազության ն հատուկ քննչական ծառայություն կողմից թույլ է տրվել անգործություն, որով խախտվել են Դիմողի իրավունքներն ու օրինական շահերը:

Դատարանը, նան արձանագրելով, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 427-րդ հոդվածի Էին մասի համաձայն գործն րար էության չլուծող դատական ակտերն օրինակաւն ուժի մեջ են մվնում կայացմուն պահից, գտնում է, որ ՀՀ Շիրակի մարզի առաջին ափյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի 18.08.2020թ. որոշումը ենթակա էր կատարման:

Անդրադառնալով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 103-րդ հոդվածով նախատեսված իրավակարգավորումներին, ապա դատարանը գտնում է, որ նշված դեպքում այն կիրառելի չէ վերը նշված պատճառաբանություններով:

Դատարանը նան պարզարանում է, որ վերը նշված եզրահանգումները չեն կարող մեկնաբանվել որպես հանցանքի կատարման մեջ որնէ անձի մեղքի կանխորոշվածության վերաբերյալ դատողություններ:

Հեփնաբար, Հ.Փարսադանյանի դիմումը հանդիսանում է հանցագործության մասին հաղորդում ն քրեական գործ հարուցելու առիթ, որի կապակցությաւմը իրավասու մարմինը (պաշտոնատար անձի) պարտավոր էր կայացնել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 181-րդ հոդվածով նախատեսված որոշումներից որեէ մեկը (..)»:

13. Վերաքննիչ դատարանն Առաջին ատյանի դատարանի որոշումն անփոփոխ թողնելու մասին իր դատական ակտում արձանագրել է հետնյալը. «(...) (Ա/ռաջին ատյանի կողմից տրված եզրահանգումը ընդունելի է նան Վերաքննիչ դատարանի համար, սակայն Վերաքննիչ դափարանը հարկ է համարումնկատել, որ ՀՀ վճռաբեկ 5 Տե՛ս նյութեր, հատոր 1, թերթեր 44:46:

10

դատարանի 201 թվականի հուլիսի 1Թ8խի թիվ ԵԿԴ/ 000411 որոշման համապտեքատում, արձանագրելով, որ օրենադրի կողմից սահմանվել է նույն իրավահարաբերություն, ՕՁՕ9կարգավորող րնդհանուր նորմ (ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 103-րդ հոդված) ն հատուկ նորմ (ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 427-րդ հոդվածի Լին մաս) որոնց միաժամանակյա կիրառելիությունը կարող է հանգեցնել իրավական անորոշության, Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ փվյալ դեպքում 103-րդ հոդվածի 2-րդ մասր կիրառելի չէ վերը նշված հիմնավորմամբ:

Հեփնաբար առաջնորդվելով նույն իրավահարաբերությունը կարգավորող հատուկ նորմով՝ ՀՀ վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ.

(-.) քրեադատավարական օրենսդրությունը սահմանում է քրեական գործի հարուցման հարցր լուծելու համար անհրաժեշտ միասնական ն պարտադիր կարզ, որը ենթադրում է հանցագործության մասին հաղորդման ընդունում ն գրանցում, դրա մեջ արձանագրված փատրական փվյալների ատուգում ն պատճառաբանված որոշման կայացում, իսկ որպեսզի հաղորդումը հիմք հանդիսանա ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 181-րդ հոդվածով նախատեսված որոշումներից որեէ մեկր կայացնելու համար, այն պերք է բովանդակի տվյալներ կոնկրար հանցագործության մասին, ինչը տվյալ դեպքում առկա է աղլել (դիմողի ներկայացուցիչ Հովհաննես Փարսադանյանի կողմից ներկայացված հաղորդման մեջ ուղղակիորեն վկայակոչվել են քրեական օրենքով արգելված ենթադրյալ արարքների կազաւլրման հավկանիշներ) (...)»5:

Վճոաբեկ դատարանի պատճառաբանությունները ն եզրահանգումը.

14. Սույն գործով Վճռաբեկ դատարանի առջն բարձրացված իրավական հարցը հետնյալն է. իրավաչափ են արդյո՛ք դիմող Գ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ ՀՇ.Փարսադանյանի իրավունքների խախտման ու վարույթն իրականացնող մարմնին այն վերացնելուն պարտավորեցնելու վերաբերյալ Առաջին ատյանի ն Վերաքննիչ դատարանների հետնությունները:

6 Տե՛ս նյութեր, հատոր 1, թերթեր 124-130:

1

15. ՀՀ Սահմանադրության 6-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «Պեւլրական ն տեղական ինքնակառավարմուն մարմիններն ու պաշտոնավզար սւնեձինք իրավասու են. կատարելու միայն այնպիսի գործողություններ, որոնց համար լիազորված են Սահմանադրությամբ կամ օրենքներով»:

15.1. Վկայակոչված իրավադրույթի բովանդակության հաշվառմամբ ՀՀ Սահմանադրական դատարանն արձանագրել է, որ պաշտոնատար անձինք գործունեություն ծավալելիս պարտավոր են խստորեն գործելու Սահմանադրությամբ կամ օրենքներով իրենց վերապահված լիազորությունների շրջանակներում, հակառակ պարագայում թույլ կտրվի օրինականության սկզբունքի խախտում, ինչից որնէ բացառություն որնէ պետական մարմնի համար Սահմանադրությամբ նախատեսված չէ՛:

16. Պայմանավորված սույն գործի փաստական հանգամանքներով՝ Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում անդրադառնալ քրեադատավարական համակարգում դատախազի ունեցած գործառնական դերին ու լիազորություններին։ Այս առնչությամբ Վճռաբեկ դատարանը, անդրադառնալով քրեական հետապնդման մարմինների՝ օրենքով վերապահված լիազորությունների շրջանակին ն համալիր վերլուծության ենթարկելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 52-57-րդ հոդվածները, փաստում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգիրքն ամրագրում է քննության ընթացքում նշված մարմիններից յուրաքանչյուրի գործառույթը, վերջիններիս՝ վարույթին մասնակցելու նպատակը ն սահմանված լիազորություններն իրացնելու իրավաչափ միջոցները մասնավորապես սահմանելով, որ դատախազն օրենքով սահմանված կարգով նշանակված պետական պաշտոնատար անձ է, որն իր իրավասության սահմաններում, ի թիվս այլնի, իրականացնում է քրեական հետապնդում, հսկողություն է իրականացնում հետաքննության ն նախաքննության օրինականության նկատմամբ, դատարանում պաշտպանում է մեղադրանքը, քննիչը՝ պետական պաշտոնատար անձ է, որն իր իրավասութան սահմաններում քրեական գործով իրականացնում է

նախաքննություն, իսկ հետաքննության մարմինը՝ հանցագործությունները ն դրանք 7 Տե՛ս, ռաննՏ ումն», ՀՀ Սահմանադրական դատարանի՝ 2008 թվականի հոկտեմբերի 14-ի թիվ ՍԴՈ-766 որոշումը:

12

կատարող անձանց բացահայտելու, հանցագործությունը կանխելու ն խափանելու նպատակով ձեռնարկում է համապատասխան օպերատիվ-հետախուզական ն քրեադատավարական միջոցառումներ, ինչպես նան հարուցված քրեական գործով իրականացնում է անհետաձգելի քննչական գործողություններ: Քրեական հետապնդման մարմինները լիազորված են կատարելու միայն այնպիսի գործողություններ, որոնք նախատեսված են օրենքով ն անհրաժեշտ են իրենց գործառույթներն իրականացնելու համար: Վարույթի մասնակից պաշտոնատար անձը կատարում է օրենքով իրեն վերապահված կոնկրետ գործողություններ՝ դրանով իսկ հնարավորություն ունենալով ոչ միայն ընտրել իր վարութային վարքագիծը, այլն կանխատեսել դրա հետնանքներըձ:

17. Անդրադառնալով մինչդատական վարույթի շրջանակում քննիչի գործունեության մեջ հանցագործության հատկանիշների առկայության հարցի լուծան խնդրին՝ Վճռաբեկ դատարանն Արտեմ Խաչիկյանի գործով իրավական դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ. «Քրեական պատասխանատվության հարցի լուծումն) (..) անմիջականորեն ենթադրում է վարութային ակտերի՝ քննիչի կարգավիճակի հետ համատեղելիության տեսանկյունից գնահամաւմ: (...)

Այս ընթացակարգի առումով, որպես կարգավիճակից բխող վարութային ակտեր կարող են դիվարկվել այնպիսիք, որոնց կատարումը պայմանավորված է քննիչի գործառույթի իրականացման անհրաժեշտությամբ օրենադրությամի նրան վերապահված լիազորությունների կավարման միջոցով: Ընդ որում, ինչպես արդեն նշվել է, լիազորությունների իրացումը պեմք է համապատասխանի օրենքների պահանջներին, ինչը բխում է սահմանադրական կարգի հիմունքներում ամրագրված օրինականության ակզրուկքի պահանջներից: Վերոգրյալից բխում է այն մրամարանությունը,, որ եթե քննիչի լիազորություններն իրականացնելիս առաջնորդվել է իր մասնավոր, անձնական շահով (անճ սնճ5) կամ դա իրականացրել է օրենադրությամը իրեն վերապահված լիազորությունների անցմամը, ապա նման 52021 թվականի հունիսի 30-ին ընդունված ՀՀ քրեական դատավարության օրենգրքի 35-րդ հոդվածով նախատեսված՝ վարույթի հանրային մասնակիցների ինքնուրույնության ն պատասխանատվության մասով տե՛ս, ամո ուսանում Վճռաբեկ դատարանի՝ Մուշեղ Պողույանի գործով 2024 թվականի սեպտեմբերի 10-ի թիվ ՀԿԴ/0282/06/23 որոշման 18-19-րդ կետերը:

13

ընթացակարգը չի կարող առնչություն ունենալ քննիչի մասնագիտական գործունեության հեւր ն պետք է գնահապվի որպես քննիչի կարգավիճակից չբխող:

(-) ԷՋրեական վարույթի շրջանակում քննիչի կողմից իրականացվող գործունեության առթիվ քրեական վարույթի նախաձեռնումը կախված է կայացված որոշման կամ կատարված գործողության՝ քննիչի կարգավիճակից առերնույթ չիխող լինելու հիմնավորումից: Այսինքն` քրեական վարույթի շրջանակում քննիչի կողմից իրականացվող ընթացակարգի աոթիվ քրեական վարույթ կարող է նախաձեռնվել այն դեպքում, երը առկա տեղեկություններով՝ փաապրվող դեպքին, գործողությանը կամ անգործությանը ողջամտորեն կարող է տրվել քննիչի կարգավիճակի հետ կապված չլինելու ն միաժամանակ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքով նախատեսված արարքին համապավաւսախաւնելու նախնական իրավական գնահատական:

Մյուս կողմից էլ, հարկ է նկատել, որ շահագրգիո անձինք իրենց հաղորդումը ներկայացնելիս պերք է հիմնավորեն վերոնշյալ չափանիշի առկայությունը: Այս առումով Վճռաբեկ դատարանը հատկապես կարնոր է համարում արձանագրել, որ քրեական վարույթ նախաձեռնելու կառուցակարգր չի կարող գործադրվել, եթե հանցանքի մասին հաղորդումն առերնույթ բովանդակում է քրեական վարույթի շիջանակում քննիչի կայացիած (րնդունած) վարութային ակտերի` քրեադատավարական օրենքի պահանջներից չոխելը մատնանշող տվյալներ: Մասնավորապես հանցանքի մասին հաղորդմամբ փաարվող դեպքը,

գործողությունը կամ անգործությունը կարող են առերնույթ պարունակել գործով թույլ տրված դատավարական խախտումների մասին փվյալնեն կամ կայացված որոշումների կամ կատարված գործողությունների առնչությամբ դատավարության մասնակցի վփրվեաւծ գնաւհավտաւկաններ: Նշվածը խնդրո հարցի համատեքավում չի կարող դիտարկվել որպես լեգիտիմ շահի պաշվայանության մեխանիզմ, քանի որ թենիչը չի կարող քրեական հետապնդման ենթարկվել վարութային գործողությունների ն դատավարական ակտերի ըովանդակության, այդ թվում՝ իրավական նորմերի փարրբերվող մեկնաբանության կամ վերապահված լիազորությունների ու պարտփականությունների կենսագործմուն կարգի խախտման համար, եթե բացակայում են այն որոշմամբ մատնանշված անհրաժեշտ պայմանները:

14

Վերոգրյալը որնէ պարագայում չի կարող դիտվել որպես քննիչին փրամադրվող անձնական արտոնություն. քրեադատավարական կարգի խախտումը կարող է առաջացնել այլ լիրավական հետնանքներ, օրինակ դառնալ վերջինիս կարգապահական պատասխանապտվության ենթարկելու հիմք»":

18. Վերոշարադրյալի հաշվառմամբ՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ վերը նշված մեկնաբանությունը կիրառելի է նան դատախազի կողմից իր լիազորություններից բխող գործողություններ կատարելու, որոշումներ կայացնելու կամ անգործություն դրսնորելու դեպքում: Մասնավորապես, դատախազի քրեադատավարական գործունեության առնչությամբ ենթադրյալ հանցագործության դեպքի առթիվ քրեական գործ կարող է հարուցվել այն դեպքում, երբ առկա տեղեկություններով՝ փաստվող դեպքին, գործողությանը կամ անգործությանը ողջամտորեն կարող է տրվել դատախազի կարգավիճակի հետ կապված չլինելու, ն միաժամանակ ՀՀ քրեական օրենսգրքով նախատեսված արարքին

համապատասխանելու նախնական իրավական գնահատական: Դատախազը չի կարող քրեական հետապնդման ենթարկվել իր կայացրած որոշումների կամ կատարած գործողության կամ դրսնորած անգործության, այդ թվում՝ իրավական նորմերի տարբերվող մեկնաբանության կամ վերապահված լիազորությունների ու պարտականություննեի կենսագործման կարգի խախտման համար, եթե բացակայում են նշված պայմանները: Շահագրգիի անձին, դատախազի գործունեութիան առնչությամբ ենթադրյա՝։ հանցանքի մասին հաղորդում ներկայացնելիս պետք է հիմնավորեն վերոնշյալ չափանիշի առկայությունը:

19. Սույն գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երնում է, որ.

-` Գ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ ՃՀ.Փարսադանյանը՝ «Հաղորդում հանցագործության մասին» վերտառությամբ դիմումում փաստարկել է, որ Շիրակի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանը 2020 թվականի օգոստոսի 18-ին որոշում է կայացրել քրեական գործով վարույթը կարճելու ն քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին որոշման դեմ ներկայացված բողոքը բավարարելու մասին, ն վարույթն իրականացնող մարմնին պարտավորեցրել է » Տես Վճռաբեկ դատարանի` Այեմ՝ Խաչիկյանի գործով 2023 թվականի փետրվարի 10-ի թիվ ԵԴ/0577/11/20 որոշման 15-16-րդ կետերը:

5

վերացնել տուժող Գարեգին Հարությունյանի իրավունքների խախտումը, սակայն թիվ 18166818 քրեական գործով վարույթը կարճելու ն քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին որոշումը քրեական գործի նկատմամբ դատավարական ղեկավարում իրականացնող դատախազի կամ վերադաս դատախազի կողմից չի վերացվել":

- ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության կոռուպցիոն, կազմակերպված ն պաշտոնեական հանցագործությունների քննության վարչության հատկապես կարնոր գործերով ավագ քննիչ Խ.Մեջլումյանը Գ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Շ.Փարսադանյանին գրավոր հայտնել է, որ «Հաղորդում հանցագործության մասին» վերտառությամբ դիմումը չի համապատասխանում հանցագործության մասին հաղորդման որոշակիության բովանդակային չափանիշին, ուստի բացակայում է համապատասխան օրենսդրական կառուցակարգերը գործադրելու հիմքը, քանի որ Շիրակի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի` 2020 թվականի օգոստոսի 18-ի դատական ակտը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով սահմանված կարգով ն ժամկետներում, Շիրակի մարզի դատախազության կողմից բողոքարկվել է":

- Քննիչի վերը նշված գրության դեմ Գ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ ՀՇ.Փարսադանյանը բողոք է ներկայացրել ՀՀ գլխավոր դատախազություն, որին, ի պատասխան, դատախազը գրությամբ պատասխանել է, որ ՀՀ հատուկ քննչական ծառայություն ներկայացված հաղորդում` չի պարունակում ենթադրաբար կատարված հանցագործության հատկանիշների առկայություն, ։0մատնանշող տվյալներ, հետնաբար, այն չի կարող դիտվել որպես քրեական գործ հարուցելու առիթո:

-` Գ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Հ.Փարսադանյանի բողոքի քննության արդյունքում, Առաջին ատյանի դատարանն արձանագրել է «Հաղորդում հանցագործության մասին» վերտառությամբ դիմումի կապակցությամբ գրությամբ պատասխանելու ոչ իրավաչափությունը՝ փաստելով, որ այն հանցագործության 6 Տե՛ս սույն որոշման 9-րդ կետը:

ս Տե՛ս սույն որոշման 10-րդ կետը:

Տե՛ս սույն որոշման 11-րդ կետը:

16

մասին հաղորդում է ն քրեական գործ հարուցելու առիթ: Առաջին ատյանի դատարանը գտել է, որ Գ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Հ.Փարսադանյանի հաղորդման կապակցությամբ ՀՀ գլխավոր դատախազության ն հատուկ քննչական ծառայության կողմից թույլ է տրվել անգործություն, քանի որ Շիրակի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի՝ 2020 թվականի օգոստոսի 18-ի որոշումը ենթակա էր կատարման::

- Վերաքննիչ դատարանը նույն պատճառաբանությամբ անփոփոխ է թողել Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը'":

20 ՝`Նախորդ կետում վկայակոչված փաստական հանգամանքները

գնահատելով սույն որոշման 15-18-րդ կետերում մեջբերված իրավադրույթների ն արտահայտված իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո՝ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ստորադաս դատարանները, դիմումում նշված փաստերը համարելով բավարար` այն որպես առերնույթ հանցանքի մասին պատշաճ հաղորդում դիտարկելու, վարութային միջոցներ ձեռնարկելու ն դատավարական ակտ կայացնելու համար, պատշաճ վերլուծության ու իրավական գնահատման չեն ենթարկել ներկայացված դիմումի բովանդակությունը:

21. Վճռաբեկ դատարանը, անդրադառնալով Գ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Հ.Փարսադանյանի դիմումը որպես առերնույթ հանցանքի մասին պատշաճ հաղորդում դիտարկելու ն այն քննարկելուն, ստուգելուն ու լուծելուն ուղղված դատավարական կարգավորումները գործադրելու հնարավորությանը, արձանագրում է, որ դիմողի կողմից չեն ներկայացվել փաստական տվյալներ ն չի փաստարկվել դատախազի դատավարական գործունեության այնպիսի դրսնորում, որին ողջամտորեն կարող էր տրվել վերջինիս կարգավիճակից չբխելու, ն միաժամանակ ՀՀ քրեական օրենսգրքով նախատեսված որնէ արարքի հատկանիշներին համապատասխանելու նախնական իրավական գնահատական:

211 Այսպես, դիմողը դատական ակտը չկատարելու ենթադրյալ հանցանքի մասին հաղորդումը հիմնավորել է նրանով, որ թիվ 18166818 քրեական գործով վարույթը կարճելու ն քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին որոշման դեմ 5 Տե՛ս սույն որոշման 12-րդ կետը:

Կ Տե՛ս սույն որոշման 13-րդ կետը:

17

ներկայացված բողոքը բավարարելու ն վարույթն իրականացնող մարմնին տուժող Գ.Հարությունյանի խախտված իրավունքները վերացնելու պարտականություն սահմանելու մասին Շիրակի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի՝ 2020 թվականի օգոստոսի 18-ի որոշումը դատախազի կողմից չի կատարվել, քանի որ վարույթը կարճելու ն քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին որոշումը չի վերացվել: Իսկ ստորադաս դատարանները, փաստելով, որ Հ.Փարսադանյանի կողմից ներկայացված հաղորդման մեջ ուղղակիորեն վկայակոչվել են քրեական օրենքով արգելված ենթադրյալ արարքի կատարման հատկանիշներ, պատշաճ չեն գնահատել այն հանգամանքը, որ դատախազն իրացրել է Շիրակի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի՝ 2020 թվականի օգոստոսի 18ի որոշման բողոքարկման իր դատավարական լիազորությունը, որն ուղղակիորեն բխում է դատախազության սահմանադրական գործառույթներից: Ինչ վերաբերում է ստորադաս դատարանների այն փաստարկին, որ Շիրակի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի՝ 2020 թվականի օգոստոսի 18-ի որոշումը՝ որպես գործն ըստ էության չլուծող դատական ակտ, կայացման պահից մտել է օրինական ուժի մեջ ն ենթակա էր կատարման, ապա այս առնչությամբ Վճռաբեկ դատարանն իր համաձայնությունն է արտահայտում բողոքաբերի այն պնդմանը, որ մինչդատական վարույթը եզրակափակող խնդրո առարկա դատավարական ակտի դեմ բերված բողոքի քննության արդյունքում կայացված դատական ակտի անհապաղ կատարումը՝ օրենքով սահմանված ժամկետում բողոքարկված լինելու պարագայում, կարող է հանգեցնել իրավական անորոշության»: Այսպես, քրեական հետապնդում չիրականացնելու ն քրեական վարույթը կարճելու մասին որոշման դեմ բողոքը բավարարելու ն դիմողի իրավունքի խախտումը վերացնելու պարտականություն սահմանելու մասին դատական ակտի կատարումը ենթադրում է համապատասխան որոշման վերացում ն նախաքննության վերսկսում, որի հետագա ճակատագիրը, սակայն, անորոշ է լինելու, օրինակ, առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտի դեմ բերված բողոքի քննության արդյունքում վերադաս դատական ատյանի կողմից այլ որոշում կայացվելու դեպքում: Վերադաս 5 Տե՛ս սույն որոշման 6.3-րդ կետը:

18

դատական ատյանի կողմից տարբերվող որոշում կայացվելու դեպքում լրջագույն խնդիր է դառնալու արդեն իսկ վերսկսված նախաքննության պայմաններում ձեռնարկված դատավարական գործողությունների արդյունքում անձի իրավունքների հնարավոր սահմանափակումների իրավական հետնանքներին արձագանքելը: Խոսքը վերաբերում է այնպիսի իրավիճակին, երբ վերադաս դատարանի կողմից տարբերվող դատական ակտ կայացնելու պարագայում «առոչինչ» է դառնալու վերսկսված նախաքննությունը, այդ թվում` ձեռնարկված դատավարական գործողությունները, ձեռքբերված ապացույցները, ծագելու է այդ գործողությունների արդյունքում անձի իրավունքների հնարավոր սահմափակումների իրավաչափության հարցը, ինչը կարող է առաջացնել անձի խախտված իրավունքների վերականգնման անհրաժեշտություն: Խնդիրն ավելի է սրվելու այն պարագայում, երբ մինչն վերադաս դատարանի կողմից համապատասխան տարբերվող որոշում կայացնելը գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկված լինի առաջին ատյանի դատարան:

Այս առումով թերնս զուգահեռներ կարելի է անցկացնել դատախազի ցուցումների դեմ առարկություններ ներկայացնելու օրենսդրական կարգավորման հետ: Եթե ընդհանուր կանոնն այն է, որ քննիչը կարող է առարկություն ներկայացնել դատախազի ցուցումի դեմ՝ չկասեցնելով դրա կատարումը, ապա առանձին ցուցումների պարագայում, որոնց ցանկում նախատեսված է, օրինակ, նախաքննությունն ավարտելու կամ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու ցուցումը, քննիչը լիազորված է գրավոր առարկություն ներկայացնելու` առանց ցուցումը կատարելու: Այս դեպքում նս օրենսդիրը ելնում է այն տրամաբանությունից, որ մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնելուց կամ նախաքննությունն ավարտելուց հետո վերադաս դատախազի՝ քննիչի առարկության հետ համաձայն լինելու դեպքում, մինչն ցուցումի կատարումն առկա վիճակի վերականգնումը հանգեցնելու է դատավարական անորոշության ն անձանց իրավունքների հնարավոր ոչ իրավաչափ սահմանափակումների՝ դրանից բխող հետնանքներով:

Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում միաժամանակ ընդգծել, որ նախնական դատական վերահսկողության պարագայում, օրինակ, անձի նկատմամբ կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու կամ քննչական գործողության

19

կատարումը թույլատրելու մասին միջնորդության քննության արդյունքում կայացված դատական ակտերը ենթակա են անհապաղ կատարման, քանի որ առնչվում են վարույթի ընթացքում ծագած՝ միջանկյալ նշանակություն ունեցող ն հրատապ լուծում պահանջող հարցերի, որոնց հապաղումը կարող է հանգեցնել վարույթի բնականոն ընթացքի խափանման: Այսպես, օրինակ, կալանքը որպես խափանման միջոց կիրառելու կամ խուզարկություն կատարելու թույլտվություն ստանալու մասին միջնորդությունը բավարարելու մասին առաջին ատյանի դատարանի որոշման, ինչպես նան այդ միջնորդությունները մերժելու դեպքում դրանց բողոքարկման արդյունքում վերաքննիչ դատարանի կողմից կայացված առաջին ատյանի դատարանի որոշումից տարբերվող դատական ակտի անհապաղ կատարման անհրաժեշտություն, բխում է վարույթի բնականոն ընթացքն ապահովելու հրամայականից: Ի տարբերություն նախնական դատական վերահսկողության՝ հետագա դատական վերահսկողության սպատակը վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից արդեն իսկ կատարված գործողության, կայացված որոշման կամ դրսնորած անգործության իրավաչափության գնահատումն է: Եվ ելնելով հետագա դատական վերահսկողության խնդիրներից՝ այդ իրավական գնահատականից բխող իրավական հետնանքները պետք է առաջանան համապատասխան դատական ակտը բողոքարկելու ժամկետներն անցնելուց հետո, իսկ բողոքարկվելու դեպքում՝ վերադաս դատական ատյանի կողմից համապատասխան որոշում կայացնելուց հետո:

Վճռաբեկ դատարանն իր համաձայնությունն է արտահայտում նան

բողոքաբերի այն փաստարկին, որ դատական պրակտիկան զարգացել է այն ուղղությամբ, որ այդ դատական ակտերն ի կատար են ածվում դրանցում նշված բողոքարկման ժամկետներն անցնելուց հետո, իսկ բողոքարկման դեպքում՝ վերադաս դատական ատյանների կողմից համապատասխան որոշում կայացնելուց հետո:

22. Վերոշարադրյալի հաշվառմամբ, ինչպես նան հաշվի առնելով սույն որոշման 1618րդ կետերում ներկայացված իրավական դիրքորոշումները Վճռաբեկ

5. Տեւյս սույն որոշման 6.3-րդ կետը:

20

դատարանը կրկնում է, որ դատավարական գործունեության իրավաչափության առնչությամբ վարույթի մասնակցի տրված գնահատականն ինքնին չի կարող վկայել սույն որոշմամբ վկայակոչված չափանիշները հաղթահարված լինելու մասին: Հետնաբար, Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ հատուկ քննչական ծառայության կողմից Հ.Փարսադանյանի՝ «Հաղորդում հանցագործության մասին» վերտառությամբ դիմումին գրությամբ պատասխանելն իրավաչափ է:

23. Այսպիսով, ամփոփելով վերոգրյալը՝ Վճռաբեկ դատարանը եզրահանգում է, որ Գ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Հ.Փարսադանյանի իրավունքի խախտման ու վարույթն իրականացնող մարմնին այն վերացնելուն պարտավորեցնելու վերաբերյալ ստորադաս դատարանների հետնությունները հիմնավոր չեն:

24. Ամփոփելով վերոշարադրյալը՝ Վճռաբեկ դատարանը եզրահանգում է, որ սույն գործով ստորադաս դատարանների կողմից դատական ակտ կայացնելիս թույլ են տրվել քրեադատավարական օրենքի խախտումներ, որոնք իրենց բնույթով էական են, քանի որ ազդել են գործով ճիշտ որոշում կայացնելու վրա ն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 398-րդ հոդվածի համաձայն` հիմք են ստորադաս դատարանների դատական ակտերը բեկանելու ն փոփոխելու համար: Միննույն ժամանակ, սույն որոշմամբ արտահայտված իրավական դիրքորոշումների հաշվառմամբ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ Գ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Շ.Փարսադանյանի՝ Առաջին ատյանի դատարան ներկայացրած բողոքը ենթակա է մերժման:

25. Ելնելով վերոգրյալից ն ղեկավարվելով Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրության 162-րդ, 163րդ ն 17-րդ հոդվածներով, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 39-րդ, 43-րդ, 36ԼԼԷրդ, 415.Լրդ, 418.Լրդ, 419-րդ, 422- 423-րդ հոդվածներով՝ Վճռաբեկ դատարանը

ՈՐՈՇԵՑ

1 ՀՀ գլխավոր դատախազ Ա.Դավթյանի վճռաբեկ բողոքը բավարարել: Դիմող Գարեգին Հարությունյանի ներկայացուցիչ Հ.Փարսադանյանի բողոքի վերաբերյալ Երնան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի՝ 2021

21

թվականի մարտի 10-ի որոշումը ն այն անփոփոխ թողնելու մասին ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի՝ 2021 թվականի հոկտեմբերի 27-ի որոշումը բեկանել:

2. Դիմող Գարեգին Հարությունյանի ներկայացուցիչ Հ.Փարսադանյանի՝ Երնան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարան ներկայացված բողոքը մերժել:

Որոշումն օրի